Học qua chơi: Hướng dẫn giáo dục trẻ trong những năm đầu từ Early Years Interboard Panel

Tìm hiểu phương pháp học qua chơi, nền tảng giáo dục sớm hiệu quả cho trẻ. Hướng dẫn chi tiết các hoạt động chơi giúp trẻ phát triển toàn diện.

• Tác giả: Dawn Crosby
• Chuyên ngành: Education
• Đề tài: Learning Through Play In The Early Years
• Loại tài liệu: Booklet

Tóm tắt

I. Học qua chơi là gì Khám phá phương pháp giáo dục sớm ưu việt

Học qua chơi (Learning Through Play) là một phương pháp giáo dục sớm nền tảng, công nhận rằng vui chơi là cách tự nhiên và hiệu quả nhất để trẻ em tìm hiểu về thế giới. Đây không phải là những hoạt động giải trí đơn thuần không có mục đích. Thay vào đó, nó là một quá trình học tập có chủ đích, nơi trẻ em chủ động xây dựng kiến thức, khám phá ý tưởng mới và phát triển các kỹ năng thiết yếu. Triết lý này dựa trên nguyên tắc rằng khi trẻ tham gia vào các hoạt động mà chúng yêu thích, sự tò mò và động lực nội tại sẽ được kích hoạt mạnh mẽ. Điều này tạo ra một môi trường học tập tích cực, giúp kiến thức được tiếp thu một cách tự nhiên và bền vững. Các nhà giáo dục tiên phong như Froebel, Montessori và Vygotsky đều nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chơi trong sự phát triển toàn diện cho trẻ. Tài liệu "LEARNING THROUGH PLAY in the early years" khẳng định rằng tư duy về giáo dục sớm đã được định hình bởi nhiều nhà giáo dục, tâm lý học và nhà nghiên cứu qua nhiều thế kỷ. Kết quả của quá trình này là một bộ các nguyên tắc chung mà mọi nhà thực hành giáo dục sớm đều có thể áp dụng. Vui chơi cho phép trẻ thử nghiệm, mắc lỗi và học hỏi trong một môi trường an toàn. Thông qua các trò chơi giáo dục, trẻ phát triển từ giai đoạn chơi thử nghiệm (Experimental Play) đến giai đoạn tưởng tượng và tư duy (Imagining and Thinking). Quá trình này không chỉ củng cố kiến thức học thuật mà còn nuôi dưỡng tư duy sáng tạo và kỹ năng giải quyết vấn đề. Bản chất của chơi mà học là sự tích hợp liền mạch giữa giáo dục và giải trí, biến mỗi khoảnh khắc vui chơi thành một cơ hội học hỏi quý giá, đặt nền móng vững chắc cho sự phát triển lâu dài của trẻ trong giáo dục mầm non.

1.1. Định nghĩa cốt lõi của triết lý chơi mà học

Triết lý chơi mà học định nghĩa rằng vui chơi không chỉ là hoạt động giải trí mà là công cụ học tập chính của trẻ nhỏ. Nó là quá trình mà trẻ em tương tác với môi trường, vật liệu và những người xung quanh để hiểu các khái niệm, rèn luyện kỹ năng và thể hiện bản thân. Tài liệu gốc nhấn mạnh, "tư duy của chúng ta về vui chơi đã bị ảnh hưởng qua nhiều năm bởi công trình của nhiều nhà giáo dục, nhà tâm lý học, nhà nghiên cứu và người thực hành". Điều này cho thấy vui chơi là một lĩnh vực được nghiên cứu sâu sắc, không phải một ý tưởng ngẫu nhiên. Trẻ học tốt nhất khi được trao trách nhiệm phù hợp, được phép mắc lỗi, đưa ra quyết định và lựa chọn. Thay vì truyền đạt kiến thức một cách thụ động, phương pháp này khuyến khích trẻ trở thành người học tự chủ, chủ động tìm tòi và khám phá. Các hoạt động trải nghiệm được thiết kế để trẻ có thể tự mình xây dựng sự hiểu biết, từ đó phát triển các kỹ năng nhận thức, xã hội và cảm xúc một cách tự nhiên.

1.2. 10 nguyên tắc vàng trong giáo dục sớm theo Tina Bruce

Tina Bruce, trong tác phẩm "Early Childhood Education", đã tổng hợp 10 nguyên tắc chung làm nền tảng cho chương trình giáo dục sớm. Các nguyên tắc này nhấn mạnh sự phát triển toàn diện và tôn trọng trẻ như một cá nhân độc lập. Các nguyên tắc bao gồm: 1) Trẻ em là một cá thể toàn diện với cảm xúc, ý tưởng và các mối quan hệ. 2) Trí tưởng tượng, sự sáng tạo và hành vi biểu tượng phát triển trong điều kiện thuận lợi. 3) Các môn học không thể tách rời; trẻ học theo cách tích hợp. 4) Trẻ học tốt nhất khi được trao trách nhiệm và tôn trọng như những người học tự chủ. 5) Kỷ luật tự giác được nhấn mạnh. 6) Có những thời điểm trẻ đặc biệt có khả năng học những điều cụ thể. 7) Điểm khởi đầu của giáo dục là những gì trẻ có thể làm. 8) Giáo dục chất lượng bao gồm ba yếu tố: đứa trẻ, bối cảnh học tập, và kiến thức trẻ phát triển. 9) Mối quan hệ với người khác là trung tâm trong cuộc sống của trẻ. 10) Nỗ lực của trẻ cần được coi trọng. Những nguyên tắc này định hướng việc lập kế hoạch cho các hoạt động vui học, đảm bảo chúng đáp ứng nhu cầu phát triển của trẻ.

II. Bí quyết Học qua chơi Phát triển toàn diện cho trẻ 5 kỹ năng vàng

Phương pháp Học qua chơi không chỉ tập trung vào kiến thức mà còn là bí quyết để phát triển toàn diện cho trẻ trên nhiều phương diện. Thông qua các hoạt động vui chơi có cấu trúc và tự do, trẻ có cơ hội rèn luyện đồng bộ 5 nhóm kỹ năng cốt lõi. Thứ nhất là phát triển thể chất, bao gồm cả kỹ năng vận động tinh và kỹ năng vận động thô. Các hoạt động như chạy nhảy, xây dựng khối, nặn đất sét giúp cơ bắp phát triển và tăng cường sự phối hợp. Thứ hai là phát triển nhận thức. Khi tham gia các trò chơi giáo dục, trẻ học cách giải quyết vấn đề, tư duy logic và nhận biết các quy luật nhân quả. Ví dụ, trò chơi với cát và nước giúp trẻ hiểu về các khái niệm như dung tích, trọng lượng một cách trực quan. Thứ ba, chơi là môi trường lý tưởng để phát triển ngôn ngữ. Trẻ học từ mới, cấu trúc câu và kỹ năng giao tiếp khi tương tác với bạn bè và người lớn trong các tình huống giả định như chơi đóng kịch. Thứ tư, đây là phương pháp hiệu quả để xây dựng kỹ năng xã hội và trí tuệ cảm xúc (EQ). Trẻ học cách chia sẻ, hợp tác, đàm phán và thấu cảm với người khác. Cuối cùng, tư duy sáng tạo được nuôi dưỡng mạnh mẽ. Vui chơi cho phép trẻ tự do tưởng tượng, tạo ra thế giới của riêng mình và tìm ra nhiều cách khác nhau để sử dụng một đồ vật. Tài liệu "LEARNING THROUGH PLAY" nêu rõ rằng chơi kịch tính (Dramatic Play) cho trẻ cơ hội "thể hiện bản thân, khám phá cảm xúc và tìm hiểu về chính mình và những người khác".

2.1. Rèn luyện kỹ năng vận động tinh và vận động thô qua trò chơi

Các trò chơi vận động là một phần không thể thiếu của phương pháp học qua chơi. Kỹ năng vận động thô, liên quan đến các nhóm cơ lớn, được phát triển qua các hoạt động như chạy, nhảy, leo trèo và xây dựng với các khối lớn. Trong khi đó, kỹ năng vận động tinh, đòi hỏi sự khéo léo của bàn tay và ngón tay, được rèn luyện qua các hoạt động như nặn đất sét, vẽ, xâu chuỗi hạt hoặc chơi với các đồ chơi thông minh có chi tiết nhỏ. Tài liệu gốc đề cập đến "Learning Through Dough and Clay Play" (Học qua chơi với bột nặn và đất sét) và "Learning Through Construction Play" (Học qua chơi xây dựng) như những phương pháp hiệu quả. Các hoạt động này không chỉ giúp trẻ kiểm soát cơ thể tốt hơn mà còn tăng cường sự phối hợp tay-mắt, một kỹ năng quan trọng cho việc viết lách sau này.

2.2. Xây dựng kỹ năng xã hội và trí tuệ cảm xúc EQ

Vui chơi nhóm là một phòng thí nghiệm xã hội an toàn cho trẻ. Trong các hoạt động như chơi đóng kịch (Dramatic Play), trẻ học cách đảm nhận các vai trò khác nhau, tuân thủ quy tắc chung và đàm phán với bạn bè. Đây là cơ hội để rèn luyện các kỹ năng xã hội quan trọng như hợp tác, chia sẻ và giải quyết xung đột. Hơn nữa, khi đóng vai các nhân vật khác nhau, trẻ có cơ hội khám phá và thể hiện nhiều loại cảm xúc, từ đó phát triển sự đồng cảm và trí tuệ cảm xúc (EQ). Tài liệu nghiên cứu nhấn mạnh rằng chơi kịch tính giúp trẻ "phát triển sự hợp tác, quan tâm, cân nhắc và kiểm soát". Quá trình tương tác này giúp trẻ hiểu rõ hơn về các chuẩn mực xã hội và xây dựng các mối quan hệ tích cực với bạn bè.

2.3. Kích thích tư duy sáng tạo và phát triển ngôn ngữ cho trẻ

Vui chơi là mảnh đất màu mỡ cho trí tưởng tượng và tư duy sáng tạo. Khi không bị giới hạn bởi các quy tắc cứng nhắc, trẻ có thể biến một chiếc hộp carton thành tàu vũ trụ hay một chiếc lá thành thuyền. Khả năng tư duy biểu tượng này là nền tảng cho sự sáng tạo trong mọi lĩnh vực. Đồng thời, vui chơi cũng là động lực thúc đẩy phát triển ngôn ngữ cho trẻ. Trong các bối cảnh giả định, trẻ cần sử dụng ngôn ngữ để giao tiếp ý tưởng, mô tả hành động và đàm phán vai trò. Theo tài liệu "LEARNING THROUGH DRAMATIC PLAY", "các kỹ năng nói và nghe được phát triển thông qua chơi kịch tính tạo thành các câu chuyện tường thuật, là cơ sở của việc đọc và viết". Điều này cho thấy mối liên hệ chặt chẽ giữa chơi, sáng tạo và năng lực ngôn ngữ.

III. Hướng dẫn 3 phương pháp Học qua chơi được áp dụng phổ biến nhất

Để triển khai hiệu quả triết lý Học qua chơi, nhiều phương pháp đã được phát triển và áp dụng rộng rãi trong giáo dục mầm non trên toàn thế giới. Các phương pháp này cung cấp một khuôn khổ có cấu trúc để giáo viên và phụ huynh có thể tạo ra những hoạt động trải nghiệm giàu ý nghĩa. Trong đó, ba phương pháp nổi bật và có ảnh hưởng lớn nhất là Montessori, Reggio Emilia và Học tập dựa trên dự án. Mỗi phương pháp có một cách tiếp cận riêng nhưng đều chia sẻ chung mục tiêu cốt lõi: đặt trẻ làm trung tâm của quá trình học tập và coi trọng vai trò của môi trường. Phương pháp Montessori tập trung vào việc tạo ra một môi trường được chuẩn bị kỹ lưỡng với các học cụ chuyên biệt, cho phép trẻ tự do lựa chọn hoạt động và học theo tốc độ của riêng mình. Phương pháp Reggio Emilia nhấn mạnh vào việc học tập thông qua khám phá và biểu đạt bằng nhiều ngôn ngữ khác nhau (vẽ, nặn, âm nhạc), với giáo viên đóng vai trò là người đồng hành và nghiên cứu. Học tập dựa trên dự án (Project-Based Learning) lại khuyến khích trẻ tìm hiểu sâu về một chủ đề cụ thể thông qua các hoạt động thực hành kéo dài. Dù lựa chọn phương pháp nào, yếu tố then chốt vẫn là sự quan sát tinh tế của người lớn để cung cấp các nguồn lực và thử thách phù hợp, giúp trẻ tiến bộ từ giai đoạn chơi thử nghiệm đến tư duy phức tạp hơn.

3.1. Ứng dụng phương pháp Montessori và Reggio Emilia trong vui học

Phương pháp Montessori và phương pháp Reggio Emilia là hai cách tiếp cận tiêu biểu cho triết lý vui học. Montessori nhấn mạnh vào tính tự lập, với các học cụ được thiết kế để tự sửa lỗi, giúp trẻ tự học mà không cần sự can thiệp liên tục của người lớn. Môi trường Montessori được sắp xếp gọn gàng, trật tự, mỗi đồ vật có vị trí riêng, dạy trẻ tính ngăn nắp và trách nhiệm. Ngược lại, Reggio Emilia coi môi trường là "người thầy thứ ba", một không gian năng động, đầy tính thẩm mỹ và mời gọi sự khám phá. Phương pháp này khuyến khích sự hợp tác nhóm và ghi lại quá trình học tập của trẻ qua hình ảnh, ghi chú để phản ánh và chia sẻ. Cả hai đều đề cao việc kích thích giác quan và tôn trọng nhịp độ phát triển tự nhiên của mỗi đứa trẻ.

3.2. Học tập dựa trên dự án Chơi đóng kịch Dramatic Play

Học tập dựa trên dự án là một hình thức mạnh mẽ của học qua chơi, nơi trẻ em khám phá một chủ đề thực tế một cách sâu sắc. Chơi đóng kịch (Dramatic Play) là một ví dụ điển hình. Tài liệu "LEARNING THROUGH PLAY" dành một phần lớn để phân tích loại hình này. Trẻ có thể cùng nhau thực hiện một dự án như "Mở một nhà hàng" hoặc "Xây dựng một trạm cứu hỏa". Trong quá trình này, trẻ không chỉ học về các vai trò xã hội mà còn thực hành các kỹ năng toán học (tính tiền), đọc viết (viết thực đơn), và nghệ thuật (trang trí không gian). Giáo viên sẽ cung cấp các vật liệu và đạo cụ cần thiết như được liệt kê chi tiết trong tài liệu (ví dụ: quầy thu ngân, thực đơn, đồng phục) để làm phong phú thêm trải nghiệm chơi và học của trẻ.

3.3. Vai trò của trò chơi giáo dục và đồ chơi thông minh

Trong bối cảnh hiện đại, trò chơi giáo dục và đồ chơi thông minh đóng một vai trò ngày càng quan trọng. Chúng được thiết kế để nhắm vào các mục tiêu học tập cụ thể, từ nhận biết chữ cái, con số đến phát triển tư duy logic và kỹ năng lập trình cơ bản. Các trò chơi này biến việc học thành một thử thách thú vị, có phần thưởng và cấp độ, giúp duy trì sự hứng thú của trẻ. Đồ chơi thông minh, với khả năng tương tác, có thể cung cấp phản hồi tức thì và thích ứng với trình độ của trẻ. Tuy nhiên, điều quan trọng là cần lựa chọn các sản phẩm chất lượng, phù hợp với lứa tuổi và đảm bảo rằng chúng bổ trợ chứ không thay thế hoàn toàn các hình thức chơi truyền thống như chơi với cát, nước hay các vật liệu tự nhiên.

IV. Cách tạo môi trường học tập tích cực Vai trò của phụ huynh

Một môi trường học tập tích cực là yếu tố quyết định sự thành công của phương pháp Học qua chơi. Môi trường này không chỉ giới hạn ở không gian vật chất mà còn bao gồm cả thái độ và sự tương tác của người lớn. Vai trò của phụ huynh và nhà giáo dục là vô cùng quan trọng, không phải với tư cách người giảng dạy mà là người hỗ trợ, tạo điều kiện và đồng hành. Tài liệu gốc nhấn mạnh hai khía cạnh của sự tiến bộ (progression): sự tiến bộ trong học tập của trẻ (Progression in Learning) và sự tiến bộ trong việc cung cấp môi trường (Progression in Provision). Điều này có nghĩa là khi trẻ phát triển, môi trường và sự hỗ trợ của người lớn cũng cần được nâng cấp tương ứng. Người lớn cần quan sát cẩn thận để hiểu được sở thích và nhu cầu của trẻ, từ đó cung cấp các tài nguyên, đặt ra các câu hỏi mở và tạo ra những thử thách thú vị để mở rộng trải nghiệm chơi. Ví dụ, khi thấy trẻ đang xây tháp, người lớn có thể gợi ý: "Làm thế nào để tòa tháp cao hơn mà không bị đổ?" Thay vì đưa ra câu trả lời, câu hỏi này kích thích giác quan tư duy và kỹ năng giải quyết vấn đề của trẻ. Sự khích lệ, công nhận nỗ lực và cùng tham gia vào trò chơi một cách tôn trọng sẽ giúp trẻ cảm thấy tự tin và được trân trọng, từ đó thúc đẩy một chu trình học tập vui vẻ và hiệu quả.

4.1. Thiết kế không gian học tập kích thích giác quan

Không gian học tập cần được thiết kế để mời gọi sự tò mò và kích thích giác quan. Điều này có nghĩa là cung cấp một loạt các vật liệu đa dạng về kết cấu, màu sắc, hình dạng và âm thanh. Tài liệu "LEARNING THROUGH PLAY" đưa ra các ví dụ cụ thể về việc chuẩn bị cho khu vực chơi cát (Sand Play) và chơi nước (Water Play). Các vật liệu như cát khô, cát ướt, nước, sỏi, lá cây, vỏ sò... cho phép trẻ khám phá các khái niệm vật lý một cách tự nhiên. Không gian nên được phân chia thành các khu vực chức năng rõ ràng (góc xây dựng, góc nghệ thuật, góc đọc sách) nhưng vẫn đảm bảo tính linh hoạt để trẻ có thể kết hợp các vật liệu từ các khu vực khác nhau. Một môi trường phong phú và an toàn sẽ khuyến khích trẻ tự do khám phá và thử nghiệm ý tưởng của mình.

4.2. Hướng dẫn quan sát và tương tác Người lớn là người đồng hành

Vai trò của người lớn trong phương pháp giáo dục sớm này không phải là chỉ đạo mà là tạo điều kiện. Tài liệu gốc mô tả chi tiết "Vai trò của người lớn" (The Role of the Adults) là: hỗ trợ trẻ trong cuộc chơi, cung cấp tài nguyên chất lượng, tương tác bằng cách đặt câu hỏi và đưa ra gợi ý, làm mẫu các kỹ năng và ngôn ngữ. Việc quan sát là kỹ năng then chốt. Bằng cách quan sát, người lớn có thể đánh giá sự tiến bộ của trẻ và lập kế hoạch cho các hoạt động tiếp theo phù hợp với nhu cầu phát triển của từng cá nhân. Sự can thiệp cần tinh tế và đúng lúc, nhằm mục đích mở rộng tư duy của trẻ chứ không phải áp đặt ý tưởng của người lớn. Khi đó, người lớn thực sự trở thành một người bạn đồng hành đáng tin cậy trên hành trình khám phá của trẻ.

V. Tổng kết hiệu quả Tương lai của phương pháp giáo dục sớm

Phương pháp Học qua chơi đã được chứng minh là một phương pháp giáo dục sớm cực kỳ hiệu quả, mang lại những lợi ích sâu sắc và lâu dài cho sự phát triển toàn diện cho trẻ. Nó không chỉ trang bị cho trẻ kiến thức nền tảng mà còn xây dựng những kỹ năng thiết yếu của thế kỷ 21 như tư duy sáng tạo, hợp tác, giao tiếp và giải quyết vấn đề. Bằng chứng từ nhiều nghiên cứu và các tài liệu chuyên ngành như "LEARNING THROUGH PLAY in the early years" cho thấy, trẻ được học theo phương pháp này thường tự tin hơn, có khả năng tự điều chỉnh tốt hơn và duy trì được tình yêu học tập suốt đời. Tương lai của giáo dục sớm đang ngày càng công nhận tầm quan trọng của triết lý chơi mà học. Trong bối cảnh thế giới không ngừng biến đổi, khả năng thích ứng, sáng tạo và học hỏi liên tục trở nên quan trọng hơn bao giờ hết. Học qua chơi chính là cách tốt nhất để chuẩn bị cho trẻ em đối mặt với những thách thức tương lai. Thay vì chỉ tập trung vào việc nhồi nhét kiến thức, xu hướng giáo dục đang dịch chuyển sang việc nuôi dưỡng năng lực và phẩm chất. Các chương trình giáo dục mầm non hiện đại đang tích cực tích hợp các hoạt động chơi có chủ đích, tạo ra những môi trường học tập tích cực nơi mỗi đứa trẻ đều có cơ hội phát huy tối đa tiềm năng của mình.

5.1. Đánh giá tác động lâu dài đến sự phát triển ngôn ngữ cho trẻ

Tác động của học qua chơi đến việc phát triển ngôn ngữ cho trẻ là vô cùng rõ rệt. Khi tham gia vào các hoạt động chơi tương tác, đặc biệt là chơi đóng kịch, trẻ được tiếp xúc với một kho từ vựng phong phú trong những ngữ cảnh có ý nghĩa. Chúng học cách lắng nghe, đối đáp, diễn đạt ý tưởng và xây dựng các câu chuyện. Tài liệu gốc khẳng định, "cơ hội phát triển đọc và viết xảy ra trong các bối cảnh có ý nghĩa trong một khu vực đóng vai". Quá trình này giúp trẻ xây dựng nền tảng ngôn ngữ vững chắc, không chỉ về vốn từ mà còn về khả năng tường thuật và tư duy logic, là những kỹ năng cốt lõi cho việc đọc hiểu và viết lách ở các cấp học cao hơn. Trẻ em học ngôn ngữ tốt nhất khi chúng có nhu cầu thực sự để giao tiếp, và vui chơi tạo ra vô số nhu cầu như vậy.

5.2. Xu hướng và tiềm năng của triết lý học mà chơi trong kỷ nguyên số

Trong kỷ nguyên số, triết lý chơi mà học không hề lỗi thời mà còn mở ra nhiều tiềm năng mới. Công nghệ mang đến những công cụ mạnh mẽ để làm phong phú thêm trải nghiệm học tập. Các ứng dụng trò chơi giáo dục tương tác, thực tế ảo tăng cường (AR), và các đồ chơi thông minh có thể tạo ra những môi trường học tập sống động và cá nhân hóa. Xu hướng này không nhằm thay thế các hình thức chơi truyền thống mà là để bổ sung và mở rộng chúng. Thách thức đặt ra là làm thế nào để tích hợp công nghệ một cách khéo léo, đảm bảo nó vẫn thúc đẩy sự sáng tạo, tương tác xã hội và vận động thể chất, thay vì dẫn đến việc học thụ động trên màn hình. Tương lai của học qua chơi nằm ở sự kết hợp hài hòa giữa những giá trị cốt lõi vượt thời gian và những công cụ đổi mới của thời đại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

LEARNING THROUGH PLAY in the early years LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION CONTENTS Introduction 4 Learning Through Dramatic Play 11 Learning Through Sand Play 25 Learning Through Water Play 55 Learning Through Dough and Clay Play 81 Learning Through Table Top Play 93 Learning Through Small World Play 105 Learning Through Construction Play 123 Learning Through Creative Play 153 3 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION This booklet has been compiled by the Early Years Interboard panel in response to requests by practitioners in Early Years settings for guidelines on provision and progression in play. The methodology and suggested progression in this document is appropriate for the proposed Foundation Stage as recommended by CCEA. It is proposed that teachers will use this resource as a starting point for their own planning. We hope you find it useful.

Early Years Interboard Panel Dawn Crosby SEELB Nuala Heaney WELB Una Crossey NEELB Anne McDermott SEELB Liz Crowe BELB Marilyn Warren BELB Clare Devlin SELB 4 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION ACKNOWLEDGEMENTS This resource was designed and compiled by members of the Early Years Interboard Panel. We are particularly grateful to the following teachers for their contribution: Doreen O’Neill – St Joseph’s Nursery Unit SELB Patricia Dunne – St. Eithne’s Primary School WELB Lornette McAlister – Abercorn Primary School SELB Hazel Harris – Gracehill Primary School NEELB We would like to thank the Assistant Senior Education Officers of the five Education and Library Boards for their encouragement and for their financial support. The Interboard Panel is also grateful to officers at CCEA for their technical support in the design and production of the file.

Thank you also to those schools who allowed us to include photographs of play sessions: Ballymoney N. John the Baptist N. Finally, a special word of thanks to Lorraine Noble (SEELB) for her endless patience and her faultless word-processing skills. 5 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION A RATIONALE FOR PLAY Our thinking about play has been influenced over the years by the work of many educationalists, psychologists, researchers and practitioners, and much has been written about how young children learn and how adults can support this learning.

In the opening chapter of her book “Early Childhood Education”, Tina Bruce traces this history of research from Rousseau and Kant in the 18th century, the 19th century practitioners like Froebel, Montessori and Steiner, and on through to 20th century thinkers like Piaget, Vygotsky and Bruner. At this point in time our knowledge base is being challenged further by the work of Howard Gardner, Ferre Laevers, Loris Malaguzzi, Chris Athey and others. What has emerged from all of this thinking is a set of common principles to which all early years practitioners can sign up. 6 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION 10 COMMON PRINCIPLES OF EARLY YEARS EDUCATION 1.

The best way to prepare children for their adult life is to give 6. There are times when children are especially able to learn them what they need as children particular things. Children are whole people who have feelings, ideas and 7. What children can do (rather that what they cannot do) is the relationships with others, and who need to be physically, starting point of a child’s education.

mentally, morally and spiritually healthy. Imagination, creativity and all kinds of symbolic behaviour 3. Subjects such as mathematics and art cannot be separated; (reading, writing, drawing, dancing, music, mathematical young children learn in an integrated way and not in neat, numbers, algebra, role play and talking) develop and emerge tidy compartments. when conditions are favourable.

Children learn best when they are given appropriate 9. Relationships with other people (both adults and children) are responsibility, allowed to make errors, decisions and choices, of central importance in a child’s life. and respected as autonomous learners. Quality education is about three things: the child, the context 5.

Self-discipline is emphasised. Indeed, this is the only kind of in which learning takes place, and the knowledge and discipline worth having. Reward systems are very short-term understanding which the child develops and learns. and do not work in the long-term.

Children need their efforts to be valued. Tina Bruce These principles underpin our Early Years curriculum and guide our planning. Well-planned and well-resourced play activities which allow for progression in a child’s thinking and understanding can provide the context in which these principles become the reality for all our children. 7 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION WHAT IS PROGRESSION? Progression in play reflects the observation and assessment of children’s knowledge, skills and attitudes in order to provide developmentally appropriate experiences.

Children come to pre-school already as skilled learners. Through our observations, assessment and professional judgement we gain valuable insights into how each one learns best. This information informs our planning to meet the needs of each individual child. Progression in play comes about as a result of a real understanding of the interests, needs and experiences of the child.

As practitioners, we need to understand that there must be a progression in the provision of activities to meet the developmental needs of children. 8 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION THERE ARE 2 STRANDS OF PROGRESSION WHICH IMPACT ON EACH OTHER Strand 1 Strand 2 Progression in Learning Progression in Provision (knowledge & understanding, skills and attitudes) (extending experiences and resources; the adult’s role) Experimental Play There are two important aspects to extending quality play. • Child says “What is this?” • Child plays alone – extending the provision • Child plays with little organisation – the nature of the adults’ role e. interacting, facilitating • Child moves material or equipment from one area to another or spreads over floor indiscriminately • Children need help to extend their play.

Adults can contribute to the • Child builds up and knocks down e. construction material development of abstract thinking, for example, by adding resources • Child explores properties of materials e. stacking, balancing, and props, by asking open-ended questions and posing exciting rolling, pouring, filling, pushing, pulling challenges. • Child displays little or no language or conversation related to materials or equipment Making and Doing • Child says “What does this do?” • Child builds recognisable structures with a purpose which are meaningful to them e.

series of towers, bridges, horizontal and vertical structures (names given to structures) • Parallel play is evident • Child begins to solve problems of balance, shape, distance • Conversation relating to material developing among the children 9 LEARNING THROUGH PLAY – INTRODUCTION Strand 1 Strand 2 Progression in Learning Progression in Provision (knowledge & understanding , skills and attitudes) (extending experiences and resources; the adults’ role) Imagining and Thinking The Role of the Adults • Child says “What can I/we do with this?” The adults will facilitate the progression in learning by planning appropriate activities. • Child involved in group planning and organisation • Child builds more complicated structures e. roof and windows They will: • Support children in their play • Child uses props, signs, labels • Provide good quality resources • Child uses a variety of resources in an imaginative way • Be aware of the potential learning in all areas of the curriculum • Interest is often maintained for several days • Model skills involved in play • Interact with the children, asking questions and making suggestions to support their learning • Be familiar with key vocabulary – model and support children in their use of key words • Work alongside children, modelling skills and attitudes • Read with children from fiction/non-fiction books, plans, instruction cards etc. • Scribe children’s ideas and thoughts, and display their work • Observe children’s learning and use of the provision • Assess children’s development/progress to inform planning for future learning 10 LEARNING THROUGH DRAMATIC PLAY in the early years LEARNING THROUGH DRAMATIC PLAY DRAMATIC PLAY Dramatic Play gives children the opportunity to • Express themselves • Explore language freely • Explore feelings and find out about themselves and others • Develop co-operation, care, consideration and control • Exercise choice and make decisions • Use mathematical language and develop mathematical concepts • Develop a range of motor skills • Use their skills to make the things needed for their play and adapt as necessary • Explore a fantasy world of their own creation 13 LEARNING THROUGH DRAMATIC PLAY THE DEVELOPMENT OF DRAMATIC PLAY It used to be thought that children’s dramatic play developed through similar stages to that of other forms of play: • Onlooker • Solitary • Parallel • Co-operative It has been shown that each of these types of play is evident at each stage of development and at some stages more of a particular style will dominate.

Children imitate the people around them by recreating scenes from everyday life and acting out familiar roles. From this, imaginative play develops as they develop the ability to incorporate narrative into their play. As they grow, their ability to imagine exerts greater influence on the nature of their play. Their play becomes increasingly complex and the narratives which are created include more characters and episodes.

The imaginary world children create enables them to realize in their imagination the things that cannot be realized in reality. Fantasy play contributes to children’s creativity and imagination and should be encouraged. Adapted from ‘Supporting Creativity and Imagination in the Early Years’ by Bernadette Duffy 14 LEARNING THROUGH DRAMATIC PLAY RELEVANT LANGUAGE DEVELOPMENT Language development runs through all dramatic play activities. Talking and listening skills developed through dramatic play form the narratives which are the basis of reading and writing.

Opportunities to develop reading and writing occur within meaningful contexts in a role play area. In role play situations children can experiment with the language they have acquired as well as new vocabulary they are introduced to in school. Specific vocabulary and use of language is dependent on the type of imaginative play offered to the children. 15 LEARNING THROUGH DRAMATIC PLAY RESOURCES Home Corner KITCHEN LIVING ROOM BEDROOM kitchen furniture e.

sink, cooker, cupboard, table, sofa beds chairs, fridge, microwave, dishwasher, rubber gloves, chair cots cups, saucers, cutlery, pots, spice rack, vacuum T. bed clothes cleaner, pans, cooking/baking utensils, timer, clock, video dolls ice-cube tray, vases, tablecloth, towels, cloths, iron magazine rack sets of dolls’ clothes and ironing board, rubber gloves, dusters, brush and paintings all purpose clothing with velcro fastenings dustpan, broom, kettle, apron, toaster, variety of ornaments hats containers, shopping basket, bags, lunch boxes, real flowers lengths of material food or play materials representing food, notice cushions cloaks board, writing implements, recipe books, shopping newspapers hangers list, first aid kit, hot water bottle, flowers, postcards cat dressing table dog mirror telephone and directories jewellery plants handbags T.