LỜI MỞ ĐẦU Trong nền kinh tế hiện đại Công nghiệp hóa - hiện đại hóa hiện nay thì sự cạnh tranh giữa các doanh nghiệp là không thể tránh khỏi. Điều đó đòi hỏi các doanh nghiệp phải tự chủ về kinh tế và tài chính mới có thể uứng vững trong nền kinh tế đầy biến động như ngày nay. Có thể nói kế toán tài chính là cánh tay đắc lực trong việc thay đổi cơ cấu tổ chức, đưa ra quyết định đúng đắn để giúp doanh nghiệp có những giải pháp tốt nhất về tình hình tài chính, nâng cao doanh thu, các loại chi phí sẽ giảm, tạo ra lợi nhuận lớn nhất doanh nghiệp. Qua quá trình thực tập tại Công ty Cổ phần SIVICO e nhận thấy công tác kế toán DoAnh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh còn một vài vấn đề gặp hạn chế nên công tác kế toán chưa được cung cấp đầy đủ thông tin phục vụ hoạt động quản lý tài chính doanh nghiệp dẫn đến nhà quản trị chưa đưa ra được những quyết định nhanh nhất.
Chính vì vậy , e đã mạnh dạn đi sâu nghiên cứu đề tài “ Hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO”. Chƣơng Lý luận chung về kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh trong doanh nghiệp. Chƣơng Thực trạng công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO. Chƣơng 3 Một số kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phÍ và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO.
Trong thời gian thực tập tại Công ty Cổ phần SIVICO e dã nhận được sự giúp đỡ tạo điều kiện của Ban lãnh đạo, các cô, chú và anh chị và đặc biệt là cô giáo Th.s Hòa Thị Thanh Hương đã chỉ bảo e tận tình. Do kinh nghiệm và kiến thức e còn nhiều hạn chế nên bài khóa luận của e còn nhiều thiếu sót. Em mong thầy cô tận tình chỉ bảo và giúp đỡ em bài khóa luận này. Em xin chân thành cảm ơn Nguyễn Thị Anh – QTL901K 1 Hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO CHƢƠNG LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN DOANH THU, CHI PHÍ VÀ C Đ NH KẾT QUẢ KINH DOANH TRONG DOANH NGHIỆP 1.1 Những vấn đề chung về doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp theo Thông tƣ số 200/2014 TT-BTC 1.1 Một số khái niệm cơ bản 1.1Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ Trích dẫn tại điều 79 của TT 200/2014/TT-BTC: Doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là toàn bộ số tiền thu được hoặc sẽ thu được từ các giao dịch và nghiệp vụ phát sinh doanh thu như: bán sản phẩm, hàng hóa, cung cấp dịch vụ cho khách hàng bao gồm cả các khoản phụ thu và phí thu thêm ngoài giá(nếu có).
Doanh thu bán hàng gồm doanh thu bán hàng ra ngoài và doanh thu bán hàng nội bộ. ác định doanh thu: + Đối với sản phẩm, hàng hóa. dịch vụ chịu thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ thì doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là giá bán chưa có thuế GTGT. + Đối với sản phẩm hàng hóa, dịch vụ là giá bán chưa có thuế GTGT mà tính theo PP trực tiếp, khi đó doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ là tổng giá thanh toán.
+ Đối với đơn vị nhận gia công vật tư, hàng hóa, doanh thu là số tiền gia công thực tế được hưởng, không bao gồm giá trị vật tư, hàng hóa nhận gia công. + Đối với sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ thuộc đối tượng chịu thuế tiêu thụ đặc biệt hoặc thuế xuất khẩu thì doanh thu bán hàng và cung cấp dịch vụ được xác định là giá bao gồm cả thuế xuất khẩu hoặc thuế tiêu thụ đặc biệt không bao gồm thuế GTGT + Đối với hàng hoá nhận bán đại lý, ký gửi theo phương thức bán đúng giá hưởng hoa hồng, doanh thu là phần hoa hồng bán hàng mà doanh nghiệp được hưởng. + Đối với trường hợp cho thuê tài sản, có nhận tiền cho thuê của nhiều năm thì số tiền cho thuê là doanh thu cung cấp dịch vụ ghi nhận của năm tài chính (được xác định trên cơ sở lấy toàn bộ tổng số tiền thu được chia cho số năm cho thuê) Nguyễn Thị Anh – QTL901K 2 Hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO + Trường hợp doanh nghiệp bán hàng theo phương thức trả chậm trả góp thì doanh thu được xác định theo giá bán trả tiền ngay. + Đối với doanh nghiệp cung cấp sản phẩm, hàng hóa dịch vụ theo yêu cầu của Nhà nước, được Nhà nước trợ giá, trợ cấp theo quy định thì doanh thu trợ cấp, trợ giá là số tiền Nhà nước chính thức thông báo hoặc thực tế trợ giá, trợ cấp.
Các phương thức bán hàng trong doanh nghiệp Phƣơng thức bán hàng trực tiếp: Theo hình thức này việc thu tiền và giao hàng cho bên mua không tách rời nhau. Nhân viên bán hàng trực tiếp thu tiền và giao hàng cho khách hàng. Hết ngày hoặc ca bán nhân viên bán hàng có nhiệm vụ gộp tiền cho thủ quỹ và lập báo cáo bán hàng sau khi đã kiểm kê hàng tồn quỹ trên quầy. Phƣơng thức hàng đổi hàng: Theo phương thức này doanh nghiệp dùng sản phẩm hàng hóa của mình để đổi lấy sản phẩm hàng hóa của doanh nghiệp khác hay còn gọi là phương thức bù trừ lẫn nhau.
Khi ở đó doanh nghiệp vừa phát sinh nghiệp vụ bán hàng lẫn mua hàng. Phƣơng thức bán hàng đại lý: Là hình thức bán hàng mà doanh nghiệp giao cho các đơn vị hoặc cá nhân bán hộ phải trả hoa hồng cho họ., số hàng giao vẫn thuộc quyên sở hữu của doanh nghiệp. Hoa hồng đại lý được tính theo tỷ lệ phần trăm trên giá bán chưa thuế GTGT ( đối với hàng hóa chịu thuế GTGT theo phương pháp khấu trừ) hoặc thanh toán bao gồm cả thuế GTGT (đối với hàng hóa chịu thuế GTGT theo phương pháp trực tiếp) và được hạch toán vào chi phí bán hàng. Phƣơng thức bán hàng trả góp: Là phương thức người mua hàng trả ngay một phần tiền hàng và trả góp số tiền còn lại trong nhiều kỳ.
Trong trường hợp này doanh thu bán hàng vẫn tính theo doanh thu bán lẻ bình thường , phần tiền người mua trả góp thì phải trả lãi cho số tiền đó. Phƣơng thức tiêu thụ nội bộ: Là phương thức bán hàng các oơn vị thành viên trong cùng doanh nghiệp với nhau giữa đơn vị chính với các đơn vị trực thuộc hoặc sử dụng sản phẩm, hàng hóa cho mục đích biếu tặng, quảng cáo hay để trả công cho người lao động thay tiền lương.2 Các khoản giảm trừ doanh thu -Trích dẫn tại điều 81 của TT 200/2014/TT-BTC: Các khoản giảm trừ doanh thu: Là các khoản phát sinh làm giảm doanh thu bán hàng, cung cấp dịch vụ Nguyễn Thị Anh – QTL901K 3 Hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO trong kỳ. Các khoản giảm trừ doanh thu bao gồm: Chiết khấu thƣơng mại Chiết khấu thương mại phải trả là khoản doanh nghiệp bán giảm giá niêm yết cho khách hàng mua hàng ( sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ) với khối lượng lớn và thoả thuận bên bán cho bên mua một khoản chiết khấu thương mại. Giảm giá hàng bán Là khoản giảm trừ cho người mua do mua sản phẩm, hàng hoá của doanh nghiệp kém chất lượng, mất phẩm chất hay không đúng quy cách theo quy định trong hợp đồng kinh tế.
Hàng bán bị trả lại: Là số sản phẩm, hàng hoá, dịch vụ doanh nghiệp đã xác định tiêu thụ, đã ghi nhận doanh thu nhưng bị khách hàng trả lại do vi phạm các điều kiện đã cam kết trong hợp đồng kinh tế hoặc theo chính sách bảo hành sản phẩm: Hàng kém phẩm chất, sai quy cách, chủng loại.3 Giá vốn hàng bán -Tại điều 89 của TT 200/2014/TT-BTC: Giá vốn của thành phẩm, trong doanh nghiệp sản xuất được tính bằng giá thành sản xuất thực tế Giá vốn của hàng hóa trong doanh nghiệp thương mại là trị giá mua của hàng hóa cộng với chi phí thu mua hàng phân bổ cho hàng xuất kho trong kỳ.4 Chi phí bán hàng -Trích dẫn tại điều 91 của TT 200/2014/TT-BTC: Chi phí bán hàng phản ánh các chi phí thực tế phát sinh trong quá trình bán sản phẩm, hàng hoá, cung cấp dịch vụ, bao gồm các chi phí chào hàng, giới thiệu sản phẩm, quảng cáo sản phẩm, hoa hồng bán hàng, chi phí bảo hành sản phẩm, hàng hoá (trừ hoạt động xây lắp), chi phí bảo quản, đóng gói, vận chuyển,.Các khoản chi phí bán hàng không được coi là chi phí tính thuế TNDN theo quy định của Luật thuế nhưng có đầy đủ hóa đơn chứng từ và đã hạch toán đúng theo Chế độ kế toán thì không được ghi giảm chi phí kế toán mà chỉ điều chỉnh trong quyết toán thuế TNDN để làm tăng số thuế TNDN phải nộp.5 Chi phí quản lý doanh nghiệp - Tại điều 92 của TT 200/2014/TT-BTC: Chi phí quản lý doanh nghiệp: Là toàn bộ các khoản chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động của doanh nghiệp. Chi phí quản lý doanh nghiệp bao gồm: + Chi phí nhân viên quản lý doanh nghiệp. + Thuế, phí và lệ phí như thuế nhà đất, thuế mốn bài và các khoant huế khác Nguyễn Thị Anh – QTL901K 4 Hoàn thiện công tác kế toán doanh thu, chi phí và xác định kết quả kinh doanh tại Công ty Cổ phần SIVICO + Chi phí vật liệu phục vụ cho quản lý doanh nghiệp. + Chi phí dịch vụ mua ngoài: chi phí điện nước, điện thoại, fax,….
+ Chi phí dụng cụ, đồ dùng văn phòng. + Chi phí dự phòng như dụ phòng phải thu khó đòi. + Chi phí khấu hao tài sản cố định phục vụ cho toàn doanh nghiệp 1.6 Doanh thu, chi phí hoạt động tài chính - Trích dẫn tại điều 80 của TT 200/2014/TT-BTC: Doanh thu hoạt động tài chính: Phản ánh doanh thu tiền bản quyền, tiền lãi, cổ tức, lợi nhuận được chia và doanh thu hoạt động tài chính khác của doanh nghiệp.Bao gồm: + Tiền lãi: Lãi tiền gửi ngân hàng, lãi bán hàng trả chậm, trả góp,… + Cổ tức, lợi nhuận được chia + Thu nhập về hoạt động đầu tư, mua bán chứng khoán. Lãi chuyển nhượng vốn khi thanh lý các khoản vốn góp liên doanh, đầu tư vào công ty con, công ty liên kết.