Một Số Giải Pháp Đẩy Mạnh Xây Dựng Nông Thôn Mới Kiểu Mẫu Tại Thị Xã Đông Triều, Tỉnh Quảng Ninh

Bài viết trình bày các giải pháp nâng cao xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh, luận văn thạc sĩ.

• Tác giả: Lê Hải Câu
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Văn Hồng
• Trường học: Trường Đại Học Ngoại Thương
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Giải Pháp Xây Dựng Nông Thôn Mới Kiểu Mẫu Tại Thị Xã Đông Triều, Quảng Ninh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại Đông Triều

Thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh, đã đạt được nhiều thành tựu trong việc xây dựng nông thôn mới. Đặc biệt, việc xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu đã trở thành một trong những mục tiêu quan trọng nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Các giải pháp được triển khai không chỉ tập trung vào phát triển kinh tế mà còn chú trọng đến việc cải thiện hạ tầng, môi trường và văn hóa xã hội.

1.1. Tình hình hiện tại của nông thôn mới tại Đông Triều

Đông Triều đã hoàn thành nhiều tiêu chí trong chương trình xây dựng nông thôn mới. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần giải quyết, như hạ tầng giao thông và dịch vụ công cộng.

1.2. Vai trò của người dân trong xây dựng nông thôn mới

Sự tham gia của người dân là yếu tố quyết định trong việc thực hiện các tiêu chí nông thôn mới. Người dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng mà còn là chủ thể tham gia tích cực vào quá trình này.

II. Những thách thức trong xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại Đông Triều

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại Đông Triều vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như thiếu nguồn lực tài chính, sự thiếu đồng bộ trong các chính sách và sự tham gia của cộng đồng là những yếu tố cản trở quá trình này.

2.1. Thiếu nguồn lực tài chính cho xây dựng nông thôn mới

Nhiều dự án xây dựng nông thôn mới gặp khó khăn do thiếu hụt ngân sách. Điều này ảnh hưởng đến tiến độ và chất lượng các công trình hạ tầng.

2.2. Sự thiếu đồng bộ trong chính sách

Các chính sách hiện hành chưa hoàn toàn phù hợp với thực tiễn địa phương, dẫn đến việc triển khai gặp nhiều khó khăn và không đạt hiệu quả như mong muốn.

III. Phương pháp xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu hiệu quả tại Đông Triều

Để tiếp tục đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu, Đông Triều cần áp dụng các phương pháp hiệu quả. Việc kết hợp giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường là rất quan trọng trong quá trình này.

3.1. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền và vận động

Công tác tuyên truyền cần được thực hiện mạnh mẽ để nâng cao nhận thức của người dân về nông thôn mới. Việc này sẽ giúp người dân hiểu rõ hơn về lợi ích và trách nhiệm của mình.

3.2. Phát huy vai trò của các tổ chức xã hội

Các tổ chức xã hội cần được khuyến khích tham gia vào quá trình xây dựng nông thôn mới. Họ có thể đóng vai trò quan trọng trong việc giám sát và phản biện các chính sách.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại Đông Triều

Kết quả từ các nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các giải pháp xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu đã mang lại nhiều lợi ích cho cộng đồng. Đời sống của người dân đã được cải thiện rõ rệt, từ thu nhập đến chất lượng cuộc sống.

4.1. Đánh giá kết quả xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu

Các xã đã hoàn thành tiêu chí nông thôn mới kiểu mẫu cho thấy sự phát triển vượt bậc về hạ tầng và dịch vụ công cộng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Các bài học từ quá trình xây dựng nông thôn mới tại Đông Triều có thể được áp dụng cho các địa phương khác, giúp họ rút ra kinh nghiệm quý báu trong việc triển khai chương trình.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho nông thôn mới tại Đông Triều

Xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu tại Đông Triều là một quá trình liên tục và cần sự nỗ lực từ nhiều phía. Để đạt được mục tiêu này, cần có sự đồng lòng của cả chính quyền và người dân.

5.1. Tầm quan trọng của sự đồng lòng trong xây dựng nông thôn mới

Sự đồng lòng giữa các cấp chính quyền và người dân là yếu tố quyết định cho sự thành công của chương trình nông thôn mới.

5.2. Định hướng phát triển nông thôn mới trong tương lai

Đông Triều cần tiếp tục phát huy những thành tựu đã đạt được, đồng thời khắc phục những hạn chế để hướng tới một nông thôn mới kiểu mẫu bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan về nông thôn mới Chương 2: Thực trạng công tác xây dựng nông thôn mới, nông thôn mới kiểu mẫu tại thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh Chương 3: Một số giải pháp tiếp tục đẩy mạnh xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu trên địa bàn thị xã Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh. 8 CHƢƠNG I TỔNG QUAN VỀ NÔNG THÔN MỚI 1. Khái niệm về nông thôn, nông thôn mới, mô hình nông thôn mới và xây dựng nông thôn mới, nông thôn mới kiểu mẫu 1. Khái niệm nông thôn, nông thôn mới, mô h nh nông thôn mới, dựng nông thôn mới, nông thôn mới kiểu mẫu 1.

Khái niệm nông thôn Nông thôn là nơi ở, nơi cư trú của mọi tầng lớp nhân dân, trong đó chủ yếu là nông dân. Nông thôn là nơi nền sản xuất chủ yếu dựa vào nông nghiệp. Theo Nghị định số 41/2010/NĐ-CP ngày 12/4/2010 của Chính phủ về chính sách tín dụng phục vụ phát triển nông nghiệp, nông thôn [13] Nông thôn là phần lãnh thổ không thuộc nội thành, nội thị các thành phố, thị xã, thị trấn, được quản lý bởi cấp hành chính cơ sở là Ủy ban nhân dân xã. Nông thôn nước ta là khái niệm để chỉ những vùng đất trên lãnh thổ ở đó người dân sinh sống chủ yếu bằng sản xuất nông nghiệp.

Hiện nay, dân số sống ở nông thôn chiếm khoảng 70% tổng dân số nước ta. Nông thôn là vùng sinh sống của tập hợp dân cư, trong đó chủ yếu là lao động nông nghiệp, hoạt động kinh tế phụ thuộc nhiều vào điều kiện tự nhiên. Có vai trò quan trọng đối với sự phát triển kinh tế - xã hội của cả nước (nông thôn là nơi cung cấp lương thực, thực phẩm cho đời sống của người dân, cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp và xuất khẩu, cung cấp hàng hóa cho xuất khẩu, cung cấp lao động cho công nghiệp và thành thị, là thị trường rộng lớn để tiêu thụ những sản phẩm của công nghiệp và dịch vụ). Như vậy, có thể thấy chủ thể chính trong nông thôn là nông dân, nông dân là chủ thể của quá trình phát triển nông nghiệp và nông thôn, sản xuất chủ yếu là nông nghiệp, nông nghiệp là bộ phận chủ yếu của kinh tế nông thôn.

Khái niệm về nông thôn mới Nông thôn mới là một vùng nông thôn có nền sản xuất tiếp thu được những thành tựu khoa học kỹ thuật hiện đại mà vẫn giữ được nét đặc trưng, tinh hoa văn hóa của nông thôn truyền thống. Hiện nay, chưa có một định nghĩa chính thức về nông thôn mới. Tuy nhiên có thể hiểu là: “Mô hình nông thôn mới là tổng thể những đặc điểm, cấu trúc tạo thành một kiểu tổ chức nông thôn theo tiêu chí mới, đáp ứng yêu cầu mới đặt ra cho nông thôn trong điều kiện hiện nay, là kiểu nông thôn được xây dựng trên cơ sở nông thôn cũ (truyền thống, đã có) nhưng manh tính tiên tiến về mọi mặt” [4]. Nông thôn mới trước hết là một vùng nông thôn chứ không phải đô thị.

Là vùng nông thôn có những nét hiện đại mà nông thôn truyền thống không có, nông thôn mới phải bao hàm cơ cấu và chức năng mới. Khái niệm mô hình nông thôn mới Xây dựng nông thôn mới không phải là việc biến làng xã thành các Thị tứ hay cố định nông dân tại nông thôn. Đô thị hoá và phi nông hoá nông dân chính là nguồn động lực quan trọng để xây dựng nông thôn mới. Xây dựng nông thôn mới phải đặt trong bối cảnh đô thị hoá.

Trong khi đó, chuyển dịch lao động nông thôn chính là nội dung quan trọng của sự nghiệp xây dựng nông thôn mới với chủ thể là các tổ chức nông dân [4]. Các tổ chức hợp tác xã nông dân kiểu mới đóng một vai trò đặc biệt trong sự nghiệp này. Khái niệm mô hình nông thôn mới mang đặc trưng của mỗi vùng nông thôn khác nhau. Nhìn chung, mô hình nông thôn mới là mô hình cấp xã, thôn được phát triển toàn diện theo định hướng công nghiệp hoá, hiện đại hoá, dân chủ hoá và văn minh hoá.

Sự hình dung chung của các nhà nghiên cứu về mô hình nông thôn mới là những kiểu mẫu cộng đồng theo tiêu chí mới, tiếp thu những bài học khoa học - kỹ thuật hiện đại, song vẫn giữ được nét đặc trưng, tính cách Việt Nam trong cuộc sống văn hoá, tinh thần. Mô hình nông thôn mới được quy định bởi các tính chất: Đáp ứng yêu cầu phát triển; có sự đổi mới về tổ chức, vận hành và cảnh quan môi trường; đạt hiệu quả cao nhất trên tất cả các mặt kinh tế, chính trị, văn hoá, xã hội; tiến bộ hơn so với mô hình cũ; chứa đựng các đặc điểm chung, có thể phổ biến và vận dụng trên cả nước. Xây dựng nông thôn mới là việc đổi mới tư duy, nâng cao năng lực của người dân, tạo động lực giúp họ chủ động phát triển kinh tế, xã hội, góp phần thực hiện chính sách vì nông nghiệp, nông dân, nông thôn, thay đổi cơ sở vật chất và diện mạo đời sống, văn hoá, qua đó thu hẹp khoảng cách sống giữa nông thôn và thành thị. Đây là quá trình lâu dài và liên tục, là một trong những nội dung trọng tâm cần tập trung lãnh đạo, chỉ đạo trong đường lối, chủ trương phát triển đất nước và của các địa phương trong giai đoạn trước mắt cũng như lâu dài.

Mục tiêu xây dựng nôn thôn mới có kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội hiện đại; Cơ cấu kinh tế và các hình thức tổ chức sản xuất hợp lý, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp, dịch vụ, đô thị theo quy hoạch; Xã hội nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hóa dân tộc; Môi trường sinh thái được bảo vệ; Nâng cao sức mạnh của hệ thống chính trị dưới sự lãnh đạo của Đảng ở nông thôn; Xây dựng giai cấp nông dân, củng cố liên minh công nông và đội ngũ trí thức, tạo nền tảng kinh tế - xã hội và chính trị vững chắc, đảm bảo thực hiện thành công CNH - HĐH đất nước theo định hướng xã hội chủ nghĩa. [7] Hiểu một cách chung nhất của mục đích xây dựng mô hình nông thôn mới là hướng đến một nông thôn năng động, có nền sản xuất nông nghiệp hiện đại, có kết cấu hạ tầng gần giống đô thị. 10 Vì vậy có thể quan niệm: “Mô hình nông thôn mới là tổng thể những đặc điểm, cấu trúc tạo thành một kiểu tổ chức nông thôn theo tiêu chí mới, đáp ứng yêu cầu mới đặt ra cho nông thôn trong điều kiện hiện nay, là kiểu nông thôn được xây dựng mới so với mô hình nông thôn cũ ở tính tiên tiến về mọi mặt”. Khái niệm xây dựng nông thôn mới Xây dựng nông thôn mới là cuộc cách mạng và cuộc vận động lớn để cộng đồng dân cư ở nông thôn đồng lòng xây dựng thôn, xã, gia đình của mình khang trang, sạch đẹp; phát triển sản xuất toàn diện (nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ); có nếp sống văn hoá, môi trường và an ninh nông thôn được đảm bảo; thu nhập, đời sống vật chất, tinh thần của người dân được nâng cao.

[7] Xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp cách mạng của toàn Đảng, toàn dân, của cả hệ thống chính trị. Nông thôn mới không chỉ là vấn đề kinh tế - xã hội, mà là vấn đề kinh tế - chính trị tổng hợp. Xây dựng nông thôn mới giúp cho nông dân có niềm tin, trở nên tích cực, chăm chỉ, đoàn kết giúp đỡ nhau xây dựng nông thôn phát triển giàu đẹp, dân chủ, văn minh. Khái niệm xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu Sau khi đạt chuẩn nông thôn mới sẽ tiếp tục xây dựng tiêu chí để xét, công nhận đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, sau đó, sẽ lựa chọn, công nhận địa phương đạt nông thôn mới kiểu mẫu, tạo hình mẫu để các địa phương khác học tập.

Xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu là đi vào chiều sâu chất lượng để nông thôn mới bền vững hơn, hiệu quả hơn. Trước đó, các xã hoàn thành xây dựng nông thôn mới (theo 5 nhóm, 19 tiêu chí, 49 chỉ tiêu) mới dừng lại ở bình diện chung, phạm vi xã mà chưa đi vào chi tiết, cụ thể đến cụm dân cư, hộ gia đình. Theo Theo Quyết định số 691/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ ban hành bộ Tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu giai đoạn 2018-2020, xã được công nhận nông thôn kiểu mẫu đáp ứng 4 nhóm tiêu chí: Sản xuất, thu nhập, hộ nghèo; giáo dục, y tế, văn hóa; môi trường; an ninh trật tự và hành chính công. Sự khác nhau xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu so với nông thôn mới trước đây Hành trình xây dựng nông thôn mới và nông thôn mới kiểu mẫu có điểm khởi đầu nhưng không có điểm kết thúc, bởi mục tiêu cuối cùng hướng tới là thực sự nâng cao đời sống của người dân cả về vật chất và tinh thần.

- Về nông thôn mới: trước đây (theo 5 nhóm, 19 tiêu chí, 49 chỉ tiêu) mới dừng lại ở bình diện chung, phạm vi xã mà chưa đi vào chi tiết, cụ thể đến cụm dân cư, hộ gia đình…; 11 - Xã nông thôn mới nâng cao: Nông thôn mới nâng cao là các xã sau khi đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới, đáp ứng đầy đủ yêu cầu của Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới giai đoạn 2016-2020. Theo Bộ tiêu chí xã nông thôn mới nâng cao đã được UBND tỉnh Quảng Ninh ban hành kèm theo Quyết định số 3923/QĐ-UBND ngày 03/10/2018. Xã nông thôn mới nâng cao theo quy định là 8/8 tiêu chí, phải đảm bảo những tiêu chí cơ bản như sau: Tiêu chí số 1: Phát triển sản xuất; Tiêu chí số 2: Thu nhập - Hộ nghèo; Tiêu chí 3: Hạ tầng; Tiêu chí 4: Giáo dục, Y tế, Văn hóa; Tiêu chí số 5: Môi trường; Tiêu chí số 5: Môi trường; Tiêu chí số 7: An ninh trật tự; Tiêu chí số 8: Thôn đạt chuẩn nông thôn mới. Do vậy tiêu chí về xã nông thôn mới nâng cao được xây dựng dựa trên việc “nâng chất” các tiêu chí của xã nông thôn mới, tuy vậy, mục tiêu hướng đến vẫn là ấm no về vật chất, vui tươi về tinh thần cho nhân dân.