phần Mở đầu, Kết luận, Danh mục tài liệu tham khảo và Phụ lục, luận văn kết cấu gồm 3 chương: Chƣơng 1: Đảng bộ huyện Đông Anh lãnh đạo công tác thanh niên từ năm 1996 đến năm 2005 Chƣơng 2: Đảng bộ huyện Đông Anh lãnh đạo đẩy mạnh công tác thanh niên từ năm 2006 đến năm 2013 Chƣơng 3: Nhận xét và một số kinh nghiệm 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chƣơng 1 ĐẢNG BỘ HUYỆN ĐÔNG ANH LÃNH ĐẠO CÔNG TÁC THANH NIÊN TỪ NĂM 1996 ĐẾN NĂM 2005 1. Những yếu tố tác động đến công tác thanh niên huyện Đông Anh 1. Điều kiện tự nhiên, dân cư và truyền thống * Điều kiện tự nhiên Đông Anh là vùng đất cổ - nơi có Loa Thành, được chọn là Kinh đô nước Âu Lạc xưa, đến nay vẫn được xem là đất địa linh nhân kiệt, giàu truyền thống khoa bảng và hiếu học, hội tụ những nét đặc sắc của văn hóa Xứ Bắc, Xứ Đoài. Theo số liệu thống kê năm 2013, Đông Anh có diện tích tự nhiên là 182,3 km2, dân số gần 38 vạn người, trong đó có trên 100.000 thanh niên từ 16-35 tuổi, chiếm trên 63% lao động chính, 28,6% dân số toàn huyện với 86 đầu mối cơ sở Đoàn gồm 631 chi đoàn với 17.620 đoàn viên; tổ chức Hội LHTN gồm 50 đầu mối cơ sở với 36.600 hội viên chiếm tỷ lệ 37,5% lực lượng thanh niên [37; Tr 1].
Đông Anh có 24 đơn vị hành chính, trong đó bao gồm 1 thị trấn và 23 xã. Phía Bắc giáp huyện Sóc Sơn; phía Nam giáp sông Hồng và sông Đuống, bên kia các sông này là các quận: Tây Hồ, Long Biên và các huyện: Đan Phượng, Từ Liêm, Gia Lâm; phía Tây giáp huyện Mê Linh; phía Đông giáp thị xã Từ Sơn và huyện Yên Phong (tỉnh Bắc Ninh). Đông Anh có địa hình tương đối bằng phẳng, thoải dần theo hướng từ Tây Bắc xuống Đông Nam, tạo nên 2 dạng địa hình chính: phía Tây và phía Bắc là các vùng đất cao, xen lẫn các dải đồi; phía Nam và Đông Nam là vùng đất thấp trũng. Khí hậu Đông Anh mang đặc trưng của vùng khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa.
Mùa hạ trùng với mùa mưa, thường từ tháng 5 đến tháng 10, mưa nhiều, độ ẩm cao, lượng mưa trung bình năm phổ biến từ 1. Mùa đông trùng với mùa khô lạnh, ít mưa từ tháng 11 năm trước đến tháng 4 năm sau, tuy nhiên cuối mùa thường xảy ra mưa phùn, ẩm ướt, độ ẩm trung bình 84%. Giữa 2 mùa là thời kỳ chuyển tiếp, tạo cho Đông Anh có bốn mùa phong phú: xuân, hạ, thu, đông. Nhiệt độ trung bình hằng năm vào khoảng 250C, nhiệt độ cao nhất đạt 37,50C, nhiệt độ thấp nhất là 130C.
7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Đông Anh có hệ thống giao thông đường bộ, đường thủy, đường sắt liên hoàn, được xem là cửa ngõ nối Thủ đô Hà Nội với các tỉnh phía Đông Bắc. Về giao thông đường thủy: Đông Anh có sông Cà Lồ ở phía Bắc, sông Hồng và sông Đuống ở phía Nam, sông Hoàng Giang (còn gọi là sông Thiếp hay sông Ngũ Huyện Khê) chảy trong địa bàn huyện từ phía Tây sang phía Đông. Đây là những con sông giữ vai trò quan trọng trong giao thông, thủy lợi, môi trường sinh thái. Trên địa bàn huyện có 2 tuyến đường sắt chạy qua: tuyến Hà Nội - Thái Nguyên và tuyến Hà Nội - Lào Cai từ phía Bắc nội thành về phía Nam và ngược lại (qua cầu Thăng Long - đường vành đai 3).
Giao thông đường bộ phát triển với các tuyến đường: Quốc lộ 3, đường Bắc Thăng Long - Nội Bài., nhiều tuyến đường huyết mạch nối liền Thủ đô Hà Nội với các tỉnh phía Bắc và quốc tế đang được triển khai trên địa bàn như: đường 5 kéo dài, đường dẫn cầu Nhật Tân đi Sân bay Quốc tế Nội Bài, đường cao tốc Hà Nội - Thái Nguyên.; hệ thống đường liên huyện, liên xã đã và đang tạo tiền đề thúc đẩy sự phát triển kinh tế, văn hóa - xã hội của huyện. Với điều kiện tự nhiên thuận lợi, Đông Anh hội đủ các nhân tố về nhân lực và vật lực để phát triển kinh tế, xã hội một cách toàn diện. Vì vậy, Đảng bộ huyện Đông Anh cần có những biện pháp để vận động thanh niên tận dụng những lợi thế sẵn có, xây dựng Đông Anh trở thành huyện có kinh tế phát triển của thành phố Hà Nội. * Điều kiện kinh tế - xã hội Điều kiện tự nhiên nhiều ưu đãi đã tạo cho Đông Anh có một thế mạnh tương đối hoàn chỉnh về kinh tế, cả về nông nghiệp, thủ công nghiệp, thương mại và dịch vụ.
Nằm trong vùng châu thổ sông Hồng, từ rất sớm, nhân dân Đông Anh đã biết quai đê đắp đập, phát triển nông nghiệp đa dạng, phong phú về sản vật. Song song với phát triển nông nghiệp, một vài nơi trên địa bàn huyện có thêm nghề thủ công như trồng dâu nuôi tằm, dệt vải, đan thủ công, thợ mộc, thợ nề… Sự có mặt đa dạng của các ngành nghề kinh tế là cơ sở tạo nên những bước phát triển của ngành thương nghiệp. Trước năm 1986, do những hạn chế của cơ chế cũ, kinh tế Việt Nam lâm vào khủng hoảng và giảm sút nghiêm trọng, huyện Đông Anh cũng rơi vào hoàn cảnh 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com khó khăn. Sản xuất nông nghiệp phát triển chưa đồng đều, năng suất lúa giảm sút, chăn nuôi chậm phát triển.
Sản xuất công nghiệp, thủ công nghiệp chưa tương xứng với tiềm năng. Công tác quản lý bị buông lỏng, sản phẩm làm ra kém chất lượng… Yêu cầu phải đổi mới kinh tế, đổi mới tư duy được đặt ra cấp thiết. Bước vào công cuộc đổi mới, Đông Anh đã khắc phục được khó khăn, nâng cao đời sống nhân dân. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng công nghiệp, nông nghiệp và thương mại - dịch vụ.
Đông Anh cùng cả nước tiến hành CNH, HĐH. Hiện nay, các doanh nghiệp trên địa bàn Đông Anh ngày càng phát triển cả về số lượng và hiệu quả sản xuất kinh doanh. Các lĩnh vực văn hóa - xã hội cũng có nhiều chuyển biến sâu sắc. Công tác giáo dục, y tế, thể dục - thể thao, văn hóa - văn nghệ, thông tin, báo chí, xuất bản đã tập trung mọi hoạt động vào việc nâng cao dân trí, đào tạo nhân lực, bồi dưỡng nhân tài, phục vụ sự nghiệp CNH, HĐH, xây dựng nền văn hóa tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
Năm 2010, huyện Đông Anh có 9 xã hoàn thành phổ cập giáo dục Trung học phổ thông (đạt 37,5%), 22 trường đạt Chuẩn Quốc gia (đạt 28,2%); 100% xã, thị trấn đạt Chuẩn Quốc gia về y tế [5; Tr 6]. Đông Anh là huyện đang được Trung ương, thành phố Hà Nội quy hoạch phát triển thành khu đô thị hiện đại phía Bắc sông Hồng, nhiều dự án kinh tế, văn hóa - xã hội đã và đang được triển khai. Các dự án này không những tạo cho Đông Anh có cơ hội phát triển đa dạng về kinh tế, văn hóa - xã hội mà còn tạo cho Đông Anh có diện mạo của một vùng đô thị - công nghiệp hiện đại. Để thực hiện được mục tiêu trên đòi hỏi Đảng bộ huyện Đông Anh phải phát huy được sức mạnh đoàn kết, trí tuệ và tâm huyết, khơi dậy khát vọng vươn lên làm giàu của nhân dân Đông Anh.
Trong đó, thanh niên chính là nguồn nhân lực quan trọng mà Đảng bộ huyện cần phải quan tâm, phát triển. * Truyền thống lịch sử - văn hóa Nằm trong vùng đất Việt cổ, Đông Anh có mối quan hệ mật thiết với 2 trấn Kinh Bắc và Sơn Tây, nơi từng được nhà sử học Phan Huy Chú ghi nhận: Trấn Kinh Bắc: “Mạch đất tốt tụ vào đấy, nên càng có nhiều chỗ có dấu tích đẹp; tinh hoa hợp vào đấy, nên sinh ra nhiều danh thần. Ví là hồn khí trọng ở 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com phương Bắc phát ra nên khác với mọi nơi… Thói quen đều chuộng văn nhã. Phong tục, nhân vật hơn cả trong một xứ”.
Trấn Sơn Tây: “Núi cao sông lớn, hơn cả các nơi, thực đáng gọi là chỗ đất vui vẻ ở phương Tây…, một khu có hình thế tốt đẹp và là chỗ đất có khí thế hùng hậu” [39; Tr16]. Vì vậy, cư dân các làng xã Đông Anh có điều kiện tiếp thu những nét đặc sắc của văn hóa Xứ Bắc và Xứ Đoài, với đình, chùa, đền, miếu, các phong tục tập quán tốt đẹp, các sinh hoạt tín ngưỡng, lễ hội, vốn văn nghệ dân gian phong phú cùng bề dày truyền thống hiếu học và khoa bảng. Ở Đông Anh hội tụ đầy đủ những tinh hoa, cốt cách trong văn hóa làng vùng châu thổ sông Hồng. Cây đa, giếng nước, sân đình đã trở thành những hình ảnh thân thuộc, in dấu đậm nét trong tâm thức của bao thế hệ tuổi trẻ đất Đông Anh.
Các di tích khảo cổ, các công trình văn hóa: đình, chùa, đền, miếu, văn chỉ, nhà thờ các dòng họ, nhà thờ các danh nhân có mặt ở hầu khắp các thôn xóm, trong đó có những di tích nổi tiếng như: Khu Di tích Cổ Loa (Di tích Lịch sử đặc biệt cấp Quốc gia), quần thể di tích đền Sái - đình Nhội - đền thờ Hoàng giáp Lê Tuấn Mậu, đình chùa Dục Tú, đền chùa Tó, đình Vân Điềm, đình Ngọc Chi - miếu Vĩnh Thanh, đình chùa Xuân Canh, Xuân Trạch, đình chùa Thái Bình, Mai Hiên… Mỗi di tích là một công trình kiến trúc nghệ thuật được tạo tác bởi bàn tay khéo léo, óc sáng tạo của các nghệ nhân nói riêng và tâm huyết của nhân dân Đông Anh qua nhiều thế hệ. Đông Anh là một trong những cái nôi sản sinh ra các thể loại nghệ thuật biểu diễn dân gian đặc sắc như: ca trù Lỗ Khê (xã Liên Hà), tuồng cổ Dục Nội (xã Việt Hùng), múa rối nước Đào Thục (xã Thụy Lâm). Hệ thống các công trình kiến trúc tôn giáo - tín ngưỡng, những lễ hội dân gian đặc sắc, hay những làn điệu ca trù mộc mạc mà trữ tình, kho tàng truyền thuyết, truyện kể độc đáo… là cái nôi nuôi dưỡng tinh thần bao thế hệ thanh niên Đông Anhđều khắc sâu tình yêu quê hương, đất nước. Trên nền tảng một nền văn hóa như vậy, từ lâu Đông Anh đã được xem là đất học.
Truyền thống hiếu học và khoa bảng của Đông Anh cũng nổi tiếng khắp 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com vùng Bắc Bộ. Thời phong kiến, vùng đất Đông Anh có 56 người được nhận học vị Tiến sĩ trở lên; hàng trăm Hương cống, Cử nhân; hàng nghìn Sinh đồ, Tú tài.