Chương 1 cứu môn học này đòi hồi phải có tính tổng hợp, khái quất va bhông chỉ kết thúc sau khi học xong môn học này. Môn học NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ HÀNH CHÍNH CÔNG sẽ trang bị kiến thúc cần thiết để tiếp tục nghiên cứu các môn hoc sau: Hành chính công là một thuật ngữ được sử dụng trong nhiều tài liệu nghiên cứu về quản lý nhà nước, dùng để chỉ những nội dung nhất định trong quản lý nhà nước. Theo cách tư duy này, nghiên cứu hành chính công không thể tách khỏi nghiên cứu các van dé thuộc về hoạt động quản lý nhà nước nói chung. Hành chính công là một từ ghép của hai từ: hành chính (administration) va cong (public).
Diéu dé có nghĩa là nghiên cứu hành chính công cũng xuất phát từ nghiên cứu hành chính nói chung và hành chính công nói riêng. NHÀ NƯỚC VÀ QUYEN HANH PHAP TRONG HỆ THỐNG QUYỀN LỰC NHÀ NƯỚC 1. Khái quát các quan niệm về Nhà nước ? Trong lịch sử phát triển của xã hội loài người, có nhiều quan điểm, học thuyết khác nhau về Nhà nước. Có người cho rằng quyền lực là một cái gì đó vĩnh cửu, nên họ giải thích nguồn gốc và bản chất của quyền lực và Nhà nước là chúa Trời hoặc Trời.
' Phan này đã được nghiên cứu ở các môn học khác. Những thông tin ở đây mang tính khái quất để đi đến những nội dung có liên hệ trực tiếp để hiểu hành chính công. Chủ nghĩa Mác-Änghen và V. Lênin không quan niệm Cũng có một số quan điểm khác cho rằng, quyển lực không phải Nhà nước và nguồn gốc Nhà nước như trên đã nêu.
Nhà nước tù chúa Trời, mà chỉ là “khế ước” giữa mọi công dân trong xã hội theo chủ nghĩa Mác~Änghen và V. Lênin là sản phẩm của đấu với một người được tôn lầm Vua. Vua cam kết thực hiện một số tranh giai cấp, là công cụ để đấu tranh và thống trị xã hội. quy tắc để bảo đảm những quyền nào đó cho thần dân.
còn thần Trong điều kiện Việt Nam, với nguyên tấc “Đảng lãnh đạo, dân nguyện tuân theo ý chỉ của Vua, nhân đân làm chủ, Nhà nước quản lý” Nhà nước không chỉ là các Có học thuyết cho rằng Nhà nước là sự hòa hợp giữa cái cơ quan thuộc hệ thống thực hiện các vấn đề quyền lực nhà nước chung và cái riêng, khác phục được mâu thuẫn giữa cá nhân và mà phải khẳng định tính tất yếu của sự lãnh đạo của Đảng Cộng tập thể. Nhưng cũng có quan điểm cho Nhà nước là sản phẩm của sản Việt Nam; nhân đân là người chủ thực sự của đất nước. Đó là bạo lực, mà những nhà cai trị là người có,sức mạnh cưỡng bức sự thể hiện đây đủ nhất “Nhà nước ta là Nhà nước của dân, những người khác yếu hơn tuân theo lệnh của mình. Và người ta đo dân và vì dân” đặt dưới sự lãnh đạo toàn diện của Đảng Cộng thừa nhận rằng, Nhà nước là tổn tại thẻo một quy chế, quy định sản Việt Nam, đội tiên phong của giai cấp công nhân và của cả những điều kiện hoạt động của nó.
Nhà nước chỉ tồn tại với một đân tộc. tư cách là một pháp nhân bằng một quy chế ~ đó là một hiến 2. Quyền lực nhà nước và quyển hành pháp pháp. - Trong thời gian gần đây, cùng với sự phát triển của xã hội a) Quyền lực nhà nước và sự phân công thực thi các quyền loài người, đã có một số cách nhìn nhận về nguồn gốc Nhà nước.
Trong tư duy chung, quyền lực nhà nước là một loại quyền Đó là sự tranh giành quyền lực giữa các nhóm xã hội khác nliau lực đặc biệt được nhân dân trao cho Nhà nước và Nhà nước sử nhằm áp đặt chương trình tổ chức xã hội của mình và khi họ dụng quyền lực đó để quản lý nhà nước (nhân dân và các hành vị thắng thế, có quyền lực chính trị, tức là quyền tổ chức xã hội cá nhân hay tập thể) nhằm đạt được những mục tiêu chung của theo những mục đích mà họ đặt ra cho xã hội và do đó Nhà nước Nhà nước. Quyển lực nhà nước là thể toàn vẹn. Tuy nhiên, để ta đời ~ Nhà nước tự tạo cho mình các quyền hạn về quyền lực thực thi quyền lực nhà nước có thể có nhiều hình thức tổ chức chính trị và đựa vào tương quan lực lượng trong xã hội, luật pháp khác nhau. thể hiện ý chí và sức mạnh của nhóm cầm quyền.
Nhà nước nắm Việc tổ chức thực thi quyển lực nhà nước thường chia thành lấy quyền lập pháp thực sự, làm thay đổi những quan hệ pháp lý ba nhóm: Thực thí quyền lập pháp; thực thi quyền hành pháp và giữa các cá nhân và sau đó nắm lấy quyền xét xử, tất cả nhằm thực thi quyên tư pháp. Mối quan hệ giữa ba hệ thống thực thi ba bảo đảm cho quyền tối cao của Nhà nước; nhưng một mặt, để nhóm quyền trên tuỳ thuộc vào thể chế chính trị và thể chế nhà được thừa nhận là hợp pháp hóa, họ tự cho mình chỉ là người đầy nước quy định. tớ của pháp nhân: : hành pháp. Trong môn học này, chỉ nghiên cứu hoạt động quản Thực thí quyển hành pháp là một bộ phận quan trọng của lý của các cơ quan thuộc hệ thống hành pháp.
hoạt động quản lý nhà nước. Nếu như thực thi quyền lập pháp là làm Hiến pháp, Luật và thông qua luật, thì thực thí quyền hành Quốc hội, cơ quan quyền lực pháp là nhằm tổ chức đời sống xã hội theo các văn bản pháp luật nhà nước cao nhất một cách có hiệu quả. Thực thi quyền hành pháp được trao cho những cơ quan cụ thể. Hệ thống của các cơ quan này có thể có những tên gọi khác ˆ Quyền lập pháp Quyển hành pháp Quyền tư pháp nhau, song chung nhất là Chính phủ.
Ví dụ, ở Việt Nam, theo Hiến pháp 1292, Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc hội, cơ quan hành chính nhà nước cao nhất. Điều đó cũng có nghĩa đây là Lập quy Hoạt động hành chính điều hành cơ quan phải có trách nhiệm thực hiện, tổ chức thực hiện các quyết định của Quốc hội (Hiến pháp, Luật và các Nghị quyết). L 1 | Hệ thống các cơ quan hành pháp thực hiện Luật, ban hành và thực hiện một hệ thống các văn bản pháp quy (quy tắc, quy chế, Chính phú luật lệ) để quản lý xã hội. Cách thức tổ chức hệ thống các cơ quan hành pháp đo luật Ỷ Chính quyền địa phương các cấp pháp quy định và có nhiều loại cơ quan khác nhau.
Nó bao gồm hệ thống các Bộ, cơ quan ngang Bộ, các cơ quan độc lập (thuộc Hình 1. Phân chia thực thì quyền lực nhà nước Chính phủ) và nhiều loại cơ quan khác. Các cơ quan này được b) Quản lý nhà nước trao quản lý các vấn để chung của quốc gia thông qua hệ thống văn bản pháp luật ? (xem sơ đồ hình 1). Quản lý là một hoạt động phức tạp và bao gồm nhiều chức / năng '.
Hoạt động quản lý phụ thuộc vào nhiều yếu tố. Các yếu tố Nghiên cứu quản lý nhà nước nói chung và hành chính nhà đó tác động đến nội dung phương thức và công cụ để tiến nước nói riêng cũng có nghĩa là nghiên cứu toàn bộ hoạt động hành quản lý. Một số yếu tố cơ bản cần chú y la: của các cơ quan nhà nước hay chỉ riêng hệ thống các cơ quan * Nem chs tiết ở "Quản lý học đại cương” HVHCQG. ~ Hệ thống các cơ quan quản lý hành chính nhà nước; cơ cấu tổ chức và hoạt động của nó sẽ được nghiên cứu'ử mön học “Tổ chức các cơ quan quản lý hành chính nhà nước”.
- Il 10 - n4 triển ổn định và bền vững”. Hoạt động quản lý nhà nước thông — Yếu tố con người ; qua hoạt động của các cơ quan thực thị quyền lập pháp. Đó là — Yếu tố chính trị ; hoạt động ban hành các loại văn bản pháp luật nhằm tạo khuôn khổ pháp luật cho xã hội vận động và phát triển; đó là hoạt động — Yếu tố tổ chức ; của các cơ quan thực fi quyền hành pháp nhằm đưa pháp luật — Yếu tố quyền lực ; vào đời sống và điều chỉnh các mối quan hệ nảy sinh; đó là hoạt — Yếu tố thông tin ; động của hệ thống các cơ quan thực thi quyển tư pháp nhằm bảo — Yếu tố văn hóa. đảm cho hệ thống pháp luật được nghiêm minh *.
Các yếu tố đó được các nhà quản lý sử dụng một cách hệ thống, Trong xã hội, tổn tại rất nhiều chủ thể tham gia quản lý xã kết hợp để đưa ra các quyết định quản lý. Tuy nhiên, trong các tổ hội như : Đảng, Nhà nước, tổ chức chính trị - xã hội, các đoàn chức lớn như Nhà nước, vấn dé kết hợp các yếu tố và đặc biệt những thể nhân dân, các hiệp hội, thì quản lý nhà nước có những điểm yếu tố bên ngoài rất phức tạp. Do vậy, đòi hỏi các nhà quản lý phải khác biệt: có năng lực với sự hỗ trợ của các phương tiện công nghệ. —~ Chủ thể quản lý nhà nước là các cơ quan trong bộ máy nhà Quản lý nhà nước là một dạng quản lý, chứa đựng bên trong nước gồm : lập pháp, hành pháp, tư pháp.
nó nhiều kỹ năng thuộc về quần lý như mọi tổ chức khác đã vận ~ Đối tượng quản lý của Nhà nước là toàn thể nhân dân tức dụng. Trong xu thế chung của phát triển công nghệ, nhiều thành toàn bộ dân cư sống và làm việc trong phạm vi lãnh thổ quốc gia. tựu công nghệ được áp dụng thành công trong quản lý các tổ chức tư nhân đã và đang được các tổ chức nhà nước vận dụng. — Vì tính đa dạng về lợi ích, hoạt động của các nhóm người Quản lý nhà nước xuất hiện cùng với Nhà nước, là quản lý trong xã hội, quản lý nhà nước diễn ra trên tất cả các lĩnh vực của công việc của Nhà nước.
Tuy nhiên, nội dung, phương thức và đời sống: Chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng, công cụ áp dụng để tiến hành các hoạt động quản lý nhà nước lại ngoại giao nhằm thỏa mãn nhu cầu hợp pháp của nhân dân. tuỳ thuộc vào từng điều kiện cụ thể của thể chế chính trị, thể chế ~ Quản lý nhà nước mang tính quyền lực nhà nước, lấy pháp nhà nước cũng như điều kiện phát triển kinh tế'— xã hội của quốc luật làm công cụ quản lý chủ yếu nhằm duy trì sự ổn định và phát gia ở từng giai đoạn.