Chương 1. Lý luÁn và kinh nghiám và huy đáng VĐT cho PTDL. Thāc tr¿ng huy đáng VĐT cho PTDL t¿i tãnh Nghá An. Hoàn thián huy đáng VĐT cho PTDL tãnh Nghá An.
16 CH¯¡NG 1 LÝ LUÆN VÀ KINH NGHIÆM VÀ HUY ĐÞNG VÞN ĐÀU T¯ CHO PHÁT TRIÂN DU LÊCH 1. PHÁT TRIÂN DU LÊCH VÀ VÞN ĐÀU T¯ PHÁT TRIÂN DU LÊCH 1. Khái niÇm và đ¿c điÃm căa du lËch 1. Khái niệm về du lịch Trong đßi sáng căa con ng°ßi hián đ¿i ngày nay, ho¿t đáng du låch đã trá thành mát ho¿t đáng KTXH phổ biÁn và ngành du låch nhanh chóng trá thành ngành kinh tÁ mũi nhçn căa nhiÃu quác gia trên thÁ giãi.
Du låch từ lâu đã trá thành mát vÃn đà mang tính toàn cÅu. Trên thÁ giãi có rÃt nhiÃu các khái niám khác nhau và du låch. Tùy theo các cách tiÁp cÁn khác nhau, các góc đá nghiên cąu khác nhau và du låch mà có nhiÃu cách đånh nghĩa khác nhau. Nm 1941, Hunziker và Krapf đånh nghĩa du låch nh° sau: Du lịch là tập hợp các mối quan hệ và hiện tượng phát sinh trong các cuộc hành trình và lưu trú của những người ngoài địa phương, nếu việc lưu trú đó không thành cư trú thường xuyên và không liên quan đến hoạt động kiếm lời [115].
Đånh nghĩa xem xét du låch liên quan đÁn tÃt cÁ sā di chuyÅn căa con ng°ßi tuy nhiên v¿n có h¿n chÁ khi ch°a phÁn ánh hÁt các ho¿t đáng du låch nh° ho¿t đáng trung gian. Đånh nghĩa này đ°ÿc Đ¿i hái lÅn thą 5 căa Hiáp hái quác tÁ nhÿng nhà nghiên cąu khoa hçc du låch (IAEST-International Association of Scientific Experts in Tourism) chÃp nhÁn làm c¢ sá cho môn khoa hçc du låch nh°ng cÅn phÁi tiÁp tāc hoàn thián. Nm 1963, vãi māc đích quác tÁ hoá, t¿i Hái nghå Liên Hÿp Quác và du låch hçp á Roma, các chuyên gia đã đ°a ra đånh nghĩa và du låch nh° sau: <Du lịch là tổng hợp các mối quan hệ, hiện tượng và các hoạt động kinh tế bắt nguồn từ các cuộc hành trình và lưu trú của các nhân hay tập thể ở bên ngoài nơi ở thường xuyên của họ hay ngoài nước họ với mục đích hoà bình. Nơi họ đến lưu trú không phải là nơi làm việc của họ=.
Theo đånh nghĩa căa Tổ chąc du låch thÁ giãi (UNWTO-United Nations World Tourism Organization): Du lịch bao gồm tất cả mọi hoạt động của những người du 17 hành, tạm trú, trong mục đích tham quan, khám phá và tìm hiểu, trải nghiệm hoặc trong mục đích nghỉ ngơi, giải trí, thư giãn; cũng như mục đích hành nghề và những mục đích khác nữa, trong thời gian liên tục nhưng không quá một năm, ở bên ngoài môi trường sống định cư; nhưng loại trừ các du hành mà có mục đích chính là kiếm tiền. Du lịch cũng là một dạng nghỉ ngơi năng động trong môi trường sống khác hẳn nơi định cư. Đånh nghĩa căa UNWTO và du låch l¿i h°ãng đÁn chă yÁu là các ho¿t đáng căa khách du låch (du hành, t¿m trú, tham quan, khám phá, trÁi nghiám, nghã ng¢i, giÁi trí, th° giãn). Các ho¿t đáng này đ°ÿc quy đånh là phÁi dißn ra liên tāc trong 1 khoÁng thßi gian nhÃt đånh, á mát không gian nhÃt đånh mà không phÁi là n¢i mình đånh c° sinh sáng, và không có māc đích kinh tÁ (kiÁm tiÃn).
Đånh nghĩa căa hái nghå quác tÁ và tháng kê du låch á Ottawa, Canada 06/1991: Du lịch là hoạt động của con người đi tới một nơi ngoài môi trường thường xuyên (nơi ở thường xuyên của mình), trong một khoảng thời gian ít hơn khoảng thời gian đã được các tổ chức du lịch quy định trước, mục đích của chuyến đi không phải là để tiến hành các hoạt động kiếm tiền trong phạm vi vùng tới thăm. Đånh nghĩa này xem xét ho¿t đáng du låch có góc đá khách du låch, do vÁy ch°a phÁn ánh đÅy đă nái dung căa ho¿t đáng du låch. Theo liên hiáp Quác tÁ các tổ chąc lÿ hành chính thąc (International Union of Travel Oragnization: IUOTO): "Du lịch được hiểu là hành động du hành đến một nơi khác với địa điểm cư trú thường xuyên của mình nhằm mục đích không phải để làm ăn, tức không phải để làm một nghề hay một việc kiếm tiền sinh sống." Trong LuÁt Du låch đ°ÿc Quác hái n°ãc Cáng hoà xã hái chă nghĩa Viát Nam thông qua khoá XIV, kỳ hçp thą ba tháng 06/2017, t¿i ĐiÃu 3 thuÁt ngÿ <du låch= và <ho¿t đáng du låch= đ°ÿc hiÅu nh° sau: Du lịch là các hoạt động có liên quan đến chuyến đi của con người ngoài nơi cư trú thường xuyên trong thời gian không quá 01 năm liên tục nhằm đáp ứng nhu cầu tham quan, tìm hiểu, giải trí, nghỉ dưỡng trong một khoảng thời gian nhất định. Hoạt động du lịch là hoạt động của khách du lịch, tổ chức, cá nhân kinh doanh du lịch và cơ quan, tổ chức, cá nhân, cộng đồng dân cư có liên quan đến du lịch [58].
Đånh nghĩa này xem xét du låch nh° là mát ho¿t đáng, xem xét du låch thông qua nhÿng ho¿t đáng đÁc tr°ng mà con ng°ßi mong muán có đ°ÿc trong các chuyÁn đi. 18 Vãi cách tiÁp cÁn trên, đånh nghĩa du låch chã bàn đÁn ho¿t đáng căa khách du låch, không bàn đÁn ho¿t đáng kinh doanh du låch. Tr°ßng Đ¿i hçc Tổng hÿp Kinh tÁ thành phá Varna (Bungari) đ°a ra đånh nghĩa: " Du lịch là một hiện tượng kinh tế, xã hội được lặp đi lặp lại đều đặn, chính là sản xuất và trao đổi dịch vụ, hàng hoá của các đơn vị kinh tế riêng biệt, độc lập; đó là tổ chức các xí nghiệp với CSVC kỹ thuật chuyên môn nhằm bảo đảm sự đi lại, lưu trú, ăn uống, nghỉ ngơi với mục đích thoả mãn các nhu cầu cá thể về vật chất, tinh thần của những người lưu trú ngoài nơi ở thường xuyên mà không có mục đích kiếm lời" [118]. Đånh nghĩa này xem xét du låch là mát ph¿m trù kinh tÁ vãi đÅy đă tính đÁc tr°ng và vai trò căa mát bá máy kinh tÁ, kỹ thuÁt điÃu hành.
Tuy nhiên, trong đånh nghĩa này lÁp đi lÁp l¿i mát sá ý. Theo tác giÁ Nguyßn Cao Th°ßng và Tô Đng HÁi trong giáo trình Tháng kê du låch: <Du lịch là một ngành KTXH, dịch vụ, có nhiệm vụ phục vụ nhu cầu tham quan, giải trí nghỉ ngơi có hoặc không kết hợp với các hoạt động chữa bệnh, thể thao, nghiên cứu khoa học và các nhu cầu khác= [106]. Đånh nghĩa này đã xem xét du låch là mát ngành kinh tÁ dåch vā nh°ng ch°a đÅy đă, ch°a bao quát đ°ÿc bÁn chÃt căa ngành kinh tÁ này. Theo tác giÁ Nguyßn Vn Đính và TrÅn Thå Minh Hoà trong giáo trình Kinh tÁ Du låch, Đ¿i hçc Kinh tÁ quác dân Hà Nái đã đ°a đånh nghĩa du låch trên c¢ sá tổng hÿp nhÿng lý luÁn và thāc tißn căa ho¿t đáng du låch thÁ giãi và t¿i Viát Nam: Du lịch là một ngành kinh doanh bao gồm các hoạt động tổ chức hướng dẫn du lịch, sản xuất, trao đổi hàng hóa dịch vụ của những DN nhằm đáp ứng các nhu cầu về đi lại, ăn uống, lưu trú, tham quan, giải trí, tìm hiểu và các nhu cầu của khách du lịch.
Các hoạt động đó phải đem lại lợi ích kinh tế chính trị-xã hội thiết thực cho nước làm du lịch và cho bản thân DN [33]. Đånh nghĩa này đã phÁn ánh đÅy đă nái dung và bÁn chÃt căa ho¿t đáng du låch là mát ngành kinh tÁ dåch vā. Qua các đånh nghĩa trên, có thÅ thÃy đ°ÿc sā biÁn đổi trong nhÁn thąc và nái dung thuÁt ngÿ du låch, mát sá quan điÅm cho rằng du låch là ho¿t đáng căa con ng°ßi vãi nhÿng nhu cÅu nhÃt đånh, sá khác l¿i cho rằng đây phÁi là mát ho¿t đáng kinh tÁ, 19 nhiÃu hçc giÁ lồng ghép cÁ hai nái dung trên, tąc du låch là tổng hòa các mái quan há KTXH phát sinh từ ho¿t đáng di chuyÅn. Có thÅ thÃy, ngày nay, du låch đã đ°ÿc nhìn nhÁn nh° là ngành kinh tÁ quan trçng, có tác đá phát triÅn nhanh.
Trên thāc tÁ, du låch á nhiÃu n°ãc không nhÿng đem l¿i lÿi ích kinh tÁ, mà còn cÁ lÿi ích chính trå, vn hoá, xã hái,. và ngành du låch đã trá thành ngành kinh tÁ mũi nhçn trong c¢ cÃu nÃn kinh tÁ quác dân, nguồn thu nhÁp từ du låch đã chiÁm mát tỷ trçng lãn trong tổng sÁn phÇm xã hái. Qua nghiên cąu các khái niám, đånh nghĩa và du låch từ tr°ãc đÁn nay, NCS c¢ bÁn tháng nhÃt vãi nái dung đånh nghĩa căa tr°ßng Đ¿i hçc Kinh tÁ Quác dân Hà Nái bái đã phÁn ánh đÅy đă nái dung và bÁn chÃt căa du låch là mát ngành kinh tÁ dåch vā. ĐÅ có đ°ÿc cách tiÁp cÁn tổng quát và đÅy đă h¢n và du låch nh° mát ngành kinh tÁ mũi nhçn căa mát quác gia hay căa đåa ph°¢ng, quan điÅm căa NCS và du låch nh° sau: <Du lịch là một ngành kinh tế bao gồm các hoạt động tổ chức hướng dẫn du lịch, sản xuất, trao đổi hàng hóa và dịch vụ của DN và cộng đồng dân cư địa phương, nhằm đáp ứng các nhu cầu về đi lại, lưu trú, ăn uống, tham quan, giải trí, tìm hiểu và nhu cầu khác của khách du lịch.
Các hoạt động đó phải đem lại lợi ích thiết thực về kinh tế, chính trị, xã hội cho địa phương, nước làm du lịch, cho DN du lịch, cộng đồng dân cư địa phương=. Đặc điểm của du lịch Du låch là ngành có mái liên há mÁt thiÁt vãi nhiÃu nhóm ngành kinh tÁ khác, đÁc biát là nhÿng nhóm ngành dåch vā. Bái có sā liên kÁt vãi nhau nên chúng s¿ luôn tác đáng Ánh h°áng qua l¿i. Viác tìm hiÅu nhÿng đÁc điÅm c¢ bÁn căa du låch vãi t° cách là mát ngành kinh tÁ trong nÃn kinh tÁ quác dân đóng vai trò rÃt quan trçng đÅ xây dāng đånh h°ãng và đ°a ra các chính sách phù hÿp cho PTDL.
Nhÿng đÁc điÅm chung căa du låch cā thÅ nh°: - Du låch là ngành không khói, ít gây ô nhißm môi tr°ßng, giúp khách du låch vừa đ°ÿc nghã ng¢i, vừa đ°ÿc th° giãn vừa trÁi nghiám thêm nhiÃu điÃu hay mãi l¿ mà du khách ch°a biÁt. - Du låch là tổng hÿp căa nhiÃu ho¿t đáng khác nhau căa con ng°ßi.