Luận văn thạc sĩ đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trên địa bàn phường bãi cháy thành phố hạ long tỉnh quảng ninh giai đoạn 2015 2020

Luận văn thạc sĩ đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế tại phường Bãi Cháy, Hạ Long, Quảng Ninh giai đoạn 2015-2020.

• Tác giả: Dương Thành Luân
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Ngọc Anh
• Trường học: Đại Học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Đánh Giá Thực Trạng Quản Lý Và Sử Dụng Đất Của Các Tổ Chức Kinh Tế Trên Địa Bàn Phường Bãi Cháy, Thành Phố Hạ Long, Tỉnh Quảng Ninh Giai Đoạn 2015-2020
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 0.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 0.2. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài
• 0.3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 0.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 0.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU
• 1.1. Cơ sở lý luận của đề tài
• 1.1.1. Đất đai đối với sự phát triển các ngành kinh tế
• 1.1.2. Những nhân tố chủ yếu ảnh hưởng đến việc sử dụng đất
• 1.1.2.1. Nhân tố điều kiện tự nhiên
• 1.1.2.2. Nhân tố kinh tế - xã hội
• 1.1.3. Các khái niệm liên quan đến quản lý, sử dụng đất của các tổ chức kinh tế
• 1.2. Cơ sở pháp lý của đề tài
• 1.2.1. Cơ sở pháp lý liên quan đến sử dụng đất của các tổ chức kinh tế
• 1.2.2. Những quy định của Nhà nước trong công tác giao đất, cho thuê đất đối với tổ chức kinh tế
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu

Đất đai là tài nguyên quý giá, đóng vai trò thiết yếu trong mọi hoạt động sản xuất và đời sống con người. Việc quản lý đất đai hiệu quả là nhiệm vụ quan trọng của mỗi quốc gia. Tại phường Bãi Cháy, thành phố Hạ Long, tình hình sử dụng đất còn nhiều bất cập, với nhiều trường hợp sử dụng không đúng mục đích, lấn chiếm và cho thuê trái phép. Đề tài này nhằm đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trong giai đoạn 2015-2020, từ đó đề xuất các giải pháp cải thiện.

1.1. Tính cấp thiết của đề tài

Việc quản lý và sử dụng đất tại phường Bãi Cháy đang gặp nhiều khó khăn, đặc biệt trong bối cảnh đô thị hóa nhanh chóng. Nhu cầu sử dụng đất tăng cao, trong khi công tác quản lý chưa đáp ứng kịp thời. Điều này dẫn đến tình trạng lạm dụng, sử dụng không đúng mục đích, gây lãng phí tài nguyên. Đề tài này không chỉ có ý nghĩa lý thuyết mà còn mang tính thực tiễn cao, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý đất đai tại địa phương.

II. Cơ sở lý luận

Đất đai là yếu tố quyết định trong phát triển kinh tế. Các tổ chức kinh tế cần có sự hiểu biết sâu sắc về quản lý đất đai để tối ưu hóa việc sử dụng tài nguyên này. Các yếu tố như điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội ảnh hưởng lớn đến sử dụng đất. Việc nắm vững các quy định pháp lý liên quan đến quy hoạch sử dụng đất là cần thiết để đảm bảo tính hợp pháp và hiệu quả trong quản lý.

2.1. Đất đai và phát triển kinh tế

Đất đai không chỉ là tài nguyên mà còn là tư liệu sản xuất quan trọng. Việc quản lý đất đai hiệu quả sẽ tạo điều kiện cho các ngành kinh tế phát triển bền vững. Các tổ chức kinh tế cần phải có chiến lược sử dụng đất hợp lý, phù hợp với quy hoạch và chính sách của Nhà nước. Điều này không chỉ giúp tối ưu hóa lợi ích kinh tế mà còn bảo vệ môi trường.

2.2. Các nhân tố ảnh hưởng đến sử dụng đất

Các yếu tố như điều kiện tự nhiên, chính sách quản lý và nhu cầu sử dụng đất của các tổ chức kinh tế đều ảnh hưởng đến sử dụng đất. Việc phân tích các yếu tố này giúp xác định các vấn đề tồn tại trong quản lý đất đai và từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp. Đặc biệt, việc nắm rõ các quy định pháp lý sẽ giúp các tổ chức kinh tế tránh được các rủi ro pháp lý trong quá trình sử dụng đất.

III. Thực trạng quản lý và sử dụng đất

Thực trạng quản lý và sử dụng đất tại phường Bãi Cháy cho thấy nhiều vấn đề nghiêm trọng. Các tổ chức kinh tế thường xuyên gặp khó khăn trong việc thực hiện nghĩa vụ tài chính và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tình trạng lấn chiếm, sử dụng không đúng mục đích diễn ra phổ biến, ảnh hưởng đến sự phát triển bền vững của địa phương. Cần có sự can thiệp kịp thời từ các cơ quan chức năng để khắc phục tình trạng này.

3.1. Đánh giá tình hình quản lý

Công tác quản lý đất đai tại phường Bãi Cháy còn nhiều hạn chế. Các cơ quan chức năng chưa thực sự nắm bắt được tình hình sử dụng đất của các tổ chức kinh tế. Việc kiểm tra, giám sát còn lỏng lẻo, dẫn đến tình trạng lạm dụng và sử dụng không đúng mục đích. Cần có các biện pháp mạnh mẽ hơn để nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ tài nguyên đất đai.

3.2. Hiện trạng sử dụng đất

Hiện trạng sử dụng đất tại phường Bãi Cháy cho thấy nhiều tổ chức kinh tế chưa sử dụng đất đúng mục đích. Nhiều diện tích đất bị lấn chiếm hoặc cho thuê trái phép, gây lãng phí tài nguyên. Việc này không chỉ ảnh hưởng đến phát triển kinh tế mà còn gây ra nhiều hệ lụy về xã hội và môi trường. Cần có các giải pháp đồng bộ để khắc phục tình trạng này.

IV. Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý

Để nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng đất, cần có các giải pháp đồng bộ từ chính sách đến thực tiễn. Cần hoàn thiện cơ chế chính sách pháp luật về giao đất, cho thuê đất, đồng thời tăng cường công tác kiểm tra, giám sát. Đầu tư vào nhân lực và trang thiết bị cũng là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý. Các tổ chức kinh tế cần được đào tạo về quản lý đất đai để sử dụng tài nguyên một cách hiệu quả nhất.

4.1. Hoàn thiện cơ chế chính sách

Cần hoàn thiện các quy định pháp lý liên quan đến quản lý đất đai để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả. Các chính sách cần được điều chỉnh phù hợp với thực tiễn sử dụng đất tại phường Bãi Cháy. Việc này sẽ giúp các tổ chức kinh tế dễ dàng hơn trong việc thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình đối với đất đai.

4.2. Đầu tư vào nhân lực và trang thiết bị

Đầu tư vào nhân lực và trang thiết bị là yếu tố quan trọng để nâng cao hiệu quả quản lý đất đai. Cần có các chương trình đào tạo chuyên sâu cho cán bộ quản lý đất đai, giúp họ nắm vững các quy định pháp luật và kỹ năng quản lý. Đồng thời, trang bị các công cụ hiện đại sẽ giúp việc quản lý đất đai trở nên hiệu quả hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quản lý và sử dụng đất đai là một trong những vấn đề trọng yếu đối với sự phát triển bền vững của các địa phương, đặc biệt là trong bối cảnh đô thị hóa nhanh và phát triển kinh tế đa ngành. Tại phường Bãi Cháy, thành phố Hạ Long, tỉnh Quảng Ninh, với tổng diện tích tự nhiên 1.782,74 ha, trong đó đất phi nông nghiệp chiếm tới 75,39%, việc quản lý quỹ đất của các tổ chức kinh tế được Nhà nước giao đất, cho thuê đất có vai trò quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội địa phương. Giai đoạn 2015-2020 chứng kiến nhiều chuyển biến trong công tác quản lý đất đai, tuy nhiên vẫn còn tồn tại các hạn chế như sử dụng đất không đúng mục đích, lấn chiếm, chuyển nhượng trái phép, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng đất và nguồn thu ngân sách.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trên địa bàn phường Bãi Cháy, từ đó đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng đất phù hợp với điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của địa phương. Nghiên cứu tập trung vào phân tích số liệu giao đất, cho thuê đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, cũng như khảo sát ý kiến cán bộ quản lý và các tổ chức kinh tế liên quan trong giai đoạn 2015-2020. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thiết thực trong việc hỗ trợ chính quyền địa phương hoàn thiện công tác quản lý đất đai, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững và nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên đất.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình quản lý đất đai hiện đại, bao gồm:

• Lý thuyết quản lý tài nguyên đất: Nhấn mạnh vai trò của đất đai như tư liệu sản xuất đặc biệt, ảnh hưởng trực tiếp đến phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ môi trường. Quản lý đất đai hiệu quả đòi hỏi sự phối hợp giữa các yếu tố tự nhiên, kinh tế và chính sách pháp luật.

• Mô hình quản lý sử dụng đất bền vững: Tập trung vào việc cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ tài nguyên đất, đảm bảo sử dụng đất đúng mục đích, hạn chế lãng phí và tiêu cực trong quản lý.

• Khái niệm về quyền sử dụng đất và cơ chế giao đất, cho thuê đất: Theo Luật Đất đai năm 2013, quyền sử dụng đất được Nhà nước giao hoặc cho thuê với các hình thức và thời hạn khác nhau, đồng thời quy định rõ trách nhiệm và nghĩa vụ của các tổ chức kinh tế trong việc sử dụng đất.

Các khái niệm chính bao gồm: giao đất có thu tiền sử dụng đất, cho thuê đất trả tiền hàng năm, sử dụng đất không đúng mục đích, lấn chiếm đất, chuyển nhượng quyền sử dụng đất trái pháp luật, và các quy định pháp lý liên quan đến quản lý đất đai.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp phương pháp định lượng và định tính nhằm đánh giá toàn diện thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trên địa bàn phường Bãi Cháy.

• Nguồn dữ liệu: Thu thập số liệu thứ cấp từ Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ninh, Văn phòng Đăng ký đất đai, Phòng Tài nguyên và Môi trường thành phố Hạ Long, cùng các báo cáo thống kê đất đai giai đoạn 2015-2020. Dữ liệu sơ cấp được thu thập qua khảo sát bảng hỏi với 10 cán bộ quản lý đất đai, 60 người dân và 30 tổ chức kinh tế trên địa bàn.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phương pháp thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ phần trăm, phân tích xu hướng sử dụng đất theo loại hình tổ chức kinh tế và mục đích sử dụng đất. Phần mềm Microsoft Excel và Word được ứng dụng để xử lý và trình bày số liệu.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được tiến hành từ tháng 6/2020 đến tháng 6/2021, bao gồm các giai đoạn thu thập dữ liệu, phân tích, đánh giá và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiện trạng sử dụng đất của các tổ chức kinh tế: Trong giai đoạn 2015-2020, phường Bãi Cháy đã giao đất cho 1 tổ chức kinh tế với diện tích 56.064,7 m² theo hình thức giao đất có thu tiền sử dụng đất, thời hạn 50 năm. Đồng thời, có 34 tổ chức kinh tế được cho thuê đất với tổng diện tích hơn 1.106.120 m², trong đó công ty TNHH chiếm 57,45% diện tích, công ty cổ phần chiếm 41,58%, doanh nghiệp tư nhân chiếm dưới 1%.

2. Tình hình cho thuê đất theo năm: Năm 2015, diện tích thuê đất là 88.377 m² cho 3 tổ chức; năm 2016 là 17.423,6 m² cho 2 tổ chức; năm 2017 là 59.192,4 m² cho 6 tổ chức; năm 2018 là 164.975,5 m² cho 4 tổ chức; năm 2019 là 11.718,2 m² cho 4 tổ chức. Diện tích thuê đất có sự biến động theo từng năm, phản ánh sự thay đổi trong thu hút đầu tư và nhu cầu sử dụng đất.

3. Tỷ lệ sử dụng đất đúng mục đích: Theo báo cáo của Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Quảng Ninh, tỷ lệ sử dụng đất đúng mục đích của các tổ chức kinh tế trên địa bàn tỉnh đạt 94,8%, tuy nhiên vẫn còn 2,9% diện tích bị cho thuê, chuyển nhượng trái phép.

4. Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ): Tính đến cuối năm 2020, tỉnh Quảng Ninh đã cấp 2.556 giấy chứng nhận cho 1.951 tổ chức kinh tế, đạt 87% số tổ chức cần cấp giấy, với diện tích cấp đạt 85,02% diện tích cần cấp. Tại phường Bãi Cháy, công tác cấp giấy chứng nhận được thực hiện tương đối hiệu quả, góp phần minh bạch hóa quyền sử dụng đất.

Thảo luận kết quả

Việc giao đất và cho thuê đất tại phường Bãi Cháy trong giai đoạn 2015-2020 cho thấy sự tập trung chủ yếu vào các công ty TNHH và công ty cổ phần, phản ánh xu hướng phát triển kinh tế đa dạng và thu hút đầu tư trong lĩnh vực công nghiệp, thương mại và dịch vụ. Diện tích đất được giao và cho thuê có sự biến động theo từng năm, liên quan đến chính sách thu hút đầu tư và điều kiện tự nhiên của địa phương.

Tỷ lệ sử dụng đất đúng mục đích đạt gần 95% là kết quả tích cực, tuy nhiên vẫn còn tồn tại các vi phạm như sử dụng đất sai mục đích, lấn chiếm, chuyển nhượng trái phép, ảnh hưởng đến hiệu quả quản lý và nguồn thu ngân sách. So với một số nghiên cứu trong nước, kết quả này tương đồng với tình hình chung của các địa phương có tốc độ đô thị hóa nhanh.

Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được đẩy mạnh, góp phần nâng cao tính pháp lý và minh bạch trong quản lý đất đai. Tuy nhiên, vẫn còn tồn đọng một số vướng mắc về hồ sơ, nghĩa vụ tài chính và tranh chấp đất đai, cần được giải quyết kịp thời để đảm bảo quyền lợi hợp pháp của các tổ chức kinh tế.

Dữ liệu có thể được trình bày qua các biểu đồ thể hiện tỷ lệ giao đất, cho thuê đất theo năm, phân bố diện tích theo loại hình tổ chức kinh tế, cũng như bảng tổng hợp số lượng giấy chứng nhận cấp cho các tổ chức kinh tế qua các năm.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường kiểm tra, giám sát việc sử dụng đất: Cơ quan quản lý cần thực hiện thanh tra, kiểm tra định kỳ và đột xuất nhằm phát hiện kịp thời các vi phạm sử dụng đất không đúng mục đích, lấn chiếm, chuyển nhượng trái phép. Mục tiêu giảm tỷ lệ vi phạm xuống dưới 1% trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: UBND phường Bãi Cháy phối hợp Sở Tài nguyên và Môi trường.

2. Hoàn thiện cơ chế chính sách về giao đất, cho thuê đất: Rà soát, điều chỉnh các quy định liên quan đến thủ tục giao đất, cho thuê đất nhằm tạo thuận lợi cho các tổ chức kinh tế, đồng thời tăng cường các biện pháp kiểm soát để hạn chế đầu cơ đất đai. Thời gian thực hiện: 12 tháng. Chủ thể: UBND thành phố Hạ Long, Sở Tài nguyên và Môi trường.

3. Đẩy mạnh công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất: Tăng cường hỗ trợ, tháo gỡ vướng mắc trong hồ sơ, nghĩa vụ tài chính để hoàn thành cấp giấy chứng nhận cho các tổ chức kinh tế còn tồn đọng trong vòng 1 năm. Chủ thể: Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Quảng Ninh, UBND phường Bãi Cháy.

4. Ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý đất đai: Xây dựng và vận hành hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai điện tử, kết nối liên thông giữa các cơ quan quản lý nhằm nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu sai sót và tăng tính minh bạch. Thời gian: 18 tháng. Chủ thể: Sở Tài nguyên và Môi trường, UBND thành phố Hạ Long.

5. Tuyên truyền, nâng cao nhận thức về pháp luật đất đai: Tổ chức các lớp tập huấn, hội thảo cho cán bộ quản lý và các tổ chức kinh tế nhằm nâng cao hiểu biết và tuân thủ pháp luật về đất đai. Thời gian: liên tục hàng năm. Chủ thể: UBND phường Bãi Cháy, Sở Tài nguyên và Môi trường.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý nhà nước về đất đai: Giúp nâng cao hiểu biết về thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế, từ đó cải thiện công tác quản lý, thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm.

2. Các tổ chức kinh tế và doanh nghiệp: Cung cấp thông tin về quy định pháp luật, quyền và nghĩa vụ trong sử dụng đất, giúp doanh nghiệp tuân thủ pháp luật, tối ưu hóa hiệu quả sử dụng đất.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản lý đất đai, kinh tế nông nghiệp: Là tài liệu tham khảo quý giá về phương pháp nghiên cứu, phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp trong lĩnh vực quản lý đất đai.

4. Cơ quan hoạch định chính sách và lập quy hoạch đô thị: Hỗ trợ trong việc xây dựng chính sách, quy hoạch sử dụng đất phù hợp với điều kiện thực tế, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao việc quản lý đất đai của các tổ chức kinh tế lại quan trọng đối với phát triển địa phương?
   Quản lý đất đai hiệu quả giúp đảm bảo sử dụng đất đúng mục đích, tránh lãng phí tài nguyên, tăng nguồn thu ngân sách và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững. Ví dụ, tại phường Bãi Cháy, quản lý tốt quỹ đất góp phần phát triển ngành du lịch và công nghiệp.

2. Các hình thức giao đất, cho thuê đất phổ biến hiện nay là gì?
   Theo Luật Đất đai 2013, Nhà nước giao đất có thu tiền sử dụng đất hoặc không thu tiền, cho thuê đất trả tiền hàng năm hoặc một lần cho cả thời gian thuê. Mỗi hình thức có thời hạn và điều kiện áp dụng khác nhau, phù hợp với mục đích sử dụng đất.

3. Những vi phạm phổ biến trong sử dụng đất của các tổ chức kinh tế là gì?
   Các vi phạm thường gặp gồm sử dụng đất không đúng mục đích, lấn chiếm đất, chuyển nhượng, cho thuê đất trái pháp luật. Tại phường Bãi Cháy, tỷ lệ vi phạm khoảng 2,9%, cần được kiểm soát chặt chẽ để nâng cao hiệu quả sử dụng đất.

4. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất?
   Cần đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, hỗ trợ tháo gỡ vướng mắc về hồ sơ, nghĩa vụ tài chính, đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin để rút ngắn thời gian cấp giấy và tăng tính minh bạch.

5. Các giải pháp nào giúp hạn chế đầu cơ đất đai tại địa phương?
   Áp dụng các biện pháp như tăng cường kiểm tra, đánh thuế đất nắm giữ vượt mức, giới hạn diện tích sở hữu đất ở đô thị, minh bạch thông tin thị trường đất đai. Hàn Quốc là ví dụ thành công với hệ thống thuế và quy định hạn chế đầu cơ đất.

Kết luận

• Đã đánh giá thực trạng quản lý và sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trên địa bàn phường Bãi Cháy giai đoạn 2015-2020, nhận diện các tồn tại như sử dụng đất sai mục đích, lấn chiếm và chuyển nhượng trái phép.
• Tỷ lệ sử dụng đất đúng mục đích đạt gần 95%, công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được thực hiện hiệu quả, góp phần minh bạch hóa quản lý đất đai.
• Đề xuất các giải pháp trọng tâm gồm tăng cường kiểm tra, hoàn thiện chính sách, đẩy mạnh cấp giấy chứng nhận, ứng dụng công nghệ thông tin và nâng cao nhận thức pháp luật.
• Nghiên cứu có ý nghĩa khoa học và thực tiễn, hỗ trợ chính quyền địa phương trong việc quản lý đất đai, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội bền vững.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất, theo dõi, đánh giá hiệu quả và điều chỉnh chính sách phù hợp với thực tiễn địa phương.

Kêu gọi các cơ quan quản lý, tổ chức kinh tế và nhà nghiên cứu cùng phối hợp thực hiện để nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng đất, góp phần phát triển bền vững phường Bãi Cháy và thành phố Hạ Long.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU NGHIÊN CỨU 1. Cơ sở lý luận của đề tài 1. Đất đai đối với sự phát triển các ngành kinh tế Trong số những điều kiện vật chất cần thiết cho hoạt động sản xuất và đời sống con người, đất với lớp phủ thổ nhưỡng, khoáng sản trong lòng đất, rừng và mặt nước chiếm vị trí đặc biệt. Đất là điều kiện đầu tiên và là nền tảng tự nhiên của bất kỳ quá trình sản xuất nào.

Đất đai tham gia vào tất cả các ngành sản xuất vật chất của xã hội như là một tư liệu sản xuất đặc biệt. Tuy nhiên đối với mỗi ngành cụ thể trong nền kinh tế quốc dân, đất đai lại có những vị trí, vai trò khác nhau 1. Những nhân tố chủ yếu ảnh hưởng đến việc sử dụng đất 1. Nhân tố điều kiện tự nhiên - Điều kiện tự khí hậu: các yếu tố khí hậu ảnh hưởng rất lớn, trực tiếp đến sản xuất nông nghiệp và điều kiện tự nhiên sinh hoạt của con người.

- Điều kiện đất đai (địa hình và thổ nhưỡng) Địa hình và độ dốc ảnh hưởng đến phương thức sử dụng đất nông nghiệp, đặt ra yêu cầu xây dựng đồng ruộng để thủy lợi hóa và cơ giới hóa. Đối với đất phi nông nghiệp, địa hình phức tạp sẽ ảnh hưởng tới giá trị công trình và gây khó khăn cho thi công, điều kiện thổ nhưỡng quyết định rất lớn đến hiệu quả sản xuất nông nghiệp. Đặc thù của nhân tố điều kiện tự nhiên mang tính khu vực. Vị trí địa lý của vùng với sự khác biệt về điều kiện tự ánh sáng, nhiệt độ nguồn nước và các điều kiện tự nhiên khác sẽ quyết định khả năng, công dụng và hiện quả sử dụng đất đai.

Vì vậy, trong thực tiễn sử dụng đất cần tuân thủ quy luật tự nhiên, tận dụng các lợi thế nhằm đạt được hiệu ích cao nhất về xã hội, môi trường và kinh tế. Nhân tố kinh tế - xã hội Bao gồm các yếu tố như chế độ, dân số và lao động, thông tin và quản lý, chính sách môi trường và chính sách đất đai, yêu cầu quốc phòng, sức sản xuất và trình độ phát triển của kinh tế hàng hóa, cơ cấu kinh tế và phân bố sản xuất, các điều kiện về công nghiệp, nông nghiệp, thương nghiệp, giao thông, vận tải, sự phát triển của khoa học kỹ thuật, trình độ quản lý, sử dụng lao động, điều kiện và trang thiết bị vật chất cho công tác phát triển nguồn nhân lực, đưa khoa học kỹ thuận vào sản xuất. Các khái niệm liên quan đến quản lý, sử dụng đất của các tổ chức kinh tế Hiến pháp Nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 tại Chương II, Điều 18 quy định: "Nhà nước thống nhất quản lý toàn bộ đất đai theo quy hoạch và pháp luật, bảo đảm sử dụng đúng mục đích và có hiệu quả. Nhà nước giao đất cho các tổ chức kinh tế và cá nhân sử dụng ổn định lâu dài".

Theo Luật Đất đai năm 2013, một số khái niệm liên quan đến các tổ chức kinh tế quản lý, sử dụng đất được hiểu như sau: - Nhà nước giao đất là việc Nhà nước trao quyền sử dụng đất đai bằng quyết định hành chính cho đối tượng có nhu cầu sử dụng đất. - Nhà nước cho thuê đất là việc Nhà nước trao QSDĐ bằng hợp đồng cho đối tượng có nhu cầu sử dụng đất. - Nhà nước công nhận QSDĐ đối với người đang sử dụng ổn định là việc Nhà nước cấp giấy chứng nhận QSDĐ lần đầu cho người đó. - Nhận chuyển QSDĐ là việc xác lập quyền sử dụng đất do được người khác chuyển QSDĐ theo quy định của pháp luật thông qua các hình thức chuyển đổi, chuyển nhượng, thừa kế, tặng cho QSDĐ hoặc góp vốn bằng QSDĐ mà hình thành pháp nhân mới.

6 - Tranh chấp đất đai là tranh chấp về quyền và nghĩa vụ của người sử dụng đất giữa hai hoặc nhiều bên trong quan hệ đất đai. Người sử dụng đất quy định tại Luật Đất đai năm 2013 liên quan đến tổ chức kinh tế như sau: - Tổ chức kinh tế trong nước gồm cơ quan nhà nước, đơn vị vũ trang nhân dân, tổ chức kinh tế chính trị, tổ chức kinh tế chính trị - xã hội, tổ chức kinh tế, tổ chức kinh tế chính trị xã hội - nghề nghiệp, tổ chức kinh tế xã hội, tổ chức kinh tế xã hội - nghề nghiệp, tổ chức kinh tế - xã hội, tổ chức kinh tế sự nghiệp công lập, và tổ chức kinh tế khác theo quy định của pháp luật về dân sự (sau đây gọi chung là tổ chức kinh tế) được Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc công nhận QSDĐ; tổ chức kinh tế nhận chuyển QSDĐ. - Tổ chức kinh tế nước ngoài có chức năng ngoại giao gồm cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự, cơ quan đại diện khác của nước ngoài có chức năng ngoại giao được Chính phủ Việt Nam thừa nhận; cơ quan đại diện của tổ chức kinh tế thuộc Liên hợp quốc, cơ quan hoặc tổ chức kinh tế liên chính phủ, cơ quan đại diện của tổ chức kinh tế liên chính phủ được Nhà nước Việt Nam cho thuê đất. - Tổ chức kinh tế nước ngoài đầu tư vào Việt Nam theo pháp luật về đầu tư được Nhà nước Việt Nam cho thuê đất.

Theo Nghị định 102/2014/NĐ-CP ngày 10/11/2014 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai, một số khái niệm liên quan đến các tổ chức kinh tế quản lý, sử dụng đất được hiểu như sau: - Sử dụng đất không đúng mục đích là hành vi sử dụng đất không đúng với mục đích sử dụng, loại đất ghi trong GCNQSDĐ hoặc giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở và quyền sử dụng đất ở hoặc GCNQSDĐ, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất hoặc quyết định giao đất, quyết định cho thuê đất, quyết định cho phép chuyển mục đích sử dụng đất hoặc giấy tờ khác về QSDĐ. 7 - Lấn đất là việc người đang sử dụng đất tự chuyển dịch mốc giới hoặc ranh giới thửa đất để mở rộng diện tích đất. - Chiếm đất là việc sử dụng đất mà không được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép hoặc chủ sử dụng đất cho phép sử dụng hoặc việc sử dụng đất do được Nhà nước tạm giao hoặc mượn đất nhưng hết thời hạn tạm giao, mượn đất mà không trả lại đất. Cơ sở pháp lý của đề tài 1.

Cơ sở pháp lý liên quan đến sử dụng đất của các tổ chức kinh tế Nhằm mục đích quản lý, bảo vệ nguồn tài nguyên đất đai một cách hợp lý và bền vững, trong những năm qua Đảng và Nhà nước ta đã nghiên cứu và ban hành nhiều văn bản quy phạm pháp luật trong lĩnh vực quản lý đất đai; mà bước đột phá đầu tiên là Luật Đất đai năm 1993, sửa đổi năm 1998, năm 2001 tiếp đến là Luật Đất đai năm 2003 và Luật Đất đai năm 2013 hiện hành. Bên cạnh đó nhiều bộ luật liên quan khác cũng đã được ban hành như Luật bảo vệ và phát triển rừng, Luật Bảo vệ môi trường. và các nghị định, thông tư và văn bản hướng dẫn thi hành Luật. Sau đây là những cơ sở pháp lý liên quan đến việc quản lý, sử dụng đất của các tổ chức kinh tế được nghiên cứu để thực hiện đề tài: - Luật Đất đai số 45/2013/QH13 do Quốc hội ban hành ngày 29 tháng 11 năm 2013; - Luật bảo vệ và phát triển rừng số:29/2004/QH11 do Quốc hội ban hành ngày 03 tháng 12 năm 2004; - Luật Bảo vệ Môi trường số 55/2014/QH13 do Quốc hội ban hành ngày 23 tháng 06 năm 2014; - Luận Dân sự số 91/2015/QH13 do Quốc hội ban hành ngày 24 tháng 11 năm 2015; - Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 06/01/2017 của Chính Phủ sửa đổi, bổ sung một số nghị định quy định chi tiết thi hành luật đất đai; 8 - Nghi định 35/2017/NĐ-CP ngày 3/4/2017 Quy định về thu tiền sử dụng đất, thu tiền thuê đất, thuê mặt nước trong khu kinh tế, khu công nghệ cao; - Nghị định số 85/CP của Chính phủ ngày 17/12/1996 quy định việc thi hành pháp lệnh về quyền và nghĩa vụ của các tổ chức kinh tế trong nước được Nhà nước giao đất, cho thuê đất và Chỉ thị số 245/TTg ngày 22 tháng 4 năm 1996; - Nghị định số 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính Phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật đất đai 2013; - Nghị định số 45/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ về thu tiền sử dụng đất; - Nghị định số 46/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ về thu tiền thuê đất, thuê mặt nước; - Nghị định số 47/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ quy định về bồi thường, hỗ trợ tái định cư khi Nhà nước thu hồi đất; - Nghị định 104/2014/NĐ- CP ngày 14/11/2014 của Chính Phủ quy định về khung giá đất; - Nghị định 102/2014/NĐ-CP ngày 10/11/2014 của Chính Phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực đất đai; - Thông tư 02/2015/TT-BTNMT hướng dẫn Nghị định 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ - Thông tư 23/2014/TT-BTNMT ngày 19/5/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất; - Thông tư 24/2014/TT-BTNMT ngày 19/5/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về hồ sơ địa chính; - Thông tư 28/2014/TT-BTNMT ngày 02/6/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về thống kê, kiểm kê đất đai và lập bản đồ hiện trạng sử dụng đất; 9 - Thông tư 30/2014/TT-BTNMT ngày 02/06/2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường Quy định về hồ sơ giao đất, cho thuê đất, chuyển mục đích sử dụng đất, thu hồi đất; - Thông tư 33/2017/TT-BTNMT ngày 29/9/2017 của Bộ Tài nguyên và Môi trường Quy định chi tiết Nghị định số 01/2017/NĐ-CP ngày 06 tháng 01 năm 2017 của Chính Phủ sửa đổi, bổ sung một số Nghị định quy định chi tiết thi hành Luật Đất đai và sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư hướng dẫn thi hành luật đất đai; - Thông tư số 36/2014/TT-BTNMT ngày 30 tháng 6 năm 2014 của Bộ Tài nguyên và Môi trường Quy định chi tiết phương pháp định giá đất; xây dựng, điều chỉnh bảng giá đất; định giá đất cụ thể và tư vấn xác định giá đất; - Thông tư số 89/2017/TT-BTC ngày 23/8/2017 của Bộ Tài chính hướng dẫn một số điều của Nghị định số 35/2017/NĐ-CP ngày 03/4/2017 của Chính Phủ quy định về thu tiền sử dụng đất, thu tiền thuê đất, thuê mặt nước trong khu kinh tế, khu công nghệ cao.

- Thông tư 53/2017/TT-BTNMT về quy định ngưng hiệu lực thi hành Khoản 5 Điều 6 Thông tư 33/2017/TT-BTNMT.