Đảng bộ tỉnh Hưng Yên lãnh đạo phong trào phụ nữ trong kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1954)

Luận văn thạc sĩ USSH phân tích vai trò của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên trong phong trào phụ nữ kháng chiến chống thực dân Pháp 1945-1954.

• Tác giả: Nguyễn Thị Hằng
• Người hướng dẫn: Ts. Vũ Tang Bồng
• Trường học: Trường Đại Học Khoa Học Xã Hội Và Nhân Văn
• Chuyên ngành: Lịch Sử Đảng Cộng Sản Việt Nam
• Đề tài: Đảng Bộ Tỉnh Hưng Yên Lãnh Đạo Phong Trào Phụ Nữ Trong Kháng Chiến Chống Thực Dân Pháp (1945-1954)
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: KHÁI QUÁT VỀ HƯNG YÊN VÀ TRUYỀN THỐNG CỦA PHỤ NỮ HƯNG YÊN
• 1.1. Mảnh đất và con người Hưng Yên
• 1.2. Vị trí địa lý - điều kiện tự nhiên
• 1.3. Dân cư và các hoạt động kinh tế, xã hội
• 1.4. Những truyền thống tốt đẹp của phụ nữ Hưng Yên
• 1.4.1. Lao động cần cù, thông minh, sáng tạo
• 1.4.2. Đảm đang việc nhà, việc nước góp phần phát triển văn hóa dân tộc
• 1.4.3. Yêu nước chống ngoại xâm, chống áp bức bóc lột
• 1.5. Phong trào phụ nữ tỉnh Hưng Yên từ khi có Đảng đến trước cách mạng tháng 8 năm 1945
• 2. CHƯƠNG 2: CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH HƯNG YÊN ĐỐI VỚI PHONG TRÀO PHỤ NỮ TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP (1945-1950)
• 2.1. Chủ trương vận động phụ nữ của Trung ương, Liên khu ủy và Tỉnh ủy trong những năm từ 1945 đến 1950
• 2.2. Sự chỉ đạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên
• 2.2.1. Tham gia phong trào diệt giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm và xây dựng “Đời sống mới”
• 2.2.2. Đẩy mạnh sản xuất, xây dựng và bảo vệ chính quyền cách mạng
• 2.2.3. Thực hiện nhiệm vụ kháng chiến
• 3. CHƯƠNG 3: CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH HƯNG YÊN ĐỐI VỚI PHONG TRÀO PHỤ NỮ TRONG NHỮNG NĂM CUỐI CUỘC KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP (1950-1954)
• 3.1. Chủ trương vận động phụ nữ của Trung ương, Liên khu ủy, Tỉnh ủy trong những năm từ 1950 đến 1954
• 3.2. Các hoạt động kháng chiến nổi bật của phong trào phụ nữ Hưng Yên dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh (1950-7/1954)
• 3.2.1. Tham gia xây dựng làng kháng chiến, phá tề trừ gian, chống địch càn quét, bảo vệ khu du kích, căn cứ du kích trong vùng địch hậu
• 3.2.2. Chăm sóc, bảo vệ bộ đội, du kích và nhân dân
• 3.2.3. Tham gia công tác giao thông liên lạc
• 3.2.4. Đẩy mạnh công tác binh vận
• 3.2.5. Tổ chức, phát triển đội nữ du kích
• 4. CHƯƠNG 4: MỘT VÀI NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM TỔ CHỨC, LÃNH ĐẠO PHONG TRÀO PHỤ NỮ CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH HƯNG YÊN TRONG KHÁNG CHIẾN CHỐNG THỰC DÂN PHÁP
• 4.1. Một vài nhận xét
• 4.2. Một số kinh nghiệm tổ chức, lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đối với phong trào phụ nữ tỉnh trong kháng chiến chống thực dân Pháp
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về lãnh đạo phong trào phụ nữ Hưng Yên trong kháng chiến

Phong trào phụ nữ Hưng Yên trong kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1954) là một phần quan trọng trong lịch sử đấu tranh của dân tộc. Dưới sự lãnh đạo của Đảng, phụ nữ Hưng Yên đã thể hiện vai trò tích cực trong các hoạt động kháng chiến, từ việc tham gia sản xuất đến việc bảo vệ quê hương. Sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đã tạo điều kiện thuận lợi cho phong trào này phát triển mạnh mẽ.

1.1. Vai trò của phụ nữ Hưng Yên trong kháng chiến

Phụ nữ Hưng Yên đã đóng góp không nhỏ vào cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp. Họ tham gia vào các hoạt động như vận động gia đình, động viên chồng con tòng quân, và tham gia trực tiếp vào các phong trào kháng chiến. Sự tham gia này không chỉ thể hiện tinh thần yêu nước mà còn khẳng định vị trí của phụ nữ trong xã hội.

1.2. Lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên

Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đã có những chủ trương, chính sách rõ ràng nhằm phát huy vai trò của phụ nữ trong kháng chiến. Các chỉ thị, nghị quyết của Đảng đã tạo ra một khung pháp lý và động lực cho phụ nữ tham gia vào các hoạt động kháng chiến, từ đó nâng cao vị thế của họ trong xã hội.

II. Thách thức đối với phong trào phụ nữ Hưng Yên trong kháng chiến

Trong bối cảnh kháng chiến chống thực dân Pháp, phong trào phụ nữ Hưng Yên phải đối mặt với nhiều thách thức. Những khó khăn về kinh tế, xã hội và sự đàn áp của kẻ thù đã ảnh hưởng đến hoạt động của phong trào. Tuy nhiên, với tinh thần kiên cường, phụ nữ Hưng Yên đã vượt qua những khó khăn này.

2.1. Khó khăn về kinh tế và xã hội

Kinh tế Hưng Yên trong thời kỳ này gặp nhiều khó khăn do chiến tranh. Nhiều gia đình mất đi nguồn thu nhập chính, phụ nữ phải gánh vác cả việc nhà và việc xã hội. Điều này đã tạo ra áp lực lớn lên phụ nữ, nhưng cũng là động lực để họ đoàn kết và hỗ trợ lẫn nhau.

2.2. Sự đàn áp của thực dân Pháp

Thực dân Pháp đã thực hiện nhiều biện pháp đàn áp nhằm ngăn chặn phong trào kháng chiến. Tuy nhiên, phụ nữ Hưng Yên đã không ngại khó khăn, tiếp tục tham gia vào các hoạt động kháng chiến, thể hiện tinh thần bất khuất và kiên cường.

III. Phương pháp lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên

Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đã áp dụng nhiều phương pháp lãnh đạo hiệu quả để phát huy phong trào phụ nữ trong kháng chiến. Các phương pháp này không chỉ giúp tổ chức các hoạt động kháng chiến mà còn tạo ra sự gắn kết giữa phụ nữ với các tổ chức chính trị xã hội.

3.1. Tổ chức các phong trào vận động

Đảng bộ đã tổ chức nhiều phong trào vận động phụ nữ tham gia kháng chiến, từ việc sản xuất đến bảo vệ quê hương. Những phong trào này đã thu hút đông đảo phụ nữ tham gia, tạo ra sức mạnh tổng hợp cho cuộc kháng chiến.

3.2. Đào tạo và bồi dưỡng cán bộ nữ

Đảng bộ tỉnh Hưng Yên đã chú trọng đến việc đào tạo và bồi dưỡng cán bộ nữ, giúp họ có đủ năng lực và kiến thức để tham gia vào các hoạt động lãnh đạo. Điều này không chỉ nâng cao vị thế của phụ nữ mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của phong trào.

IV. Kết quả và thành tựu của phong trào phụ nữ Hưng Yên

Phong trào phụ nữ Hưng Yên trong kháng chiến chống thực dân Pháp đã đạt được nhiều thành tựu đáng kể. Những đóng góp của phụ nữ không chỉ giúp củng cố lực lượng kháng chiến mà còn tạo ra những thay đổi tích cực trong xã hội.

4.1. Đóng góp vào chiến thắng Điện Biên Phủ

Phụ nữ Hưng Yên đã có những đóng góp quan trọng vào chiến thắng Điện Biên Phủ, một trong những mốc son lịch sử của dân tộc. Họ đã tham gia vào các hoạt động hậu cần, sản xuất và động viên tinh thần cho bộ đội.

4.2. Thay đổi nhận thức về vai trò của phụ nữ

Phong trào phụ nữ trong kháng chiến đã góp phần thay đổi nhận thức của xã hội về vai trò của phụ nữ. Họ không chỉ là người nội trợ mà còn là những chiến sĩ, những người lãnh đạo trong các phong trào kháng chiến.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của phong trào phụ nữ Hưng Yên

Kết thúc cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp, phong trào phụ nữ Hưng Yên đã để lại nhiều bài học quý giá cho các thế hệ sau. Những kinh nghiệm từ phong trào này vẫn còn nguyên giá trị trong việc phát triển phong trào phụ nữ hiện nay.

5.1. Bài học từ phong trào phụ nữ Hưng Yên

Phong trào phụ nữ Hưng Yên trong kháng chiến đã để lại nhiều bài học quý giá về sự đoàn kết, tinh thần kiên cường và khả năng lãnh đạo. Những bài học này cần được phát huy trong các phong trào hiện nay.

5.2. Triển vọng phát triển phong trào phụ nữ hiện nay

Phong trào phụ nữ Hưng Yên hiện nay cần tiếp tục phát triển, không chỉ trong lĩnh vực kháng chiến mà còn trong các lĩnh vực kinh tế, xã hội. Việc phát huy vai trò của phụ nữ trong mọi lĩnh vực sẽ góp phần vào sự phát triển bền vững của tỉnh Hưng Yên.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hưng Yên là một địa bàn trọng yếu thuộc châu thổ đồng bằng Bắc Bộ với diện tích tự nhiên 935,5 km² và tuyến đê sông Hồng huyết mạch dài hơn 80 km. Trong giai đoạn 1945-1954, địa phương này trở thành vùng tranh chấp và trọng điểm bình định ác liệt khi thực dân Pháp thiết lập mạng lưới gồm 365 đồn bốt, tháp canh nhằm kiểm soát cửa ngõ phía đông nam Hà Nội. Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của luận văn là làm sáng tỏ quá trình Đảng bộ tỉnh Hưng Yên lãnh đạo, tổ chức và phát huy sức mạnh của phong trào phụ nữ địa phương, chuyển hóa lực lượng quần chúng đông đảo thành chỗ dựa vững chắc cho kháng chiến và kiến quốc.

Mục tiêu cụ thể của công trình là hệ thống hóa các chủ trương, chỉ thị của Đảng về công tác phụ vận, tái hiện sinh động các hoạt động tiêu biểu của phụ nữ Hưng Yên từ diệt giặc đói, diệt giặc dốt đến trực tiếp chiến đấu du kích, đồng thời đúc kết những bài học kinh nghiệm có giá trị thực tiễn. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào không gian tỉnh Hưng Yên xuyên suốt 9 năm kháng chiến trường kỳ từ tháng 8 năm 1945 đến tháng 7 năm 1954.

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài được khẳng định qua những chỉ số tác động ấn tượng: phong trào đã huy động hơn 10.000 hội viên Phụ nữ Cứu quốc ngay trước Tổng khởi nghĩa, nâng tỷ lệ cử tri nữ tham gia bầu cử Quốc hội khóa I đạt trên 95%, xóa mù chữ cho hơn 80% phụ nữ trong tỉnh và đóng góp hơn 82.000 tấn lương thực nuôi quân. Công trình không chỉ khẳng định vị thế to lớn của người phụ nữ trong chiến tranh nhân dân mà còn bổ sung nguồn sử liệu xác thực cho lịch sử Đảng bộ địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn xây dựng trên nền tảng chủ nghĩa Mác - Lênin về giải phóng phụ nữ gắn liền với giải phóng giai cấp và giải phóng dân tộc, cùng tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết toàn dân và nguyên tắc nam nữ bình đẳng. Theo quan điểm cách mạng, phụ nữ chiếm một nửa lực lượng xã hội, là nhân tố quyết định thành bại của sự nghiệp kháng chiến kiến quốc.

Mô hình nghiên cứu vận dụng cơ chế lãnh đạo toàn diện của tổ chức Đảng đối với các đoàn thể quần chúng trong bối cảnh chiến tranh nhân dân vùng địch hậu. Hệ thống khái niệm then chốt được chuẩn hóa bao gồm:

• Công tác phụ vận: Phương thức tuyên truyền, giác ngộ, tổ chức và tập hợp phụ nữ thực hiện đường lối cách mạng theo tinh thần Chỉ thị ngày 1 tháng 9 năm 1947 của Trung ương Đảng.
• Nam nữ bình quyền: Quyền bình đẳng toàn diện về chính trị, kinh tế, văn hóa được hiến định từ bản Luận cương chính trị năm 1930 và Hiến pháp năm 1946.
• Hậu phương tại chỗ: Khả năng tự túc lương thực, nuôi giấu cán bộ và tiếp tế tiền tuyến ngay trong lòng vùng địch tạm chiếm.
• Đội nữ du kích Hoàng Ngân: Mô hình lực lượng vũ trang bán chuyên trách của phụ nữ cơ sở, vừa trực tiếp lao động sản xuất vừa cầm súng đánh giặc.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được tổng hợp từ hơn 100 tài liệu lưu trữ, nghị quyết, chỉ thị của Tỉnh ủy Hưng Yên, Ủy ban Kháng chiến Hành chính Liên khu 3 và Trung ương Đảng từ năm 1945 đến năm 1954. Ngoài ra, tác giả khai thác lời kể lịch sử từ hơn 15 nhân chứng trực tiếp tham gia chiến đấu dọc tuyến đường số 5 anh dũng.

Về phương pháp chọn mẫu, nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu tư liệu lịch sử có chủ đích theo tiến trình thời gian và chuyên đề kháng chiến. Toàn bộ hồ sơ tại 2 phủ và 6 huyện cũ của tỉnh Hưng Yên được thẩm định chéo giữa báo cáo hành chính lưu trữ với các hồi ký cách mạng.

Lý do lựa chọn phương pháp lịch sử kết hợp phương pháp lôgíc là nhằm tái hiện chính xác trình tự diễn biến các sự kiện theo dòng thời gian, đồng thời phân tích sâu sắc bản chất của đường lối lãnh đạo và các quy luật vận động nội tại của phong trào phụ nữ. Phương pháp thống kê và so sánh lịch sử được vận dụng xuyên suốt 2 giai đoạn then chốt: giai đoạn xây dựng, bảo vệ chính quyền (1945-1950) và giai đoạn đẩy mạnh chiến tranh du kích vùng địch hậu (1950-1954).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, nghiên cứu chứng minh vai trò tiên phong của phụ nữ Hưng Yên trong phong trào diệt giặc đói và giặc dốt ngay sau Cách mạng tháng Tám năm 1945. Vượt qua thiên tai lũ lụt và nạn đói hoành hành, phụ nữ toàn tỉnh đã đóng góp công sức cấy 60.000 mẫu vụ chiêm năm 1945 thu 30.000 tấn thóc; đến vụ mùa nâng lên 154.000 mẫu đạt 45.000 tấn. Sang năm 1946, diện tích lúa chiêm đạt 180.000 mẫu, sản lượng thu hoạch tăng 50% so với năm trước. Trong phong trào Bình dân học vụ, đến năm 1948 đã có 80% phụ nữ tham gia học chữ, đưa Hưng Yên trở thành điểm sáng với 461 thôn xóa xong nạn mù chữ vào năm 1949 và được Chính phủ công nhận thanh toán mù chữ toàn tỉnh năm 1950.

Thứ hai, phong trào phụ nữ đã xây dựng thành công nền hậu cần tại chỗ vững chắc. Năm 1946, Hưng Yên tiếp tế 300 tấn gạo cho Hải Phòng, Hà Nội, Lạng Sơn và Hòn Gai. Trong điều kiện địch càn quét ác liệt, năm 1948 phụ nữ đóng góp 3.873 đồng quỹ kháng chiến cùng 673 tấn thóc khao quân; đến năm 1949 diện tích canh tác toàn tỉnh đạt 68.100 ha với sản lượng 82.140 tấn thóc, tăng khoảng 20% giá trị tự túc so với các năm trước.

Thứ ba, sự chuyển hóa vượt bậc từ lực lượng sản xuất sang lực lượng chính trị và vũ trang trực tiếp. Từ tỷ lệ hơn 95% phụ nữ tham gia bầu cử Quốc hội khóa I, bầu đại biểu Cao Thị Khương vào cơ quan quyền lực cao nhất, các hội viên đã tiến tới thành lập Đội nữ du kích Hoàng Ngân kiên cường đánh bại cuộc hành quân Diablo của 4.000 quân viễn chinh Pháp vào tháng 12 năm 1949.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến thắng lợi là sự chỉ đạo linh hoạt, sáng tạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên khi kịp thời thành lập Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh vào tháng 2 năm 1947, tạo ra cơ chế tổ chức chặt chẽ từ cấp tỉnh đến tận thôn xóm. Nghiên cứu đã làm rõ nét riêng biệt của phong trào phụ nữ tả ngạn sông Hồng so với các công trình nghiên cứu toàn quốc trước đây, đặc biệt ở nghệ thuật kết hợp giữa đấu tranh hợp pháp, vận động binh lính địch và phục vụ chiến đấu du kích.

Về mặt trực quan hóa dữ liệu học thuật, sự biến thiên về sản lượng lúa từ 30.000 tấn năm 1945 lên 82.140 tấn năm 1949 có thể được mô hình hóa qua biểu đồ đường tăng trưởng liên tục, minh chứng cho sức sống bền bỉ của kinh tế kháng chiến. Đồng thời, bảng ma trận phân bố mạng lưới nữ du kích và các cơ sở nuôi giấu cán bộ tại 9 huyện phản ánh trực quan quy mô bao phủ rộng khắp của phong trào phụ vận trong toàn bộ địa bàn tỉnh.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm phát huy những giá trị lịch sử và bài học kinh nghiệm lãnh đạo phong trào phụ nữ vào công cuộc đổi mới hiện nay, luận văn đưa ra 4 giải pháp trọng tâm:

1. Đổi mới công tác quy hoạch và đào tạo cán bộ nữ lãnh đạo: Đặt mục tiêu nâng tỷ lệ cán bộ nữ tham gia cấp ủy các cấp đạt tối thiểu 30% trong nhiệm kỳ 2025-2030, do Ban Thường vụ Tỉnh ủy và Ban Tổ chức Tỉnh ủy trực tiếp chỉ đạo thực hiện định kỳ hàng năm.
2. Đẩy mạnh chuyển đổi số trong hoạt động của tổ chức Hội Phụ nữ: Phấn đấu đạt chỉ tiêu 90% hội viên cơ sở được tập huấn kỹ năng số và ứng dụng quản lý dữ liệu phong trào trong thời hạn 3 năm, do Hội Liên hiệp Phụ nữ các cấp chủ trì triển khai.
3. Hoàn thiện hệ thống an sinh xã hội và phúc lợi gia đình: Xây dựng đồng bộ 100% cơ sở giữ trẻ đạt chuẩn tại các khu, cụm công nghiệp tập trung đến năm 2028 nhằm giải phóng sức lao động cho phụ nữ, do Ủy ban Nhân dân tỉnh phối hợp cùng Sở Lao động - Thương binh và Xã hội điều hành.
4. Số hóa di sản lịch sử phong trào phụ nữ địa phương: Hoàn thành số hóa 100% hồ sơ, kỷ vật và tư liệu nhân chứng về Đội nữ du kích Hoàng Ngân vào nền tảng bảo tàng trực tuyến trong vòng 24 tháng, do Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch chủ trì phối hợp với Hội Phụ nữ tỉnh.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình là tài liệu khoa học hữu ích cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm:

• Cán bộ Hội Liên hiệp Phụ nữ và ban ngành dân vận: Tiếp cận các mô hình tập hợp hội viên, phương pháp vận động quần chúng sáng tạo và kỹ năng xử lý tình huống thực tế để vận dụng trong công tác vận động phụ nữ thời kỳ mới.
• Giảng viên, nhà nghiên cứu Lịch sử Đảng và Lịch sử Việt Nam: Khai thác kho tư liệu lịch sử địa phương phong phú gồm 100 văn kiện gốc và 15 tư liệu nhân chứng phục vụ biên soạn giáo trình và thực hiện các đề tài chuyên khảo.
• Cơ quan hoạch định chính sách bình đẳng giới: Tham khảo kinh nghiệm lịch sử trong việc lồng ghép mục tiêu giải phóng phụ nữ với phát triển kinh tế - xã hội nhằm hoàn thiện khung pháp lý về quyền phụ nữ.
• Học viên cao học và sinh viên ngành Khoa học Xã hội: Nắm vững phương pháp luận kết hợp lịch sử - lôgíc, kỹ thuật xử lý dữ liệu lưu trữ định tính và cách tiếp cận đa chiều về lịch sử kháng chiến dân tộc.

Câu hỏi thường gặp

Luận văn sử dụng nguồn tư liệu nào để chứng minh sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên? Nghiên cứu khai thác trực tiếp hơn 100 văn kiện, chỉ thị lưu trữ từ Tỉnh ủy Hưng Yên, Liên khu ủy 3 và Trung ương Đảng từ năm 1945 đến năm 1954, kết hợp đối chiếu với hồi ký của 15 nhân chứng lịch sử nhằm bảo đảm tính khách quan và khoa học.

Đóng góp nổi bật nhất của phụ nữ Hưng Yên trong hai năm đầu sau Cách mạng tháng Tám là gì? Phụ nữ Hưng Yên đóng vai trò nòng cốt phục hồi sản xuất với 180.000 mẫu lúa vụ chiêm 1946, đưa tỷ lệ đi bầu cử Quốc hội khóa I đạt trên 95% và tích cực tham gia các lớp học đưa tỷ lệ biết chữ đạt 80% vào năm 1948.

Đội nữ du kích Hoàng Ngân có vai trò như thế nào trong cuộc kháng chiến chống Pháp? Đội nữ du kích Hoàng Ngân là biểu tượng vũ trang xuất sắc, trực tiếp bám trụ làng chiến đấu, đối đầu với 365 đồn bốt giặc, đẩy mạnh công tác binh vận và góp công bẻ gãy cuộc càn quét quy mô 4.000 quân của địch vào năm 1949.

Luận văn giải quyết khoảng trống nghiên cứu học thuật nào? Công trình khắc phục tính chất tản mạn của các nghiên cứu trước đó, lần đầu tiên hệ thống hóa toàn diện và chuyên sâu sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh đối với phong trào phụ nữ tại địa bàn đặc thù tả ngạn sông Hồng suốt 9 năm kháng chiến.

Phương pháp chọn mẫu và xử lý dữ liệu lịch sử được thực hiện như thế nào? Tác giả sử dụng phương pháp chọn mẫu có chủ đích dựa trên 2 phân kỳ lịch sử kháng chiến chính, áp dụng phương pháp nghiên cứu lịch sử kết hợp lôgíc và thẩm định chéo dữ liệu hành chính với thực tế điền dã lịch sử.

Kết luận

• Luận văn tái hiện toàn diện bức tranh 9 năm kháng chiến anh dũng của phong trào phụ nữ tỉnh Hưng Yên giai đoạn 1945-1954 dưới sự lãnh đạo trực tiếp của Đảng bộ địa phương.
• Khẳng định vai trò to lớn của phụ nữ trong việc bảo vệ hơn 80 km đê sông Hồng, gia tăng sản lượng lúa lên mức 82.140 tấn và chi viện sức người, sức của cho tiền tuyến.
• Đúc kết 4 bài học kinh nghiệm sâu sắc về công tác phụ vận, đào tạo cán bộ nữ và xây dựng thế trận chiến tranh nhân dân.
• Bổ sung nguồn tư liệu khoa học xác thực, làm phong phú thêm kho tàng lịch sử Đảng bộ tỉnh Hưng Yên và lịch sử phong trào phụ nữ Việt Nam.
• Đề xuất hệ thống giải pháp khả thi nhằm thúc đẩy bình đẳng giới và phát huy vai trò của phụ nữ trong thời kỳ hội nhập.

Kế hoạch tiếp theo cần tập trung chuyển giao kết quả nghiên cứu vào giảng dạy lịch sử địa phương trong 12 tháng tới và hoàn thành số hóa dữ liệu trong giai đoạn 2025-2026. Hãy liên hệ và tham khảo toàn văn luận văn để khám phá sâu sắc những trang sử hào hùng của người phụ nữ Việt Nam!

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Khái quát về Hưng Yên và truyền thống của phụ nữ Hưng Yên Chương 2: Đảng bộ tỉnh Hưng Yên lãnh đạo phong trào phụ nữ trong những năm đầu kháng chiến chống thực dân Pháp (1945-1950) Chương 3: Đảng bộ tỉnh Hưng Yên lãnh đạo phong trào phụ nữ trong những năm cuối kháng chiến chống thực dân Pháp (1950-1954) Chương 4: Một vài nhận xét và kinh nghiệm tổ chức, lãnh đạo phong trào phụ nữ của Đảng bộ tỉnh Hưng Yên trong kháng chiến chống thực dân Pháp 11 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] NỘI DUNG Chƣơng 1: KHÁI QUÁT VỀ HƢNG YÊN VÀ TRUYỀN THỐNG CỦA PHỤ NỮ HƢNG YÊN 1.1 Mảnh đất và con ngƣời Hƣng Yên 1.1 Vị trí địa lý - điều kiện tự nhiên Hưng Yên là một tỉnh nằm ở tả ngạn sông Hồng, thuộc châu thổ đồng bằng Bắc Bộ, có diện tích 935,5 km2. Phía đông giáp tỉnh Hải Dương; phía nam giáp tỉnh Thái Bình, ranh giới là sông Luộc; phía tây nam giáp tỉnh Hà Nam ranh giới là sông Hồng; phía bắc giáp tỉnh Bắc Ninh; phía tây và tây bắc cận kề với thủ đô Hà Nội, ranh giới phần lớn là sông Hồng [82, tr. Tỉnh Hưng Yên xưa thuộc Thừa tuyên Sơn Nam (đến năm Cảnh Hưng thứ 2 (1741) chia thành Sơn Nam Thượng và Sơn Nam Hạ). Đến thời nhà Nguyễn năm Minh Mệnh thứ 3 (1822), Sơn Nam Thượng được đổi thành trấn Sơn Nam còn Sơn Nam Hạ gọi là trấn Nam Định.

Năm Minh Mệnh thứ 12 (1831), tỉnh Hưng Yên được thành lập gồm các huyện Đông Yên, Kim Động, Thiên Thi, Tiên Lữ, Phù Dung của trấn Sơn Nam và Thần Khê, Hưng Nhân, Duyên Hà của trấn Nam Định [3, tr. Thời Pháp thuộc, Hưng Yên gồm hai phủ (Khoái Châu, Ân Thi) và 6 huyện: Văn Lâm, Mỹ Hào, Yên Mỹ, Kim Động, Tiên Lữ và Phù Cừ [82, tr. Sau cách mạng tháng Tám năm 1945, Hưng Yên vẫn là đơn vị hành chính cấp tỉnh trực thuộc Ủy ban hành chính Bắc Bộ. Năm 1947, huyện Văn Giang thuộc tỉnh Bắc Ninh được nhập vào tỉnh Hưng Yên.

Năm 1968, Hưng Yên hợp nhất với tỉnh Hải Dương thành tỉnh Hải Hưng. Sau 30 năm hợp nhất, năm 1997 Hưng Yên và Hải Dương lại được tái lập. Hiện nay Hưng Yên bao gồm một thành phố và 9 huyện: Ân Thi, Khoái Châu, Kim Động, Mỹ Hào, Phù Cừ, Tiên Lữ, Văn Giang, Văn Lâm, Yên Mỹ; với 9 trị trấn và 145 xã. Dân số toàn tỉnh tính đến tháng 12-2012 có 1.

Vị trí địa lý đã tạo cho Hưng Yên rất nhiều thuận lợi trong sự giao lưu buôn bán, trao đổi văn hóa. Song chính vị trí đó lại luôn thúc đẩy quân xâm lược muốn sớm chiếm lấy để làm bàn đạp tấn công chiếm đóng các vùng đất xung quanh. 12 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Hưng Yên có địa hình tương đối đơn điệu - là một tỉnh trong số ít tỉnh thành ở miền Bắc không có núi, rừng, biển. Địa hình nghiêng từ tây bắc xuống đông nam và không thật bằng phẳng.

Độ dốc trung bình là 8cm/1km. Phía bắc tỉnh là loại địa hình cao, có hình vòng cung đi từ đông bắc sang tây bắc rồi men theo phía tây dọc xuống sông Hồng, bao quanh các huyện Văn Lâm, Văn Giang, Khoái Châu. Đây là vùng đất trong đê có độ cao từ 4-6m. Liền kề với vùng đất cao là vùng đất thấp hơn, độ cao trung bình khoảng 3m, phổ biến ở các huyện Ân Thi, Yên Mỹ, Mỹ Hào, Kim Động, Tiên Lữ và Phù Cừ.

Nhiều nơi độ cao chỉ còn 2m và dưới 2m như ở thị xã Hưng Yên… Địa hình cao thấp không đều có ảnh hưởng rõ rệt đến việc canh tác nông nghiệp của nhân dân trong tỉnh. Trước kia thường xuyên xảy ra hạn hán ở những vùng cao và ngập úng ở những vùng thấp, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sản xuất, đời sống của nhân dân, đòi hỏi nhân dân trong vùng phải cần cù trong lao động và đoàn kết cùng nhau khắc phục khó khăn trước mưa, bão, lũ lụt… Nằm ở vị trí trung tâm của đồng bằng sông Hồng nên khí hậu ở Hưng Yên mang những nét chung của khí hậu nhiệt đới gió mùa của đồng bằng Bắc Bộ, nóng ẩm, mưa nhiều. Một năm có bốn mùa rõ rệt: xuân, hạ, thu, đông. Nhiệt độ trung bình 23o C /năm.

Lượng mưa hàng năm đạt từ 1800-2200 mm. Số giờ nắng bình quân 1730 giờ/năm. Độ ẩm không khí đạt 80-90% [3, tr. Điều kiện khí hậu kể trên đã mang đến nhiều thuận lợi cho việc trồng trọt và chăn nuôi, song nó cũng mang đến không ít khó khăn cần sự khắc phục như: độ ẩm không khí cao cộng với mưa nhiều khiến cho sâu bệnh phá hoại mùa màng phát triển, dịch bệnh nhiều… Thêm vào đó, từ tháng 7 đến tháng 9 hàng năm trên địa bàn thường có gió bão, có năm có mưa đá, gió lốc… gây thiệt hại lớn đến mùa màng và sinh hoạt của người dân.

Hưng Yên là một tỉnh đồng bằng tuy không có núi, có biển nhưng lại có hệ thống sông ngòi dày đặc với nhiều con sông lớn như: sông Hồng, sông Luộc, sông Kẻ Sặt… Sông Hồng là con sông lớn nhất miền Bắc, đoạn chảy qua Hưng Yên theo hướng tây tây bắc - nam đông nam có chiều dài 67 km. Có trữ lượng phù sa dồi dào 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] và chính vùng đất Hưng Yên hiện nay là do phù sa của dòng sông này bồi tụ nên. Về đến Hưng Yên, dòng sông Hồng quanh co uốn khúc tạo nên những bãi bồi rộng ở Phú Cường, Hùng Cường (Kim Động). Sông Hồng mang lại nguồn nước và nguồn phù sa cho đồng ruộng Hưng Yên và là ranh giới tự nhiên giữa Hưng Yên với Hà Nội và Hà Nam; là con đường thủy quan trọng nối liền Hưng Yên với các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ và Khu 4, nối liền Hưng Yên với Hà Nội và các tỉnh Việt Bắc, Tây Bắc.

Sông Luộc là một nhánh của sông Hồng, nằm gần như vuông góc với sông Hồng ở phía nam của tỉnh Hưng Yên, tạo thành ranh giới với tỉnh Thái Bình. Sông Luộc dài 70 km, rộng trung bình 200m, đoạn chảy qua địa bàn tỉnh Hưng Yên dài 26km. Theo sông Luộc, từ Hưng Yên có thể đến Ninh Giang và từ sông Luộc qua các hệ thống sông khác có thể đến Hải Dương và Hải Phòng. Sông Kẻ Sặt chảy ở phía đông bắc của tỉnh, làm nên ranh giới tự nhiên giữa Hưng Yên và Hải Dương.

Đoạn sông chảy qua Hưng Yên dài 20km, từ Thịnh Vạn (Mỹ Hào) đến Tổng Hóa (Phù Cừ). Nó dẫn và tiêu nước khi nhận từ sông Thái Bình (phía nam thành phố Hải Dương) và xuôi chiều tiêu thủy ra sông Luộc. Dựa vào điều kiện tự nhiên thuận lợi này, người dân Hưng Yên đã sớm xây dựng hệ thống thủy lợi để điều tiết nước phục vụ cho sản xuất nông nghiệp. Ngoài hệ thống sông tự nhiên, Hưng Yên còn có nhiều sông đào nhằm phục vụ yêu cầu của sản xuất nông nghiệp như: sông Bác Hồ (Tiên Lữ)… những con sông đào cùng với hệ thống sông ngòi trước đó đã tạo thành hệ thống thủy nông Bắc - Hưng - Hải.

Do có nhiều sông ngòi, đặc biệt là sự đổi dòng liên tục của sông Hồng cùng với mưa lớn kéo dài đã tạo nên những trận lũ lụt lớn. Lịch sử từng ghi: Từ năm 1806-1898,trong vòng 92 năm, ở Hưng Yên đã có 39 lần vỡ đê1. Nhân dân hết sức khổ cực. Nỗi thống khổ của nhân dân Hưng Yên được thể hiện trong bài vè về “Cái thời Tự Đức”: 1 Đê Văn Giang vỡ 18 năm liền, đê Cửu Yên vỡ 6 năm liền… 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Văn Giang và Tiên Lữ Lụt lội mấy năm liền Mênh mông trắng lặng khắp miền Giun tròn làm tổ bên trên ngọn cành Vụ mùa không một nhành lúa mới Thóc để dành ếch, giải nuốt trôi… [3, tr.

Từ năm 1905 đến năm 1945, đê sông Hồng vỡ 10 lần, trong đó trận lụt lớn xảy ra vào năm 1915 đã tàn phá nặng nề Hưng Yên, Hải Dương, Bắc Ninh2. Để bảo vệ nhà cửa, mùa màng, từ đời này sang đời khác nhân dân trong tỉnh liên tục đắp đê chống lụt tạo nên những con đê: Đê sông Hồng, đê Khoá Châu, đê Văn Giang… những “vạn lý trường thành” ngăn lũ. Tóm lại, vị trí địa lý - điều kiện tự nhiên của Hưng Yên đã mang đến cho tỉnh nhiều thuận lợi song có cũng không ít khó khăn đe dọa nghiêm trọng đến đời sống và sản xuất của nhân dân. Để ổn định và nâng cao chất lượng cuộc sống, phát triển sản xuất đòi hỏi chính những con người sinh sống trong vùng không phân biệt nam nữ phải cần cù trong lao động, đoàn kết trong sản xuất và chiến đấu, chung sức chung lòng khắc phục mọi khó khăn, vươn lên trong mọi hoàn cảnh.2 Dân cư và các hoạt động kinh tế, xã hội Trên địa bàn tỉnh Hưng Yên từ thời các vua Hùng dựng nước đã có con người sinh sống.

Qua các di tích mộ quách khai quật được tại Nội Mạc (xã An Viên - huyện Tiên Lữ); mộ thuyền tại Đống Lương (huyện Kim Động); trống đồng tại Cửu Cao (huyện Văn Giang)… cùng với thiên tình sử Chử Đồng Tử - Tiên Dung (thời vua Hùng thứ mười tám) trên mảnh đất Khoái Châu… đã minh chứng cho sự cư trú lâu đời của con người nơi đây. Nằm ở trung tâm đồng bằng sông Hồng nên khi các vương triều phong kiến thực hiện chính sách trọng nông thì vùng đất Hưng Yên luôn được quan tâm khai thác. Thời nhà Trần, các vương hầu được phép chiêu mộ dân phiêu tán đến khai hoang, lập ấp, dựng điền trang dọc theo sông Hồng. Nhà Trần còn cho đắp đê Quai 2 Báo Đông Pháp, số tháng 9-1915.

15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Vạc dọc sông Hồng và cho đào đắp nhiều kênh mương dẫn nước để tiêu úng, chống hạn. Thời Lê sơ, đã lập ra đội ngũ hà đê chánh, phó sứ trông coi đê điều và thủy lợi… Nhờ chính sách trọng nông của các triều đại phong kiến mà nền sản xuất nông nghiệp Việt Nam nói chung, ở Hưng Yên nói riêng rất phát triển. Hưng Yên trở thành một trong những vựa lúa lớn của đồng bằng Bắc Bộ. Để làm nên những vụ mùa bội thu, người phụ nữ Hưng Yên giữ vai trò rất quan trọng.