Khóa luận đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới tại xã thanh long huyện thông nông tỉnh cao bằng

Khóa luận phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp nâng cao xây dựng nông thôn mới tại xã Thanh Long, huyện Thông Nông, tỉnh Cao Bằng.

• Tác giả: Hoàng Hương Thủy
• Người hướng dẫn: Ths. Vũ Thị Hải Anh
• Trường học: Trường Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Phát triển nông thôn
• Đề tài: Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới tại xã Thanh Long, huyện Thông Nông, tỉnh Cao Bằng
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu chung
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Ý nghĩa của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu
• 1.3.2. Ý nghĩa trong thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Lý thuyết về nông thôn và phát triển nông thôn
• 2.1.1. Khái niệm về nông thôn
• 2.1.2. Khái niệm PTNT
• 2.2. Các vấn đề liên quan đến nông thôn mới
• 2.2.1. Mô hình nông thôn mới
• 2.2.2. Cơ chế chính sách huy động sự tham gia
• 2.2.3. Các bước xây dựng NTM
• 2.2.4. Tiêu chí về NTM
• 2.2.4.1. Các nhóm tiêu chí
• 2.3. Cơ sở thực tiễn
• 2.3.1. Kinh nghiệm xây dựng NTM ở một số nước trên thế giới
• 2.3.1.1. Kinh nghiệm của Hàn Quốc (Saemaul Undong)
• 2.3.1.2. Kinh nghiệm của Thái Lan (OTOP)
• 3. ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.1.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.1.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.1. Phương pháp điều tra chọn mẫu
• 3.3.2. Phương pháp thu thập thông tin
• 3.3.3. Phương pháp tổng hợp, xử lý số liệu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên và môi trường
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Tài nguyên thiên nhiên
• 4.2. Điều kiện kinh tế- xã hội
• 4.3. Thực trạng về thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM
• 4.3.1. Quy hoạch và thực hiện quy hoạch (tiêu chí 1)
• 4.3.2. Hạ tầng kinh tế - xã hội
• 4.3.3. Kinh tế và tổ chức sản xuất
• 4.3.4. Văn hóa- xã hội- môi trường
• 4.3.5. Hệ thống chính trị
• 4.4. Nghiên cứu vấn đề NTM tại 4 xóm điều tra
• 4.5. Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức trong xây dựng NTM tại xã Thanh Long
• 4.5.1. Thách thức
• 4.6. Giải pháp phát triển xây dựng NTM của xã Thanh Long trong giai đoạn tới
• 4.6.1. Giải pháp về vốn
• 4.6.2. Giải pháp phát triển kinh tế và các tổ chức sản xuất
• 4.6.3. Giải pháp về giáo dục- đào tạo
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 5.1. Đối với nhà nước
• 5.2. Đối với huyện Thông Nông
• 5.3. Đối với xã Thanh Long
• 5.4. Đối với người dân
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp xây dựng nông thôn mới tại xã Thanh Long

Xã Thanh Long, huyện Thông Nông, tỉnh Cao Bằng, đang trong quá trình thực hiện chương trình xây dựng nông thôn mới (NTM). Chương trình này không chỉ nhằm cải thiện hạ tầng mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân. Việc xây dựng NTM tại đây cần được thực hiện đồng bộ và hiệu quả, từ quy hoạch đến thực hiện các tiêu chí cụ thể. Để đạt được mục tiêu này, cần có sự tham gia tích cực của cộng đồng và sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương.

1.1. Tình hình hiện tại của xã Thanh Long trong xây dựng NTM

Hiện tại, xã Thanh Long đã có những bước tiến trong việc xây dựng NTM, nhưng vẫn còn nhiều thách thức. Cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, đời sống người dân còn gặp khó khăn. Việc đánh giá thực trạng là cần thiết để xác định các giải pháp phù hợp.

1.2. Ý nghĩa của việc xây dựng nông thôn mới tại Thanh Long

Xây dựng NTM không chỉ cải thiện hạ tầng mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống, tạo điều kiện cho phát triển kinh tế - xã hội. Điều này giúp người dân có cơ hội tiếp cận dịch vụ tốt hơn và nâng cao thu nhập.

II. Những thách thức trong quá trình xây dựng nông thôn mới tại Thanh Long

Mặc dù có nhiều cơ hội, nhưng xã Thanh Long cũng đối mặt với nhiều thách thức trong quá trình xây dựng NTM. Các vấn đề như thiếu nguồn lực tài chính, năng lực quản lý yếu kém, và sự tham gia của cộng đồng chưa cao là những rào cản lớn. Để vượt qua những thách thức này, cần có các giải pháp cụ thể và khả thi.

2.1. Thiếu nguồn lực tài chính cho xây dựng NTM

Nguồn lực tài chính là yếu tố quyết định trong việc thực hiện các dự án xây dựng NTM. Xã Thanh Long cần tìm kiếm các nguồn tài trợ từ chính phủ và các tổ chức phi chính phủ để đảm bảo đủ kinh phí cho các dự án.

2.2. Năng lực quản lý và điều hành còn hạn chế

Đội ngũ cán bộ tại xã Thanh Long cần được đào tạo và nâng cao năng lực quản lý để có thể thực hiện hiệu quả các chương trình NTM. Việc này sẽ giúp tăng cường khả năng lập kế hoạch và triển khai các dự án.

III. Giải pháp phát triển nông thôn mới tại xã Thanh Long

Để đẩy mạnh xây dựng NTM tại xã Thanh Long, cần áp dụng các giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp này bao gồm cải thiện hạ tầng, phát triển kinh tế, và nâng cao chất lượng dịch vụ xã hội. Sự tham gia của cộng đồng cũng là yếu tố quan trọng trong quá trình này.

3.1. Cải thiện hạ tầng nông thôn

Cần đầu tư vào hạ tầng giao thông, điện, nước sạch và các công trình công cộng khác. Việc này không chỉ tạo điều kiện thuận lợi cho sản xuất mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

3.2. Phát triển kinh tế và tổ chức sản xuất

Khuyến khích phát triển các mô hình sản xuất nông nghiệp hiệu quả, áp dụng công nghệ mới và tạo ra các sản phẩm đặc trưng của địa phương. Điều này sẽ giúp tăng thu nhập cho người dân và phát triển kinh tế địa phương.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại xã Thanh Long

Các giải pháp đã được áp dụng tại xã Thanh Long và đã mang lại những kết quả tích cực. Việc cải thiện hạ tầng và phát triển kinh tế đã giúp nâng cao đời sống người dân. Tuy nhiên, cần tiếp tục theo dõi và đánh giá để điều chỉnh kịp thời các giải pháp.

4.1. Kết quả đạt được từ các giải pháp đã triển khai

Sau khi áp dụng các giải pháp, xã Thanh Long đã có những cải thiện rõ rệt về hạ tầng và đời sống người dân. Sự tham gia của cộng đồng cũng đã tăng lên, tạo ra sự đồng thuận trong việc thực hiện các dự án.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học từ quá trình xây dựng NTM tại Thanh Long cho thấy tầm quan trọng của sự tham gia của cộng đồng và sự hỗ trợ từ chính quyền. Việc này cần được duy trì và phát huy trong tương lai.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho xã Thanh Long

Xã Thanh Long cần tiếp tục đẩy mạnh xây dựng NTM với các giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Sự tham gia của cộng đồng và sự hỗ trợ từ chính quyền là yếu tố quyết định cho sự thành công của chương trình. Hướng đi tương lai cần tập trung vào phát triển bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

5.1. Định hướng phát triển bền vững cho xã Thanh Long

Cần xây dựng các kế hoạch phát triển bền vững, đảm bảo sự phát triển kinh tế đi đôi với bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

5.2. Tăng cường sự tham gia của cộng đồng trong xây dựng NTM

Khuyến khích người dân tham gia vào các hoạt động xây dựng NTM, từ đó tạo ra sự đồng thuận và trách nhiệm trong việc thực hiện các dự án.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài Phát triển nông thôn là lĩnh vực quan trọng và cấp thiết trong các chiến lược kinh tế, xã hội và hiện đại hóa đất nước. Trong những năm gần đây cùng với sự phát triển chung của đất nước, nông thôn đã có bước đổi mới và phát triển mới đáng kể. Đây là vấn đề được Đảng và Nhà nước rất quan tâm cả về tổng kết lý luận, thực tiễn và đầu tư cho phát triển.

Sự phát triển nông thôn tạo điều kiện cho đất nước bước vào giai đoạn công nghiệp hóa - hiện đại hóa (CNH-HĐH), ổn định về kinh tế- chính trị- xã hội (KT-CT-XH). Vì vậy để phát trển các vùng nông thôn một cách toàn diện và bền vững, Thủ tướng Chính phủ đã ký quyết định số 491/QĐ-TTg ban hành Bộ tiêu chí Quốc gia về nông thôn mới gồm 19 tiêu chí. Năm 2013 Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 342/QĐ-TTg ngày 20/02/2013 sửa đổi một số tiêu chí của bộ tiêu chí quốc gia về NTM. Đến năm 2016 Thủ tướng chính phủ ban hành Quyết định 1600/QĐ-TTg ngày 16/08/2016 phê duyệt chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng NTM giai đoạn 2016- 2020.

Thanh Long là xã nằm ở phía Tây huyện Thông Nông, kinh tế- xã hội (KT-XH) Thanh Long phát triển tương đối ổn định. Chất lượng hàng hóa và dịch vụ ngày càng được nâng cao. Cơ sở hạ tầng- kinh tế được đầu tư đồng bộ như làm đường, xây dựng kênh mương, chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi, bên cạnh đó xã còn nhiều khó khăn năng lực đội ngũ cán bộ còn hạn chế, đời sống nhân dân còn nhiều khó khăn, môi trường ngày càng ô nhiễm, nông thôn phát triển thiếu quy hoạch. Xuất phát từ thực trạng trên tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới tại xã Thanh Long, huyện Thông Nông, Tỉnh Cao Bằng”.

Mục tiêu nghiên cứu 1. Mục tiêu chung Đánh giá thực trạng chương trình xây dựng NTM và đưa ra một số giải pháp nhằm đẩy mạnh việc xây dựng NTM tại xã Thanh Long theo những tiêu chí mới đáp ứng yêu cầu CNH-HĐH nông thôn. Mục tiêu cụ thể - Đánh giá điều kiện tự nhiên, KT-XH tại xã Thanh Long. - Thực trạng xây dựng NTM tại xã Thanh Long.

- Điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức trong quá trình xây dựng NTM tại xã Thanh Long. - Đề xuất một số giải pháp phát triển nhằm đẩy mạnh xây dựng NTM của xã Thanh Long trong giai đoạn mới. Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa trong học tập và nghiên cứu - Giúp bản thân có thể vận dụng những kiến thức đã học để xử lí số liệu, viết báo cáo.

- Nâng cao được năng lực cũng như rèn luyện kĩ năng của bản thân, vận dụng được những kiến thức đã học vào thực tiễn đồng thời bổ sung những kiến thức còn thiếu cho bản thân. - Rèn luyện kĩ năng xây dựng đề án phát triển kinh tế xã hội. - Đề tài có thể dùng làm tài liệu nghiên cứu trong lĩnh vực NTM tại địa phương. Ý nghĩa trong thực tiễn - Giúp hiểu thêm về tình hình xây dựng nông thôn mới và tình hình kinh tế xã hội tại địa bàn xã Thanh Long.

- Nhận thức được những gì làm được và chưa làm được khi đưa ra những giải pháp nhằm đẩy mạnh quá trình xây dựng nông thôn mới trên địa bàn xã để có hướng đi đúng. 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Lý thuyết về nông thôn và phát triển nông thôn 2. Khái niệm về nông thôn Cho đến nay, vẫn chưa có khái niệm chuẩn xác nào được chấp nhận một cách rộng rãi về nông thôn, có rất nhiều các quan điểm khác nhau về nông thôn, và khi nói về nông thôn người ta thường đặt nó trong mối quan hệ với đô thị.

Về tự nhiên, nông thôn là vùng đất đai rộng lớn, thường bao quanh các đô thị. Những vùng đất đai này khác nhau về địa hình, khí hậu, thủy văn Về kinh tế, nông thôn chủ yếu làm nông nghiệp. Cơ sở hạ tầng ở vùng nông thôn lạc hậu, thấp kém hơn đô thị. Trình độ phát triển cơ sở vật chất và kỹ thuật, trình độ sản xuất hàng hóa.

cũng kém hơn đô thị. Khái niệm về nông thôn chỉ có tính chất tương đối, thay đổi theo thời gian và theo tiến trình kinh tế, xã hội của các quốc gia trên thế giới. Trong điều kiện hiện nay ở Việt Nam, nhìn nhận dưới góc độ quản lý, có thể hiểu: “Nông thôn là vùng sinh sống của tập hợp cư dân, trong đó có nhiều nông dân. Tập hợp cư dân này tham gia vào các hoạt động kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường trong một thể chế chính trị nhất định và chịu ảnh hưởng của các tổ chứ khác".

Khái niệm PTNT Phát triển nông thôn là sự phát triển tổng hợp của tất cả các hoạt động có mối liên hệ tác động qua lại lẫn nhau giữa các yếu tố vật chất, kinh tế, công nghệ, văn hóa, xã hội, thể chất và môi trường. Nó không thể tiến hành một cách độc lập mà phải được đặt trong khuôn khổ của một chiến lược, chương trình phát triển quốc gia. Sự phát triển các vùng nông thôn là sự đóng góp tích 4 cực vào sự nghiệp phát triển kinh tế nói riêng và sự phát triển chung của cả đất nước. Trong điều kiện của Việt Nam, tổng hợp quan điểm từ các chiến lược phát triển KTXH của Chính phủ, thuật ngữ này có thể hiểu như sau: “Phát triển nông thôn là một quá trình cải thiện có chủ ý một cách bền vững về kinh tế, xã hội, văn hóa và môi trường, nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân nông thôn.

Quá trình này, trước hết là do chính người dân nông thôn”. Nguyên tắc chính của PTNT là phải có tính bền vững đối với phát triển con người, phát triển kinh tế, môi trường, phát triển các tổ chức khi phát triển nông thôn. PTNT cần có tính hợp tác, tính toàn diện và tính cộng đồng thể hiện ở các mặt sau: - Dân chủ và an toàn. - Bình đẳng và công bằng xã hội.

- Bền vững chất lượng cuộc sống cho người dân. - Sự tham gia của người dân trong hợp tác với Chính phủ. - Tôn trọng quá khứ của tổ tiên và quyền lợi của các thế hệ mai sau. - Tăng cường và đa dạng hóa nền kinh tê nông thôn.

- Đảm bảo cho người dân có lợi ích từ các hoạt động của địa phương họ. - Thúc đẩy phồn vinh lâu dài ở nông thôn là không chỉ chú trọng lợi ích trước mắt. - Giảm thiểu sử dụng tài nguyên không có khả năng tái tạo. - Sử dụng hiệu quả nguồn tài nguyên, không gây ô nhiễm và ảnh hưởng xấu đến môi trường.

- Nâng cao năng lực của các tổ chức phù hợp với mức độ phát triển, nhằm đáp ứng yêu cầu quản lý tất cả các hoạt động phát triển của con người, kinh tế và môi trường. Các vấn đề liên quan đến nông thôn mới 2. Mô hình nông thôn mới Có thể quan niệm: “Mô hình NTM là tổng thể những đặc điểm, cấu trúc mới tạo thành một kiểu tổ chức nông thôn theo tiêu chí mới”, đáp ứng yêu cầu mới đặt ra cho nông thôn trong điều kiện hiện nay, là kiểu nông thôn được xây dựng so với mô hình nông thôn cũ ở tính tiên tiến về mọi mặt.[5] Những đặc điểm đặc trưng của mô hình NTM của nước ta từ đề án của Bộ NN&PTNT: - Được xây dựng trên đơn vị cấp làng-xã. - Vai trò của người dân được nâng cao, nêu cao tính tự chủ của người nông dân.

- Người dân chủ động trong việc xây dựng kế hoạch phát triển, thu hút sự tham gia đầy đủ của các thành viên trong nông thôn nhằm đạt được mục tiêu đề ra có tính hiệu quả cao. - Việc thực hiện kế hoạch dựa trên nền tảng huy động nguồn lực của bản thân người dân, thay cho việc dựa vào sự hỗ trợ bên ngoài là chính. - Các tổ chức nông dân hoạt động mạnh, có tính hiệu quả cao. - Nguồn vốn từ bên ngoài được phân bổ và quản lý sử dụng có hiệu quả.

Trên đây là những đặc điểm tạo nên nét đặc biệt của mô hình NTM chưa từng có trước đây. Cơ chế chính sách huy động sự tham gia. - Ngày 16 tháng 4 năm 1999, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 24/1999/NĐ-CP về quy chế tổ chức huy động, quản lý và sử dụng các khoản đầu tư đóng góp tự nguyện của nhân dân để xây dựng cơ sở hạ tầng của các xã, thị trấn. - Quy chế giám sát đầu tư cộng đồng ban kèm quyết định số 80/2005/QĐ-TTg ngày 18 tháng 4 năm 2005 của thủ tướng Chính phủ.

6 - Ủy ban thường vụ quốc hội ban hành pháp lệnh số 34/2007/PL- UNTVQH về thực hiện dân chủ ở xã, phường, thị trấn. Các bước xây dựng NTM Điều 3 Thông tư liên tịch số 26/2011/TTLT-BNNPTNT- BKHĐT-BTC ngày 13 tháng 4 năm 2011 của Bộ NN&PTNT, Bộ kế hoạch đầu tư, Bộ tài chính quy định các bước xây dựng nông thôn mới như sau: Bước 1: Thành lập hệ thống quản lý, thực hiện. Bước 2: Tổ chức thông tin tuyên truyền về thực hiện Chương trình xây dựng NTM. Bước 3: Khảo sát đánh giá thực trạng nông thôn theo 19 tiêu chí của Bộ tiêu chí quốc gia NTM.

Bước 4: Xây dựng quy hoạch nông thôn mới của xã. Bước 5: Lập, phê duyệt đề án xây dựng NTM của xã. Bước 6: Tổ chức thực hiện đề án. Bước 7: Giám sát đánh giá và báo cáo về tình hình thực hiện Chương trình NTM của xã.

Tiêu chí về NTM Căn cứ QĐ số 491/QĐ-TTg ngày 16/04/2009 của Thủ tướng Chính phủ về việc ban hành Bộ tiêu chí Quốc gia về NTM. Căn cứ vào Thông tư số 54/2009/TT-BNNPTNT ngày 21/08/2009 của bộ NN&PTNT về việc Hướng dẫn thực hiện Bộ tiêu chí Quốc gia về NTM. Căn cứ QĐ số 800/TTg ngày 4/6/2010 của Thủ Tướng Chính phủ phê duyệt chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM. Căn cứ vào QĐ số 342/QĐ-TTg ngày 20/02/2013 của Thủ tướng chính phủ về việc sửa đổi một số tiêu chí của Bộ tiêu chí quốc gia về NTM.

Căn cứ QĐ số 1600/QĐ-TTg ngày 16/8/2016 của Thủ tướng Chính phủ Quyết định phê duyệt chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng NTM giai đoạn 2016- 2020.