Khóa luận tốt nghiệp: Cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất xã Cẩm Lĩnh huyện Ba Vì - ĐH Nông Lâm Thái Nguyên

Nghiên cứu toàn diện về công tác cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất tại xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, Hà Nội năm 2018. Phân tích quy trình, điều kiện và kết

• Tác giả: Đinh Thị Yến
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Đình Thi
• Trường học: Đại học Nông Lâm Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Thực hiện công tác cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội năm 2018
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Thái Nguyên

Tóm tắt

I. Tổng quan về cấp mới GCNQSDĐ xã Cẩm Lĩnh Ba Vì Hà Nội

Khóa luận nghiên cứu thực trạng cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (GCNQSDĐ) tại xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội năm 2018. Đây là công tác quan trọng trong quản lý nhà nước về đất đai. Xã Cẩm Lĩnh nằm ở phía tây huyện Ba Vì, cách trung tâm Hà Nội khoảng 60km. Địa bàn xã chủ yếu là đất nông nghiệp và đất ở nông thôn. Công tác cấp mới GCNQSDĐ giúp hoàn thiện hồ sơ quản lý đất đai. Việc cấp giấy chứng nhận tạo cơ sở pháp lý cho người sử dụng đất thực hiện các quyền chuyển đổi, cho thuê, thừa kế. Năm 2018, xã Cẩm Lĩnh triển khai kê khai cấp GCNQSDĐ cho các hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn. Công tác này góp phần ổn định tình hình sử dụng đất, giảm tranh chấp và thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

1.1. Khái niệm và vai trò của giấy chứng nhận quyền sử dụng đất

Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là văn bản pháp lý do cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp cho người sử dụng đất. Giấy chứng nhận xác nhận quyền sử dụng hợp pháp đối với thửa đất cụ thể. Theo Luật Đất đai 2013, GCNQSDĐ là bằng chứng pháp lý quan trọng nhất về quyền sử dụng đất. Giấy chứng nhận giúp người sử dụng đất thực hiện đầy đủ quyền và nghĩa vụ. Vai trò của GCNQSDĐ bao gồm bảo vệ quyền lợi hợp pháp, tạo điều kiện giao dịch bất động sản và phục vụ quy hoạch phát triển.

1.2. Địa bàn nghiên cứu xã Cẩm Lĩnh huyện Ba Vì

Xã Cẩm Lĩnh thuộc huyện Ba Vì, thành phố Hà Nội. Xã nằm ở khu vực ngoại thành, cách trung tâm Hà Nội khoảng 60km về phía tây. Địa bàn xã có diện tích tự nhiên đa dạng với đất nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn. Dân cư chủ yếu làm nông nghiệp, chăn nuôi và một số nghề thủ công truyền thống. Cơ cấu sử dụng đất tại xã bao gồm đất ở nông thôn, đất trồng lúa, đất rừng sản xuất. Năm 2018, xã triển khai chương trình kê khai cấp GCNQSDĐ cho toàn bộ hộ gia đình, cá nhân đủ điều kiện.

II. Phân tích thực trạng cấp mới GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh

Thực trạng cấp mới GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh năm 2018 cho thấy nhiều kết quả đạt được song song với không ít khó khăn. Tổ công tác kê khai đã triển khai rà soát toàn bộ hộ gia đình, cá nhân trên địa bàn các thôn. Số liệu thống kê cho thấy tỷ lệ hộ tham gia kê khai đạt khá cao. Tuy nhiên, tỷ lệ hồ sơ đủ điều kiện cấp GCNQSDĐ còn hạn chế. Nhiều trường hợp không đủ điều kiện do thiếu giấy tờ nguồn gốc đất, sử dụng đất không đúng mục đích hoặc có tranh chấp ranh giới. Đội ngũ cán bộ địa chính cấp xã còn mỏng, năng lực chuyên môn chưa đồng đều. Hệ thống hồ sơ lưu trữ tại xã còn thiếu sót, gây khó khăn cho việc rà soát đối chiếu. Tình trạng lấn chiếm đất công, đất rừng vẫn diễn ra phức tạp. Một số hộ dân chưa nhận thức đầy đủ tầm quan trọng của GCNQSDĐ nên không chủ động phối hợp kê khai.

2.1. Kết quả kê khai và phân loại hồ sơ

Kết quả kê khai cấp GCNQSDĐ tại các thôn trong xã Cẩm Lĩnh năm 2018 được tổng hợp chi tiết. Số hộ gia đình, cá nhân tham gia kê khai đạt tỷ lệ cao ở hầu hết các thôn. Tổ công tác phân loại hồ sơ thành hai nhóm: đủ điều kiện và không đủ điều kiện cấp GCNQSDĐ. Nhóm hồ sơ đủ điều kiện chủ yếu là đất ở nông thôn có nguồn gốc rõ ràng. Nhóm không đủ điều kiện gặp các vấn đề về giấy tờ, ranh giới hoặc mục đích sử dụng.

2.2. Những khó khăn và vướng mắc trong triển khai

Công tác cấp mới GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh gặp nhiều khó khăn vướng mắc. Thứ nhất, nhận thức pháp luật về đất đai của một bộ phận người dân còn hạn chế. Thứ hai, diện tích đất chưa được đo đạc chính xác gây tranh chấp ranh giới. Thứ ba, hồ sơ lưu trữ tại xã thiếu sót, mất mát qua nhiều năm. Thứ tư, đội ngũ cán bộ địa chính xã mỏng, chưa được đào tạo bài bản. Thứ năm, một số trường hợp sử dụng đất phức tạp, chồng chéo khó xử lý.

III. Giải pháp nâng cao hiệu quả cấp mới GCNQSDĐ xã Cẩm Lĩnh

Để nâng cao hiệu quả cấp mới GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh, cần triển khai đồng bộ nhiều nhóm giải pháp. Nhóm giải pháp tuyên truyền phổ biến pháp luật giúp nâng cao nhận thức người dân. Việc tổ chức các buổi họp thôn, phát tờ rơi và hướng dẫn trực tiếp cần được đẩy mạnh. Nhóm giải pháp nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ địa chính thông qua tập huấn nghiệp vụ. Công tác đo đạc, lập bản đồ địa chính cần được đẩy nhanh để có dữ liệu chính xác. Ứng dụng công nghệ thông tin vào quản lý đất đai giúp theo dõi xử lý hồ sơ hiệu quả. Đơn giản hóa quy trình thủ tục hành chính giảm thời gian và chi phí cho người dân. Tăng cường phối hợp giữa các cơ quan ban ngành liên quan trong giải quyết hồ sơ. Xây dựng quy trình tiếp nhận xử lý hồ sơ minh bạch rõ ràng. Nguồn kinh phí đầu tư cho công tác đo đạc, cấp giấy cần được bố trí đầy đủ.

3.1. Giải pháp về tuyên truyền và nâng cao nhận thức

Tuyên truyền phổ biến pháp luật về đất đai là giải pháp then chốt. Cần tổ chức các buổi nói chuyện chuyên đề tại các thôn. Phát tài liệu hướng dẫn quy trình kê khai cấp GCNQSDĐ đến từng hộ dân. Sử dụng loa truyền thanh xã để phát sóng nội dung về quyền lợi nghĩa vụ người sử dụng đất. Tuyên truyền về lợi ích của việc có GCNQSDĐ như bảo vệ quyền lợi, dễ dàng giao dịch. Huy động vai trò của trưởng thôn, người có uy tín trong vận động nhân dân.

3.2. Giải pháp về nâng cao năng lực cán bộ và ứng dụng công nghệ

Nâng cao năng lực đội ngũ cán bộ địa chính xã là giải pháp quan trọng. Tổ chức các lớp tập huấn bồi dưỡng nghiệp vụ đo đạc, lập hồ sơ địa chính. Đầu tư trang thiết bị máy móc hiện đại phục vụ đo đạc bản đồ. Ứng dụng phần mềm quản lý đất đai trong theo dõi xử lý hồ sơ. Xây dựng cơ sở dữ liệu đất đai tập trung liên thông giữa các cấp. Đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ.

IV. Kết luận và ứng dụng thực tiễn cấp mới GCNQSDĐ xã Cẩm Lĩnh

Khóa luận đã phân tích toàn diện thực trạng cấp mới GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì năm 2018. Kết quả nghiên cứu cho thấy công tác này đạt được một số thành tựu đáng ghi nhận. Tỷ lệ hộ tham gia kê khai đạt khá cao, nhiều hồ sơ được giải quyết kịp thời. Tuy nhiên, vẫn tồn tại nhiều hạn chế cần khắc phục trong thời gian tới. Các khó khăn về nhận thức người dân, năng lực cán bộ, cơ sở dữ liệu cần được giải quyết đồng bộ. Hệ thống các giải pháp đề xuất tập trung vào tuyên truyền, nâng cao năng lực và ứng dụng công nghệ. Kết quả nghiên cứu từ khóa luận có giá trị tham khảo cho các xã khác trong huyện Ba Vì. Các địa phương có điều kiện kinh tế - xã hội tương đồng có thể áp dụng mô hình triển khai. Định hướng phát triển thời gian tới cần hoàn thiện hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai số hóa. Sự quan tâm chỉ đạo của cấp ủy chính quyền địa phương là yếu tố quyết định thành công.

4.1. Bài học kinh nghiệm rút ra từ thực tiễn

Thực tiễn cấp mới GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh rút ra nhiều bài học kinh nghiệm quý báu. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền là yếu tố then chốt. Công tác tuyên truyền vận động nhân dân cần được thực hiện thường xuyên liên tục. Đầu tư nguồn lực con người và trang thiết bị cho công tác đo đạc rất cần thiết. Ứng dụng công nghệ thông tin giúp giảm tải áp lực cho đội ngũ cán bộ. Việc ban hành quy trình chuẩn hóa trong xử lý hồ sơ đảm bảo tính minh bạch.

4.2. Khuyến nghị và hướng phát triển tương lai

Đề xuất một số khuyến nghị nhằm hoàn thiện công tác cấp GCNQSDĐ tại xã Cẩm Lĩnh. Cần tăng cường đầu tư kinh phí cho công tác đo đạc lập bản đồ địa chính. Xây dựng hệ thống cơ sở dữ liệu đất đai số hóa toàn diện. Đẩy mạnh cải cách hành chính trong lĩnh vực đất đai. Nâng cao chế độ đãi ngộ cho đội ngũ cán bộ địa chính cơ sở. Tăng cường công tác thanh tra kiểm tra xử lý vi phạm đất đai. Hoàn thiện cơ chế phối hợp liên ngành trong giải quyết hồ sơ phức tạp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Đặt vấn đề Ở Việt Nam, Đất đai thuộc sở hữu toàn dân, do nhà nước đại diện quản lý. Một trong những công cụ quản lý hết sức quan trọng của nhà nước về đất đai là đăng ký và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Trong giai đoạn hiện nay, tình hình sử dụng đất đai rất phức tạp, nhu cầu sử dụng đất đai ngày càng tăng, đất đai trở nên khan hiếm và có giá trị hơn, bên cạnh đó hàng loạt các vụ tranh chấp về đất đai diễn ra, ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế, xã hội của địa phương. Do đó, việc nâng cao công tác quản lý đất đai là hết sức cần thiết, đặc biệt là công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất có vị trí đặc biệt trong quá trình quản lý đất đai của nhà nước, nhà nước xác lập mối quan hệ pháp lý về quyền sử dụng đất đai giữa nhà nước và người sử dụng đất, nhà nước không những đảm bảo sự thống nhất về quản lý mà còn đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của người sử dụng, giúp người sử dụng đất yên tâm đầu tư, sản xuất, kinh doanh và cũng là cơ sở pháp lý trong việc thu tiền sử dụng đất, tăng nguồn ngân sách cho nhà nước. Hoạt động của thị trường Bất động sản đang diễn ra với tốc độ nhanh, góp phần tăng trưởng kinh tế, để thị trường này hoạt động công khai, minh bạch thì công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cần phải tiến hành nghiêm túc. Cẩm Lĩnh là một xã thuộc huyện Ba Vì Thành phố Hà Nội, huyện đã gặt hái được một số thành công trong công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, song gặp không ít những khó khăn do nhiều nguyên nhân tác động. 2 Vì vậy, việc tìm hiểu những khó khăn, vướng mắc, đề ra phương hướng giải quyết, đẩy nhanh tiến độ cấp giấy chứng nhận quyên sử dụng đất trên địa bàn xã Cẩm Lĩnh là hết sức cần thiết.

Xuất phát từ thực tế đó, được sự phân công, giúp đỡ của Ban giám hiệu nhà trường, Ban chủ nhiệm khoa Quản lý Tài nguyên, công ty cổ phần phát triển Sông Đà, dưới sự hướng dẫn của Ths. Nguyễn Đình Thi, em tiến hành nghiên cứu đề tài: “Thực hiện công tác cấp mới Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, Thành phố Hà Nội năm 2018”. Mục tiêu của đề tài 1. Mục tiêu tổng quát - Thực hiện công tác cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, Thành phố Hà Nội năm 2018.

Mục tiêu cụ thể - Nắm được quá trình thực hiện công tác cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trên địa bàn xã Cẩm Lĩnh, huyện Ba Vì, Thành phố Hà Nội. - Đánh giá những thuận lợi, khó khăn trong quá trình thực hiện công tác cấp mới giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. - Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả công tác CGCNQSDĐ trên địa bàn xã Cẩm Lĩnh. Ý nghĩa của đề tài 1.

Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu khoa học + Vận dụng kiến thức đã học vào rèn luyện về kỹ năng điều tra, tổng hợp và phân tích số liệu, tiếp thu và học hỏi những kinh nghiệm từ thực tế. + Củng cố kiến thức cơ sở cũng như kiến thức chuyên ngành, vận dụng kiến thức đã học vào thực tiễn. Ý nghĩa trong thực tiễn - Qua quá trình thực hiện sẽ thấy được những thuận lợi và khó khăn của công tác thực hiện cấp GCNQSDĐ trong thực tế, từ đó rút ra những kinh nghiệm và tìm những giải pháp phù hợp với tình hình thực tế. - Thúc đẩy công tác thực hiện cấp GCNQSDĐ nói riêng và công tác quản lý nhà nước về đất đai nói chung được tốt hơn.

4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Cơ sở khoa học của công tác cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất 2. Đăng kí đất đai * Khái niệm đăng kí đất đai: Đăng ký đất đai là một thủ tục hành chính xác lập mối quan hệ pháp lý giữa Nhà nước (với tư cách là đại diện chủ sở hữu) và người sử dụng đất được Nhà nước giao quyền sử dụng, nhằm thiết lập hồ sơ địa chính đầy đủ để quản lý thống nhất đối với đất đai theo pháp luật, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho những chủ sử dụng đất có đủ điều kiện, để xác lập địa vị pháp lý của họ trong việc sử dụng đất đối với Nhà nước và xã hội[5]. * Khái niệm đăng ký quyền sở hữu nhà ở: Đăng ký quyền sở hữu nhà ở là việc cá nhân, tổ chức sau khi hoàn thành, tạo lập nhà ở hợp pháp thì đến cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để làm thủ tục đăng ký quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất theo quy định của pháp luật[5].

* Khái niệm đăng ký quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất: Thuật ngữ đăng ký quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất thực chất là việc ghi vào hồ sơ địa chính về quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất đối với một thửa đất xác định và cấp giấy chứng nhận đối với tài sản gắn liền với thửa đất đó nhằm chính thức xác lập quyền và nghĩa vụ của chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất[5]. * Vai trò của công tác đăng ký đất đai: Đăng ký đất đai là công cụ của Nhà nước đảm bảo lợi ích Nhà nước, cộng đồng công dân như quản lý nguồn thuế, Nhà nước với vai trò trung gian tiến hành cân bằng lợi ích giữa các chủ thể, bố trí cho mục đích sử dụng tốt nhất. Nhà nước biết được cách để quản lý chung qua việc dùng công cụ đăng ký đất đai để 5 quản lý. Lợi ích của công dân có thể thấy được như Nhà nước bảo vệ quyền và bảo vệ người công dân khi có các tranh chấp, khuyến khích dầu tư cá nhân, hỗ trợ các giao dịch về đất đai, giảm khả năng tranh chấp đất đai[5].

* Hình thức đăng ký đất đai: Có hai hình thức đăng ký là đăng ký tự nguyện và đăng ký bắt buộc. Theo quy mô và mức độ phức tạp của công việc về đăng ký trong từng thời kỳ đăng ký đất đai được chia thành 2 giai đoạn: - Giai đoạn 1: đăng ký đất ban đầu được tổ chức thực hiện lần đầu trên phạm vi cả nước để thiết lập hồ sơ địa chính ban đầu cho toàn bộ đất đai và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho tất cả các chủ sử dụng đủ điều kiện. - Giai đoạn 2: đăng ký biến động đất đai thực hiện ở những địa phương đã hoàn thành đăng ký ban đầu cho mọi trường hợp có nhu cầu thay đổi nội dung của hồ sơ địa chính đã thiết lập [5]. Quyền sử dụng đất, Quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất * Quyền sử dụng đất: Quyền sử dụng đất là toàn bộ các quy phạm pháp luật do Nhà nước ban hành trong đó quy định việc bảo vệ các quyền và nghĩa vụ của các tổ chức, cá nhân được Nhà nước giao đất sử dụng.

"Quyền sử dụng đất của cá nhân, pháp nhân, hộ gia đình, chủ thể khác được xác lập do Nhà nước giao đất, cho thuê đất hoặc công nhận quyền sử dụng đất" (theo Điều 688 Bộ Luật Dân sự). Đất đai có thể đem lại sự giàu có, sự phồn thịnh cho chủ sở hữu đất, và việc sở hữu đất đai như thế nào cho hợp lý để đảm bảo cho sự phát triển ổn định hoà bình, công bằng xã hội lại là vấn đề hết sức hóc búa đối với mỗi quốc gia cũng như toàn thể nhân loại. Chế độ quản lý và sử dụng đất đai hiện hành của nước ta là sở hữu toàn dân về đất đai, Nhà nước thống nhất quản lý, nhân dân được trực tiếp sử dụng và có quyền của người sử dụng đất. Để quy định, bảo vệ và thực thi chế độ 6 này Nhà nước ta đã đưa ra các văn bản pháp luật, pháp lý quy định cụ thể.

Đó là Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1980 (Điều 19), Hiến pháp 1992 (Điều 17,18, 84), Luật Đất đai năm 1993, Luật sửa đổi bổ sung một số điều của Luật Đất đai năm 1998, năm 2001 quy định về quyền sở hữu đất đai, quyền sử dụng đất đai, chế độ quản lý đất đai thống nhất của Nhà nước cũng như quy định rõ quyền hạn trách nhiệm, các công tác quản lý đất và quyền hạn trách nhiệm của người sử dụng đất. * Quyền sở hữu nhà ở và tài sản gắn liền với đất: Nhà ở là tài sản luôn gắn liền với đất đai, hơn thế nữa nhà ở đặc biệt quan trọng, quý giá đối với mỗi con người, mỗi gia đình cũng như toàn xã hội. Nhà ở lại là tài sản có giá trị lớn do con người tạo lập nhằm thoả mãn cho nhu cầu của mình, vì vậy nảy sinh và tồn tại quyền sở hữu về nhà ở. Theo Điều 181 Luật dân sự Việt nam nhà ở là một bất động sản không thể di dời và quyền sở hữu nhà ở cũng như quyền sở hữu các tài sản khác bao gồm quyền chiếm đoạt (quản lý nhà ở), quyền sử dụng (lợi dụng các tính năng của nhà ở để phục vụ mục đích kinh tế - đời sống), và quyền định đoạt (quyết định số phận pháp lý của nhà ở như bán, cho thuê, cho mượn, để thừa kế, phá đi,.

Chủ sở hữu nhà ở là người có đầy đủ các quyền đó. Tuy nhiên quyền sở hữu nhà ở cũng có thể tách rời như đối với đất, nghĩa là chủ sở hữu có thể chuyển giao một phần hoặc toàn bộ quyền sử dụng nhà ở và quyền chiếm hữu nhà ở của mình cho người khác trong một khoảng thời gian và không gian xác định, đó là khi chủ sở hữu cho thuê nhà, cho mượn nhà. Việc quy định phân chia quyền hạn giữa chủ sở hữu nhà và người sử dụng nhà không tuân theo một quy tắc cứng nhắc mà tuân theo sự thoả thuận giữa hai bên.