CHƯƠNG 1 TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VE CONG TAC ĐÀO TẠO NGUON NHÂN LUC CUA DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu về đào tạo nguồn nhân lực trong doanh nghiệp xây dựng 1.1 Nhóm công trình nghiên cứu về nguồn nhân lực trong trong doanh nghiệp Những công trình nghiên cứu về nguồn nhân lực thường được gắn với các hoạt động quan lý nguồn nhân lực với nhiều khía cạnh khác nhau. “Giáo trình kinh tế nguồn nhân lực” của Mai Quốc Chánh và Trần Xuân Cầu. Tác giả đã đưa ra quan điểm của mình về khái niệm nhân lực, nguồn nhân lực, khái niệm phát triển nguồn nhân lực.
Theo đó, tác giả khăng định phát triển chất lượng nguồn nhân lực là yếu tố quan trọng nhất trong van đề phát trién nguồn nhân lực [2]. Tương tự, giáo trình “Quản trị nhân sự” của Nguyễn Hữu Thân hay “Quản trị nguồn nhân lực” của Trần Kim Dung. cũng tổng hợp các khái niệm về nguồn nhân lực trong doanh nghiệp dé người đọc có cái nhìn tổng quan nhất về van dé. Vũ Bá Thể trong quyền sách: “Phát huy nguồn lực con người để công nghiệp hóa, hiện đại hóa: Kinh nghiệm quốc tế và thực tiễn Việt Nam”, Nhà xuất bản Lao động — Xã hội, Hà Nội năm 2005.
Tác giả đã nêu lên những thực trạng NNL ở nước ta trong những năm qua đã làm rõ thực trạng số lượng và chất lượng NNL nước ta hiện nay, trong đó tập trung phân tích những ưu điểm, hạn chế và xu hướng phát triển của NNL Việt Nam trong bối cảnh phát triển kinh tế xã hội của nước ta; đồng thời rút ra những thành tựu, hạn chế và những nguyên nhân của chúng. Từ đó có những định hướng và những giải pháp phát huy nguồn lực con người dé phục vụ công nghiệp hóa và hiện đại hóa trong thời gian tới [24]. Nguyễn Ngọc Nga, 2011, với đề tài “Một số giải pháp nâng cao chất lượng công tác quản lý, sử dụng cán bộ, công chức kho bạc Nhà nước” Trên cơ sở nghiên cứu về con người, những quy định về pháp lý và sử dụng cán bộ, công chức cùng với việc đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng cán bộ, công chức trong thời gian qua, những quy định cụ thể và cả về chất lượng cán bộ, công chức. Đề tài đề ra những giải pháp mới đi sâu về yếu tố con người mà cụ thể là cán bộ, công chức trong một tổ chức mà trực tiếp đó là hệ thống kho bạc Nhà nước [17].
Bùi Quang Sáng, 2011, với đề tài khoa học: “Một số giải pháp hoàn thiện công tác quản lý, sử dụng công chức tại Kho bạc Nhà nước cấp huyện — Kho bạc Nhà nước Thái Nguyên”. Đề tài góp phần làm sáng tỏ những vấn đề lý luận chung và thực tiễn của Kho bạc Nhà nước Thái Nguyên nói riêng và hệ thống Kho bạc Nhà nước về công tác quản lý, sử dụng công chức tại Kho bạc Nhà nước cấp huyện trực thuộc Kho bạc Nhà nước Thái Nguyên, qua đó đưa ra được những giải pháp nhắm quản lý và sử dụng công chức một cách hiệu quả hơn [18]. Nguyễn Chí Vương, với Luận văn thạc sỹ kinh tế, “Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực Kho bạc Nhà nước Hà Nội”. Trường Đại học Kinh tế Quốc dân, 2013.
Tác giả đã nghiên cứu, phân tích thực trạng nguồn nhân lực của Kho bạc Nhà nước Hà Nội, chỉ ra phương hướng phát triển, đưa ra các định hướng và giải pháp phát triển nguồn nhân lực Kho bạc Nhà nước Hà Nội nhằm góp phần xây dựng một đội ngũ nhân lực chất lượng cao đáp ứng các yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế [30]. Ngoài ra còn có nhiều công trình khoa học nghiên cứu, hội thảo, các bai viết đăng tải trên trên nhiều tạp chí khác nhau như: “Quản lý nguồn nhân lực ở Việt Nam, của Phạm Thành Nghị, Vũ Hoàng Ngân; “Những luận cứ khoa học của việc phát triển nguồn nhân lực công nghiệp cho vùng kinh tế trọng điểm phía Nam” của Trương Thị Minh Sâm, Viện Khoa học và Xã hội tại Thành phố Hồ Chí Minh thuộc Trung tâm Khoa học Xã hội và Nhân văn Quốc gia; “Phát triển nguồn nhân lực phục vụ công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước” của Nguyễn Thanh, Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh.Các công trình nghiên cứu trên đã có những đóng góp nhất định trong việc cung cấp lý luận về phát triển nguồn nhân lực nói chung trên các lĩnh vực, các ngành, các vùng của nền sản xuất xã hội trong phạm vi cả nước. Những nghiên cứu về nguồn nhân lực thường xoay quanh việc khái quát các van dé lý luận về nguồn nhân lực và quản lý nguồn nhân lực trong một t6 chức (doanh nghiệp, cơ quan hành chính Nhà nước.) Những công trình này có giá trị tham khảo lớn cho những nghiên cứu của luận án trong việc xây dựng khung lý luận nghiên cứu riêng.2 Nhóm công trình nghiên cứu về đào tạo nguồn nhân lực trong doanh nghiệp Vấn đề đào tạo nguồn nhân lực được nghiên cứu từ khá lâu. Hiện nay có rất nhiều nghiên cứu mang tính hệ thống, được xuất bản thành các giáo trình, sách hay các nghiên cứu lý luận về đảo tạo nguồn nhân lực được đăng trên các tạp chí.
Một số nghiên cứu lý luận về dao tạo nguồn nhân lực tiêu biêu như sau: “Một số vấn đề về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực” của tác giả Vũ Xuân Tiến đăng trên tạp chí khoa học và công nghệ đại học Đà Nẵng số 5(40)- 2010: đưa ra một số lý luận cơ bản về nguồn nhân lực, đảo tạo và phát triển nguồn nhân lực. Bài báo nay làm sáng tỏ nội dung: Nguôn nhân lực là nguồn lực quí giá nhất của các tổ chức, don vi là yêu tố quyết định sự thành bại của họ trong tương lai. Bởi vậy, các tô chức và đơn vị luôn tìm cách dé duy trì và phát triển nguồn nhân lực của mình. Một trong các biện pháp hữu hiệu nhất nhằm thực hiện mục tiêu trên là đào tạo vả phát triển nguồn nhân lực.
Qua đó, bài báo đã làm rõ các nội dung của phát triển nguồn nhân lực và được tham khảo để xây dựng hệ thong cơ sở ly luận cho đề tài [221. Đề tài luận án tiến sỹ “Đào tạo cán bộ quản lý trong các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam đáp ứng yêu cầu của hội nhập kinh tế quốc tế” của tác giả Đặng Thị Hương (2011). Luận án đã hệ thống hóa, bổ sung va phát triển những van dé lý luận liên quan đến dao tạo cán bộ quản ly trong doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế ngay càng sâu, rộng. Cu thể, luận án đã xác định và làm rõ các đặc điểm về nội dung dao tạo, phương pháp dao tao, tô chức đào tạo cán bộ quản lý trong doanh nghiệp vừa và nhỏ đáp ứng các yêu cầu của hội nhập kinh tế quốc tế [16].
“Đào tạo nguồn nhân lực — làm sao dé khỏi ném tiền qua cửa số” — 2007 của Business Edge. Cuốn sách thảo luận về những vấn đề cơ bản liên quan đến hoạt động đào tạo trong doanh nghiệp dưới góc nhìn của nhà quản lý. Mục đích giúp nhà quản lý có thêm kiến thức và sự tự tin để xác định khi nảo đào tạo, quyết định đào tạo ai, đào tạo cái gì, chuân bị những bước quan trọng trước, trong và sau đào tạo là không lãng phí, lập một kế hoạch đào tạo phù hợp với nguồn lực của doanh nghiệp vừa và nhỏ [1]. “Tối đa hóa năng lực nhân viên — các chiến lược phát triển nhân tài nhanh chóng và hiệu quả (The manager’s guide to maximizing employee potential) — William J.
Cuén sách đưa người đọc trai qua từng chiến lược don giản nhưng vô cùng hiệu quả dé phat trién năng lực của nhân viên, trong đó có chiến lược thực hiện việc dao tạo nhân viên một cách thường xuyên thông qua công việc. Day là cuốn sách rất cần thiết cho bộ phận nhân sự và các nhà quản lý trong việc thu hút, nuôi dưỡng và giữ người làm việc hiệu quả nhất. “Kỹ năng hướng dẫn nhân sự - Harvard Business School Press”. Cuốn sách cung cấp các giải pháp tức thời cho những thách thức thường gặp trong công việc của nhà quản lý.
Cuốn sách sẽ giúp người đọc quyết định khi nào cần hướng dẫn người khác, tổ chức thực hiện các chương trình hướng dẫn đào tạo một cách có chủ đích, điều chỉnh linh hoạt các phong cách hướng dẫn của chủ thé. Các đề tài nghiên cứu đều có tính lý luận và thực tiễn nhất định góp phần không nhỏ trong việc đào tạo nguồn nhân lực trong doanh nghiệp nói chung.13 Nhóm công trình nghiên cứu về đào tạo nguôn nhân lực trong các doanh nghiệp xây dựng Đối với ngành xây dựng, có rất ít nghiên cứu về công tác đào tạo nguồn nhân lực trong các doanh nghiệp thuộc ngành. Chỉ có một số luận văn thạc sĩ có đề cập đến vấn đề này, có thé ké đến như: “Đảo tao nguồn nhân lực tại cơ quan Tổng Công ty kinh tế kỹ thuật Công nghiệp quốc phòng) của Phùng Thị Dương Thủy, luận văn thạc sĩ quản trị kinh doanh ở trường đại học Công nghệ Long Hoa. Luận văn đã chỉ ra thực tiễn công tác đảo tạo nguồn nhân lực tại một doanh nghiệp xây dựng thuộc Bộ quốc phòng với những đặc thù riêng biệt [25].
Lé Thi Diéu Hang cũng nghiên cứu van dé dao tao nguồn nhân lực ở một doanh nghiệp xây dựng trong luận văn “Công tác đào tạo nguồn nhân lực ở Công ty Cổ phần Licogi 166”, luận văn thạc sĩ quản tri nhân lực của Trường Đại học Lao động - xã hội. Đây là một nghiên cứu có giá tri thực tiễn làm nỗi bật công tác dao tao đã được thực hiện tại doanh nghiệp xây dựng [14]. Tuy nhiên, mỗi nghiên cứu đều rất cụ thể ở một doanh nghiệp. Tuy nhiên, trên thực tế, mỗi doanh nghiệp xây dựng ngoài những đặc điểm chung đều có hoạt động đào tạo nguồn nhân lực rất riêng của mình.
Và theo tìm hiểu của tác giả thì chưa hề có nghiên cứu nao về dao tạo nguồn nhân lực ở Công ty cổ phần Xây dựng và Phát triển nhà DAC Hà Nội.