BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ LAO ĐỘNG - THƢƠNG BINH VÀ XÃ HỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI --------------- VÕ ĐỨC KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI TỔNG CÔNG TY VIỄN THÔNG VIETTEL LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN Hà Nội - 2020 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO BỘ LAO ĐỘNG - THƢƠNG BINH VÀ XÃ HỘI TRƢỜNG ĐẠI HỌC LAO ĐỘNG – XÃ HỘI ----- --------- VÕ ĐỨC KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI TỔNG CÔNG TY VIỄN THÔNG VIETTEL Chuyên ngành: Kế Toán Mã số: 8340301 LUẬN VĂN THẠC SĨ KẾ TOÁN NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS ĐOÀN THỊ QUỲNH ANH HÀ NỘI - 2020 i LỜI CAM ĐOAN - Tôi là: Võ Đức - Học viên chuyên ngành Kế toán, mã ngành: 8340301 Tôi xin cam đoan Luận văn thạc sĩ kinh tế đề tài “Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Viettel” là công trình nghiên cứu riêng của tôi. Tôi xin cam đoan rằng số liệu, kết quả trình bày và kết luận nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chƣa từng đƣợc ai công bố trong bất kỳ luận văn nào trƣớc đây. Mọi số liệu đƣợc sử dụng đã đƣợc trích dẫn đầy đủ trong danh mục tài liệu tham khảo. Hà Nội, ngày tháng năm Tác giả luận văn Võ Đức ii LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu luận văn, em đã nhận đƣợc rất nhiều sự giúp đỡ của các cá nhân cũng nhƣ tập thể cơ quan đã tạo điều kiện giúp đỡ em hoàn thành đề tài nghiên cứu, đặc biệt em xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc nhất đến giảng viên hƣớng dẫn TS.Đoàn Thị Quỳnh Anh đã tận tình hƣớng dẫn và giúp đỡ em thực hiện tốt luận văn này.
Em xin chân thành cảm ơn các thầy cô trong khoa Kế toán, khoa Sau Đại học - Trƣờng Đại học Lao động - Xã hội đã truyền đạt cho em những kiến thức vô cùng quý báu và tạo điều kiện giúp đỡ em trong suốt thời gian em học tập và nghiên cứu tại Trƣờng. Em xin gửi lời cảm ơn tới Ban Tổng Giám Đốc cũng nhƣ tập thể phòng Tài chính - Kế toán Tổng công ty Viễn thông Viettel, gia đình và bạn bè đã hỗ trợ chia sẻ, giúp đỡ em trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu Luận văn. Tác giả luận văn Võ Đức iii MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC.
iii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT. vi DANH MỤC BẢNG BIỂU. vii DANH MỤC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ. viii TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU.
1 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI DOANH NGHIỆP VIỄN THÔNG .1 Tổng quan về doanh thu, chi phí, xác định kết quả kinh doanh tại doanh nghiệp.1 Những vấn đề chung về doanh thu.2 Những vấn đề chung về chi phí .3 Những vấn đề chung về xác định kết quả kinh doanh .2 Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh dƣới góc độ kế toán tài chính .1 Đặc điểm hoạt động kinh doanh dịch vụ ảnh hƣởng tới kế toán chi phí, doanh thu và kết quả kinh doanh .2 Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong các doanh nghiệp dịch vụ .3 Kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh dƣới góc nhìn kế toán quản trị.1 Định mức chi phí và lập dự toán .2 Trung tâm chi phí .3 Trung tâm doanh thu .4 Phân tích mối quan hệ chi phí, sản lƣợng và lợi nhuận .5 Cung cấp thông tin đƣa ra quyết định phù hợp. 46 iv CHƢƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI TỔNG CÔNG TY VIỄN THÔNG VIETTEL .1 Tổng quan về Tổng công ty Viễn thông Viettel .1 Lịch sử hình thành và quá trình phát triển .2 Đặc điểm hoạt động kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .3 Tổ chức bộ máy quản lý của Tổng công ty Viễn thông Viettel .4 Đặc điểm tổ chức công tác kế toán tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .2 Đặc điểm về doanh thu, chi phí tại Tổng công ty Viễn thông Viettel.1 Đặc điểm hàng hóa, dịch vụ .2 Phƣơng pháp bán hàng và phƣớng thức thanh toán .3 Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Viettel dƣới góc độ kế toán tài chính: 63 2.1 Kế toán doanh thu .2 Kế toán giảm trừ doanh thu:.3 Kế toán chi phí: .4 Kế toán xác định kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Vietel .4 Thực trạng kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả tiêu thu dƣới góc độ của kế toán quản trị tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .1 Định mức chi phí và lập dự toán tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .5 Kế toán quản trị kết quả kinh doanh: .6 Phân tích thông tin để đƣa ra quyết định tại Tổng công ty Viễn thông Viettel: .5 Đánh giá công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .1 Những kết quả đạt đƣợc. 91 v CHƢƠNG 3: PHƢƠNG HƢỚNG HOÀN THIỆN KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ KINH DOANH TẠI TỔNG CÔNG TY VIỄN THÔNG VIETTEL .1 Định hƣớng phát triển của Tổng công ty Viễn thông Viettel.2 Yêu cầu và nguyên tắc hoàn thiện kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh .3 Giải pháp để hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .1 Giải pháp dƣới góc độ kế toán tài chính .2 Giải pháp dƣới góc độ kế toán quản trị .4 Điều kiện cần để hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí, xác định kết quả kinh doanh tại Tổng công ty Viễn thông Viettel .1 Về phía Bộ Quốc Phòng.2 Về phía Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội .3 Về phía Tổng công ty Viễn thông Viettel. 100 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.
101 vi DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT KQKD Kết quả kinh doanh DN Doanh nghiệp SXKD Sản xuất kinh doanh TSCĐ Tài sản cố định BCTC Báo cáo tài chính BHXH Bảo hiểm xã hội BHYT Bảo hiểm y tế KPCĐ Kinh phí công đoàn BHTN Bảo hiểm thất nghiệp TNDN Thu nhập doanh nghiệp CPBH Chi phí bán hàng CP QLDN Chi phí quản lý doanh nghiệp CP Chi phí GTGT Giá trị gia tăng CP NVLTT Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp CP NCTT Chi phí nhân công trực tiếp CP SXC Chi phí sản xuất chung CPSX KDDD Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang HĐKD Hoạt động kinh doanh BH&CCDV Bán hàng và cung cấp dịch vụ XĐKQKD Xác định kết quả kinh doanh TCTVT VIETTEL Tổng công ty Viễn thông Viettel VIETTEL Tập đoàn Công nghiệp - Viễn thông Quân đội CBCNV Cán bộ công nhân viên ERP Enterprise resource planning software vii DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 2. Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ theo từng loại hình dịch vụ của Tổng công ty Viễn thông Viettel giai đoạn 2017-2019. Một số dịch vụ tại TỔNG CÔNG TY VIỄN THÔNG VIETTEL. Phân loại thẻ cào tại TỔNG CÔNG TY VIỄN THÔNG VIETTEL.
Bảng chiết khấu cho các kênh bán. Bảng Doanh thu cụ thể của năm 2017, 2018 và 2019 của Tổng công ty Viễn thông Viettel. Báo cáo phân tích chi phí tháng 06/2019. 85 viii DANH MỤC HÌNH VẼ, ĐỒ THỊ Sơ đồ 2.
Tổ chức bộ máy quản lý của Tổng công ty Viễn thông Viettel. Tổ chức bộ máy kế toán. 56 1 TỔNG QUAN VỀ ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Tính cấp thiết của đề tài Trong những năm gần đây nền kinh tế của đất nƣớc đã có nhiều chuyển biến quan trọng về mọi mặt, đặc biệt là trong lĩnh vực kinh doanh công nghệ thông tin và dịch vụ viễn thông.
Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đỏi hỏi các doanh nghiệp phải tự thay đổi mình trong việc đổi mới công nghệ, xu hƣớng kinh doanh và tiếp cận khách hàng. Việc áp dụng thành công lĩnh vực khoa học nhƣ AI (trí tuệ nhân tạo), Big data (dữ liệu lớn), công nghệ internet kết nối vạn vật sẽ giúp các doanh nghiệp đặc biệt là doanh nghiệp viễn thông bứt phá trong cuộc đua kinh doanh. Sự bùng của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 mang đến sức cạnh tranh vô cùng khốc liệt giữa các tập đoàn viễn thông trong cả nƣớc. Đây thực sự là bài toán khó, nó khiến cho các tập đoàn viễn thông phải liên tục ra đƣợc những sản phẩm để cạnh tranh và tạo niềm tin với khách hàng.
Điều đó quyết định sự thành bại của các doanh nghiệp vì chỉ có kinh doanh đƣợc các sản phẩm thì mới có thể bù đắp lại đƣợc các khoản chi phí đã bỏ ra và thu đƣợc lợi nhuận để tái sản xuất. Với mục tiêu phát triển chiến lƣợc của Tổng công ty Viễn thông Viettel trong thời gian tới là: “Trở thành nhà khai thác dịch vụ Bƣu chính - Viễn thông hàng đầu của Việt Nam và có tên tuổi trên thế giới” thì việc đổi mới, hoàn thiện bộ máy tổ chức quản lý, hoàn thiện công tác quản trị điều hành nói chung và công tác tài chính - kế toán nói riêng, trong đó có công tác kế toán doanh thu, chi phí xác định kết quả kinh doanh là cần thiết bởi vì: Thứ nhất, quá trình hội nhập diễn ra trong nhiều lĩnh vực, trong đó có lĩnh vực kế toán. Thứ hai, quá trình cạnh tranh giữa các doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực viễn thông ngày càng trở nên gay gắt hơn, làm cho hoạt động kinh 2 doanh của các doanh nghiệp viễn thông trở lên sôi động, đa dạng và phức tạp, đòi hỏi Tổng công ty Viễn thông Viettel phải đổi mới, hoàn thiện công tác quản lý đảm bảo khoa học, công tác kế toán tài chính, kế toán quản trị đảm bảo cung cấp thông tin đầy đủ, kịp thời và mang lại hiệu quả cao nhất cho doanh nghiệp. Thứ ba, việc tổ chức kế toán và công tác kế toán doanh thu, chi phí, xác định KQKD tại Tổng công ty Viễn thông Viettel còn những tồn tại, hạn chế phải hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu quản lý, đúng theo Chuẩn mực và Chế độ kế toán của Nhà nƣớc.
Trên thực tế, qua tham khảo tác giả nhận thấy dù có một số đề tài và luận văn nghiên cứu về Tổng công ty Viễn thông Viettel tuy nhiên hiện vẫn chƣa có đề tài nào viết về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh.