Luận Văn Thạc Sĩ: Đẩy Mạnh Quản Lý Nhà Nước Về Giảm Nghèo Tại Huyện Thủy Nguyên, Hải Phòng

Luận văn thạc sĩ kinh tế nghiên cứu quản lý kinh tế đẩy mạnh công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo trên địa bàn huyện thủy nguyên, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề

• Tác giả: Hoàng Chí Dũng
• Người hướng dẫn: PGS-TS Bùi Bá Khiêm
• Trường học: Đại học Hải Phòng
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Đẩy mạnh công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo trên địa bàn huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hải Phòng

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢM NGHÈO
• 1.1. Khái quát quản lý nhà nước về giảm nghèo
• 1.2. Một số khái niệm
• 1.2.1. Nghèo đói
• 1.2.2. Giảm Nghèo
• 1.3. Sự cần thiết của giảm nghèo
• 1.4. Vai trò của quản lý nhà nước về giảm nghèo
• 1.5. Nội dung về công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo
• 1.5.1. Xây dựng Kế hoạch giảm nghèo
• 1.5.2. Triển khai thực hiện các chính sách về giảm nghèo
• 1.5.3. Tổ chức bộ máy và huy động nguồn lực cho công tác giảm nghèo
• 1.5.4. Công tác kiểm tra và giám sát công tác giảm nghèo
• 1.5.5. Xử lý các vi phạm trong công tác giảm nghèo
• 1.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước về giảm nghèo
• 1.6.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế, xã hội
• 1.6.2. Yếu tố về nhận thức của người nghèo
• 1.6.3. Yếu tố về trình độ, năng lực của đội ngũ CBCC làm công tác giảm nghèo
• 1.7. Tiêu chí đánh giá về công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo
• 1.7.1. Nhóm tiêu chí đánh giá kết quả giảm nghèo
• 1.7.2. Nhóm tiêu chí đánh giá công tác QLNN về giảm nghèo
• 1.8. Kinh nghiệm quản lý nhà nước về giảm nghèo của một số địa phương
• 1.8.1. Kinh nghiệm xóa đói giảm nghèo của một số địa phương
• 1.8.2. Bài học kinh nghiệm
• 2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢM NGHÈO TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THỦY NGUYÊN
• 2.1. Khái quát về huyện Thủy Nguyên và tình hình nghèo tại địa bàn huyện
• 2.2. Thực trạng quản lý nhà nước về giảm nghèo trên địa bàn huyện Thủy Nguyên
• 2.2.1. Thực trạng công tác xây dựng kế hoạch giảm nghèo
• 2.2.2. Thực trạng về triển khai thực hiện các chính sách về giảm nghèo
• 2.2.3. Thực trạng tổ chức bộ máy và huy động nguồn lực cho công tác giảm nghèo
• 2.2.4. Thực trạng về kiểm tra, giám sát công tác giảm nghèo
• 2.3. Đánh giá công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo trên địa bàn huyện Thủy Nguyên
• 2.3.1. Những kết quả đạt được
• 2.3.2. Những hạn chế trong công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo
• 2.3.3. Nguyên nhân của những mặt hạn chế
• 3. CHƯƠNG III: BIỆN PHÁP ĐẨY MẠNH CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢM NGHÈO TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN THỦY NGUYÊN
• 3.1. Quan điểm quản lý nhà nước về giảm nghèo của huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng
• 3.1.1. Quan điểm QLNN về giảm nghèo của huyện Thủy Nguyên
• 3.1.2. Mục tiêu về giảm nghèo của huyện Thủy Nguyên
• 3.2. Biện pháp đẩy mạnh công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo trên địa bàn huyện Thủy Nguyên
• 3.2.1. Cải thiện công tác xây dựng kế hoạch giảm nghèo trên địa bàn huyện Thủy Nguyên
• 3.2.2. Đẩy mạnh vai trò lãnh đạo địa phương nhằm cải thiện hiệu quả các chính sách giảm nghèo
• 3.2.3. Tối ưu hóa cơ sở tổ chức và nâng cao năng lực cán bộ trong công tác giảm nghèo
• 3.2.4. Bố trí sử dụng và huy động đa dạng hóa các nguồn lực giảm nghèo
• 3.2.5. Thúc đẩy các hoạt động giáo dục và tạo nguồn nhân lực về giảm nghèo
• 3.2.6. Tiếp tục triển khai các chính sách hỗ trợ giảm nghèo ở huyện Thủy Nguyên
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quản lý kinh tế và giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên Hải Phòng

Luận văn tập trung vào quản lý kinh tế và giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên, Hải Phòng. Nghiên cứu đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp quản lý hiệu quả. Phát triển kinh tế và chính sách giảm nghèo được xem xét kỹ lưỡng. Địa phương đóng vai trò quan trọng trong việc thực hiện các chính sách này. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính. Hỗ trợ cộng đồng và phát triển bền vững được nhấn mạnh. Dự án phát triển và tăng cường năng lực là các yếu tố then chốt. Đầu tư xã hội được coi là giải pháp lâu dài.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý kinh tế

Quản lý kinh tế là quá trình điều hành các nguồn lực để đạt mục tiêu kinh tế. Tại huyện Thủy Nguyên, quản lý kinh tế tập trung vào giảm nghèo và phát triển bền vững. Chính sách giảm nghèo được triển khai nhằm cải thiện đời sống người dân. Địa phương đóng vai trò chủ động trong việc thực hiện các chính sách này. Tăng trưởng kinh tế là yếu tố then chốt để đạt được mục tiêu giảm nghèo. Hỗ trợ cộng đồng và đầu tư xã hội là các giải pháp quan trọng.

1.2. Thực trạng giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên

Huyện Thủy Nguyên đã đạt được nhiều thành tựu trong giảm nghèo. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức. Chính sách giảm nghèo được triển khai nhưng hiệu quả chưa đồng đều. Phát triển kinh tế tại địa phương còn chậm. Cải thiện đời sống người dân là mục tiêu quan trọng. Hỗ trợ cộng đồng và phát triển bền vững cần được tăng cường. Dự án phát triển và tăng cường năng lực là các giải pháp cần thiết.

II. Giải pháp quản lý kinh tế giảm nghèo

Luận văn đề xuất các giải pháp quản lý để giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên. Phát triển kinh tế và chính sách giảm nghèo được xem xét kỹ lưỡng. Địa phương cần tăng cường hỗ trợ cộng đồng và phát triển bền vững. Dự án phát triển và tăng cường năng lực là các yếu tố then chốt. Đầu tư xã hội được coi là giải pháp lâu dài. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính.

2.1. Cải thiện chính sách giảm nghèo

Chính sách giảm nghèo cần được điều chỉnh phù hợp với thực tế huyện Thủy Nguyên. Phát triển kinh tế và hỗ trợ cộng đồng là các yếu tố quan trọng. Địa phương cần tăng cường phát triển bền vững và đầu tư xã hội. Dự án phát triển và tăng cường năng lực là các giải pháp cần thiết. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính.

2.2. Tăng cường năng lực quản lý

Tăng cường năng lực quản lý là yếu tố then chốt để thực hiện hiệu quả các chính sách giảm nghèo. Địa phương cần tập trung vào phát triển kinh tế và hỗ trợ cộng đồng. Phát triển bền vững và đầu tư xã hội là các giải pháp lâu dài. Dự án phát triển và tăng cường năng lực là các yếu tố quan trọng. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính.

III. Phát triển bền vững và hỗ trợ cộng đồng

Phát triển bền vững và hỗ trợ cộng đồng là các yếu tố quan trọng trong giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên. Chính sách giảm nghèo cần được điều chỉnh phù hợp với thực tế địa phương. Phát triển kinh tế và đầu tư xã hội là các giải pháp lâu dài. Dự án phát triển và tăng cường năng lực là các yếu tố then chốt. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính.

3.1. Phát triển bền vững tại huyện Thủy Nguyên

Phát triển bền vững là yếu tố quan trọng để giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên. Chính sách giảm nghèo cần được điều chỉnh phù hợp với thực tế địa phương. Phát triển kinh tế và hỗ trợ cộng đồng là các yếu tố then chốt. Đầu tư xã hội và dự án phát triển là các giải pháp lâu dài. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính.

3.2. Hỗ trợ cộng đồng trong giảm nghèo

Hỗ trợ cộng đồng là yếu tố quan trọng trong giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên. Chính sách giảm nghèo cần được điều chỉnh phù hợp với thực tế địa phương. Phát triển kinh tế và phát triển bền vững là các yếu tố then chốt. Đầu tư xã hội và dự án phát triển là các giải pháp lâu dài. Tăng trưởng kinh tế và cải thiện đời sống là mục tiêu chính.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, công tác giảm nghèo luôn được Đảng và Nhà nước đặc biệt quan tâm, xem đây là nhiệm vụ chiến lược nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống và đảm bảo an sinh xã hội. Tại huyện Thủy Nguyên, thành phố Hải Phòng, với dân số khoảng 336 nghìn người và diện tích 242,7 km², công tác giảm nghèo đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong giai đoạn 2018-2022. Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 1,7% năm 2018 xuống còn khoảng 0,23% năm 2020, tuy nhiên vẫn còn tồn tại những hạn chế về tính bền vững và hiệu quả quản lý nhà nước trong công tác này.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo trên địa bàn huyện Thủy Nguyên, từ đó đề xuất các biện pháp đẩy mạnh hiệu quả quản lý, góp phần giảm nghèo bền vững. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2018-2022, với trọng tâm là các chính sách, kế hoạch và hoạt động quản lý nhà nước tại huyện Thủy Nguyên. Ý nghĩa nghiên cứu không chỉ giúp nâng cao hiệu quả công tác giảm nghèo tại địa phương mà còn cung cấp cơ sở khoa học cho các cấp quản lý trong việc hoạch định chính sách phù hợp, góp phần phát triển kinh tế - xã hội ổn định và bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết quản lý nhà nước về giảm nghèo, trong đó nhấn mạnh vai trò của quản lý nhà nước trong việc hoạch định, triển khai và giám sát các chính sách giảm nghèo. Hai mô hình chính được áp dụng gồm:

1. Mô hình quản lý nhà nước đa chiều về giảm nghèo: Đánh giá nghèo không chỉ dựa trên thu nhập mà còn trên các tiêu chí về sức khỏe, giáo dục, nhà ở, nước sinh hoạt và tiếp cận thông tin, theo chuẩn nghèo đa chiều của Chính phủ Việt Nam giai đoạn 2021-2025.

2. Mô hình quản lý nguồn lực và tổ chức bộ máy: Tập trung vào việc tối ưu hóa tổ chức bộ máy quản lý, huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực tài chính, nhân lực và vật chất nhằm thực hiện các chương trình giảm nghèo.

Các khái niệm chính bao gồm: nghèo đa chiều, giảm nghèo bền vững, quản lý nhà nước về giảm nghèo, chuẩn nghèo đa chiều, và các tiêu chí đánh giá hiệu quả công tác giảm nghèo.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu được thu thập từ các văn bản pháp luật, nghị quyết, báo cáo thống kê của UBND huyện Thủy Nguyên, các tài liệu nghiên cứu liên quan và số liệu điều tra thực tế giai đoạn 2018-2022. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ các hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn huyện, với số liệu cụ thể về tỷ lệ hộ nghèo, thu nhập bình quân, và các chỉ số dịch vụ xã hội cơ bản.

Phương pháp phân tích sử dụng kết hợp thống kê mô tả, phân tích so sánh tỷ lệ giảm nghèo qua các năm, đánh giá hiệu quả các chính sách và kế hoạch giảm nghèo. Quá trình nghiên cứu được thực hiện theo timeline từ năm 2018 đến 2023, bao gồm thu thập dữ liệu, phân tích thực trạng, đánh giá kết quả và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tỷ lệ hộ nghèo giảm rõ rệt: Từ 1,7% năm 2018 xuống còn 0,23% năm 2020, tương đương giảm 86,5%. Tỷ lệ hộ cận nghèo cũng giảm từ 3,63% xuống 2,78% trong cùng giai đoạn.

2. Chuyển đổi cơ cấu kinh tế tích cực: Tốc độ tăng trưởng kinh tế của huyện tăng từ 14,1% năm 2018 lên 17,2% năm 2022, với sự chuyển dịch lao động từ nông nghiệp sang công nghiệp và dịch vụ, góp phần tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho người dân.

3. Hiệu quả công tác xây dựng và triển khai kế hoạch giảm nghèo: Huyện đã xây dựng và thực hiện hơn 14 kế hoạch giảm nghèo chi tiết trong giai đoạn 2018-2022, tập trung vào các xã miền núi và vùng khó khăn, đạt và vượt mục tiêu giảm nghèo đề ra.

4. Công tác kiểm tra, giám sát và xử lý vi phạm được tăng cường: Số lượng các cuộc kiểm tra, giám sát tăng đều qua các năm, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả trong việc sử dụng nguồn lực giảm nghèo.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của thành công trong giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên là sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền, sự tham gia tích cực của cộng đồng và các tổ chức xã hội, cùng với việc áp dụng chuẩn nghèo đa chiều giúp đánh giá chính xác hơn tình trạng nghèo. So với một số địa phương khác, huyện Thủy Nguyên có lợi thế về vị trí địa lý và phát triển kinh tế đa ngành, tạo điều kiện thuận lợi cho việc giảm nghèo.

Tuy nhiên, tỷ lệ hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều mới có xu hướng tăng nhẹ năm 2022 do ảnh hưởng của đại dịch COVID-19 và thay đổi tiêu chí đánh giá, cho thấy công tác giảm nghèo vẫn cần được củng cố để đảm bảo tính bền vững. Việc nâng cao năng lực cán bộ công chức, cải thiện cơ sở hạ tầng và đa dạng hóa nguồn lực là những yếu tố then chốt để khắc phục hạn chế hiện tại.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tỷ lệ hộ nghèo qua các năm và bảng phân tích kết quả thực hiện kế hoạch giảm nghèo tại các xã miền núi, giúp minh họa rõ nét tiến trình và hiệu quả công tác giảm nghèo.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Cải thiện công tác xây dựng kế hoạch giảm nghèo: Đề xuất UBND huyện xây dựng kế hoạch giảm nghèo chi tiết, linh hoạt theo từng năm, tập trung vào các xã miền núi và vùng khó khăn, với mục tiêu giảm tỷ lệ hộ nghèo ít nhất 1,5%/năm. Thời gian thực hiện: 2024-2025.

2. Tăng cường vai trò lãnh đạo và phối hợp liên ngành: Đẩy mạnh sự lãnh đạo của cấp ủy Đảng và UBND huyện trong công tác giảm nghèo, đồng thời tăng cường phối hợp giữa các phòng ban, tổ chức chính trị - xã hội và cộng đồng dân cư để triển khai hiệu quả các chính sách. Thời gian: liên tục từ 2024.

3. Nâng cao năng lực cán bộ công chức: Tổ chức các khóa đào tạo, tập huấn nâng cao trình độ chuyên môn, kỹ năng quản lý và giám sát cho đội ngũ cán bộ làm công tác giảm nghèo, đảm bảo họ có đủ năng lực để thực hiện nhiệm vụ. Thời gian: 2024-2025.

4. Huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực đa dạng: Khuyến khích xã hội hóa nguồn lực, huy động sự tham gia của doanh nghiệp, tổ chức phi chính phủ và cộng đồng trong công tác giảm nghèo. Đồng thời, tăng cường quản lý, giám sát việc sử dụng nguồn lực để tránh lãng phí. Thời gian: 2024-2026.

5. Thúc đẩy các hoạt động giáo dục và đào tạo nghề: Tập trung phát triển nguồn nhân lực cho người nghèo thông qua các chương trình đào tạo nghề, nâng cao nhận thức và kỹ năng lao động, giúp họ có khả năng tự phát triển kinh tế. Thời gian: 2024-2027.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước các cấp: Giúp các cấp chính quyền địa phương và thành phố Hải Phòng có cơ sở khoa học để xây dựng, điều chỉnh chính sách giảm nghèo phù hợp với thực tiễn địa phương.

2. Các tổ chức phi chính phủ và doanh nghiệp: Hỗ trợ trong việc phối hợp, huy động nguồn lực và triển khai các chương trình giảm nghèo hiệu quả, góp phần phát triển cộng đồng.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành quản lý kinh tế, chính sách công: Cung cấp tài liệu tham khảo về lý thuyết, phương pháp và thực tiễn quản lý nhà nước trong lĩnh vực giảm nghèo đa chiều.

4. Cán bộ công chức làm công tác giảm nghèo: Nâng cao nhận thức, kỹ năng và phương pháp thực hiện công tác giảm nghèo, từ đó nâng cao hiệu quả công việc.

Câu hỏi thường gặp

1. Chuẩn nghèo đa chiều là gì và tại sao quan trọng?
   Chuẩn nghèo đa chiều đánh giá nghèo dựa trên nhiều tiêu chí như thu nhập, y tế, giáo dục, nhà ở, nước sinh hoạt và thông tin. Điều này giúp đánh giá chính xác hơn tình trạng nghèo và thiết kế chính sách phù hợp, thay vì chỉ dựa vào thu nhập.

2. Tại sao tỷ lệ hộ nghèo tại Thủy Nguyên giảm nhưng vẫn còn tái nghèo?
   Tái nghèo xảy ra do thu nhập sau khi thoát nghèo còn thấp, dễ bị ảnh hưởng bởi các cú sốc kinh tế hoặc thiên tai. Do đó, cần các chính sách hỗ trợ bền vững và đa chiều để người dân có thể duy trì mức sống ổn định.

3. Vai trò của cán bộ công chức trong công tác giảm nghèo là gì?
   Cán bộ công chức là lực lượng chủ chốt trong việc xây dựng kế hoạch, triển khai chính sách, giám sát và hỗ trợ người nghèo. Năng lực và trách nhiệm của họ quyết định hiệu quả công tác giảm nghèo.

4. Làm thế nào để huy động nguồn lực xã hội tham gia giảm nghèo?
   Thông qua việc xây dựng các chính sách ưu đãi, tạo môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp, tổ chức phi chính phủ và cộng đồng tham gia, đồng thời tăng cường minh bạch và giám sát việc sử dụng nguồn lực.

5. Các biện pháp nâng cao hiệu quả công tác giảm nghèo tại địa phương là gì?
   Bao gồm xây dựng kế hoạch chi tiết, tăng cường đào tạo cán bộ, phối hợp liên ngành, đa dạng hóa nguồn lực, phát triển cơ sở hạ tầng và thúc đẩy đào tạo nghề cho người nghèo.

Kết luận

• Công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo tại huyện Thủy Nguyên đã đạt được nhiều kết quả tích cực với tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 1,7% năm 2018 xuống còn 0,23% năm 2020.
• Việc áp dụng chuẩn nghèo đa chiều giúp đánh giá toàn diện hơn tình trạng nghèo và nâng cao hiệu quả chính sách giảm nghèo.
• Huyện đã xây dựng và triển khai nhiều kế hoạch giảm nghèo chi tiết, tập trung vào các xã miền núi và vùng khó khăn, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống người dân.
• Cần tiếp tục nâng cao năng lực cán bộ, tăng cường phối hợp liên ngành và huy động đa dạng nguồn lực để đảm bảo giảm nghèo bền vững.
• Đề xuất các biện pháp cụ thể nhằm đẩy mạnh công tác quản lý nhà nước về giảm nghèo trong giai đoạn 2024-2027, góp phần phát triển kinh tế - xã hội huyện Thủy Nguyên ổn định và bền vững.

Luận văn kêu gọi các cấp chính quyền, tổ chức xã hội và cộng đồng cùng chung tay thực hiện các giải pháp đề xuất để nâng cao hiệu quả công tác giảm nghèo, hướng tới mục tiêu không còn hộ nghèo theo chuẩn quốc gia vào năm 2025.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I CƠ SỞ LÝ LUẬN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC VỀ GIẢM NGHÈO 1.1 Khái quát quản lý nhà nước về giảm nghèo 1.1 Một số khái niệm 1.1 Nghèo đói Có nhiều quan niệm về nghèo đói, tuy nhiên các khái niệm này đều xem nghèo đói là trạng thái mà một phần dân cư không đủ điều kiện vật chất và tinh thần để duy trì cuộc sống gia đình dưới mức sống tối thiểu trong ngữ cảnh chung của cộng đồng. Nghèo đói là một rào cản lớn làm hạn chế khả năng phát triển của con người, cộng đồng và quốc gia. Đối với người nghèo khả năng tiếp cận các dịch vụ xã hội bị hạn chế. “Nghèo là chỉ tình trạng mà thu nhập thực tế của người dân hầu như chỉ đủ cho nhu cầu ăn, thậm chí cũng có thể không đủ cho nhu cầu ăn, phần tích lũy hầu như không có.

Ngoài ra các nhu cầu ăn, mặc, y tế, giáo dục, văn hóa đi lại và giao tiếp chỉ được đáp ứng một phần rất nhỏ”.186] Ở Việt Nam, Chính phủ ban hành Chương trình mục tiêu quốc gia Giảm nghèo bền vững cho mỗi giai đoạn 5 năm trên cơ sở công bố chuẩn nghèo để đo lường sự thay đổi của tình trạng nghèo trong giai đoạn tương ứng. Từ 2015 trở về trước, Việt Nam vẫn sử dụng phương pháp đo lường nghèo đơn chiều theo chuẩn nghèo thu nhập. “Chuẩn nghèo thu nhập của Chính phủ là mức thu nhập bình quân một người một tháng của hộ gia đình đảm bảo mức tiêu dùng lương thực, thực phẩm cung cấp một lượng calo 2100-2300 Kcal/người/ngày và một lượng hàng hóa phi lương thực, thực phẩm tối thiểu”.20] Các đánh giá chuẩn nghèo ở nước ta cơ bản là ở mức thấp so với tiêu chí chuẩn nghèo của thế giới. Tình trạng, số hộ dân thoát nghèo cũng cao nhưng vẫn có hiện tượng số hộ tái nghèo, nguyên nhân là do mức thu nhập sau khi thoát nghèo vẫn nằm cận với mức chuẩn nghèo.

Đó là hạn chế của quan niệm này, chính vì vậy để hiệu quả giảm nghèo được bền vững cần có đánh giá khác về tiêu chí giảm nghèo. 7 Theo Tổ chức Liên hợp quốc (UN) khái niệm nghèo được tiếp cận như sau: “Nghèo là thiếu năng lực tối thiểu để tham gia hiệu quả vào các hoạt động xã hội. Nghèo có nghĩa là không có đủ ăn, đủ mặc, không được đi học, không được khám chữa bệnh, không có đất đai để trồng trọt hoặc không có nghề nghiệp để nuôi sống bản thân, không được tiếp cận tín dụng. Nghèo cũng có nghĩa là không an toàn, không có quyền và bị loại trừ, dễ bị bạo hành, phải sống trong các điều kiện rủi ro, không tiếp cận được nước sạch và công trình vệ sinh” [6].

Để đánh giá chính xác và thực hiện những chính sách xóa đói, giảm nghèo có hiệu quả, cần đưa ra một cách tiếp cận về nghèo một cách toàn diện. Theo đó, nghèo đói được đánh giá trên một số lĩnh vực như sức khỏe, giáo dục và điều kiện sống. Mỗi lĩnh vực này lại được xem xét theo những khía cạnh cụ thể. Việc tiếp cận theo những tiêu chí mới thì tình trạng nghèo được đánh giá toàn diện hơn so với tiêu chí đánh giá nghèo dựa trên thu nhập.

Khái niệm nghèo ở Việt Nam được hiểu như sau: “Nghèo là tình trạng một bộ phận dân cư chỉ được thỏa mãn một phần các nhu cầu tối thiểu cơ bản của cuộc sống và có mức sống thấp hơn so với mức sống trung bình của cộng đồng xét trên mọi phương diện” [7, tr. Nghèo không chỉ là thu nhập kém mà còn bao gồm các vấn đề về giáo dục, y tế, an toàn thực phẩm, văn hóa, quyền lợi công dân và tiếp cận thông tin. Nghèo đa chiều đặc biệt phổ biến trong các khu vực nông thôn và miền núi của Việt Nam, và cần được giải quyết thông qua các biện pháp toàn diện.2 Giảm Nghèo Hiện nay, xu hướng nghèo đói đang dần bị đẩy lùi nhưng không phải là không quay trở lại, nghèo đói có thể xảy ra ở bất cứ nơi nào. Cùng với sự nỗ lực của toàn thế giới để giảm nghèo, Việt Nam là một quốc gia đi đầu trong việc thực hiện xây dựng, ban hành các chính sách hữu hiệu để thực hiện mục tiêu giảm nghèo.

8 Khái niệm giảm nghèo được đưa ra chính thức vào năm 1990 thông qua Báo cáo phát triển thế giới của Ngân hàng Thế giới (WB) cho rằng: “Giảm nghèo là quá trình giảm thiểu độ nghèo của một cá nhân, gia đình hoặc cộng đồng trong một khu vực nhất định. Điều này có thể được đạt được thông qua một loạt các biện pháp như tăng cường giáo dục, y tế và cơ hội việc làm, cải thiện điều kiện sống và tiếp cận các nguồn tài nguyên cơ bản. Mục tiêu cuối cùng là nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân và giảm thiểu khoảng cách giàu nghèo”. Giảm nghèo bền vững được hiểu là tình trạng dân cư đạt được mức độ thỏa mãn những nhu cầu cơ bản hay mức thu nhập cao hơn chuẩn nghèo và duy trì ở mức độ thỏa mãn những nhu cầu cơ bản hay mức thu nhập trên chuẩn nghèo đó ngay cả khi gặp các cú sốc hay rủi ro.26-27] Báo cáo tổng kết một số vấn đề lý luận - thực tiễn qua 30 năm đổi mới (1986-2016) đã khẳng định: “Thời gian qua, công tác giảm nghèo thiếu bền vững.

Chưa hình thành cơ chế đồng bộ về giảm nghèo đa chiều, đa mục tiêu. Nhiều chính sách an sinh xã hội và giảm nghèo chồng chéo nhau và chồng chéo với các chính sách khác” [19, tr.114] Vấn đề này bắt đầu được giải quyết khi Bộ Lao động Thương binh được giao nhiệm vụ theo dõi, giám sát và chịu trách nhiệm về các chương trình, chính sách giảm nghèo. Để bắt kịp những thay đổi Bộ LĐTBXH căn cứ theo Nghị định 07/2021/NĐ-CP, Ngày 27/01/2021, Chính phủ ban hành quy định chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn 2021-2025, chuẩn nghèo cập nhật theo thời gian để bám sát với những thay đổi về giảm nghèo tại các vùng miền, địa phương.1 Chuẩn nghèo Việt Nam giai đoạn 2022- 2025 Nội dung Nông thôn Thành thị Chuẩn hộ - Có thu nhập bình quân đầu - Có thu nhập bình quân đầu có mức người/tháng hơn 1,5 triệu người/tháng hơn 2 triệu sống TB đồng đến 2,25 triệu đồng. đồng đến 3 triệu đồng.

- Có thu nhập bình quân đầu - Có thu nhập bình quân đầu người/tháng từ 1,5 triệu đồng người/tháng từ 2 triệu đồng Chuẩn hộ trở xuống; trở xuống cận nghèo - Thiếu hụt dưới ba chỉ số đo - Thiếu hụt dưới ba chỉ số đo lường mức độ thiếu hụt dịch lường mức độ thiếu hụt dịch vụ xã hội cơ bản. vụ xã hội cơ bản - Có thu nhập bình quân đầu Có thu nhập bình quân đầu người/tháng từ 1,5 triệu đồng người/tháng từ 2 triệu đồng Chuẩn hộ trở xuống trở xuống; nghèo - Thiếu hụt từ 3 chỉ số đo - Thiếu hụt từ 3 chỉ số đo lường mức độ thiếu hụt dịch lường mức độ thiếu hụt dịch vụ xã hội cơ bản trở lên vụ xã hội cơ bản trở lên ( Nguồn: Bộ LĐ& TBXH) Căn cứ vào các tiêu chí chuẩn nghèo đưa ra có thể phân loại được các hộ nghèo và rất nghèo từ đó có xem xét mức hỗ trợ của các chương trình. Căn cứ theo kế hoạch 5 năm dựa vào kết quả tổng hợp về tình trạng nghèo của các địa phương, đánh giá theo dõi được thay đổi của các hộ nghèo. Căn cứ vào thay đổi đó xác định được hiệu quả của các chương trình, chính sách giảm nghèo đang thực hiện, kịp thời điều chỉnh sao cho phù hợp với thực tiễn địa phương.3 Khái niệm QLNN về giảm nghèo Quản lý nhà nước về giảm nghèo “là hoạt động hoạch định và thực thi các chính sách, chủ trương, đề án liên quan đến người nghèo nhằm đạt được 10 mục tiêu quản lý của nhà nước là giảm tỷ lệ hộ nghèo nâng cao mức sống của người dân từ đó góp phần thúc đẩy KT- XH” [10, tr.188] QLNN về giảm nghèo nhằm đảm bảo rằng các chính sách, chương trình và hoạt động liên quan đến giảm nghèo đạt được hiệu quả cao và bảo đảm quyền lợi cho người dân có hoàn cảnh khó khăn.

Các hoạt động quản lý nhà nước về giảm nghèo thường được thực hiện thông qua việc phát triển kinh tế, xã hội và cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân nghèo. Việc quản lý nhà nước về giảm nghèo thường được thực hiện thông qua việc phát triển kinh tế, xã hội và cải thiện chất lượng cuộc sống của người nghèo.2 Sự cần thiết của giảm nghèo Mục tiêu giảm nghèo được Đảng và Nhà nước xác định lên hàng đầu trong quá trình phát triển và xây dựng đất nước, trở thành một chủ trương lớn, một chương trình mang tầm quốc gia, thể hiện truyền thống tốt đẹp của dân tộc. Trong giai đoạn đổi mới giảm nghèo là một nhiệm vụ cấp bách và cần thiết trong nỗ lực phát triển toàn diện để hướng tới xây dựng một xã hội công bằng và văn minh. Giảm nghèo là cải thiện chất lượng cuộc sống của những người nghèo trong nhiều lĩnh vực đặc biệt là trong lĩnh vực như dinh dưỡng, giáo dục, y tế, nhà ở và cơ sở hạ tầng cơ bản.

Nói giảm nghèo là nâng cao chất lượng cuộc sống vì khi một quốc gia hoặc một khu vực giảm thiểu được đáng kể tỷ lệ người nghèo, điều đó có thể dẫn đến những cải thiện đáng kể trong các khía cạnh của cuộc sống. Giảm nghèo sẽ góp phần cải thiện sức khỏe và giảm tỷ lệ tử vong. Với việc tiếp cận tốt hơn đến các dịch vụ y tế, giáo dục và các cơ sở hạ tầng cơ bản như nước sạch, vệ sinh và tiện ích công cộng, người dân có thể tăng cường sức khỏe và giảm nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm. Với sự tiếp cận tốt hơn đến các cơ sở giáo dục, người nghèo có thể học hành và phát triển kỹ năng để có thể tham gia vào một xã hội công bằng hơn.

Xây dựng sự công bằng và tăng cường an ninh xã hội khi thực hiện tốt công tác giảm nghèo. Nghèo đói và bất bình đẳng kinh tế là nguyên nhân gốc rễ 11 của nhiều vấn đề xã hội như tội phạm, mâu thuẫn xã hội và bất ổn. Giảm nghèo giúp giảm bớt bất bình đẳng, xây dựng một xã hội công bằng hơn và làm tăng sự ổn định và an ninh xã hội. Giảm nghèo không chỉ có tác động tích cực đến sức khỏe, giáo dục và thu nhập của những người chịu ảnh hưởng, mà còn có tác động rất lớn đến sự công bằng và an ninh xã hội.