LỜI MỞ ĐẦU Trong nền kinh tế thị trƣờng, các doanh nghiệp muốn tồn tại và phát triển, nhất định phải có phƣơng án kinh doanh đạt hiệu quả kinh tế. Để đứng vững vàphát triển trong điều kiện: có sự cạnh tranh gay gắt, doanh nghiệp phải nắm bắt và đáp ứng đƣợc tâm lý, nhu cầu của ngƣời tiêu dùng với sản phẩm có chất lƣợng cao, giá thành hạ, mẫu mã phong phú, đa dạng chủng loại. Muốn vậy, các doanh nghiệp thƣơng mại phải giám sát tất cả các quy trình từ khâu mua hàng đến khâu tiêu thụ hàng hoá để đảm bảo việc bảo toàn và tăng nhanh tốc độ luân chuyển vốn, giữ uy tín với bạn hàng, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với Nhà nƣớc,cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của cán bộ công nhân viên, doanh nghiệp đảm bảo có lợi nhuận để tích luỹ mở rộng phát triển sản xuất kinh doanh. Hàng hóa là một bộ phận tài sản lƣu động chiếm giá trị lớn và có vị trí quan trọng trong toàn bộ quá trình sản xuất kinh doanh.
Thông tinh chính xác, kịpthời về hàng hóa không những giúp cho doanh nghiệp thực hiện các nghiệp vụ kinh tế phát sinh hàng ngày, mà còn giúp cho hoạt động của doanh nghiệp diễn ra bình thƣờng, không gây ứ đọng vốn và quá trình kinh doanh của doanh nghiệp không bị gián đoạn. Để đạt đƣợc mục tiêu lợi nhuận: Đạt lợi nhuận cao và an toàn trong hoạt động sản xuất kinh doanh, công ty phải tiến hành đồng bộ các biện pháp quản lý, trong đó hạch toán kế toán là công cụ quan trọng, không thể thiếu để tiến hành quản lý các hoạt động kinh tế, kiểm tra việc sử dụng, quản lý tài sản, hàng hoánhằm đảm bảo tính năng động, sáng tạo và tự chủ trong sản xuất kinh doanh, tính toán và xác định hiệu quả của từng hoạt động sản xuất kinh doanh làm cơ sở vạch ra chiến lƣợc kinh doanh. Qua thời gian thực tế tìm hiểu tại công ty TNHH SX&KD Thép Đại Phong trong thời gian thực tập, em đã hiểu sâu hơn về công tác kế toán hàng hóa và tầm quan trọng của nó. Từ kiến thức em đã đƣợc học và thực tế tìm hiểu, em đã quyết định chon đề tài làm khóa luận tốt nghiệp cho mình là: “Hoàn thiện công tác kế toán hàng hóa tại công ty TNHH SX&KD Thép Đại Phong”.
Đặc biệt có sự giúp đỡ của cácthầy cô trong khoa quản trị kinh doanh, nhất là dƣới sự hƣớng dẫn của thầy Th.sNguyễn Văn Thụ và các anh chị trong phòng kế toán của Công ty đã giúp em hoàn thành khóa luận này. Bùi Thị Hƣờng QTL902K Page 1 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG Nội dung khóa luận đƣợc trình bày trong 3 chƣơng: Chƣơng 1: Những vấn đề cơ bản về công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp thƣơng mại. Chƣơng 2: Thực trạng công tác kế toán hàng hóa tại công ty TNHH SX&KD Thép Đại Phong. Chƣơng 3: Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán hàng hóa tại công ty TNHH SX&KD Thép Đại Phong.
Bùi Thị Hƣờng QTL902K Page 2 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG CHƢƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN HÀNG HÓA TRONG DOANH NGHIỆP 1.1: Những vấn đề chung về công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp.1: Sự cần thiết phải tổ chức công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp: Hàng hóa là đối tƣợng kinh doanh cũng là đối tƣợng lao động của doanh nghiệp thƣơng mại, là đối tƣợng mà doanh nghiệp mua đi bán lại với mục đích kiếm lời. Hàng hóa luôn luôn đa dạng về chủng loại, kích cỡ và giá cả và biến động không ngừng nên doanh nghiệp phải theo dõi tình hình xuất, nhập, tồn về số lƣợng, chất lƣợng và chủng loại. Do đó kế toán hàng hóa đóng vai trò vô cùng quan trọng trong doanh nghiệp thƣơng mại (DNTM). Kế toán hàng hóa giúp cho doanh nghiệp giảm bớt một cách tối thiểu những rủi ro về mặt quản lý hàng hóa trong doanh nghiệp.
Làm giảm thấp nhất những mất mát, hao hụt hàng hóa trong các khâu của quá trình kinh doanh thƣơng mại, từ đó làm tăng lợi nhuận của công ty.2: Khái niệm, đặc điểm của hàng hóa: +) Khái niệm của hàng hóa: Hàng hóa là những vật phẩm các doanh nghiệp mua về phục vụ cho nhu cầu sản xuất và tiêu dùng của xã hội. Hàng hóa trong DNTM luôn đa dạng về chủng loại về biến động liên tục nên cần phải theo dõi thƣờng xuyên lƣợng xuất – nhập – tồn về mặt số lƣợng, giá trị và chủng loại. +) Đặc điểm của hàng hóa: Hàng hóa đƣợc biểu hiện trên hai mặt giá trị và số lƣợng. Số lƣợng của hàng hóa đƣợc xác định bằng đơn vị đo lƣờng phù hợp với tính chất hóa học, lý học của nó nhƣ kg, lít, mét,… Nó phản ảnh quy mô, đặc điểm sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Chất lƣợng của hàng hóa đƣợc xác định bằng tỷ lệ % tốt, xấu và giá trị phẩm cấp của hàng hóa. Hàng hóa trong DNTM thƣờng đƣợc phân loại các ngành nhƣ sau: + Hàng vật tƣ thiết bị + Hàng công nghệ phẩm tiêu dùng + Hàng lƣơng thực, thực phẩm Bùi Thị Hƣờng QTL902K Page 3 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG Tổng hợp tất cả các quá trình thuộc hoạt động mua bán, trao đổi và dự trữ hàng hóa trong doanh nghiệp kinh doanh thƣơng mại đƣợc gọi là lƣu chuyển hàng hóa. Trong lƣu thông, hàng hóa thay đổi quyền sở hữu nhƣng chƣa đƣợc đƣa vào sử dụng. Khi kết thúc quá trình lƣu thông, hàng hóa mới đƣợc đƣa vào sử dụng để đáp ứng nhu cầu cho tiêu dùng hay sản xuất.
Quá trình bán hàng trong doanh nghiệp đƣợc thực hiện theo 2 phƣơng thức: +) Bán buôn (bán với số lƣợng lớn): Hầu nhƣ khi kết thúc quá trình bán thì hàng hóa vẫn chƣa đến tay ngƣời tiêu dùng mà phần lớn vẫn còn trong lĩnh vực lƣu thông. +) Bán lẻ: Bán đƣợc trực tiếp cho ngƣời tiêu dùng và kết thúc quá trình bán hàng thì hàng hóa đã vào lĩnh vực tiêu dùng. Trong các DNTM thì vốn hàng hóa là vốn chủ yếu nhất và nghiệp vụ kinh doanh hàng hóa là nghiệp vụ phát sinh thƣờng xuyên với khối lƣợng công việc lớn. Vì vậy, việc tổ chức lƣu chuyển hàng hóa có ý nghĩa hết sức quan trọng với toàn bộ kế toán trong DNTM.3: Nhiệm vụ của kế toán hàng hóa doanh nghiệp thương mại Trong nền kinh tế thị trƣờng, tổ chức tốt công tác hoàn thiện kế toán hàng hóa đối với DNTM là vô cùng quan trọng.
Chính vì thế mà kế toán hàng hóa phải nắm chính xác số liệu, cũng nhƣ chi tiết từng loại hàng hóa và phải đánh giá chính xác tình hình lƣu chuyển hàng hóa của doanh nghiệp. Để quản lý tốt hàng hóa trong doanh nghiệp ta cần phải thực hiện tốt các nhiệm vụ sau: +) Tổ chức ghi chép, phản ánh tổng hợp số liệu về tình hình thu mua, vận chuyển, bảo quản, xuất - nhập - tồn của hàng hóa. +) Kiểm tra, giám sát tình hình thực hiện kế hoạc thu mua hàng hóa về mặt số lƣợng và chủng loại, giá cả, thời hạ nhằm đảm bảo cung cấp kịp thời cho kinh doanh của doanh nghiệp. +) Áp dụng đúng đắn các phƣơng pháp về kỹ thuật hoạch toán hàng hóa, hƣớng dẫn kiểm tra các bộ phận trong doanh nghiệp thực hiện đầy đủ các chế độ hoạch toán.
+) Tham gia kiểm kê, đánh giá hàng hóa theo chế độ nhà nƣớc quy định. Bùi Thị Hƣờng QTL902K Page 4 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG 1.4: Phân loại và đánh giá giá trị của hàng hóa: 1.1: Phân loại hàng hóa: Theo tính chất thƣơng phẩm kết hợp với đặc trƣng kỹ thuật thì hàng hóa đƣợc chia theo từng ngành hàng, trong từng ngành hàng bao gồm nhiềm nhóm hàng, mỗi nhóm hàng bao gồm nhiều mặt hàng: _ Phân loại theo các ngành hàng thì hàng hóa đƣợc chia thành: +) Hàng kim khí điện máy +) Hàng hóa chất dầu mỏ +) Hàng xăng dầu +) Hàng dệt may, bông vải sợi +) Hàng da cao su +) Hàng gốm sứ thủy tinh +) Hàng mây, tre đan +) Hàng rƣợu bia, thuốc lá _ Phân loại theo nguồn gốc sản xuất thì hàng hóa đƣợc chia thành: +) Ngành nông sản +) Ngành lâm sản +) Ngành thủy sản _ Phân loại theo khâu lƣu thông thì hàng hóa đƣợc chia thành: +) Hàng hóa ở khâu bán buôn +) Hàng hóa ở khâu bán lẻ _ Phân loại hàng hóa theo phƣơng thức vận động thì hàng hóa đƣợc chia thành: +) Hàng hóa chuyển qua kho +) Hàng hóa chuyển giao bán thẳng Việc phân loại và xác định những hàng nào thuộc hàng tồn kho của doanh nghiệp ảnh hƣởng tới việc tính chính xác của hàng tồn kho phản ảnh trên bảng cân đối kế toán và ảnh hƣởng tới các chi tiêu trên bảng báo cáo kết quả kinh doanh. Vì vậy việc phân loại hàng tồn kho cần thiết và vô cùng quan trọng đối với doanh nghiệp.2: Đánh giá giá trị của hàng hóa a) Nguyên tắc đánh giá: (1). Trị giá của hàng hóa phải đƣợc đánh giá theo nguyên tắc “ giá gốc”.
Kế toán phải xác định đƣợc giá gốc của hàng hóa ở từng thời điểm khác nhau. Bùi Thị Hƣờng QTL902K Page 5 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÒNG Giá gốc bao gồm: Chi phí thu mua ( gồm cả giá mua ), chi phí vận chuyển, chi phí chế biến và các chi phí liên quan trực tiếp khác phát sinh để có đƣợc hàng hóa ở thời điểm hiện tại. Kế toán hàng hóa phải thực hiện đồng thời kế toán chi tiết cả về giá trị lẫn hiện vật. Kế toán phải theo dõi từng thứ, từng loại… , theo từng địa điểm sử dụng, luôn phải đảm bảo sự khớp đúng cả về giá trị lẫn hiện vật, giữa thực tế với số liệu trên sổ kế toán, giữa kế toán tổng hợp và kế toán chi tiết.Trong một doanh nghiệp chỉ đƣợc áp dụng một trong hai phƣơng pháp kế toán hàng hóa: Phƣơng pháp kiểm kê định kỳ hoặc phƣơng pháp kê khai thƣờng xuyên.
Việc lựa chọn phƣơng pháp nào là tùy thuộc và tình hình cụ thể của doanh nghiệp nhƣ: đặc điểm, tính chất, số lƣợng chủng loại và yêu cầu công tác quản lý của doanh nghiệp. Khi thực hiện phải đảm bảo tính nhất quán trong niên độ kế toán. Cuối kỳ kế toán năm, khi giá trị thuần có thể thực hiện của hàng hóa nhỏ giá trị gốc thì phải lập dự phòng giảm giá hàng hóa. Số dự phòng giảm giá đƣợc lập vào quy định theo hiện hành.