Chương i: Co Sở lí luận I.1 Bản chất của hoạt động viết văn I1.1 Khái niệm ir quan điểm tâm lí học. hoạt động được xem là “mỗi quan hệ tác động qua lại giữa con người va thẻ giới dé tạo ra sản phẩm ca vẻ phía thé giới, cả vẻ phía con người” (Nguyễn Quang Uan. Trong mỗi quan hệ đó hai quá trình song song diễn ra: quá trình chủ thẻ chuyên nâng lực của minh thành san phẩm của hoạt động va chuyén nhừng quy luật. bản chat cua thé giới vào bên trong đẻ tạo nén tâm lí.
ý thức nhân cách của bản thân chủ thẻ. [heo định nghĩa trên thi “lam vân” là một hoạt động ma trong hoạt động đỏ con người đã sử dụng những ki nâng. kiến thức vẻ ngôn ngữ dé tạo ra sản phẩm Ia các bai văn theo những khuôn khỏ nhất định. qua quả trình đỏ tư duy, tâm lí, nhân cách của con người cũng phát triển.
Hoạt động làm văn là quá trình nảy sinh ý tưởng. sắp xép và diễn đạt ý tưởng theo một khuôn khỏ thé loại văn bản nào đó nhằm thực hiện một mục đích giao tiếp. Do vậy, day TLV không có nghĩa là giáo viên cung cắp cho học sinh những câu chữ. lời 12 đã sẵn sàng dé học sinh lặp lại mà dạy chủ yêu là hướng din, cung cấp cho các em những nguyên liệu cản thiết.
kích thích các em suy nghĩ, sáng tạo dé các em tự xảy dựng nên sản phẩm là các bai làm văn nhằm đạt được mục dich, yêu câu đã dat ra, heo nghiên cứu của tâm lí học phát triển. một đứa trẻ khác với động vật ở chỏ: động vật tiếp thu được cái gi thi dừng lại ở đấy, còn ở đứa trẻ. tử cái ta dạy, chúng tạo ra sự phát triển. Vị thể, làm I'LV không phải là phát lại nguyên mẫu những điều mà giáo viên đã dạy một cách cứng nhac ma phải biết nhào nặn nhừng nguyên mẫu nay SUTH Nguyễn Vic Mỹ Phương Trang 7 Ahou lun tốt nghiép GVHD.
ThS Hoàng Tin Tuyết thành những cái riêng của minh. có sự pha tron, phỏi hợp với những điều ma minh đã suy nghĩ, sảng tạo thêm. suy nghì tòn tại trong dau một cách rõ ràng chinh là phương tiện giúp học sinh điển đạt trôi chay khí thẻ hiện chủng ra bền ngoái dươi dang ngòn ban. Hon nữa, khi là ý tưởng cua néng minh thi loi van của các em xẻ mang dau an cả nhắn, sang tạo va chân that.
Hoạt động LÍ V theo cách dy sé dân dan hinh thanh cho cac em kha nang lam van.2 Cấu trúc của hoạt động TLV Cũng như mọi hoạt động khác. hoạt động lam van cũng tuần theo quy luật chung vũ có cầu trúc sau: Chủ thẻ -—— Khách thé I r Hoạt động cu thẻ Động cơ ! H Hanh động Mục đích l I Thao tac Phương tiện Sản phâm Lấy ví dụ với dé bài: “Em hãy tả con vật mà em yêu thích”. Điều trước tiên khi dạy đề TLV này. giáo viên phải giúp học sinh xác định thé loại viết là tả, tả loài vật.
Con vật sẽ tả là con gi? Vi sao em chọn con vật nay? Em tả cho ai xem, ta để lam gì”. Học sinh có quyền lựa chọn con vật minh tả, đó có thẻ là mèo con, cún con. vịt con hay heo con.v,v, vì đó là con vật em yêu thích, Bai viết này có thé hoe sinh viết cho người thân. cho bạn bẻ doc dé họ chia xẻ cảm nhận của em, làm cho họ yêu thích con vat ma minh tả.
Tir định hướng đó. dưới sự dẫn dắt của giáo viên. học sinh sẽ tiến hành các hoạt động như về mạng sự kiện. trao đổi ¥ kiến với bạn bẻ.
Trong mỗi hoạt động. học sinh lại tiễn hành những hành động cụ thé với các thao tác như viết chữ, vẽ mang. nhằm mat hồi tưởng.Cuỗi cùng học sinh hệ thong chúng lại và trình bảy dưới dang một ngôn bản viet. SUTH Nguyên Dũ Mỹ Phương Trang Ñ Alia luân tot nghiep 1.
Hoat động viết van của học sinh 121 Tịnh tong hợp, sang tao của hoạt động việt van Khi thực hiện tạo lập văn bản. học sinh phải vận dung. phát huy tôi da những kiên thức. von sóng ma các em có được.
Ve & nang: học xinh can phối hợp nhiều ki nâng đà và dang được hình thành như kĩ nang viet chữ. viet chính tả, các kĩ nang tiếp nhận, cam thụ văn bản. kĩ nang dùng tử đặt câu. ki nang quan sat.
Ve kién thức: ngoài những kiến thức được giao viẻn cung cap trong giờ làm văn. học sinh phải vận dụng cả những kiến thức tử các phản mon Tieng Viét hay mon học khác, Đỏ là cách sứ dụng ngôn từ. kiến thức vẻ các dụng vin ban, hình thức trình bay trong tác phẩm van học cụ thé, các kiến thức trong môn Tự nhiên Xã hội.\v v, Vi dụ: Khi làm bai TLV “Tô chức cuộc họp”. học sinh vận dụng hiểu biết tir bai tip đọc “Cuộc họp cua chữ viết” để hình dung cách tỏ chức một cuộc hop tò (TLV lớp Ba, tuần 5.
chủ điểm *Tới trường”) Với dé tải * Viết một bức thư ngắn cho người thản”. các em da dựa vào mẫu la bai tập đọc “Thu gửi bà” (TLV lớp Ba, tuan 10. chủ điểm “Quê hương). Hay là, các em vận dụng những mẫu hành vi được học trong phân môn Đạo đức dé thực hiện giao tiếp trong những tiết TLV nói “Chia vui”, “Dap lời khen ngợi”.
học sinh còn huy động vôn sóng của bản thân cỏ liên quan đến đẻ tai. Do là những kính nghiệm. những hiểu biết vẻ cuộc sóng ma học sinh đã có dip trủi qui, Vị dụ: Với dé bài "Kẻ vẻ thành thị. nông thôn” các em sẽ trình bảy lại những hiểu biết cua minh ve hai nơi nảy qua những bài tập doc.
những điều minh đã thay. Hay la, với dé bài “Trd chuyện với người thân” các em sẽ có dip để trình bay kinh nghiệm của minh vẻ cách nói chuyện. cách thuyết phục người khác, cách trình bay quan điểm. SITH \enyễn Lũ MP Phượng Trang 9 Ahou hain tot nghiep - — GVHD TAS Hoàng thị Laver lrong qua trình lam van.
môi học sinh là một chu thẻ hành động. chính vi thẻ ma môi san phẩm các em tạo lắp ra phái là một san phẩm không lập lại mang dim dau an riéng cua ca nhàn học sinh. [rên bai van cua minh, học sinh được chu dong sang lao, the hiện car tôi cua mình một cách chan thực nhat. Ngoài ra, trong bar L1 V các em con được trình bay những tinh cam, suy nghỉ riêng tu cua mình.
Vị dụ; Khi cùng kẻ vẻ me. có em thi chọn những chỉ tiết hinh dáng vẻ khuôn mật ví em thích được xinh dep như mẹ, nhưng có em lụi chọn ta vẻ đôi tay Vì em yeu đôi tay mẹ đã cham sóc cho em mỗi khi em bệnh, mỗi khí vuốt tóc cm. Nói tóm lại, qua hoạt động làm văn của học sinh ta thấy rd được tinh chat tông hop và sáng tạo của phân môn này. Đây là môn học có quan hệ mật thiết với các phan mon khác.
Thong qua việc thực hành nói va viết học sinh thẻ hiện sự sang tạo. su phat triển vẻ tư duy. vẻ ngón ngữ. dong thời nhân cách của các em cũng phát triển.
122 Quy trinh thục hiện một bài TLV lãm van là một hoạt động, hoạt động san sinh van ban (nói hoặc viet). các văn ban tạo ra cũng phải được thực hiện theo quy trình cau tạo một bai văn. Quy trình nay gdm hón giải đoạn: định hướng. lập chương trình biểu đạt.
hiện thực hóa nội dung biểu đạt va kiểm tra. Ung với mỗi giai đoạn của quy trình học sinh can phai thực hiện những ki nang phủ hợp. Giai đoạn định hưởng: học sinh phải biết cách xác định chu đẻ. mục dich, tư tưởng cơ bản của bai vân, hoàn cánh giao tiếp.
hình thức giao tiếp. từ đỏ lựa chọn phong cach, thé loại phủ hợp. Ở giai đoạn nay, điều quan trọng nhất 1a các em xác định được minh viết về cái gì. viet cho ai và viết dé làm gi.
Giai đoạn lập chương trình biểu đạt: học sinh tìm ý. sắp xếp các ý để tạo thành bộ khung cho văn ban. Giai đoan hiện thực hóa chương trình biếu đạt: ở giai đoạn nay. học sinh thực hiện việc lấp day văn ban bằng các cau van, đoạn van cụ thẻ, Học sinh vận dụng von tir đã học.
các kĩ năng viet câu. liên kết câu, đoạn. đẻ trình bay ý tưởng. SU Xguyên Ui VỆ Phương Trang 10 Á hóa luận tot nghiệp " GVHD.
ThS Hoàng Thi Tuyết Giai đoạn kiểm tra: hiện nay, học xinh hay có thoi quen cam cúi viết cho Nong và không đọc lại bai viết cua minh. Việc lắm nay đưa đến kết qua là bài viết của các em thường mắc những lỗi rit vụng về. O giải đoạn kiếm tra. học sinh có điều kiến đẻ hoán thiện bài lam cua mình.
nhận ra và sửa chữa những lỗi mắc phải. Neu thực hiện tốt giai đoạn nay, bai làm vấn cua các em sé có những khác biệt hơn han. Những hiếu biết liên quan đến hoạt động TLV của học sinh lớp Ba Phan nay xem xét nội dung chương trình TLV lớp Ba dé xác lập những yêu cau vẻ kiến thức. kĩ năng má người học sinh cân van dụng khi làm bai TLV.
Nhin chung, ở khối lớp nảy, học sinh đã được làm quen với hẳu hết các dạng van bản tuy mức độ chưa sầu, chưa cao. Vi vậy, yêu cầu về kiến thức, kĩ năng của học sinh cũng phải được trang bị kha day du. -Nói vẻ đội TNTP -Dién vào giấy tờ in sẵn (Don xin cắp thể đọc sách) -Viết đơn (Don xin vào đội) -Kẻ về gia đinh -Điển vào giấy tờ in sẵn (Don xin T phép nghỉ học) MAI AM -Tap tỏ chức cuộc hop rOl -Ké lại buổi dau em đi | -Viết đoạn văn kẻ vẻ buổi đầu di TRƯỜNG học học(Š-7câu) 5 SUTIL Nguyên Vi MP Phượng Trang V1 Áluaa luận tor nghiép| " SỐ GVHD. ThS Hoàng Thi Tuyết DONG nhin SỐ | | “Ke ve người hàng xom Í vide ngân (5-7 câu) kể vẻ một ngươi hang xóm -1 Ap viet thư va phong bi thư -Nghe - kẻ: Tôi có đọc dau! -Nói về qué hương “Nói vẻ cảnh đẹp đất -Viết vẻ cánh đẹp đất nước (5-7 nước cau) Hắc - Trung -Viết | bức thư cho bạn ở một Nam tinh miền Nam (hoặc miễn Trung.
Bắc) dé lam quen va cùng thi dua hoc tap) -Nghe - kẻ: Tỏi cùng như bác Anh em một “Giới thiệu hoạt động của | _Viết đoạn văn giới thiệu vẻ tổ em nhà tổ em với đoàn khách nước ngoài -Nghe - kể: Giấu cay -Nghe - kẻ: Kéo cay lúa Thanh thị va -Noi vẻ thành thị.