Giáo trình Quản lý công Phần 1 - TS. Trần Anh Tuấn (HV Hành chính Quốc gia)

Giáo trình nghiên cứu quản lý công phần 1, trình bày lý thuyết rõ ràng, minh họa ví dụ thực tế, phù hợp sinh viên ., phục vụ nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Lý Công
• Đề tài: Giáo Trình Quản Lý Công Phần 1
• Loại tài liệu: Giáo Trình
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Hướng dẫn tổng quan về giáo trình quản lý công P1

Giáo trình quản lý công cung cấp một hệ thống kiến thức nền tảng, giới thiệu cách tiếp cận mới đối với hành chính công. Đây là lĩnh vực khoa học non trẻ, hình thành từ yêu cầu cải cách khu vực công nhằm nâng cao hiệu lực và hiệu quả. Nội dung cốt lõi của môn học tập trung vào việc áp dụng các lý thuyết, nguyên tắc và kỹ thuật quản lý hiện đại, vốn đã thành công trong khu vực tư nhân, vào hoạt động của các tổ chức công. Sự chuyển đổi từ hành chính công truyền thống sang quản lý công hiện đại không chỉ là sự thay đổi về thuật ngữ. Nó phản ánh một sự thay đổi sâu sắc trong tư duy, từ việc tuân thủ quy trình cứng nhắc sang tập trung vào kết quả đầu ra và sự hài lòng của công dân. Giáo trình này làm rõ sự khác biệt giữa hai cách tiếp cận, nhấn mạnh việc chính phủ nên đóng vai trò “cầm lái” thay vì “chèo thuyền”. Điều này có nghĩa là nhà nước tập trung vào hoạch định chính sách, định hướng chiến lược và giám sát, đồng thời khuyến khích sự tham gia của các tổ chức xã hội và tư nhân trong việc cung cấp dịch vụ công. Các chương đầu tiên của giáo trình đặt nền móng cho việc tìm hiểu khu vực công, các chủ thể và phương pháp quản lý, từ đó tạo cơ sở để phân tích các nội dung chuyên sâu hơn về tài chính công, quản lý nhân lực và cải cách hành chính.

1.1. Sự phát triển từ hành chính công sang quản lý công

Lịch sử hình thành của quản lý công gắn liền với quá trình phát triển của hành chính công. Giai đoạn đầu, hành chính công truyền thống, như được mô tả trong lý thuyết bộ máy thư lại của Max Weber, nhấn mạnh vào cấu trúc thứ bậc, phân công lao động rõ ràng và tính vô nhân xưng. Mô hình này ưu tiên sự kiểm soát chặt chẽ đầu vào và quy trình, đảm bảo tính ổn định nhưng lại làm giảm sự linh hoạt và sáng tạo. Tuy nhiên, từ thập kỷ 80 của thế kỷ XX, bối cảnh kinh tế - xã hội toàn cầu thay đổi mạnh mẽ. Khủng hoảng tài chính và áp lực từ người dân đòi hỏi chính phủ phải hoạt động hiệu quả hơn. Từ đây, xu hướng “Quản lý công mới” (New Public Management) ra đời, đánh dấu sự chuyển dịch quan trọng. Như T. Wilson đã nhận định trong tác phẩm “Nghiên cứu về hành chính công” (1887), “thực hiện Hiến pháp khó hơn là xây dựng hiến pháp”, nhấn mạnh tầm quan trọng của khâu thực thi. Quản lý công hiện đại học hỏi các phương pháp quản trị từ khu vực tư nhân, tập trung vào hiệu quả, chất lượng dịch vụ và xem công dân như “khách hàng”. Đây không phải là sự phủ nhận hoàn toàn hành chính công, mà là một cách tiếp cận mới để quản lý nhà nước hiệu quả hơn trong bối cảnh mới.

1.2. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu của khoa học quản lý

Đối tượng nghiên cứu chính của khoa học quản lý công là các quy luật, nguyên tắc và mối quan hệ phát sinh trong quá trình hoạt động của các tổ chức thuộc khu vực công. Cụ thể, khoa học này tập trung vào các vấn đề như: vai trò của khu vực công, các chủ thể quản lý, phương pháp và nội dung quản lý (hoạch định chiến lược, quản lý nhân lực, tài chính công). Phạm vi nghiên cứu của quản lý công rất rộng, bao trùm hoạt động bên trong các tổ chức bộ máy hành chính và cả tác động của chúng đến toàn xã hội. Môn học này nghiên cứu các mối quan hệ giữa tổ chức với môi trường, giữa chủ thể quản lý và đối tượng quản lý, và giữa các cá nhân trong tổ chức. Mục tiêu cuối cùng là tìm ra các phương pháp tối ưu để vận hành khu vực công, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của xã hội và đảm bảo sự phát triển bền vững. Giáo trình nhấn mạnh, nghiên cứu quản lý công không chỉ là xem xét triết lý, mà quan trọng hơn là “chuyển tải các quan điểm khoa học vào các tổ chức thuộc khu vực công... để không tụt hậu so với khu vực tư”.

II. Thách thức cốt lõi trong quản lý nhà nước hiện đại

Hoạt động quản lý nhà nước trong kỷ nguyên mới phải đối mặt với nhiều thách thức chưa từng có. Toàn cầu hóa và cách mạng công nghệ đã tạo ra một môi trường vận động nhanh, đòi hỏi các chính phủ phải linh hoạt và nhạy bén hơn. Mô hình hành chính công truyền thống, với đặc tính quan liêu và cứng nhắc, ngày càng bộc lộ sự bất cập. Việc tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình mà ít quan tâm đến kết quả cuối cùng đã làm giảm hiệu quả hoạt động và sự hài lòng của người dân. Thêm vào đó, khủng hoảng kinh tế và áp lực về tài chính công buộc các quốc gia phải tìm cách tối ưu hóa nguồn lực. Ngân sách nhà nước eo hẹp trong khi nhu cầu về dịch vụ công và an sinh xã hội ngày càng tăng, tạo ra một bài toán khó cho các nhà hoạch định chính sách công. Sự gia tăng vai trò của các tổ chức xã hội và khu vực tư nhân cũng tạo ra sức ép cạnh tranh, buộc khu vực công phải tự cải cách để nâng cao năng lực. Những thách thức này đòi hỏi một tư duy quản lý công mới, tập trung vào việc xây dựng một nền hành chính hiệu quả, minh bạch và có trách nhiệm giải trình.

2.1. Hạn chế của mô hình hành chính công truyền thống

Mô hình hành chính công truyền thống dựa trên lý thuyết thư lại của Max Weber có những ưu điểm về tính ổn định và công bằng trong việc áp dụng quy tắc. Tuy nhiên, nó cũng tồn tại nhiều hạn chế lớn. Cấu trúc thứ bậc nhiều tầng nấc làm tăng tính quan liêu, khiến các hoạt động diễn ra chậm chạp. Việc kiểm soát chặt chẽ đầu vào và quy trình, như giáo trình chỉ ra, “có thể tạo nên hiệu lực trong hoạt động hành chính nhưng chưa kiểm soát được hiệu quả của hoạt động”. Điều này dẫn đến tình trạng lãng phí nguồn lực. Hơn nữa, cơ chế làm việc suốt đời và quản lý cứng nhắc không khuyến khích sự sáng tạo và nỗ lực của công vụ và công chức. Mối quan hệ giữa chính trị và hành chính không được tách bạch rõ ràng cũng là một điểm yếu, dẫn đến việc bổ nhiệm dựa trên “tinh thần đảng phái” thay vì năng lực, làm suy yếu tính chuyên nghiệp của bộ máy. Những hạn chế này làm cho bộ máy nhà nước khó thích ứng với sự thay đổi nhanh chóng của môi trường kinh tế - xã hội hiện đại.

2.2. Áp lực từ toàn cầu hóa đối với chính sách công

Quá trình toàn cầu hóa đặt hành chính công dưới những thách thức mới. Sự hội nhập kinh tế quốc tế đòi hỏi các quốc gia phải điều chỉnh liên tục các chính sách công để phù hợp với các cam kết và thông lệ quốc tế. Nhà nước phải vận động nhanh nhạy hơn để đáp ứng nhu cầu cạnh tranh trên phạm vi toàn cầu. Cuộc cách mạng khoa học công nghệ, đặc biệt là công nghệ thông tin, đã thay đổi hoàn toàn cách thức tương tác giữa chính phủ, doanh nghiệp và người dân. Công dân ngày nay có trình độ dân trí cao hơn, đòi hỏi sự minh bạch, trách nhiệm giải trình và chất lượng dịch vụ công tốt hơn. Họ không còn chấp nhận một nền hành chính quan liêu, xa cách. Những áp lực này buộc các chính phủ phải xem xét lại vai trò và quy mô của mình, chuyển đổi từ vai trò nhà cung cấp trực tiếp sang vai trò điều tiết, tạo điều kiện và hợp tác với các thành phần khác trong xã hội.

III. Cách tiếp cận của quản lý công Lý thuyết và nguyên tắc

Cách tiếp cận của quản lý công hiện đại là một cuộc cách mạng trong tư duy về vai trò của nhà nước. Nó không chỉ là sự vay mượn đơn thuần các công cụ quản lý từ doanh nghiệp mà là sự tích hợp một cách có chọn lọc để tạo ra một mô hình quản trị hiệu quả hơn. Nền tảng của cách tiếp cận này là các lý thuyết quản lý công mới, nhấn mạnh vào kết quả, hiệu quả và sự linh hoạt. Thay vì tập trung vào việc tuân thủ quy trình, quản lý công đặt ra các mục tiêu rõ ràng, có thể đo lường và đánh giá hiệu suất dựa trên các chỉ số cụ thể. Nguyên tắc cốt lõi là chính phủ nên tập trung vào việc “cầm lái” (steering) thay vì “chèo thuyền” (rowing), nghĩa là hoạch định chính sách và định hướng, còn việc cung cấp dịch vụ công có thể được xã hội hóa hoặc chuyển giao cho khu vực tư nhân thông qua các hợp đồng. Cách tiếp cận này cũng đề cao tinh thần cạnh tranh, áp dụng các cơ chế thị trường vào hoạt động công để nâng cao chất lượng và giảm chi phí. Trọng tâm của quản lý công là xây dựng một chính phủ có tinh thần doanh nhân, sáng tạo và luôn hướng tới phục vụ người dân tốt hơn.

3.1. Các lý thuyết quản lý công nền tảng và ảnh hưởng

Sự phát triển của lý thuyết quản lý công được định hình bởi nhiều trường phái tư tưởng. Giai đoạn đầu chịu ảnh hưởng từ “Quản lý theo khoa học” của F. Taylor và “Lý luận quản lý hành chính” của Henry Fayol. Các lý thuyết này cho rằng “có thể vận dụng kỹ thuật, phương pháp quản lý xí nghiệp của tư nhân” vào các cơ quan công quyền. Fayol đã đề xuất 14 nguyên tắc quản lý và 5 chức năng cơ bản (lập kế hoạch, tổ chức, chỉ huy, phối hợp, kiểm tra) đã trở thành nền tảng cho khoa học quản lý. Giai đoạn tiếp theo là “Khoa học hành vi”, tập trung vào yếu tố con người, nhấn mạnh nhu cầu xã hội và tâm lý của nhân viên. Gần đây nhất, các lý thuyết như “Lựa chọn công” (Public Choice) và “Quản lý công mới” (NPM) đã có ảnh hưởng sâu sắc, chủ trương đưa các yếu tố thị trường, cạnh tranh và định hướng khách hàng vào hoạt động của nhà nước. Những lý thuyết này cung cấp bộ khung lý luận quan trọng cho các chương trình cải cách hành chính trên toàn thế giới.

3.2. Áp dụng cơ chế thị trường vào cung cấp dịch vụ công

Một trong những đột phá của quản lý công là việc áp dụng cơ chế thị trường vào lĩnh vực cung cấp dịch vụ công. Thay vì nhà nước độc quyền, mô hình mới khuyến khích cạnh tranh giữa các nhà cung cấp, bao gồm cả các đơn vị công và tư. Điều này được thực hiện thông qua các hình thức như đấu thầu cung cấp dịch vụ, hợp tác công-tư (PPP), và xã hội hóa. Mục tiêu là để “người dân tự quản lý, tự phục vụ” và nâng cao chất lượng dịch vụ thông qua áp lực cạnh tranh. Khi các tổ chức phải cạnh tranh để giành được hợp đồng, họ sẽ có động lực để cắt giảm chi phí, đổi mới công nghệ và cải thiện chất lượng phục vụ. Việc này không có nghĩa là nhà nước từ bỏ trách nhiệm. Ngược lại, vai trò của nhà nước chuyển từ nhà cung cấp trực tiếp sang người điều tiết, đặt ra tiêu chuẩn, giám sát chất lượng và đảm bảo mọi công dân đều có thể tiếp cận các dịch vụ thiết yếu một cách công bằng.

IV. Phương pháp tổ chức bộ máy hành chính công hiệu quả

Để thực thi hiệu quả các nguyên tắc của quản lý công, việc cải tổ tổ chức bộ máy hành chính là yêu cầu tiên quyết. Một bộ máy hành chính hiệu quả cần được thiết kế theo hướng tinh gọn, linh hoạt và giảm bớt các tầng nấc trung gian. Thay vì một cấu trúc thứ bậc cứng nhắc, xu hướng hiện nay là xây dựng các mô hình tổ chức phẳng hơn, trao quyền nhiều hơn cho các đơn vị cấp dưới. Phân cấp, phân quyền là một trong những phương pháp quan trọng, giúp các quyết định được đưa ra nhanh chóng và sát với thực tiễn hơn. Đi kèm với đó là việc xác định rõ chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, tránh chồng chéo và xây dựng cơ chế phối hợp hiệu quả. Nguồn nhân lực, bao gồm đội ngũ công vụ và công chức, đóng vai trò trung tâm trong quá trình này. Do đó, cần có một hệ thống quản lý nhân sự hiện đại, từ tuyển dụng, đào tạo đến đánh giá và đãi ngộ, nhằm thu hút và giữ chân người tài, tạo động lực để họ cống hiến và sáng tạo trong công việc.

4.1. Tinh gọn tổ chức bộ máy hành chính nhà nước

Việc tinh gọn tổ chức bộ máy hành chính là một nội dung trọng tâm của cải cách hành chính. Mục tiêu là giảm bớt sự cồng kềnh, chồng chéo chức năng và các tầng nấc trung gian không cần thiết. Quá trình này đòi hỏi phải rà soát, đánh giá lại chức năng, nhiệm vụ của từng cơ quan, đơn vị. Những nhiệm vụ không còn phù hợp hoặc có thể chuyển giao cho xã hội, khu vực tư nhân thực hiện cần được mạnh dạn cắt giảm. Giáo trình chỉ ra rằng, nhiều quốc gia nhận thấy “bộ máy của chính phủ quá lớn; chi phí cho việc duy trì bộ máy đó ngày càng tăng trong khi hiệu quả hoạt động của nó không tăng”. Do đó, việc sắp xếp lại cơ cấu theo hướng đa ngành, đa lĩnh vực, giảm số lượng đầu mối và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin để tự động hóa các quy trình là giải pháp tất yếu. Một bộ máy tinh gọn sẽ giúp quản lý nhà nước trở nên hiệu lực, hiệu quả hơn, giảm gánh nặng cho ngân sách và phục vụ người dân tốt hơn.

4.2. Vai trò của công vụ và công chức trong quản lý công

Đội ngũ công vụ và công chức là nhân tố quyết định sự thành công của mô hình quản lý công mới. Họ không còn là những người thực thi mệnh lệnh một cách máy móc, mà phải trở thành những nhà quản lý chuyên nghiệp, năng động và có tinh thần phục vụ. Điều này đòi hỏi một sự thay đổi toàn diện trong công tác quản lý nhân sự. Hệ thống tuyển dụng cần dựa trên năng lực và cạnh tranh công bằng. Công tác đào tạo, bồi dưỡng phải được chú trọng để cập nhật kiến thức và kỹ năng mới. Đặc biệt, chế độ đãi ngộ và đánh giá hiệu suất cần được cải cách theo hướng gắn với kết quả công việc. Thay vì chế độ “biên chế suốt đời”, cần áp dụng các hợp đồng linh hoạt và cơ chế lương thưởng dựa trên thành tích để tạo động lực. Xây dựng một nền công vụ chuyên nghiệp, liêm chính và tận tụy là nền tảng để hiện thực hóa các mục tiêu của cải cách hành chính.

4.3. Phân cấp quản lý nhà nước để tăng tính chủ động

Phân cấp, phân quyền là xu hướng tất yếu trong quản lý nhà nước hiện đại. Việc chuyển giao bớt thẩm quyền từ trung ương xuống địa phương giúp giải quyết công việc nhanh hơn, hiệu quả hơn và phù hợp hơn với điều kiện thực tế. Nguyên tắc cơ bản là “việc gì cấp dưới có khả năng làm tốt, tiện lợi hơn cho người dân và doanh nghiệp thì kiên quyết để cấp dưới làm và chịu trách nhiệm”. Phân cấp phải được thực hiện một cách toàn diện, bao gồm cả nhiệm vụ, tài chính công và nhân sự. Tuy nhiên, phân cấp không có nghĩa là trung ương buông lỏng quản lý. Vai trò của chính phủ trung ương là tập trung vào các vấn đề chiến lược quốc gia, ban hành thể chế, và tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực thi pháp luật ở địa phương. Một cơ chế phân cấp hợp lý sẽ phát huy được tính chủ động, sáng tạo của chính quyền địa phương, đồng thời vẫn đảm bảo sự quản lý thống nhất của trung ương.

V. Hướng dẫn ôn tập và tài liệu môn quản lý công hiệu quả

Để nắm vững kiến thức từ giáo trình quản lý công, người học cần có một phương pháp ôn tập khoa học và hệ thống. Việc chuẩn bị không chỉ dừng lại ở việc đọc thuộc lòng các khái niệm mà cần tập trung vào việc hiểu sâu bản chất của các lý thuyết quản lý công và khả năng vận dụng chúng vào thực tiễn. Một trong những cách hiệu quả nhất là hệ thống hóa kiến thức theo từng chương, bắt đầu từ việc nắm rõ đề cương môn học quản lý công. Từ đó, tóm tắt các ý chính, vẽ sơ đồ tư duy để liên kết các khái niệm về hành chính công, khu vực công, chính sách công và cải cách hành chính. Việc sử dụng các slide bài giảng quản lý công và các tài liệu ôn tập quản lý công bổ trợ sẽ giúp củng cố kiến thức một cách trực quan. Ngoài ra, việc phân tích các tình huống thực tiễn, các ví dụ về cải cách thành công hoặc thất bại sẽ giúp người học hiểu rõ hơn về những thách thức và cơ hội trong quản lý nhà nước hiện đại.

5.1. Bám sát đề cương môn học quản lý công chi tiết

Nền tảng của việc ôn tập hiệu quả là bám sát đề cương môn học quản lý công. Đề cương cung cấp một cái nhìn tổng thể về cấu trúc môn học, các chủ đề chính, mục tiêu cần đạt và danh mục tài liệu tham khảo. Người học nên bắt đầu bằng việc đọc kỹ đề cương để xác định các trọng tâm kiến thức. Thông thường, đề cương sẽ chia môn học thành các phần rõ ràng: tổng quan về quản lý công, khu vực công, chủ thể quản lý, các nội dung quản lý (nhân sự, tài chính), và các xu hướng cải cách. Dựa trên cấu trúc này, người học có thể xây dựng một kế hoạch học tập chi tiết, phân bổ thời gian hợp lý cho từng phần. Việc hiểu rõ mục tiêu của từng chương trong đề cương cũng giúp định hướng quá trình học, biết được sau mỗi phần cần nắm vững những kiến thức và kỹ năng gì, từ đó giúp việc tự đánh giá và ôn tập trở nên hiệu quả hơn.

5.2. Cách sử dụng slide bài giảng quản lý công hiệu quả

Slide bài giảng quản lý công là một công cụ học tập hữu ích, giúp hệ thống hóa kiến thức một cách cô đọng và trực quan. Slide thường trình bày các ý chính, từ khóa quan trọng và các sơ đồ, biểu đồ minh họa, giúp người học dễ dàng nắm bắt được sườn của bài học. Để sử dụng hiệu quả, không nên chỉ đọc lướt qua slide. Thay vào đó, hãy coi slide như một dàn ý chi tiết. Sau khi xem mỗi slide, cần kết hợp đọc lại phần nội dung tương ứng trong giáo trình để hiểu sâu hơn. Ghi chú thêm những thông tin chi tiết, các ví dụ hoặc những điểm chưa rõ vào bên cạnh slide. Việc này biến bộ slide từ một tài liệu thụ động thành một công cụ học tập tương tác, giúp ghi nhớ lâu hơn và liên kết các mảng kiến thức về khoa học quản lý một cách logic.

5.3. Tổng hợp tài liệu ôn tập quản lý công cần thiết

Ngoài giáo trình chính và slide bài giảng, việc tham khảo thêm các tài liệu ôn tập quản lý công khác là rất cần thiết. Các tài liệu này có thể bao gồm sách tham khảo, các bài báo khoa học, các báo cáo nghiên cứu về cải cách hành chính ở Việt Nam và thế giới, và các bộ câu hỏi ôn tập. Việc đọc các bài báo khoa học giúp cập nhật những xu hướng và tranh luận mới nhất trong lĩnh vực quản lý công. Phân tích các nghiên cứu tình huống (case study) về việc áp dụng các mô hình quản lý mới trong thực tiễn sẽ cung cấp những ví dụ sinh động, giúp hiểu rõ hơn về lý thuyết. Các bộ câu hỏi ôn tập giúp kiểm tra lại kiến thức, xác định những phần còn yếu để củng cố kịp thời. Việc tổng hợp và lựa chọn các tài liệu phù hợp sẽ làm phong phú thêm kiến thức và nâng cao khả năng phân tích, lập luận.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 phương điện đối tượng, phạm vi, nội dung, hình thúc và TONG QUAN VE QUAN LY CONG phương pháp quản ly trong khu vực công. Đo quản lý công là lĩnh vực khoa hoc moi mé nên còn 1. Sự hình thành của quản lý công nhiều nội đụng mang tính chuyên sâu cần tiếp tục nghiên cứu, thảo luận, nhất là trong giai đoạn cải cách khu vực công ở 1. Các giai đoạn phái triển hành chính công Việt Nam hiện nay.11 Hành chính công trong thời kỳ dau của công Chúng tôi rất mong nhận được sự đóng góp ý kiến của nghiệp hóa (tù thập ky 80 cua thé kp XVII đến thập kỷ 90 các nhà nghiên cứu và độc giả để cuốn giáo trình được hoàn của thê kỷ XIX) thiện trong lần xuất bản sau.

Hành chỉnh công xuất hiện vào thời kỳ đầu tiên của công, Xin trân trọng cảm ơn! nghiệp hóa khi sản xuất công nghiệp lớn sử dụng máy móc, áp dụng hình thức tổ chức công xưởng và cơ chế thị trường tự đo cạnh tranh khiến cho quá trình tích lũy tu ban gia tang, TAP THE TAC GIA nền kinh tế phát triển nhanh, dẫn đến nhu cầu về sự hỗ trợ của nhà nước đối với giai cấp tư sản. Chính vì vậy vai trò quản ly kinh tế của hành chính công được xác lập và ngày càng nâng cao. Chính phủ các nước tư sản đã thực hiện một chính sách tiền tệ, trong đó quy định các tư thương nước ngoài không mang tiền ra khỏi nước sở tại, mà chỉ được phép mang hàng hóa. Trong chính sách ngoại thương, nhà nước dùng hàng rào thuế quan bảo hộ đánh thuế cao đối với hàng hóa nhập khẩu và áp dụng thuế thấp đối với hàng hóa xuất khẩu.

Mặt khác, nhà nước còn hỗ trợ cho các thương nhân những phương tiện vật chất và tài chính khi họ tham gia buôn bán quốc tế. Nhờ các chính sách đó, các nước tư bản đã tích hiện các quyển mà quan trọng hơn là để có sự giám sat, ché lũy được một lượng tiền tệ và của cải đáng kể cho phát triển ước lẫn nhau giữa các quyền, tạo nên sự cân bằng về quyền kinh tê. Hành chính công trong thời kỳ này áp đụng nguyên lực giữa các cơ quan công quyền. Montesquieu, co tắc mang tính định hướng: “Chính phủ quản lý ít nhất là quan hành pháp không có quyền thông qua luật, nhưng có chính phủ tot nhất”.

Chính phủ chỉ cung cấp những sản phẩm quyên ngăn chặn lập pháp biểu quyết những đạo luật có hại cho quốc gia. Cả Jonh Locke và Montesquieu déu mong nền tảng nhất cho xã hội như thể chế pháp luật, bảo hộ quyền sở hữu tài sản. Hành chính công trong thời kỳ này đã phủ muốn một xã hội tốt đẹp, trong đó quyền tự do của con người định nguyên tắc “vương quyền” coi vua là trên hết, xác lập được để cao. xã hội không phải gánh chịu những lộng hành nguyên tặc phục vụ công chúng của hành chính công và lây của các cơ quan nhà nước.

Như vậy, sự phân chia rành mạch tư tưởng nhân dân là chủ, phủ định tư tưởng nhân trị của chế về chức năng và nhân sự cùng với cơ chế kiềm chế, đổi trọng độ phong kiến, để thay thế bằng tư tưởng pháp trị — nghĩa là có tác dụng vừa hạn chế khá năng lạm quyền, vừa tạo điều quản lý xã hội theo pháp luật. kiện thuận lợi cho việc phát giác sự lạm quyền, đồng thời đề cao trách nhiệm cá nhân. Đây là thời kỳ thai nghén của khoa Tuy nhiên, đặc trưng chủ yếu trong chế độ dùng người học hành chính công. của chính phủ thời kỳ này là “các chính đảng chia nhau lợi ích” gắn với quá trình đưa người của đảng mình vào các vị trí 1.

Hành chính công trong thời kỳ phát triển và hoàn quan trọng trong tổ chức nhà nước nên hành chính công chịu thành công nghiệp hóa (từ thập lạ 80 của thé kp XIX đến sự chỉ phối mạnh mẽ bởi chính trị dan đến không đảm bảo thập kỳ 70 của thể kỷ XX) tính ôn định và chuyên nghiệp của đội ngũ nhân sự hành Thời ky phát triển và hoàn thành công nghiệp hóa là thời chính. Hai lý thuyết chủ yếu về hành chính công có ảnh kỳ phat triển của công nghiệp nặng, công nghiệp hóa chất và hưởng lớn đến tổ chức và hoạt động của chính phủ trong thời hình thành những tập đoàn tư bản độc quyền, các xí nghiệp kỳ này là lý luận coi “Chính phủ là cảnh sát gác đêm” được công nghiệp lớn sử dụng máy móc áp dụng hình thức công ty hình thành trên cơ sở lý luận về kinh tế thị trường của Adam cổ phân, tư bản ngân hàng kết hợp với tư bản công nghiệp, Smith (1776) và lý luận “Nhà nước pháp trị” của J. Locke thể chế kinh tế thị trường hễn hợp giữ vai trò chủ đạo. Trong (1689) va CLL.

Montesquieu (1748) nhằm đề phòng chính thời kỳ này, chính phủ bắt đầu chủ động bổ sung những phủ lạm dụng quyên luc. khuyết tật của thị trường, từng bước can thiệp vào quá trình Theo tư tưởng của J. Montesquieu, viéc vận hành của nền kinh tế thị trường và cung cấp cho xã hội phân chia quyển lực nhà nước thành các quyền lập pháp, những sản phẩm công cộng cơ bản như bảo trợ xã hội, bảo vệ hành pháp, tư pháp, không chỉ để chuyên môn hóa trong thực môi trường, quản chế kinh tế. Chính phủ cũng bắt đầu cung cấp những sản phẩm công cộng hỗn hợp như xây dựng các giữa chính trị và hành chính.

Ông đưa ra lập luận rằng bổ công trình công cộng, các cơ sở cộng đẳng đô thị, công trình nhiệm công chức nên dựa trên sự xúng đáng và công trạng giao thông, năng lượng. khiến cho quy mô của chính phủ và hơn là tỉnh thần đảng phái và cần thiết phải khẳng định chi tiều công tăng lên đáng kể. Chức năng của chính phủ “chính trị” không được tính đến trong nền công vụ. Trong không ngừng được bổ sung, điều chỉnh và dẫn đến sự thành quá trình tách bạch giữa chính trị và hành chính, ông đã thực lập các nhà nước phúc lợi.

sự để cập đến “tính đảng phái” chính trị. Chủ đề chính của Khoa học hành chính công đã bắt đầu từ thời kỳ: này thê T. Wilson là hành chính công phải dựa trên cơ sở một hiện trong tác phẩm“ "Nghiên cứu về hành chính công” năm ngành khoa học quản lý và độc lập với chính trị học truyền 1887 của Thomas W. Wilson', trong đó tổng kết kinh nghiệm thông.

niệm này của ông vẫn còn ảnh hưởng rất về quan hệ giữa lập pháp và hành pháp trong thực tiễn hành lớn và hoàn toàn cần thiết để hiểu rõ về quá trình phát triển chính công ở phương Tây vào thời kỳ đầu của công nghiệp của hành chính công.Wilson cũng nhấn mạnh hóa. Theo ông, 'thực hiện Hiễn pháp khó hơn là xây dựng hành chính công phải thực hiện theo các ý tưởng chính trị và hiến pháp”, điều này cũng có nghĩa là thực thi pháp luật khó Hiến pháp quốc gia. Quan điểm của W. Wilson được nhiều hơn việc ban hành pháp luật.

học giả khác úng hộ như Frank J. Goodnow và Leonard D. Wilson mong muốn những nghiên cứu về hành chính công không chỉ tập trung vào vấn đề nhân sự như nhiều Củng với tư tưởng của T. Wilson, Frank Johnson nhà cải cách đã ủng hộ, mà còn tập trung vào vấn đề tổ chức Goodnow (1859-1939) đã trình bày kỹ lưỡng hơn về sự phân và quản lý nói chung.

Ông đã cố gắng chuyên sự chú ý về đôi hành chính-chính trị trong tác phẩm Chính trị và Hành hành chính công một bước xa hơn bằng cách tìm .hiểu “tổ chính (1900). hành chính hiện đại đã đưa ra một chức và phương pháp của các cơ quan chính phủ” nhằm xác số tỉnh thế khó xử liên quan đến chức năng hành chính và định: (1) điều gì chính phủ làm là có thể phù hợp và thành chính trị — điều hiện đã thế chỗ mối quan tâm truyền thống công; (2) bằng cách nào chính phủ có thé lam những điều phù với sự phân chia quyền lực trong số các nhánh của chính phủ. hợp đó một cách hiệu quả nhất. Trong bài luận của mình, Ông cho rằng.

chính trị và hành chính có thể tách bạch được T. Wilson cũng tin rằng có tổn tại sự khác nhau cơ ban như “su biéu hiện ý chí của nhà nước và sự thực thi ý chí đó”. Trong cuốn sách cũng giới thiệu những phân tích kinh điển của F. Goodnow về sự phân biệt giữa hành chính và chính 1.

Thomas Woodrow Wilson (1856 — 1924) la nha khoa hoc chinh trị đã thừa nhận rằng, khi chức năng ban hành quyết định trị, từng là Chủ tịch của Đại học Princeton Mỹ và sau này là tổng chính trị và hành chính được phân chia một cách hợp pháp, thống thứ 28 của Hợp chủng quốc Hoa Kỳ. thì sẽ phát triển một “xu hướng cho sự kiểm soát cần thiết đối phẩm của ông, tác phẩm về cải cách ngân sách (1918) thu hut với sự phát triển vượt ra ngoài khuôn khổ pháp luật thông qua sự quan tâm đặc biệt của xã hội. Wiloughby cho rang, hệ thống đảng phái chính trị”. cải cách ngân sách có thể bao hàm ba nguy cơ chính: (1) làm Leonard D.

White’, mét nhà sáng lập quan trọng của thé nào ngân sách có thể thúc đây và cung cấp cho sự kiểm khoa học hành chính, ông đặc biệt nổi tiếng với cuốn “Nhập soát thường xuyên; (2) làm thể nào ngân sách có thể tăng môn hành chính” (1926). Có thể nói, đây là cuốn sách đầu cường sự hợp tác giữa lập pháp và hành pháp; (3) làm thế nào tiên chuyên sâu về lĩnh vực hành chính. Trong tác phẩm này, ngân sách có thể đảm bảo hiệu quả chấp hành và quản lý. White đã đưa ra một số nguyên tắc quan trọng như: Chính trị Trên cơ sở những luận để này, chính phủ đã thiết lập các đạo Không được xâm phạm vào hành chính; Hành chính công luật nhằm hạn chế các nguy cơ như: Luật giới hạn chi tiêu và phải dựa trên kết quá của việc nghiên cứu khoa học quản lý; thu nhap, Luat kiểm soát lạm chỉ và cân bằng ngân sách, Luật Hành chính công có thê trở thành một khoa học độc lập và sứ về hiệu quả sử dụng ngân sách.

mệnh của hành chính là kinh tế và hiệu quả. Cuốn “Nghiên Lý luận bành chính công thời kỳ này được coi là lý luận cứu khoa học hành chính” coi nguyên lý tổ chức, quản lý hành chính công truyền thống với ba bộ phận: lý luận tách rời nhân sự, quản lý tài chính là những chủ để cơ bản của khoa hành chính và chính trị.