MỞ ĐẦU 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Chương trình thực tập nghề tại Nhật Bản là một chương trình có sự hợp tác, liên kết chặt chẽ giữa Trường Đại Học Nông Lâm Thái Nguyên với Trung tâm Đào Tạo và Phát Triển Quốc Tế về nhiều lĩnh vực giáo dục đào tạo, chuyển giao khoa học công nghệ. Trong đó lĩnh vực về hợp tác phát triển nông nghiệp đang được chú trọng quan tâm vì đặc thù của Việt Nam vẫn đang là một nước nông nghiệp dựa vào nông nghiệp là chính. Nhật Bản là một nước dù chịu nhiều thiên tai điều kiệm thời tiết khắc nghiệt nhưng nền nông nghiệp phát triển một cách thần kỳ và là một trong những nước có nên nông nghiệp công nghệ cao tiên tiến, hiện đại hàng đầu thế giới. Đối với chương trình thực tập lần này không chỉ học về kiến thức nông nghiệp mà còn được trải nghiệm văn hóa, cuộc sống thường nhật của người bản địa.
Thông qua những trải nghiệm thực tế để khám phá thêm những kiến thức mới biến nó thành kinh nghiệm cho bản thân. Nhắc đến Nhật Bản chúng ta sẽ nghĩ đến một đất nướcphát triển về kinh tế khoa học và kỹ thuật rất phát triển mà ít nghĩ đến nghành nông nghiệp Nhật Bản,nông nghiệp của Nhật Bản phát triển theo hướng khoa học bền vững ứng dụng nhanh những tiến bộ khoa học kỹ thuật hiện đại vì vậy có sản lượngrất cao, chất lượng rất tốt và đứng hàng đầu thế giới.Những người làm nông nghiệp của Nhật rất giàu có và sung túc. Nông nghiệp của Nhật Bản chỉ có vai trò thứ yếutrong nền kinh tế Nhật Bản,tỉ trọng của nông nghiệp trong GDP chỉ chiếm khoảng 1%. Diện tích đất nông nghiệp ít, chỉ chiếm chưa đầy 14% lãnh thổ.Chỉ có khoảng 3% dân số của Nhật Bản làm nông nghiệp nhưngcung cấp đầy đủ thực phẩm chất lượng cao cho hơn 127 triệu dân của quốc gia này, ngoài ra còn dư thừa để xuất khẩu sang các nước như là Hồng Kông, Đài Loan, Singapore.
h 2 Sự thành công của nền nông nghiệp Nhật Bản là do sự quan tâm đầu tư của chính phủ vào nông nghiệp nhưng cũng phải nói đến vai trò tích cực của các hoạt động khuyến nông trong việc phát triển nông nghiệp tại Nhật Bản. Cùng với sự phát triển của nông nghiệp, hoạt động khuyến nông ở Nhật Bản đãđược chính thức hóa bằng pháp luật và đội ngũ cán bộ khuyến nông không ngừngđược xây dựng, củng cố.Trước tình hình đó, vai trò của Khuyến nông được đề cao, là một tác nhân nhằm thúc đẩy sự phát triển của nền nông nghiệp. Khuyến nônglà cách đào tạo và rèn luyện tay nghề cho nông dân, đồng thời giúp họ hiểu được chủ trương, chính sách về nông nghiệp, những kiến thức về kỹ thuật, kinh nghiệm về quản lý, những thông tin về thị trường để họ có đủ khả năng tự giải quyết các vấn đề của gia đình và cộng đồng nhằm đẩy mạnh sản xuất, cải thiện chất lượng đời sống , nâng cao dân trí, góp phần xây dựng và phát triển nông thôn mới. Từ những điều trên tôi rất muốn biết rằng cán bộkhuyến nôngtại Nhật Bản hoạt động như thế nào? Đã phát huy được hết vai trò và trách nhiệm của mình trong việc phát triển nông nghiệp hay chưa? Xuất phát từ thực tiễn đó, tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài: “Tìm hiểu các hoạt động khuyến nông của cán bộ khuyến nông tại làng Kawakami,huyệnMinamisaku, tỉnh Nagano, Nhật Bản”.2 Mục đích yêu cầu 1.1 Mục đích Tìm hiểu được các hoạt động KN của CBKN làng Kawakami tỉnh Nagano Nhật Bản từđó rút ra một số bài họckinh nghiệm trong công tác KNtại làng Kawakami.2 Yêu cầu Yêu cầu về chuyên môn nghiệp vụ: - Hiểu được như thế nào là sản xuất rau công nghệ cao và an toàn.
- Yêu cầu các thực tập sinh phảigiao tiếp cơ bản với người nông dân. h 3 - Đánh giá cơ sở TTTN tại làng Kawakami huyện Minamisaku, Nagano, Nhật Bản. - Tìm hiểu chức năng, nhiệm vụ của CBKN tại làng Kawakami. - Tìm hiểu hoạt động thường ngày của CBKN tại làng Kawakami.
- Mô tả những công việc mà tác giả đã tham gia trong thời gian TTTN tại làng Kawakami. - Đánh giá thuận lợi, khó khăn của KN làng Kawakami. - Bài học kinh nghiệm và giải pháp. Yêu cầu về thái độ và ý thức trách nhiệm: - Hoàn thành tốt công việc được giao.
- Chấp hành nghiêm chỉnh nội quy, quy định của UBND làng Kawakami. Yêu cầu về kỷ luật: - Chấp hành phân công của khoa, quy chế thực tập của trường và các quy định của nơi thực tập. - Đảm bảo kỷ luật lao động, có trách nhiệm trong công việc. - Chịu sự chỉ đạo trực tiếp của người hướng dẫn tại nơi thực tập.
- Luôn trung thực trong lời nói và hành động. Yêu cầu về tác phong, ứng xử: - Luôn giữ thái độ khiêm nhường, cầu thị. Thực tập tại nước ngoài không chỉ là để học tập chuyên môn mà còn là dịp tốt để tập làm việc trong tập thể, đặc biệt trong lĩnh vực giao tiếp và xử thế. - Tạo mối quan hệ thân thiện với mọi người.
- Hòa nhã với các nhân viên, cán bộ khuyến nông tại nơi thực tập. - Phong cách, trang phục luôn chỉnh tề, phù hợp, lịch sự. Yêu cầu về kết quả đạt được: - Tạo mối quan hệ tốt với mọi người tại nơi thực tập. h 4 - Thực hiện tốt công việc được giao với tinh thần trách nhiệm cao góp phần giữ vững chất lượng đào tạo và uy tín của trường.
- Đạt được các mục tiêu do trường đề ra và tích lũy được kinh nghiệm. - Không được tùy tiện sử dụng các trang thiết bị ở nơi thực tập. - Không tự ý sử dụng điện thoại ở nơi thực tập cho việc riêng. - Không tự ý sao chép dữ liệu ở nơi thực tập.
Yêu cầu khác: Ghi nhật ký thực tập đầy đủ để có tư liệu viết báo cáo.3Nội dung và phƣơng pháp thực hiện 1.1 Nội dung thực tập - Điều tra sơ lược về điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của làng Kawakami huyện Minamisaku tỉnh Nagano Nhật Bản. - Tìm hiểu chức năng, nhiệm vụ của CBKN tại làng Kawakami. - Đánh giá các hoạt động của CBKN tại làng Kawakami. - Đánh giá thuận lợi và khó khăn vềcông tác KN tại làng Kawakami.
- Đề xuất giải pháp nhằm nâng cao năng lực và hiệu quả hoạt động KN của làng Kawakami trong thời gian tới.2 Phương pháp thực hiện - Tiế p câ ̣n có sự tham gia hướng dẫn của cán bộ khuy ến nông làng Kawakami. - Thảo luận, tham vấn cùng cán bô ̣ khuyến nông làng Kawakami. - Thu thập thông tin thứ cấp: các thông tin thứ cấp lấy được từ nhiều nguồn khác nhau như báo cáotổng kết tình hình kinh tế xã hội, tham khảo các tài liệu liên quan đến tình hình kinh tế, xã hội, tài liệu do làng Kawakami cung cấp người phiên dịchdịch lại,qua giáo trình, Internet…nhằm khái quát sự phát triển của cơ sở, những thuận lợi, khó khăn, hạn chế của cán bộ khuyến nông. Để từ đó thấy được vai trò, chức năng, nhiệm vụ của cán khuyến nông làng Kawakami.
h 5 - Thu thập thông tin sơ cấp: Thông qua phỏng vấn cán bộ, tiếp xúc tìm hiểu trực tiếp CBKN. - Phương pháp quan sát: quan sát trung tâm thực tâm thực nghiệp giống, cách xử lý công việc, tác phong làm việc của CBKN. - Tổng hợp và phân tích thông tin: những thông tin, số liệu thu thập đượctôi tiến hành tổng hợp, phân tích lại để có được thông tin cần thiết cho đề tài.4 Thời gian và địa điểm thực tập: - Thời gian: Từ 13/04/2017 đến 08/11/2017. - Địa điểm: Tại làng Kawakami,huyện Minamisaku, tỉnh Nagano, Nhật Bản.
h 6 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.1 Cơ sở lý luận đề tài Các khái niệm về Khuyến nông Theo nghĩa Hán-Văn: “Khuyến” có nghĩa là khuyến khích- khuyên bảo- triển khai, còn “nông” là nông - lâm- ngư nghiệp, nông dân, nông thôn. “Khuyến nông” là khuyên mở mang phát triển trong nông nghiệp. Mahony, 1987: “Khuyến nông được định nghĩa như thể là một tiến trình của việc lôi kéo quần chúng tham gia việc trồng và quản lí cây trồng một cách tự nguyện.” Theo tổ chức FAO, 1987: “Khuyến nông khuyến lâm được xem như một tiến trình của việc hòa nhập những kiến thức KHKT hiện đại, các quan điểm, kỹ năng để quyết định cái gì cần làm, cách thức làm trên cơ sở cộng đồng địa phương sử dụng các nguồn tài nguyên tại chỗ với sự trợ giúp từ bên ngoài để có khả năng vượt qua trở ngại gặp phải.Van den Ban và H.Hawkins,1988: “Khuyến nông khuyến lâm là một sự giao tiếp thông tin tỉnh táo nhằm giúp nông dân hình thành các ý kiến hợp lý và tạo ra các quyết định đúng đắn.” Theo Malla, 1989 : “Khuyến nông khuyến lâm là làm việc với nông dân, lắng nghe những khó khăn, các nhu cầu và giúp họ tự giải quyết lấy vấn đề của chính họ.” Theo Thomas: “Khuyến nông là một từ tổng quát để chỉ tất cả các công việc có liên quan đến sự nghiệp phát triển nông thôn, đó là một hệ thống giáo dục ngoài nhà trường, trong đó có người già và trẻ em học bằng cách thực hành.” Khuyến nông theo tiếng Nhật Bản là “Nōgyō kakuchō” là khái niệm để chỉ các hoạt động thúc đẩy nông nghiệp khu vực, phát triển nông thôn, cải thiện năng suất nông nghiệp, phổ cập, hỗ trợ đưa các thông tin tới người nông dân. h 7 Qua tất cả các khái niệm trên, có thể tóm tắt và hiểu Khuyến nông theo 2 nghĩa: Theo nghĩa rộng: Khuyến nông là khái niệm chung để chỉ tất cả các hoạt động hỗ trợ sự nghiệp xây dựng và phát triển nông thôn.
Theo nghĩa hẹp: Khuyến nông là một tiến trình giáo dục không chính thức, mà đối tượng của nó là nông dân. Tiến trình này đem lại cho nông dân những thông tin và những lời khuyên nhằm giúp họ giải quyết những vấn đề hoặc khó khăn trong cuộc sống. Khuyến nông hỗ trợ phát triển các hoạt động sản xuất, nâng cao hiệu quả canh tác để không ngừng cải thiện chất lượng cuộc sống của nông dân và gia đình họ. Mục tiêu của khuyến nông: Là làm thay đổi cách đánh giá, cách nhận thức của nông dân trước nhưng khó khăn trong cuộc sống.