BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH -------- NGUYEÃN THIEÄN PHONG CHÍNH SAÙCH TAØI CHÍNH HOà TRÔÏ PHAÙT TRIEÅN DOANH NGHIEÄP NHOÛ VAØ VÖØA NGOAØI QUOÁC DOANH VUØNG ÑOÀNG BAÈNG SOÂNG CÖÛU LONG Chuyeân ngaønh: TAØI CHÍNH – LÖU THOÂNG – TIEÀN TEÄ VAØ TÍN DUÏNG Maõ soá: 5.09 LUAÄN AÙN TIEÁN SÓ KINH TEÁ Ngöôøi höôùng daãn khoa hoïc: GS.TS NGUYEÃN THANH TUYEÀN Thaønh phoá Hoà Chí Minh - Naêm 2007 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 6 MUÏC LUÏC ------- Trang phô b×a Lêi cam ®oan Môc lôc Danh môc c¸c ch÷ viÕt t¾t Danh môc c¸c b¶ng Danh môc c¸c biÓu ®å Trang MÔÛ ÑAÀU. 1 CH¦¥NG 1 DOANH NGHIEÄP NHOÛ VAØ VÖØA NGOAØI QUOÁC DOANH VAØ CHÍNH SAÙCH TAØI CHÍNH HOà TRÔÏ PHAÙT TRIEÅN DOANH NGHIEÄP NHOÛ VAØ VÖØA.1- Kh¸i niÖm vμ ®Æc ®iÓm doanh nghiÖp nhá vμ võa 6 1.1- Kh¸i niÖm vÒ doanh nghiÖp nhá vμ võa.2- §Æc ®iÓm doanh nghiÖp nhá vμ võa.2- Vai trß cña doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh trong nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng ®Þnh h−íng x· héi chñ nghÜa.1- T¹o ®−îc nhiÒu viÖc lμm cho ng−êi lao ®éng, gãp phÇn xãa ®ãi gi¶m nghÌo.2- §ãng gãp vμo t¨ng tr−ëng cña tæng s¶n phÈm trong n−íc (GDP).3- Huy ®éng ngμy cμng nhiÒu nguån vèn trong x· héi nh»m ®Çu t− vμ ph¸t triÓn kinh tÕ.4- T¨ng gi¸ trÞ xuÊt khÈu.5- §ãng gãp ®¸ng kÓ vμo Ng©n s¸ch Nhμ n−íc. 19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.6- Gãp phÇn tÝch cùc thóc ®Èy chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ n−íc ta theo h−íng hiÖn ®¹i hãa.7- Gãp phÇn t¹o m«i tr−êng kinh doanh, thóc ®Èy ph¸t triÓn thÓ chÕ kinh tÕ thÞ tr−êng ®Þnh h−íng x· héi chñ nghÜa, ®Èy nhanh tiÕn tr×nh héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ.8- Gãp phÇn ®μo t¹o lùc l−îng lao ®éng c¬ ®éng, linh ho¹t vμ cã chÊt l−îng.9- Sù cÇn thiÕt cña doanh nghiÖp nhá vμ võa trong nÒn kinh tÕ quèc d©n.3- Ph©n lo¹i doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh.4- ChÝnh s¸ch tμi chÝnh hç trî ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh.1- Vai trß cña chÝnh s¸ch tμi chÝnh trong ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ë ViÖt Nam.2- C¸c chÝnh s¸ch tμi chÝnh hç trî ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh.3- C¸c chÝnh s¸ch cã liªn quan kh¸c.5- Kinh nghiÖm ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ë mét sè n−íc cã nÒn kinh tÕ "chuyÓn ®æi" 39 1.3- Liªn bang Nga.4- Bμi häc kinh nghiÖm ®èi víi ViÖt Nam. 53 KÕt luËn ch−¬ng 1 56 CH¦¥NG 2 THÖÏC TRAÏNG VEÀ TAØI CHÍNH VAØ CHÍNH SAÙCH HOà TRÔÏ TAØI CHÍNH ÑOÁI VÔÙI DOANH NGHIEÄP NHOÛ VAØ VÖØA NGOAØI QUOÁC DOANH VUØNG ÑOÀNG BAÈNG SOÂNG CÖÛU LONG 57 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1- VÞ trÝ ®Þa lý, tμi nguyªn thiªn nhiªn, thÕ m¹nh vμ kinh tÕ cña vïng ®ång b»ng s«ng Cöu Long.2- Tμi nguyªn thiªn nhiªn.3- ThÕ m¹nh cña vïng §BSCL.4- T×nh h×nh ph¸t triÓn kinh tÕ cña vïng §BSCL.2- Thùc tr¹ng ho¹t ®éng cña doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh ë vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.1- S¬ l−îc vÒ sù ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.2- Sù ph¸t triÓn vÒ sè l−îng doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh.3- Quy m« lao ®éng, vèn vμ lÜnh vùc, ®Þa bμn kinh doanh cña doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh.4- Tæng gi¸ trÞ tμi s¶n doanh nhgiÖp.5- Tæng doanh thu.6- Tæng lîi nhuËn.7- Tû suÊt lîi nhuËn.8- Thu nép ng©n s¸ch Nhμ n−íc.9- Huy ®éng c¸c nguån vèn phôc vô kinh doanh vμ ®Çu t−.3- Mét sè chÝnh s¸ch tμi chÝnh hç trî ph¸t triÓn DNNVV ngoμi quèc doanh vïng §BSCL.1- ChÝnh s¸ch thuÕ.2- ChÝnh s¸ch tÝn dông.3- ChÝnh s¸ch ph¸t triÓn thÞ tr−êng.4- ChÝnh s¸ch ph¸t triÓn thÞ tr−êng tμi chÝnh (tham gia thÞ tr−êng chøng kho¸n).
97 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.4- C¸c chÝnh s¸ch hç trî tμi chÝnh liªn quan kh¸c.1- ChÝnh s¸ch ®Êt ®ai.2- ChÝnh s¸ch c«ng nghÖ.3- ChÝnh s¸ch hç trî ®μo t¹o nguån nh©n lùc.5- KÕt qu¶, h¹n chÕ, nguyªn nh©n vμ nh÷ng bμi häc rót ra vÒ thùc thi chÝnh s¸ch tμi chÝnh hç trî doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.2- Nh÷ng h¹n chÕ.3- Nguyªn nh©n vμ nh÷ng bμi häc kinh nghiÖm. 122 KÕt luËn ch−¬ng 2 132 CH¦¥NG 3 CAÙC GIAÛI PHAÙP HOAØN THIEÄN CHÍNH SAÙCH TAØI CHÍNH HOà TRÔÏ PHAÙT TRIEÅN DOANH NGHIEÄP NHOÛ VAØ VÖØA NGOAØI QUOÁC DOANH.1- §Þnh h−íng, môc tiªu ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.1- Ph¸t triÓn b×nh ®¼ng gi÷a c¸c thμnh phÇn kinh tÕ.2- §Þnh h−íng ph¸t triÓn.3- Nh÷ng ®Þnh h−íng −u tiªn.2- C¸c chÝnh s¸ch tμi chÝnh tÇm vÜ m« ®Ó ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh.1- ChÝnh s¸ch khuyÕn khÝch ®Çu t−.2- ChÝnh s¸ch khuyÕn khÝch doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh tham gia th−¬ng m¹i quèc tÕ.3- ChÝnh s¸ch tiÕp cËn c¸c nguån vèn vμ tham gia thÞ tr−êng chøng kho¸n. 151 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.3- ChÝnh s¸ch tμi chÝnh hç trî ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh cña ChÝnh quyÒn ®Þa ph−¬ng vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.4- C¸c gi¶i ph¸p tμi chÝnh tù th©n c¸c doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.1- Gi¶i ph¸p sö dông hiÖu qu¶ vèn.2- Gi¶i ph¸p liªn kÕt trong nguån vèn ®Ó t¨ng vèn ®Çu t−.3- Gi¶i ph¸p huy ®éng vèn vμ sö dông hiÖu qu¶ vèn huy ®éng.4- Më réng thÞ tr−êng tiªu thô s¶n phÈm trong vμ ngoμi n−íc ®Ó ph¸t triÓn kinh doanh bÒn v÷ng.5- T¨ng c−êng tiÕp thÞ, qu¶ng b¸ s¶n phÈm.5- C¸c gi¶i ph¸p cã liªn quan nh»m hç trî tμi chÝnh ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long.1- ChÝnh s¸ch ®Êt ®ai.2- ChÝnh s¸ch c«ng nghÖ.3- Hç trî ®μo t¹o nguån nh©n lùc.4- Thμnh lËp HiÖp héi Doanh nghiÖp nhá vμ võa.5- Tranh thñ sù hç trî ph¸t triÓn doanh nghiÖp nhá vμ võa tõ c¸c tæ chøc quèc tÕ. 193 KÕt luËn ch−¬ng 3.
198 Danh môc c¸c c«ng tr×nh cña t¸c gi¶ ®· c«ng bè liªn quan ®Õn luËn ¸n. 200 Tμi liÖu tham kh¶o. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 11 DANH MUÏC CAÙC CHÖÕ VIEÁT TAÉT ---------- DNNVV : Doanh nghieäp nhoû vaø vöøa ÑBSCL : Ñoàng baèng soâng Cöûu Long GDP : Toång saûn phaåm quoác noäi NHPTVN : Ngaân haøng Phaùt trieån Vieät Nam WTO : Toå chöùc Thöông maïi theá giôùi DANH MUÏC CAÙC BIEÅU ÑOÀ -------------- Trang 2.1 Kim ng¹ch xuÊt nhËp khÈu c¸c tØnh vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long qua c¸c n¨m 1998 - 2006.2 Doanh nghiÖp nhá vμ võa vïng §ång b»ng s«ng Cöu Long ph©n theo quy m« lao ®éng vμ vèn n¨m 2001, 2002, 2003. 75 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 12 DANH MUÏC CAÙC BAÛNG --------- Baûng Teân baûng Trang 1.1 Tr×nh ®é c«ng nghÖ cña c¸c doanh nghiÖp nhá vμ võa ë thμnh phè Hå ChÝ Minh.2 ChØ sè ph¸t triÓn tæng s¶n phÈm trong n−¬c theo thμnh phÇn kinh tÕ n¨m 2000 - 2006.3 Tæng s¶n phÈm trong n−íc vμ c¬ cÊu tæng s¶n phÈm trong n−íc theo gi¸ thùc tÕ ph©n theo khu vùc kinh tÕ n¨m 1990 - 2006.4 Tæng s¶n phÈm trong n−íc vμ c¬ cÊu tæng s¶n phÈm theo gi¸ thùc tÕ ph©n theo thμnh phÇn kinh tÕ n¨m 1995 - 2006.5 Tiªu chÝ doanh nghiÖp nhá vμ võa Hungary.1 T¨ng tr−ëng GDP cña vïng §BSCL qua c¸c n¨m 2000 - 2006.2 Tæng s¶n phÈm (GDP) vïng §BSCL n¨m 2001 - 2006 ph©n theo tØnh, thμnh phè.3 Kim ng¹ch xuÊt khÈu vïng §BSCL qua c¸c n¨m 2000 - 2006.4 Kim ng¹ch nhËp khÈu vïng §BSCL qua c¸c n¨m 2000 - 2006.5 Doanh nghiÖp nhá vμ võa vïng §BSCL n¨m 2003 ph©n theo quy m« lao ®éng vμ theo ®Þa ph−¬ng.6 Doanh nghiÖp nhá vμ võa vïng §BSCL n¨m 2003 ph©n theo quy m« vèn vμ theo ®Þa ph−¬ng.7 ChØ sè ph¸t triÓn DNNVV ngoμi quèc doanh n¨m 2001 - 2004.8 Doanh nghiÖp nhá vμ võa ngoμi quèc doanh vïng §BSCL ph©n theo lo¹i h×nh doanh nghiÖp vμ theo ®Þa ph−¬ng n¨m 2004.
81 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.9 Vèn ®¨ng ký kinh doanh cña doanh nghiÖp n¨m 2002, n¨m 2004 ph©n theo ®Þa ph−¬ng.10 ChØ tiªu doanh lîi tμi s¶n n¨m 2001 cña doanh nghiÖp vïng §BSCL.11 §ãng gãp vμo ng©n s¸ch Nhμ n−íc cña doanh nghiÖp vïng §BSCL n¨m 2001, 2004.12 Huy ®éng vèn trung vμ dμi h¹n, d− nî ng¾n h¹n t¹i c¸c ng©n hμng cña doanh nghiÖp ngoμi quèc doanh c¸c tØnh vïng §BSCL n¨m 2001, 2004.13 Kim ng¹ch xuÊt khÈu cña DNNVV ngoμi quèc doanh c¸c tØnh vïng §BSCL qua c¸c n¨m 2002, 2003, 2004.14 Gi¸ trÞ s¶n xuÊt c«ng nghiÖp cña DNNVV ngoμi quèc doanh n¨m 2001, 2004.15 Nh÷ng h¹n chÕ cña DNNVV ngoμi quèc doanh theo kÕt qu¶ kh¶o s¸t cña dù ¸n RDSB n¨m 2004.16 Kim ng¹ch xuÊt vμ nhËp khÈu cña c¶ n−íc vμ vïng §BSCL n¨m 2004, 2005. 118 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com 14 MÔÛ ÑAÀU -------- 1. Sù cÇn thiÕt cña ®Ò tμi. Sau h¬n hai m−¬i n¨m ®æi míi, cïng víi viÖc hiÕn ph¸p hãa chñ tr−¬ng ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ nhiÒu thμnh phÇn, c«ng nhËn, b¶o hé chÕ ®é ®a së h÷u, trong ®ã cã së h÷u t− nh©n, §¶ng vμ Nhμ n−íc ta ®· tõng b−íc x©y dùng, hoμn thiÖn thÓ chÕ kinh tÕ ®èi víi doanh nghiÖp thuéc c¸c thμnh phÇn kinh tÕ kh¸c nhau.
B¾t ®Çu tõ §¹i héi VI (1986), sau ®ã tõng b−íc ®−îc hoμn thiÖn dÇn qua c¸c kú §¹i héi tiÕp theo, ®Õn §¹i héi IX ®· cã ®−îc mét kh¸i niÖm ng¾n gän vÒ m« h×nh kinh tÕ míi: " Kinh tÕ thÞ tr−êng ®Þnh h−íng x· héi chñ nghÜa ". Vμ ®Õn §¹i héi X §¶ng ta ®· x¸c ®Þnh “…C¸c thμnh phÇn kinh tÕ ho¹t ®éng theo ph¸p luËt ®Òu lμ bé phËn hîp thμnh quan träng cña nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng ®Þnh h−íng x· héi chñ nghÜa, b×nh ®¼ng tr−íc ph¸p luËt, cïng ph¸t triÓn l©u dμi, hîp t¸c vμ c¹nh tranh lμnh m¹nh;…xãa bá mäi rμo c¶n, t¹o t©m lý vμ m«i tr−êng kinh doanh thuËn lîi cho c¸c lo¹i h×nh doanh nghiÖp t− nh©n ph¸t triÓn kh«ng h¹n chÕ quy m« trong mäi ngμnh nghÒ, lÜnh vùc, kÓ c¶ c¸c lÜnh vùc s¶n xuÊt kinh doanh quan träng cña nÒn kinh tÕ mμ luËt ph¸p kh«ng cÊm. Trªn c¬ së ®ã, ChÝnh phñ ®· cã nhiÒu chÝnh s¸ch, gi¶i ph¸p lín nh»m ph¸t huy ®Õn møc cao nhÊt hiÖu qu¶ ho¹t ®éng, søc c¹nh tranh còng nh− tiÒm n¨ng cña lo¹i h×nh kinh tÕ d©n doanh, trong ®ã cã doanh nghiÖp nhá vμ võa. Cã thÓ thÊy râ hÖ thèng ph¸p luËt, m«i tr−êng kinh doanh ®ang dÇn ®−îc c¶i thiÖn vμ ngμy cμng chuyÓn biÕn tÝch cùc, c¸c doanh nghiÖp nhá vμ võa ngμy cμng ®−îc h−ëng nhiÒu chÝnh s¸ch −u ®·i vμ b×nh ®¼ng h¬n, t×nh tr¹ng ph©n biÖt ®èi xö so víi doanh nghiÖp nhμ n−íc gi¶m nhiÒu.
§Æc biÖt, mét sè yÕu tè quan träng, cã tÝnh chÊt sèng cßn víi sù tån t¹i vμ ph¸t triÓn cña c¸c doanh nghiÖp nhá vμ võa nh− viÖc tiÕp cËn nguån vèn, c«ng nghÖ, ®Êt ®ai, lao ®éng, th«ng tin thÞ tr−êng ®· cã nhiÒu c¬ chÕ, chÝnh s¸ch th«ng tho¸ng h¬n tr−íc.