lời mở đầu và kết luận, khoá luận của em có kết cấu nhƣ sau: Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ. Chƣơng 2: Thực trạng tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu Công ty cổ phần xây lắp – cơ điện Quang Minh. Chƣơng 3: Một số biện pháp hoàn thiện công tác kế toán nguyên vật liệu tại Công ty cổ phần xây lắp – cơ điện Quang Minh Mặc dù đã cố gắng nghiên cứu, tìm hiểu để hoàn thành bài khóa luận, song em cũng không thể tránh khỏi những hạn chế nhất định, em mong đƣợc sự chỉ bảo tham gia góp ý của các bác trong ban lãnh đạo, các cô chú trong phòng tài chính - kế toán, đặc biệt là sự góp ý của thầy cô giáo giúp em bổ sung và hoàn thiện bài khoá luận đạt kết quả tốt hơn. 1 SV: Nguyễn Thị Hƣơng Thảo – QTL901K Khóa luận tốt nghiệp CHƢƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ TỔ CHỨC CÔNG TÁC KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU TRONG DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ 1.
Những vấn đề chung về tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ.Sự cần thiết phải tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ. Nguyên vật liệu là một trong những nhân tố cấu thành nên sản phẩm, sau quá trình sản xuất kinh doanh giá trị của nó chuyển dịch hết vào giá trị của sản phẩm. Do đó nguyên vật liệu có vai trò quan trọng trong sản xuất kinh doanh. Đối với những doanh nghiệp xây dựng, thông thƣờng chi phí nguyên vật liệu chiếm tỷ trọng rất lớn khoảng 70% giá trị công trình.
Một hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp không thể thực hiện đƣợc nếu thiếu một trong ba yếu tố: lao động, tƣ liệu lao động và đối tƣợng lao động. Trong đó con ngƣời với tƣ cách là chủ thể lao động sử dụng vật liệu lao động và đối tƣợng lao động để tạo ra của cải vật chất. Để hoạt động sản xuất kinh doanh có thể diễn ra thì phải có nguyên vật liệu, vậy nên quản lý nguyên vật liệu là nhân tố quan trọng của các doanh nghiệp. Tuy nhiên ở mỗi doanh nghiệp khác nhau thì lai có phạm vi, mức độ, phƣơng pháp quản lý khác nhau.
Khi kinh tế ngày càng phát triển thì các phƣơng pháp quản lý cũng trở nên hoàn thiện hơn vì vậy các doanh nghiệp phải áp dụng phƣơng pháp quản lý phù hợp với công tác sản xuất của mình nhằm hiệu quả tối ƣu nhất. Kế toán là công cụ phục vụ cho việc quản lý nguyên vật liệu. Nó góp phần kiểm soát, tránh thất thoát, lãng phí nguyên vật liệu ở tất cả các khâu dự trữ, sử dụng, thu hồi. ngoài ra còn đảm bảo cung cấp đầy đủ, kịp thời, đồng bộ các nguyên vật liệu cần thiết cho sản xuất.
Kế toán nguyên vật liệu giúp cho lãnh đạo doanh nghiệp nắm đƣợc tình hình vật tƣ để chỉ đạo tiến độ sản xuất. Hạch toán nguyên vật liệu phải đảm bảo chính xác, kịp thời và đầy đủ tình hình thu mua, nhập, xuất, dự trữ vật liệu. Tính chính xác của hạch toán kế toán nguyên vật liệu ảnh hƣởng đến tính chính xác của giá thành sản phẩm. 2 SV: Nguyễn Thị Hƣơng Thảo – QTL901K Khóa luận tốt nghiệp Vì vậy việc tổ chức hạch toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp là rất cần thiết, tạo tiền đề cho việc thực hiện mục tiêu lợi nhuận.
Khái niệm và đặc điểm của nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ. Theo chuẩn mực số 02- Hàng tồn kho (Ban hành theo quyết định 149/2001/QĐ- BTC ngày 31/12/2001 của Bộ trƣởng Bộ Tài chính)hàng tồn kho của doanh nghiệp là những tài sản đƣợc mua vào để sản xuất hoặc để bán trong kỳ sản xuất, kinh doanh bình thƣờng, gồm: - Hàng mua đang đi trên đƣờng; - Nguyên liệu, vật liệu; Công cụ, dụng cụ; - Sản phẩm dở dang; - Thành phẩm, hàng hoá; hàng gửi bán; - Hàng hoá đƣợc lƣu giữ tại kho bảo thuế của doanh nghiệp Nhƣ vậy nguyên liệu, vật liệu là một bộ phận của hàng tồn kho, là một trong những yếu tố cơ bản của quá trình sản xuất kình doanh, tham gia thƣờng xuyên và trực tiếp vào quá trình sản xuất sản phẩm, ảnh hƣởng trực tiếp tới chất lƣợng của sản phẩm đƣợc sản xuất và đƣợc thể hiện dƣới dạng vật hóa nhƣ: hạt nhựa trong doanh nghiệp sản xuất đồ nhựa, vải trong doanh nghiệp may mặc, sắt thép trong doanh nghiệp cơ khí. Thứ nhất, về mặt vốn: Nguyên vật liệu là thành phần quan trọng của vốn lƣu động, đặc biệt là vốn dự trữ của doanh nghiệp. Để nâng cao hiệu quả sự dụng vốn, doanh nghiệp cần phải tăng tốc luận chuyển vốn lƣu động và điều đó không thể tách rời việc dự trữ, sử dụng nguyên vật liệu một cách hiệu quả, hợp lý nhất.
Thứ hai, về mặt giá trị: Khác với tƣ liệu lao động, khi tham gia vào quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, nguyên vật liệu bị tiêu hao toàn bộ, không giữ nguyên hình thái vật chất ban đầu và chuyển dịch toàn bộ giá trị một lần vào chi phí sản xuất và giá thánh sản phầm trong doanh nghiệp sản xuất. 3 SV: Nguyễn Thị Hƣơng Thảo – QTL901K Khóa luận tốt nghiệp 1. Yêu cầu quản lý và nhiệm vụ kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ. Yêu cầu quản lý.
Xuất phát từ vị trí đặc điểm của vật liệu trong quá trình sản xuất kinh doanh, để quá trình sản xuất kinh doanh diễn ra một cách liên tục thì phải đảm bảo cung cấp nguyên vật liệu kịp thời về mặt số lƣợng, chất lƣợng cũng nhƣ chủng loại vật liệu do nhu cầu sản xuất ngày càng phát triển đòi hỏi vật liệu ngày càng nhiều để đáp ứng nhu cầu sản xuất sản phẩm và kinh doanh có lãi là mục tiêu của doanh nghiệp hƣớng tới. Vì vậy, quản lý tốt ở khâu thu mua, dự trữ và sử dụng nguyên vật liệu là điều kiện cần thiết để đảm bảo chất lƣợng sản phẩm, tiết kiệm chi phí, giá thành giảm, tăng lợi nhuận của doanh nghiệp. Nguyên vật liệu là tài sản dự trữ cho sản xuất thƣờng xuyên biến động. Do vậy, các doanh nghiệp cần giám sát chặt chẽ quá trình thu mua, bảo quản và sử dụng vật liệu một cách có hiệu quả.
Trong khâu thu mua: đảm bảo cung cấp đầy đủ kịp thời nguyên vật liệu cho sản xuất sản phẩm về mặt số lƣợng, chủng loại, chất lƣợng, giá cả hợp lý phản ánh đầy đủ chính xác giá thực tế của vật liệu. Trong khâu dự trữ và bảo quản: Doanh nghiệp phải tổ chức hệ thống kho tàng hợp lý, đúng chế độ bảo quản với từng loại vật liệu để tránh hƣ hỏng, thất thoát, mất phẩm chất ảnh hƣờng đến chất lƣợng sản phẩm. Trong khâu sử dụng: Sử dụng vật liệu theo đúng định mức tiêu hao, đúng chủng loại vật liệu, nhằm phát huy hiệu quả sử dụng vật liệu, nâng cao chất lƣợng sản phẩm, chi phí vật liệu trong giá thành sản phẩm vì đòi hỏi tổ chức ghi chép, theo dõi, phản ánh tình hình xuất vật liệu. Tính toán phân bổ chính xác cho từng đối tƣợng sử dụng theo phƣơng pháp thích hợp, cung cấp số liệu kịp thời chính xác cho công tác tính giá sản phẩm.
Đồng thời thƣờng xuyên hoặc định kỳ phân tích tình hình thu mua, bảo quản dự trữ và sử dụng vật liệu, trên cơ sở đề ra những biện pháp cần thiết cho việc quản lý ở từng khâu, nhằm giảm mức tiêu hao vật liệu trong sản xuất sản phẩm, là cơ sở để tăng thêm sản phẩm cho xã hội. Nhiệm vụ kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ. Để đáp ứng yêu cầu quản lý kế toán trong doanh nghiệp cần thực hiện tốt các nhiệm vụ sau: 4 SV: Nguyễn Thị Hƣơng Thảo – QTL901K Khóa luận tốt nghiệp - Phản ứng chính xác kịp thời và kiểm tra chặt chẽ tình hình cung cấp nguyên vật liệu trên các mặt: số lƣơng, chất lƣợng, chủng loại và thời gian cung cấp. - Tính toán và phân bổ chính xác kịp thời giá trị nguyên vật liệu xuất dùng cho các đối tƣợng khác nhau, kiểm tra chặt chẽ việc thực hiện định mức tiêu hao vật tƣ, phát hiện và ngăn chặn kịp thời những trƣờng hợp sự dụng vật tƣ sai mục đích, lãng phí.
-Thực hiện việc kiểm kê nguyên vật liệu theo yêu cầu quản lý, lập các báo cáo về tình hình sử dụng nguyên vật liệu, tham gia công tác phân tích việc thực hiện kế hoạch thu mua, dự trữ, sử dụng nguyên vật liệu. Phân loại và tính giá nguyên vật liệu trong doanh nghiệp vừa và nhỏ.Phân loại nguyên vật liệu. Để đảm bảo cho quá trình quản lý và sử dụng có hiệu quả thì việc phân loại nguyên vật liệu là rất cần thiết bởi mỗi cách phân loại khác nhau sẽ có ý nghĩa khác nhau cho ngƣời quản lý và sử dụng. Trong doanh nghiệp, để tiến hành sản xuất thì cần rất nhiều loại nguyên vật liệu.
Việc phân loại nguyên vật liệu có cơ sở khoa học hợp lý là điều kiện để có thể quản lý một cách chặt chẽ và tổ chức hạch toán chi tiết phục vụ cho công tác quản lý trong doanh nghiệp. Phân loại theo vai trò và công dụng chủ yếu của nguyên vật liệu - Nguyên liệu, vật liệu chính: Là đối tƣợng chủ yếu cấu thành lên thực thể của sản phẩm. - Vật liệu phụ: Là những loại vật liệu khi tham gia vào quá trình sản xuất, không cấu thành thực thể chính của sản phẩm nhƣng có thể kết hợp với vật liệu chính làm thay đổi màu sắc, mùi vị, hình dáng bề ngoài, tăng thêm chất lƣợng của sản phẩm hoặc tạo điều kiện cho quá trình chế tạo sản phẩm đƣợc thực hiện bình thƣờng, hoặc phục vụ cho nhu cầu công nghệ, kỹ thuật, bảo quản đóng gói; phục vụ cho quá trình lao động. - Nhiên liệu: là những thứ có tác dụng cung cấp nhiệt lƣợng trong quá trình sản xuất kinh doanh tạo điều kiện cho quá trình chế tạo sản phẩm diễn ra bình thƣờng.
Nhiên liệu có thể tồn tại ở thể lỏng, thể khí và thể rắn nhƣ: xăng, dầu, than, củi, khí, ga. - Phụ tùng thay thế: là những loại phụ tùng, chi tiết đƣợc sự dụng để thay thế, sửa chữa những máy móc thiết bị, phƣơng tiện vận tải, công cụ, dụng cụ sản xuất. 5 SV: Nguyễn Thị Hƣơng Thảo – QTL901K Khóa luận tốt nghiệp - Vật liệu và thiết bị xây dựng cơ bản: Là những loại vật liệu và thiết bị đƣợc sử dụng cho công việc xây dựng cơ bản.