CHƯƠNG 1 Nguyễn Thị Hoạt KT6 – K1 Chuyên đề tốt nghiệp LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐH Công Nghiệp HN 3 Khoa Kinh Tế CƠ SỞ LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC KẾ TOÁN BÁN HÀNG VÀ XÁC ĐỊNH KẾT QUẢ BÁN HÀNG TRONG DOANH NGHIỆP KINH DOANH THƯƠNG MẠI 1. Sự cần thiết của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong các doanh nghiệp kinh doanh thương mại. Ý nghĩa của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại. Trong quá trình tái sản xuất xã hội, các hoạt động sản xuất được coi là quan trọng, nó tạo ra sản phẩm để thoả mãn nhu cầu tiêu dùng của xã hội, thực hiện mục đích của nền sản xuất xã hội.
Nhưng làm thế nào để sản phẩm đó được lưu thông từ lĩnh vực sản xuất đến lĩnh vực tiêu dùng thì nó lại phải thông qua khâu tiêu thụ, thông qua quá trình bán hàng. Theo kinh tế chính trị học thì hàng hoá là một vật mà: Một là nó có thể thoả mãn nhu cầu nào đó của con người, hai là nó được sản xuất ra không phải là để cho người sản xuất ra nó tiêu dùng, mà để bán. Do vậy nghiệp vụ bán hàng là khâu rất quan trọng. Đây chính là quá trình đưa hàng từ lĩnh vực sản xuất đến lĩnh vực tiêu dùng thông qua phương tiện mua - bán được thực hiện thông qua các đơn vị chuyên kinh doanh thương mại.
Quá trình bán hàng thực chất là sự tổng hợp của các hoạt động mua, bán, trao đổi sản phẩm hàng hoá phục vụ cho mục đích sản xuất và tiêu dùng xã hội. Trong đó, bán hàng là mục đích, còn mua hàng là phương tiện để đạt được mục đích. Đối với nền kinh tế quốc dân, đây chính là cầu nối từ nơi sản xuất tới nơi tiêu dùng, nó đảm nhận chức năng và nhiệm vụ điều tiết, lưu thông hàng hoá, có ảnh hưởng trực tiếp tới cân đối giữa các ngành, các đơn vị, các vùng và đáp ứng mọi đòi hỏi giữa cung - cầu hàng hoá trên thị trường. Các DN sản xuất, kinh doanh thương mại trong nền kinh tế thị trường không thể tồn tại và phát triển độc lập được nếu như không nhờ sự có mặt của các hoạt động trên.
Thực tế trong kinh doanh cho thấy, hàng hoá sản xuất ra được tiêu thụ nhanh chóng sẽ trực tiếp kích thích sản xuất phát triển, đẩy nhanh vòng quay của vốn, tăng lợi nhuận và chống lại mọi rủi ro cho bản thân doanh Nguyễn Thị Hoạt KT6 – K1 Chuyên đề tốt nghiệp LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐH Công Nghiệp HN 4 Khoa Kinh Tế nghiệp. Quá trình quay vòng của vốn trong hoạt động thương mại được thể hiện thông qua công thức: T - H - T’ (Tiền - Hàng - Tiền). Trong đó, quá trình mua hàng: Tiền chuyển thành hàng, quá trình bán hàng: Hàng chuyển thành tiền. Về bản chất quá trình bán hàng là sự tổng hợp các hoạt động thuộc quá trình mua - bán, trao đổi - dự trữ sản phẩm hàng hoá.
Hàng hoá sản xuất ra là phục vụ cho nhu cầu của người mua, thông qua quá trình bán hàng thực hiện được giá trị và giá trị sử dụng của mình, giúp cho nhu cầu xã hội luôn luôn được đáp ứng kịp thời và sản xuất không ngừng phát triển. Trong hoạt động kinh doanh thương mại, thực hiện tốt khâu bán hàng là phương pháp hữu hiệu tăng doanh thu bán hàng và lợi nhuận của doanh nghiệp, tạo điều kiện tái đầu tư mở rộng quy mô kinh doanh. Vì vậy, kế toán được sử dụng như một công cụ sắc bén và có hiệu lực nhất để phản ánh khách quan và giám sát toàn diện hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng là một trong những nội dung chủ yếu của công tác kế toán trong các doanh nghiệp kinh doanh thương mại.
Nhiệm vụ của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại. Để đáp ứng được yêu cầu quản lý về hàng hoá, bán hàng xác định kết quả bán hàng kế toán phải thực hiện các nhiệm vụ sau đây: - Phản ánh và ghi chép đầy đủ, kịp thời, chính xác tình hình hiện có và tình hình biến động của từng loại sản phẩm, hàng hoá theo chỉ tiêu số lượng, chất lượng, chủng loại và giá trị. - Phản ánh và ghi chép đầy đủ, kịp thời và chính xác các khoản doanh thu, các khoản giảm trừ doanh thu và chi phí của từng hoạt động trong doanh nghiệp. Đồng thời theo dõi và đôn đốc các khoản phải thu của khách hàng.
- Phản ánh kịp thời chính xác tình hình bán hàng của doanh nghiệp trong kỳ. Ghi chép, phản ánh chính xác tổng giá trị thanh toán của hàng hoá bán ra bao gồm doanh thu bán hàng, thuế giá trị gia tăng Nguyễn Thị Hoạt KT6 – K1 Chuyên đề tốt nghiệp LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐH Công Nghiệp HN 5 Khoa Kinh Tế đầu ra của từng nhóm mặt hàng, từng hoá đơn, từng khách hàng, từng đơn vị trực thuộc. - Xác định chính xác giá mua thực tế của lượng hàng đã tiêu thụ, đồng thời phân bổ chi phí thu mua cho hàng tiêu thụ nhằm xác định kết quả bán hàng. - Phản ánh và tính toán chính xác kết quả của từng hoạt động, giám sát tình hình thực hiện nghĩa vụ với nhà nước và tình hình phân phối kết quả các hoạt động.
- Cung cấp thông tin kế toán phục vụ cho việc lập báo cáo tài chính và định kỳ phân tích hoạt động kinh tế liên quan đến quá trình bán hàng, xác định kết quả kinh doanh của doanh nghiệp. - Cung cấp thông tin cần thiết về tình hình bán hàng phục vụ cho việc chỉ đạo, điều hành hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. - Tham mưu cho lãnh đạo các giải pháp thúc đẩy quá trình bán hàng. Vai trò của kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại.
Với các doanh nghiệp thương mại, tổ chức tốt công tác bán hàng và xác định kết quả bán hàng sẽ tạo điều kiện phát triển kinh doanh, từng bước hạn chế thất thoát hàng hoá, phát hiện ra những hàng hoá chậm luân chuyển để có biện pháp xử lý đúng đắn nhằm thúc đẩy quá trình tuần hoàn vốn. Từ số liệu kế toán bán hàng cung cấp, chủ doanh nghiệp có thể đánh giá mức độ hoàn thành kế hoạch kinh doanh, giá vốn hàng bán và lợi nhuận. Dựa vào đó giúp chủ doanh nghiệp tìm và đưa ra các biện pháp tối ưu nhằm đảm bảo duy trì sự cân đối thường xuyên giữa nhập hàng và xuất hàng. Trong điều kiện hiện nay của nền kinh tế, các doanh nghiệp có nhiều mối quan hệ kinh tế với các đơn vị khác như liên doanh liên kết để thu hút vốn đầu tư, cho vay.
Khi đó kế toán không chỉ là công cụ của những nhà quản lý và điều hành sản xuất kinh doanh mà còn là phương tiện kiểm tra giám sát những người chủ sở hữu doanh nghiệp, những người có quan hệ kinh tế và lợi ích ở doanh nghiệp như các nhà đầu tư, khi đó thông qua số liệu kế toán bán Nguyễn Thị Hoạt KT6 – K1 Chuyên đề tốt nghiệp LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐH Công Nghiệp HN 6 Khoa Kinh Tế hàng và xác định kết quả bán hàng họ biết được khả năng tài chính của doanh nghiệp, năng lực kinh doanh của doanh nghiệp trên thương trường từ đó ra các quyết định đầu tư, cho vay hoặc liên kết làm ăn kinh doanh với doanh nghiệp. Lý luận chung về bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong các doanh nghiệp thương mại. Khái niệm về kế toán bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại. Bán hàng: là khâu cuối cùng trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thương mại.
Nó chính là quá trình chuyển giao quyền sỏ hữu về hàng hoá từ tay người bán sang người mua để nhận quyền sở hữu về tiền tệ hoặc quyền được đòi tiền ở người mua. Như vậy quá trình bán hàng ở các doanh nghiệp có những đặc điểm sau: - Đó là sự mua bán có thoả thuận, doanh nghiệp đồng ý bán, khách hàng đồng ý mua, trả tiền và chấp nhận trả tiền. - Có sự thay đổi quyền sở hữu về hàng hoá từ doanh nghiệp sang cho khách hàng. - Doanh nghiệp giao một loại hàng hoá cho khách hàng và nhận lại từ khách hàng một khoản tiền hoặc một khoản nợ gọi là doanh thu bán hàng.
Số doanh thu này là cơ sở để doanh nghiệp xác định kết quả bán hàng của doanh nghiệp mình. Kết quả bán hàng là kết quả cuối cùng của các hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trong một kỳ nhất định và được so sánh giữa một bên là tổng doanh thu và thu nhập với một bên là tổng chi phí của hoạt động kinh tế đã được thực hiện. Nếu doanh thu và thu nhập từ các hoạt động lớn hơn chi phí thì doanh nghiệp có lãi (lợi nhuận); ngược lại nếu doanh thu và thu nhập nhỏ hơn chi phí thì doanh nghiệp bị lỗ. Mối quan hệ giữa bán hàng và xác định kết quả bán hàng.
Bán hàng là khâu cuối cùng của quá trình kinh doanh của doanh nghiệp còn xác định kết quả kinh doanh là căn cứ quan trọng để đơn vị quyết định Nguyễn Thị Hoạt KT6 – K1 Chuyên đề tốt nghiệp LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Trường ĐH Công Nghiệp HN 7 Khoa Kinh Tế tiêu thụ hàng hoá nữa hay không .Do đó có thể nói giữa bán hàng và xác định kết quả kinh doanh có mối quan hệ mật thiết .Kết quả bán hàng là mục đích cuối cùng của doanh nghiệp còn bán hàng là phương tiện trực tiếp để đạt được mục đích đó. Các phương thức bán hàng và xác định kết quả bán hàng trong doanh nghiệp thương mại. Có nhiều phương thức bán hàng khác nhau, tuỳ vào yêu cầu đặc điểm kinh doanh, từng doanh nghiệp có thể lựa chọn và áp dụng cho phù hợp với doanh nghiệp mình. Phương thức bán buôn hàng hoá.
a)Phương thức bán buôn hàng hoá qua kho. Bán buôn hàng hoá qua kho theo hình thức giao hàng trực tiếp : Theo hình thức này, căn cứ vào hợp đồng đã ký kết, bên mua cử đại diện đến nhận hàng tại kho (địa điểm giao hàng) của doanh nghiệp. Doanh nghiệp xuất hàng từ kho để giao trực tiếp cho người mua do bên mua uỷ nhiệm đến nhận hàng trực tiếp.