MỞ ĐẦU 1.1 Tính cấp thiết của đề tài Hoạt động kinh doanh có hiệu quả hay không? Doanh nghiệp có trang trải được toàn bộ chi phí bỏ ra hay không? Làm thế nào để tối đa hóa lợi nhuận ?. Đó là vấn đề mà hiện nay các doanh nghiệp luôn lo lắng và băn khoăn. Dưới sự tác động của nền kinh tế thị trường cùng sự chi phối của các quy luật kinh tế đặc trưng như quy luật giá trị, quy luật cạnh tranh, quy luật cung cầu đã tạo nên môi trường kinh doanh hấp dẫn, sôi nổi nhưng đầy rủi ro và cạnh tranh khốc liệt. Vì vậy, để tồn tại và phát triển doanh nghiệp phải tìm mọi cách để kinh doanh một cách có hiệu quả mà biểu hiện của kinh doanh có hiệu quả là chỉ tiêu lợi nhuận.
Do vậy, để chiến thắng trong cạnh tranh, các doanh nghiệp phải tìm mọi cách thu hút khách hàng, tăng doanh số bán hàng và đạt được nhiều lợi nhuận. Đối với doanh nghiệp sản xuất và thương mại thì doanh thu đạt được chủ yếu từ quá trình bán hàng hóa và sản phẩm.Vì vậy, để có thể đứng vững trên thị trường thì doanh nghiệp phải tổ chức tốt công tác bán hàng, có chiến lược bán hàng thích hợp cho phép doanh nghiệp chủ động các nguồn lực hiện có và lâu dài để có thể đạt được hiệu quả cao trong kinh doanh. Điều này dẫn đến, trong quá trình bán hàng sẽ xuất hiện các khoản nợ phải thu khách hàng. Vì vậy, song song với việc tăng trưởng doanh thu bán hàng thì công tác kế toán các khoản phải thu khách hàng cần chặt chẽ, đảm bảo nguồn vốn của Công ty không bị chiếm dụng.
Các khoản phải thu cần phải được theo dõi tốt vì các khoản này liên quan trực tiếp đến dòng tiền luân chuyển trong quá trình kinh doanh của doanh nghiệp. 1 Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh là một doanh nghiệp sản xuất, gia công hàng may mặc, bán buôn vải, hàng may sẵn. Công ty đã và đang cố gắng hoạt động có hiệu quả, phục vụ rất nhiều cho ngành may mặc nói riêng, đem lại lợi nhuận cho Công ty, việc làm cho người lao động và góp phần vào sự phát triển chung của nền kinh tế. Kết quả điều tra khảo sát nhận thấy: Công tác kế toán các khoản phải thu tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh bao gồm nhiều phần hành chi tiết nhưng quan trọng nhất là các khoản phải thu khách hàng, quy trình bán hàng của Công ty còn một số vấn đề bất cập, nhân viên kế toán bán hàng phải kiêm nhiệm một số công việc khác vì vậy áp lực công việc khá lớn.
Nhận thức được tầm quan trọng của các vấn đề còn tồn tại, đề tài: “Kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh” được lựa chọn để nghiên cứu.2 Mục tiêu nghiên cứu 1.1 Mục tiêu chung Nghiên cứu thực trạng kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh. Từ đó đưa ra một số giải pháp kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty.2 Mục tiêu cụ thể - Hệ thống hóa cơ sở lý luận về kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng. - Phản ánh và phân tích thực trạng kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh. - Đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh.3 Đối tượng và phạm vi nghiên cứu 1.1 Đối tượng nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu là “Kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh”.
Cụ thể là các chứng từ kế toán như hóa đơn bán hàng, hóa đơn GTGT, phiếu xuất kho, sổ chi tiết tài khoản 511 và 632. Về theo dõi công nợ phải thu khách hàng thì kế toán cần tập hợp chứng từ thanh toán như giấy báo có, phiếu thu, báo cáo công nợ kì trước theo từng đối tượng khách hàng.2 Phạm vi nghiên cứu 1.1 Phạm vi nội dung - Tìm hiểu về cách thức bán hàng và kế toán bán hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh. - Tìm hiểu kế toán nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh.2 Phạm vi không gian - Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh - Địa chỉ: Km số 27 quốc lộ 38, xã Ngọc Liên, huyện Cẩm Giàng, tỉnh Hải Dương.3 Phạm vi thời gian - Thời gian tiến hành nghiên cứu từ tháng 08/2020 đến tháng 01/2021 - Số liệu phục vụ đề tài được thu thập từ năm 2017 đến năm 2019 để nghiên cứu tình hình lao động, tài sản, nguồn vốn, kết quả hoạt động kinh doanh tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh. Để đánh giá công tác kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng là số liệu của năm 2020.4 Kết quả nghiên cứu dự kiến Kết quả nghiên cứu dự kiến của đề tài là báo cáo: “Kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng tại Công ty TNHH phát triển đầu tư và thương mại Minh Anh”.
Đề tài sẽ là tài liệu tham khảo hữu ích cho sinh viên khóa sau khi có nhu cầu tìm hiểu, nghiên cứu về đề tài Kế toán bán hàng và nợ phải thu khách hàng. Cụ thể báo cáo sẽ giúp các bạn sinh viên hiểu được kết cấu của một bài báo cáo, hướng đi nghiên cứu cho đề tài này. Bên cạnh đó, các bạn cũng khái quát được công việc của một kế toán bán hàng cần làm là gì, trình tự, cách thức theo dõi công nợ phải thu khách hàng, bổ sung kiến thức phục vụ cho việc định hướng công việc kế toán sau khi ra trường. 4 PHẦN II TỔNG QUAN TÀI LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Cơ sở lý luận về bán hàng 2.1 Khái niệm bán hàng Hoạt động bán hàng có tầm quan trọng đặc biệt đối với bất kỳ một đơn vị sản xuất kinh doanh nào.
Bán hàng thể hiện khả năng và trình độ của doanh nghiệp trong việc thực hiện mục tiêu của mình cũng như đáp ứng cho các nhu cầu sản xuất và tiêu dùng của xã hội. Theo Chuẩn mực kế toán Việt Nam số 14, “Doanh thu và thu nhập khác”, bán hàng là: Bán sản phẩm do doanh nghiệp sản xuất ra và bán hàng hóa mua vào. Theo tác giả Nguyễn Thị Thanh Huyền (2006): “Bán hàng là khâu cuối cùng trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại, là quá trình người bán chuyển giao quyền sở hữu hàng hóa cho người mua để nhận quyền sở hữu về tiền tệ hoặc quyền đòi tiền ở người mua”. Theo tác giả Nguyễn Thị Tâm và Nguyễn Xuân Tiến (2010) “Bán hàng là việc doanh nghiệp chuyển giao sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ cho khách hàng, khách hàng nhận hàng và phải trả cho doanh nghiệp khoản tiền tương ứng với giá bán của sản phẩm, hàng hóa hay dịch vụ nào đó đã cung cấp.
Thông qua nghiệp vụ bán hàng, vốn của doanh nghiệp thương mại được chuyển từ hình thái hiện vật (hàng hoá) sang hình thái giá trị (tiền tệ), doanh nghiệp thu hồi được vốn bỏ ra, bù đắp được chi phí và có nguồn tích luỹ để mở rộng kinh doanh”. Như vậy, nếu xem xét dưới các góc độ khác nhau sẽ có những quan điểm khác nhau về bán hàng. Tuy nhiên, dù xem xét dưới góc độ nào thì bán hàng 5 luôn là hoạt động đặc trưng, chủ yếu của các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất kinh doanh và theo đuổi mục tiêu lợi nhuận.2 Phương thức bán hàng và phương thức thanh toán a) Phương thức bán hàng Tùy vào quy mô hoạt động, tình hình sản xuất kinh doanh mà mỗi doanh nghiệp sẽ lựa chọn và áp dụng các phương thức bán hàng phù hợp với doanh nghiệp mình, nhằm thúc đẩy quá trình tiêu thụ hàng hóa, tăng doanh thu, chiếm lĩnh thị trường. Theo tác giả Nguyễn Xuân Tiến (2010), có các phương thức bán hàng sau: Thông qua kho Bán buôn Không qua kho Bán hàng trực tiếp Thu tiền trực tiếp Gửi đại lý Tự phục vụ Phương thức Bán lẻ Bán hàng trả góp bán Qua điện thoại hàng Hàng đổi hàng Theo đơn đặt hàng Tiêu thụ nội bộ Nguồn: Nguyễn Xuân Tiến (2010) Sơ đồ 2.1 Các phương thức bán hàng 6 Phương thức bán hàng trực tiếp gồm: • Phương thức bán buôn - Bán buôn là phương thức bán cho các công ty con, doanh nghiệp thương mại, các doanh nghiệp sản xuất để thực hiện bán ra hoặc để gia công phục vụ nhu cầu tiêu dùng cuối cùng.
- Đặc điểm của hàng hóa bán buôn là số lượng hàng chưa đi vào lĩnh vực tiêu dùng, hàng hóa đó vẫn nằm trong lĩnh vực lưu thông. Do vậy giá trị sử dụng của hàng hóa chưa được thực hiện. Hàng được bán theo lô hàng hoặc với số lượng lớn, hoặc thường xuyên, giá bán ít biến động theo hợp đồng thời gian. + Phương thức bán buôn thông qua kho: Là phương thức hàng hóa bán cho bên mua được xuất trực tiếp ra từ kho hàng bảo quản của doanh nghiệp.
Phương thức này được thực hiện theo hai hình thức bán buôn giao hàng trực tiếp tại kho cho bên mua và hình thức chuyển hàng gửi đi cho bên mua theo đúng hợp đồng. Theo hình thức giao hàng trực tiếp tại kho: Theo hợp đồng kinh tế đã ký, khách hàng phải đến tận kho của doanh nghiệp nhận hàng. Theo hình thức chuyển hàng gửi đi: Theo hợp đồng đã ký giữa doanh nghiệp với khách hàng. Doanh nghiệp phải chuyển hàng đến tại kho cho khách theo địa chỉ ghi trong hợp đồng và giao hóa đơn cho khách hàng.
+ Phương thức bán buôn không qua kho: Là phương thức giao hàng thẳng từ kho nhà cung cấp đến kho bên mua hoặc bên mua lấy thẳng từ kho nhà cung cấp mà không phải kho nhà bán buôn. Phương thức này qua hai hình thức là bán buôn không qua kho có tham gia thanh toán và bán buôn không qua kho không tham gia thanh toán. Bán buôn không qua kho có tham gia thanh toán: Doanh nghiệp ký hợp đồng với người bán hàng đồng thời ký hợp đồng với người mua hàng. Bán buôn không qua kho không tham gia thanh toán: Doanh nghiệp bán buôn thực hiện đàm phán mua – bán hàng với nhà cung cấp và người mua hàng.