Chương 1. Cơ sở lý luận về dự toán tổng thể doanh nghiệp. Thực trạng công tác lập dự toán tổng thể tại Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải. Giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán tổng thể tại Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải.
Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải Công ty Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải 4 “Hoàn thiện công tác lập dự toán ngân sách tại Công ty Phân bón Miền Nam” của tác giả Nguyễn Ý Nguyên Hân (2008), Đại học Kinh tế TP. Hồ Chí Minh [4]. Luận văn đã khái quát hóa cơ sở lý luận về lập dự toán ngân sách trong doanh nghiệp một cách hệ thống và đầy đủ, làm cơ sở và tiền đề cho việc phân tích, đánh giá thực trạng công tác lập dự toán tại Công ty Phân bón Miền Nam. Tác giả cũng đã phản ánh đƣợc thực trạng công tác lập dự toán tại Công ty Phân bón Miền Nam; chỉ rõ những ƣu điểm, hạn chế trong công tác lập dự toán ngân sách tại đơn vị.
Từ đó luận văn đã đƣa ra đƣợc các giải pháp hoàn thiện nhƣ hoàn thiện quy trình lập dự toán, hoàn thiện mô hình lập dự toán, hoàn thiện các báo cáo dự toán. Tuy nhiên, trong số các giải pháp đƣa ra thì một số ít giải pháp tính khả thi còn chƣa cao, chƣa cân nhắc giữa lợi ích mang lại và chi phí bỏ ra. Hơn nữa bố cục của đề tài còn chƣa thật sự phù hợp và logic. [2] đã giải quyết đƣợc một số vấn đề nhƣ hệ thống những vấn đề lý luận cơ bản về lập dự toán trong doanh nghiệp; Khảo sát thực tế về công tác lập dự toán tổng thể tại Viễn thông Quảng Nam, làm cơ sở đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác lập dự toán tại đơn vị.
Trong các giải pháp đƣa ra, ngoài giải pháp hoàn thiện mô hình lập dự toán, quy trình lập dự toán và các báo cáo dự toán liên quan thì đề tài còn đƣa ra đƣợc giải pháp hoàn thiện hệ thống đánh giá trách nhiệm cho các cấp quản lý trong việc lập dự toán tại đơn vị. Tuy nhiên, luận văn chƣa đề cập đến kỳ lập dự toán tại Viễn thông Quảng Nam. Hơn nữa trong các báo cáo dự toán mà tác giả nêu ra trong phần giải pháp thực hiện số liệu còn chung chung, chƣa cụ thể theo từng quý, gây khó khăn cho ngƣời sử dụng thông tin. Luận văn đã góp phần bổ sung lý luận về hoạch định ngân sách và giúp các cấp quản trị tại Công ty nhận thức rõ hơn vai trò của công tác hoạch định ngân sách đối với hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị.
Trên cơ sở tìm hiểu thực trạng công tác hoạch định ngân sách tại đơn vị, tác giả đã đề xuất một số giải pháp hoàn thiện mang ý nghĩa thực tiễn cao đối với công tác hoạch định ngân sách tại Công ty Cổ phần Thủy điện Đăk Rơ Sa. Tuy nhiên, phần đánh giá thực trạng công tác hoạch định ngân sách tại đơn vị còn chung chung, một số giải pháp còn chƣa cụ thể. nghiên cứu nghiên cứu Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải 6 Ngoài ra đ còn thêm , giáo trình. Có thể kể đến: Giáo trình “ ” (2012) của tác giả Quang, [9].
Tác giả đã trình bày một cách hệ thống những vấn đề chung về kế toán quản trị; Trong đó bao gồm cả những vấn đề liên quan tới dự toán sản xuất kinh doanh. Tác giả nhấn mạnh ý nghĩa công tác lập dự toán trong doanh nghiệp, tiến hành phân loại dự toán, đặc biệt chỉ rõ cơ sở khoa học khi xây dựng dự toán và nêu lên một số trình tự xây dựng dự toán cơ bản. Đối với mỗi trình tự xây dựng dự toán, tác giả cũng phân tích rõ ƣu nhƣợc điểm của mỗi loại dự toán để các doanh nghiệp có thể vận dụng một cách phù hợp với đặc điểm của đơn vị mình. Ngoài những vấn đề chung về dự toán tổng thể doanh nghiệp thì điểm mới của giáo trình là đã nêu lên một số các nhân tố ảnh hƣởng đến công tác lập dự toán, cụ thể là công tác dự báo tiêu thụ và một số phƣơng pháp để có thể dự báo tiêu thụ.
Thêm vào đó, tác giả còn xây dựng trình tự lập dự toán tổng thể trong doanh nghiệp sản xuất một cách khoa học, chi tiết với đầy đủ các loại dự toán. Thông qua quyết định này, tác giả có thể nắm bắt các mục tiêu tổng quát và cụ thể về tỷ trọng sản xuất xe ô tô trong nƣớc ở giai đoạn tới; tìm hiểu cơ chế, chính sách ƣu đãi của nhà nƣớc đối với nhà sản xuất cũng nhƣ ngƣời tiêu dùng trong và ngoài nƣớc, làm cơ sở dự đoán sản lƣợng tiêu thụ trong đề tài nghiên cứu của mình. 7 Nhìn chung, ngoài việc nhấn mạnh tầm quan trọng, ý nghĩa của công tác lập dự toán đối với hoạt động kinh doanh, các tài liệu trên còn hệ thống hóa những nội dung cơ bản liên quan tới dự toán tổng thể doanh nghiệp một cách khoa học, cụ thể. Đây là nền tảng lý luận để tác giả có cơ sở, định hƣớng và vận dụng vào thực tế tại Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải trong đề tài nghiên cứu của mình.
Nhờ công tác lập dự toán mà doanh nghiệp có thể phòng tránh tối thiểu các rủi ro có thể xảy ra Công ty TNHH MTV Sản xuất và Lắp ráp ô tô tải Chu Lai - Trƣờng Hải khái quát hó Công ty phƣơng Công ty, luận văn sẽ đề xuất một số giải pháp nhằm hoàn thiện công tác lập dự toán tại Công ty phƣơng pháp lập dự toán và hoàn thiện các báo cáo dự toán. Các giải pháp hoàn thiện mà tác giả nêu ra trong luận văn có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc đối với Công ty trong việc nâng cao hiệu quả trong công tác lập dự toán tổng thể doanh nghiệp. 8 CHƢƠNG 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ DỰ TOÁN TỔNG THỂ DOANH NGHIỆP 1. Khái niệm dự toán Dự toán là những dự kiến, những phối hợp chi tiết chỉ rõ cách huy động và sử dụng nguồn lực của doanh nghiệp trong từng thời kỳ và đƣợc biểu diễn bằng một hệ thống chỉ tiêu dƣới dạng số lƣợng và giá trị [9, tr.
Dự toán tổng thể doanh nghiệp là sự tính toán, dự kiến một cách toàn diện mục tiêu kinh tế, tài chính mà doanh nghiệp cần đạt đƣợc tron cách thức huy động, sử dụng vốn và các nguồn khác để thực hiện các mục tiêu của đơn vị. Dự toán tổng thể doanh nghiệp là một hệ thống gồm nhiều báo cáo dự toán nhƣ: Dự toán tiêu thụ sản phẩm, Dự to trực tiếp, Dự toán chi phí nhân công trực tiếp, Dự toán chi phí sản xuất chung, Dự toán chi phí bán hàng, Dự toán chi phí quản lý doanh nghiệp, Dự toán giá vốn hàng bán, Dự toán vốn đầu tƣ, Dự toán tồn kho thành phẩm hàng hoá, Dự toán kết quả hoạt động kinh doanh, Dự toán Bảng cân đối kế toán. Thông tin trên dự toán là cơ sở để đánh giá kết quả hoạt động của các bộ phận và từng cá nhân trong bộ phận nhằm phục vụ tốt cho quá trình tổ chức và hoạch định trong doanh nghiệp. Phân loại dự toán Dự toán là một công cụ quản lý rất hữu ích, tuy nhiên để phát huy đƣợc tính hữu ích của công cụ quản lý này đòi hỏi nhà quản trị phải có sự am hiểu các loại dự toán để có thể ứng dụng một cách thích hợp nhất vào việc quản lý doanh nghiệp trong từng thời kỳ.
Tùy theo nhu cầu cung cấp thông tin của nhà quản lý cũng nhƣ mục đích phát triển của doanh nghiệp trong tƣơng lai, khi xây dựng dự toán các nhà quản trị có thể lựa chọn các loại dự toán khác 9 nhau. Căn cứ vào từng tiêu thức phân loại cụ thể, dự toán đƣợc phân loại thành: a. Phân loại theo thời gian Bao gồm dự toán ngắn hạn và dự toán dài hạn [9]. + Dự toán ngắn hạn: Là dự toán chủ đạo đƣợc lập cho kỳ kế hoạch (một năm tài chính) và đƣợc chia thành từng quý, từng tháng, tuần… Dự toán ngắn hạn là dự toán nguồn tài chính hoạt động hàng năm liên quan đến các hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp nhƣ tiêu thụ, sản xuất, mua hàng, thu, chi… Dự toán ngắn hạn là cơ sở đƣa ra các quyết định tác nghiệp.
+ Dự toán dài hạn: Là những dự toán liên quan đến nguồn tài chính cho việc mua sắm tài sản cố định, đất đai, nhà xƣởng, tài sản dài hạn gắn liền với hoạt động của doanh nghiệp trong nhiều năm. Dự toán dài hạn đảm bảo khi thời hạn dự toán kết thúc doanh nghiệp sẽ có đủ nguồn vốn sẵn sằng đáp ứng nhu cầu mua sắm tài sản cố định mới. Dự toán dài hạn chính là những kế hoạch dài hạn thể hiện các mục tiêu chiến lƣợc, phát triển của doanh nghiệp. Hệ thống dự toán trong doanh nghiệp rất phong phú và đa dạng.
Do đó, tùy thuộc vào mục đích cung cấp thông tin mà nhà quản trị sẽ vận dụng cho phù hợp. Phân loại theo mối quan hệ với mức độ hoạt động Theo cách phân loại này, ta có hai loại dự toán: Dự toán tĩnh và dự toán linh hoạt [9]. + Dự toán tĩnh là dự toán đƣợc lập theo một mức độ hoạt động nhất định. Theo định nghĩa, dự toán tĩnh sẽ không bị điều chỉnh hay thay đổi kể từ khi đƣợc lập ra; bất kể có sự thay đổi về doanh thu tiêu thụ, các điều kiện kinh doanh xảy ra trong kỳ dự toán.
Nhƣng trong thực tế sự biến động của các yếu tố chủ quan và khách quan thƣờng xuyên nhƣ: sự lên xuống của giá cả thị trƣờng, sản lƣợng tiêu thụ biến động, thay đổi các chính sách kinh tế…Do đó, dự toán tĩnh thƣờng phù hợp với những doanh nghiệp sản xuất sản phẩm theo đơn đặt hàng, tình hình sản xuất kinh doanh ổn định. + Dự toán linh hoạt: là dự toán đƣợc lập với nhiều mức độ hoạt động khác nhau trong cùng một phạm vi hoạt động. Dự toán linh hoạt giúp nhà quản trị thấy đƣợc sự biến động chi phí khi mức độ hoạt động thay đổi.