Luận văn Thạc sĩ về Kiều hối, Phát triển Tài chính và Tăng trưởng Kinh tế tại các Quốc gia Đang ...

Luận văn thạc sĩ phân tích vai trò của kiều hối trong phát triển tài chính và tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia đang phát triển.

• Tác giả: Nguyễn Thị Ngọc Phượng
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Liên Hoa
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Tp.HCM
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Kiều Hối, Phát Triển Tài Chính Và Tăng Trưởng Kinh Tế Ở Các Quốc Gia Đang Phát Triển
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sỹ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CỤM TỪ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG BIỂU
• 4. DANH MỤC ĐỒ THỊ
• 5. TÓM TẮT
• 6. CƠ SỞ LÝ THUYẾT CỦA KIỀU HỐI
• 6.1. Các dòng kiều hối
• 6.2. Các kênh chuyển tiền của kiều hối
• 6.3. Khuynh hướng kiều hối trên thế giới
• 7. TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY
• 8. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 8.1. Mẫu dữ liệu nghiên cứu
• 8.2. Mô hình nghiên cứu
• 8.3. Phương pháp nghiên cứu
• 9. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 9.1. Thống kê mô tả
• 9.2. Ma trận tương quan và nhân tử phóng đại phương sai
• 9.3. Kết quả nghiên cứu chính
• 9.4. Kiểm định biến công cụ và tính nội sinh của biến
• 9.4.1. Kiểm định biến công cụ
• 9.4.2. Kiểm định tính nội sinh của biến
• 9.5. Thảo luận kết quả hồi quy đối với trường hợp Việt Nam
• 10. KẾT LUẬN VÀ GỢI Ý CHÍNH SÁCH
• 10.1. Kết luận
• 10.2. Gợi ý chính sách ở Việt Nam
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Kiều hối và Tăng trưởng Kinh tế ở Quốc gia Đang Phát Triển

Kiều hối đã trở thành một nguồn tài chính quan trọng cho các quốc gia đang phát triển. Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, lượng kiều hối chuyển về các nước này đã tăng trưởng mạnh mẽ trong những năm qua. Nguồn tài chính này không chỉ giúp cải thiện đời sống của người dân mà còn đóng góp vào sự phát triển kinh tế tổng thể. Kiều hối có thể được sử dụng cho nhiều mục đích khác nhau, từ đầu tư vào giáo dục, y tế đến phát triển cơ sở hạ tầng.

1.1. Định nghĩa và Phân loại Kiều hối

Kiều hối được định nghĩa là dòng tiền chuyển giao từ người lao động di cư về quê hương. Theo World Bank, kiều hối có thể được phân loại thành ba loại: kiều hối của người cư trú, tiền gửi từ người lao động ở nước ngoài và tài sản thuyên chuyển của người di cư. Mỗi loại kiều hối có những đặc điểm và tác động khác nhau đến nền kinh tế.

1.2. Vai trò của Kiều hối trong Kinh tế

Kiều hối đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện cán cân thanh toán và tăng cường nguồn vốn đầu tư cho các quốc gia đang phát triển. Nó không chỉ giúp tăng cường khả năng chi tiêu của hộ gia đình mà còn thúc đẩy các hoạt động đầu tư và tiêu dùng, từ đó góp phần vào tăng trưởng kinh tế.

II. Thách thức và Vấn đề liên quan đến Kiều hối

Mặc dù kiều hối mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng tồn tại những thách thức đáng kể. Một trong những vấn đề lớn nhất là việc quản lý và sử dụng nguồn kiều hối một cách hiệu quả. Nhiều hộ gia đình có thể sử dụng kiều hối cho tiêu dùng thay vì đầu tư, dẫn đến việc không phát huy hết tiềm năng của nguồn tài chính này.

2.1. Tác động tiêu cực của Kiều hối

Một số nghiên cứu chỉ ra rằng kiều hối có thể tạo ra tâm lý ỷ lại trong cộng đồng, làm giảm động lực làm việc và đầu tư. Điều này có thể dẫn đến sự giảm sút trong năng suất lao động và tăng trưởng kinh tế.

2.2. Vấn đề quản lý Kiều hối

Việc quản lý kiều hối cũng gặp nhiều khó khăn, đặc biệt là trong việc thu thập dữ liệu chính xác về dòng tiền này. Các kênh chuyển tiền phi chính thức có thể làm giảm khả năng theo dõi và quản lý nguồn kiều hối, gây khó khăn cho chính phủ trong việc hoạch định chính sách.

III. Phương pháp Nghiên cứu Tác động của Kiều hối đến Tăng trưởng Kinh tế

Để nghiên cứu tác động của kiều hối đến tăng trưởng kinh tế, nhiều phương pháp đã được áp dụng. Một trong những phương pháp phổ biến là sử dụng mô hình hồi quy để phân tích mối quan hệ giữa kiều hối và các yếu tố kinh tế khác.

3.1. Mô hình Nghiên cứu

Mô hình nghiên cứu thường sử dụng các biến độc lập như kiều hối, phát triển tài chính và các yếu tố kinh tế vĩ mô khác để phân tích tác động đến tăng trưởng kinh tế. Việc lựa chọn mô hình phù hợp là rất quan trọng để đảm bảo tính chính xác của kết quả.

3.2. Dữ liệu Nghiên cứu

Dữ liệu nghiên cứu thường được thu thập từ các nguồn đáng tin cậy như Ngân hàng Thế giới và các tổ chức tài chính quốc tế. Việc sử dụng dữ liệu bảng từ nhiều quốc gia giúp tăng cường tính tổng quát của nghiên cứu.

IV. Kết quả Nghiên cứu và Ứng dụng Thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy kiều hối có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế ở một số quốc gia, nhưng cũng có những trường hợp ngược lại. Việc phát triển tài chính có thể đóng vai trò trung gian trong mối quan hệ này, giúp tối ưu hóa việc sử dụng nguồn kiều hối.

4.1. Tác động của Kiều hối đến Tăng trưởng Kinh tế

Nghiên cứu cho thấy rằng kiều hối có thể thúc đẩy tăng trưởng kinh tế thông qua việc tăng cường đầu tư và tiêu dùng. Tuy nhiên, tác động này không phải lúc nào cũng tích cực, và cần có các chính sách hỗ trợ để tối ưu hóa lợi ích từ kiều hối.

4.2. Ứng dụng Chính sách

Các chính sách khuyến khích sử dụng kiều hối cho đầu tư thay vì tiêu dùng là rất cần thiết. Chính phủ cần tạo ra môi trường thuận lợi để người nhận kiều hối có thể tiếp cận các dịch vụ tài chính và đầu tư hiệu quả.

V. Kết luận và Tương lai của Kiều hối ở Quốc gia Đang Phát Triển

Kiều hối sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong nền kinh tế của các quốc gia đang phát triển. Tuy nhiên, để phát huy tối đa lợi ích từ nguồn tài chính này, cần có các chính sách và giải pháp hiệu quả nhằm quản lý và sử dụng kiều hối một cách hợp lý.

5.1. Tương lai của Kiều hối

Dự báo rằng kiều hối sẽ tiếp tục tăng trưởng trong tương lai, đặc biệt là trong bối cảnh toàn cầu hóa và di cư lao động. Tuy nhiên, các quốc gia cần chuẩn bị để đối phó với những thách thức đi kèm.

5.2. Đề xuất Chính sách

Cần có các chính sách khuyến khích đầu tư từ kiều hối, đồng thời cải thiện hệ thống tài chính để người nhận kiều hối có thể dễ dàng tiếp cận các dịch vụ tài chính và đầu tư.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM ------------  ------------ NGUYỄN THỊ NGỌC PHƯỢNG KIỀU HỐI, PHÁT TRIỂN TÀI CHÍNH VÀ TĂNG TRƯỞNG KINH TẾ Ở CÁC QUỐC GIA ĐANG PHÁT TRIỂN Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: PGS. NGUYỄN THỊ LIÊN HOA Tp. Hồ Chí Minh - Năm 2015 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng luận văn “ Kiều hối, phát triển tài chính và tăng trưởng kinh tế ở các quốc gia đang phát triển” là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các thông tin dữ liệu được sử dụng trong luận văn là trung thực và các kết quả trình bày trong luận văn chưa được công bố tại bất kỳ công trình nghiên cứu nào trước đây. Nếu phát hiện có bất kỳ gian lận nào, tôi xin chịu toàn bộ trách nhiệm trước Hội đồng.HCM, tháng 04 năm 2015 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Ngọc Phượng TIEU LUAN MOI download : [e-mail] MỤC LỤC Trang phụ bìa Lời cam đoan Mục lục Danh mục cụm từ viết tắt Danh mục bảng biểu Danh mục đồ thị Tóm tắt . Cơ sở lý thuyết của kiều hối .1 Các dòng kiều hối.2 Các kênh chuyển tiền của kiều hối .3 Khuynh hướng kiều hối trên thế giới . Tổng quan các nghiên cứu trước đây . Phương pháp nghiên cứu .1 Mô hình nghiên cứu .2 Phương pháp nghiên cứu .3 Mẫu dữ liệu .1 Mẫu nghiên cứu .2 Dữ liệu nghiên cứu . Kết quả nghiên cứu .1 Thống kê mô tả .2 Ma trận tương quan và nhân tử phóng đại phương sai .3 Kết quả nghiên cứu chính .4 Kiểm định biến công cụ và tính nội sinh của biến .1 Kiểm định biến công cụ .2 Kiểm định tính nội sinh của biến .5 Thảo luận kết quả hồi quy đối với trường hợp Việt Nam . Kết luận và gợi ý chính sách .2 Gợi ý chính sách ở Việt Nam .63 Danh mục tài liệu tham khảo TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC CỤM TỪ VIẾT TẮT Ký hiệu Tên đầy đủ tiếng Anh Tên đầy đủ tiếng Việt CPI Consumer Price Index Chỉ số giá tiêu dùng Phương pháp Dynamic DPD Dynamic Panel Data Panel Data Đầu tư trực tiếp nước FDI Foreign Direct Investments ngoài FEM Fixed Effects Model Mô hình tác động cố định GDP Gross Domestic Product Tổng sản phẩm quốc nội Phương pháp Moment GMM Generalized Method of Moments tổng quát ICRG International Country Risk Guide Các chỉ số rủi ro chính trị IMF International Monetary Fund Quỹ tiền tệ quốc tế Viện trợ phát triển chính ODA Official Development Assistance thức Phương pháp hồi quy OLS Ordinary Least Squares bình phương bé nhất Mô hình tác động ngẫu REM Random Effects Model nhiên System Generalized Method of Phương pháp System SGMM Moments Moment tổng quát Phương pháp hồi quy 2SLS Two Stage Least Squares bình phương bé nhất hai bước United Nations Human Chỉ số phát triển con UNHDI Development Index người WB World Bank Ngân hàng Thế Giới TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC BẢNG BIỂU Bảng 4.1: Mẫu dữ liệu nghiên cứu gồm 28 quốc gia đang phát triển trong giai đoạn từ năm 2000 – 2014 .2: Mô tả các biến và kỳ vọng về dấu của các biến trong mô hình .1: Thống kê mô tả dữ liệu .2: Ma trận tương quan giữa các biến độc lập .3: Nhân tử phóng đại phương sai .4: Kết quả hồi quy trên Stata của mô hình (1) .5: Kết quả hồi quy trên Stata của mô hình (2a) .6: Kết quả hồi quy trên Stata của mô hình (3a) .7: Kết quả hồi quy trên Stata của mô hình (2b) .8: Kết quả hồi quy trên Stata của mô hình (3b) .9: Bảng tổng hợp kết quả kiểm định biến công cụ và tính nội sinh của biến ở mô hình (1), (2a), (3a), (2b) và (3b) . 58 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] DANH MỤC ĐỒ THỊ Hình 1: Kiều hối, ODA và FDI chuyển đến các quốc gia đang phát triển . 11 Hình 2: Độ lệch chuẩn của các dòng vốn ngoại tệ chuyển vào các quốc gia đang phát triển. 12 Hình 3: Các nước nhận kiều hối nhiều nhất trong năm 2013 . 13 Hình 4: Các quốc gia có tỷ lệ kiều hối trên GDP lớn nhất năm 2013 . 14 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 1 TÓM TẮT Những năm gần đây nguồn kiều hối chuyển về các quốc gia đang phát triển ngày càng gia tăng. Nguồn ngoại tệ này nhanh chóng trở thành nguồn vốn quan trọng và ảnh hưởng đáng kể đến cán cân vãng lai cũng như các hoạt động của nền kinh tế. Trong các nghiên cứu trước đây, kiều hối tác động tích cực đến các hoạt động đầu tư, y tế cũng như giáo dục của quốc gia nhận, tuy nhiên nó cũng có những tác động tiêu cực đến nền kinh tế như tạo áp lực tăng tỷ giá làm giảm xuất khẩu hay tạo ra tâm lý ỷ lại của người nhận kiều hối từ đó làm giảm cung lao động của quốc gia. Chính vì vậy việc nghiên cứu thực nghiệm tác động của kiều hối đến tăng trưởng kinh tế ở các quốc gia đang phát triển là điều rất cần thiết. Để thực hiện mục tiêu đó, luận văn sử dụng phương pháp IV - GMM với mẫu dữ liệu bảng của 28 quốc gia đang phát triển trong giai đoạn từ năm 2000 – 2014. Kết quả nghiên cứu cho thấy kiều hối có tương quan âm với tăng trưởng kinh tế, trong khi đó phát triển tài chính có tác động thúc đẩy tăng trưởng. Ngoài ra, bài nghiên cứu còn chỉ ra mối quan hệ bổ sung giữa kiều hối và phát triển tài chính trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Từ những năm 1990 đến nay, bên cạnh các dòng vốn truyền thống như nguồn viện trợ phát triển chính thức, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài và nguồn vốn tư nhân, kiều hối của người lao động chuyển về quê hương đã không ngừng gia tăng cả về số tuyệt đối và số tương đối so với GDP trở thành một trong những dòng vốn tài chính lớn nhất chuyển đến các nước đang phát triển. Theo World Bank, lượng kiều hối gửi về các nước đang phát triển dự tính tăng 6,3% và đạt mức 414 tỉ USD năm 2013. Kiều hối chuyển về các nước đang phát triển sẽ tăng mạnh về trung hạn với mức tăng trưởng trung bình hàng năm là 9% điều đó có nghĩa lượng kiều hối chuyển về các nước đang phát triển có thể đạt mức 540 tỉ USD vào năm 2016. IMF (2009) đã định nghĩa kiều hối là nguồn thu nhập của hộ gia đình từ nước ngoài, nguồn tiền này được chuyển từ những người di cư đi đến một quốc gia khác để lao động thời vụ hoặc thường xuyên. Kiều hối bao gồm tiền mặt và phi tiền mặt được chuyển qua con đường chính thức như điện tín hoặc qua con đường phi chính thức như chuyển tiền, hàng hóa qua đường biên giới. Theo nghiên cứu của Barajas, Chami, Fullenkamp, Gapen, và Montiel (2009) chỉ tính trong năm 2007, 300 tỷ USD kiều hối của người lao động đã được chuyển giao trên toàn thế giới thông qua kênh chính thức, và có khả năng hàng tỷ đô la đã được chuyển giao thông qua các kênh phi chính thức. Dòng kiều hối chảy vào trở thành một trong những nguồn cung ngoại tệ lớn trong cán cân thanh toán góp phần cải thiện cán cân vãng lai của các nước đang phát triển, tăng cường thêm nguồn vốn đầu tư cho quốc gia nhận. Không những thế, kiều hối còn có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ hoạt động giáo dục, chăm sóc sức khỏe cho người dân. Như vậy, kiều hối có vai trò quan trọng đối với nước nhận trong việc tăng trưởng kinh tế. Bên cạnh những nghiên cứu chỉ ra tác động tích cực của kiều hối đối với tăng trưởng kinh tế thì quan điểm kiều hối có tác động tiêu cực đến tăng trưởng vẫn TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 3 tồn tại trong các lý thuyết. Những người ủng hộ các tác động tiêu cực của kiều hối đối với tăng trưởng cho rằng, đầu tiên điều này xảy ra trong bối cảnh bất cân xứng thông tin giữa người nhận tiền và người chuyển tiền. Trong trường hợp này những người chuyển tiền thiếu kiểm soát trong việc sử dụng tiền của người nhận, do đó, người nhận có thể không sử dụng nguồn kiều hối cho các dự án đầu tư hoặc sử dụng nguồn tiền không hiệu quả như dự định ban đầu. Thứ hai, vì kiều hối chủ yếu được chuyển giao cho các hộ gia đình tiêu thụ ngoài đầu tư, người nhận có thể xem xét các khoản tiền này như là một khoản thay thế cho thu nhập lao động và gia tăng các hoạt động giải trí của họ, điều đó gây ảnh hưởng tiêu cực đến năng suất lao động và tăng trưởng. Nghiên cứu của Chami và cộng sự (2003) chỉ ra rằng kiều hối làm tăng thu nhập khả dụng và tiêu dùng, có tác dụng chống lại các cú sốc thu nhập do đó làm tăng phúc lợi hộ gia đình. Tuy nhiên, kiều hối lại làm thay đổi mối tương quan giữa lao động và sản lượng. Ví dụ trong thời kỳ suy thoái, sản lượng có khuynh hướng giảm và tiền công có khuynh hướng giảm. Trong điều kiện không có kiều hối sẽ thúc đẩy tăng cung lao động để bù đắp thu nhập suy giảm góp phần hãm sản lượng không giảm quá nhanh. Tuy nhiên, kiều hối đóng vai trò như bảo hiểm chống lại cú sốc thu nhập giảm, nó đồng thời khiến cung lao động không tăng như kỳ vọng. Do đó chu kỳ kinh tế có thể diễn ra theo hướng tồi tệ hơn, tăng rủi ro về sản lượng lẫn thị trường lao động. Thứ ba, dòng kiều hối góp phần tăng cường dòng ngoại tệ, kết quả làm tăng tỷ giá hối đoái có thể làm xói mòn khả năng cạnh tranh cho các nước phụ thuộc vào lĩnh vực thương mại (Amuedo-Dorantes & Pozo, 2004; Chami, Fullenkamp, và Jahjah, 2003). Trong nghiên cứu của Nyamongo và Misati (2011); Aggarwal và cộng sự (2006) nguồn kiều hối chuyển qua các con đường chính thức tác động đến tăng trưởng của khu vực tài chính. Điều này xảy ra khi những người nhận tiền mở tài khoản tại các ngân hàng thương mại. Bên cạnh đó, khi người nhận kiều hối truy cập vào các ngân hàng họ có thể biết thêm thông tin về các gói sản phẩm của ngân hàng như lãi suất cho vay, lãi suất tiền gửi và các chương trình khuyến mãi khác. Nếu tác động này của kiều hối đến lĩnh vực tài chính là có ý nghĩa thì sự phát triển tài chính TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 4 được kỳ vọng cao hơn.