phần mở đầu, phần kết luận, mục lục và tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn gồm 4 chƣơng. Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn về giải quyết việc làm cho thanh niên trên địa bàn cấp huyện Chƣơng 2. Phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3. Thực trạng giải quyết việc làm cho thanh niên tại huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dƣơng Chƣơng 4.
Một số quan điểm và giải pháp hoàn thiện công tác giải quyết việc làm cho thanh niên tại huyện Nam Sách, tỉnh Hải Dƣơng giai đoạn 2015-2020 4 z Chƣơng 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ GIẢI QUYẾT VIỆC LÀM CHO THANH NIÊN TRÊN ĐỊA BÀN CẤP HUYỆN 1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu. Có thể nói, trong quá trình phát triển kinh tế đất nƣớc và hội nhập quốc tế ngày nay, giải quyết việc làm là một nội dung hết sức quan trọng để đảm bảo cho sự phát triển kinh tế- xã hội ổn định và bền vững của một quốc gia nói chung và của từng địa phƣơng nói riêng. Đã có nhiều công trình luận giải về vấn đề giải quyết việc làm, các nhân tố tác động đến giải quyết việc làm, vai trò của công tác giải quyết việc làm đối với sự phát triển kinh tế xã hội của đất nƣớc Trong nhiều năm vừa qua, vấn đề giải quyết việc làm cho ngƣời lao động đã đƣợc nhiều nhà khoa học quan tâm nghiên cứu. Liên quan ít nhiều đến công tác giải quyết việc làm có thể kể đến một số công trình đã đƣợc công bố nhƣ sau: 1.1 Các nghiên cứu về giải quyết việc làm đã được công bố Công trình “Về chính sách giải quyết việc làm ở Việt Nam” của tác giả Nguyễn Hữu Dũng và Trần Hữu Trung (đồng chủ biên), 1997, Nhà xuất bản Chính trị Quốc gia Hà Nội.
Trong cuốn sách này các tác giả đã trình bày tổng quát về phƣơng pháp luận và phƣơng pháp tiếp cận chính sách việc làm; phân tích vị trí, vai trò của chính sách việc làm trong hệ thống chính sách xã hội ở Việt Nam, đồng thời đƣa ra các khái niệm về lao động, thị trƣờng lao động, việc làm và làm rõ thực trạng vấn đề việc làm ở Việt Nam hiện nay. Từ đó khuyến nghị định hƣớng một số chính sách cụ thể về việc làm, mô hình tổng quát về chƣơng trình quốc gia xúc tiến việc làm trong công cuộc công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Mặc dù, cuốn sách đã bao quát nhiều nội dung về chính 5 z sách việc làm nhƣng chƣa đề cập tới những nội dung của công tác giải quyết việc làm cho thanh niên ở một địa phƣơng cụ thể. Cũng giống với công trình trên, ở một bài viết có tựa đề “Chính sách việc làm ở Việt Nam: Thực trạng và định hướng hoàn thiện” trên tạp chí kinh tế và phát triển số 181, tháng Bảy năm 2012, trang 40-47 của tác giả Trần Việt Tiến.
Trong bài viết này tác giả đã phân tích thực trạng 6 chính sách về việc làm của nƣớc ta trong thời gian qua, từ đó khẳng định ý nghĩa và vai trò của chính sách việc làm đồng thời thông qua các chính sách tạo thêm việc làm và đảm bảo việc làm cho ngƣời lao động. Trên cơ sở phân tích, đánh giá thực trạng chính sách việc làm ở nƣớc ta thời gian qua, khẳng định các chính sách đó đã góp phần từng bƣớc thực hiện đƣợc mục tiêu xã hội là nâng cao phúc lợi cho ngƣời dân, thực hiện công bằng xã hội, đảm bảo cho ngƣời dân hòa nhập xã hội, giảm dần sự tách biệt xã hội. Tuy nhiên bài viết cũng đánh giá những chính sách đó vẫn còn nhiều hạn chế, bất cập cần khắc phục, từ đó tác giả đƣa ra định hƣớng hoàn thiện chính sách việc làm tới năm 2020. Trong bài viết tác giả đã phân tích, đánh giá thực trạng các chính sách việc làm ở nƣớc ta nói chung, chứ không đề cập đến chính sách việc làm ở một địa phƣơng nói riêng.
Ở một cách tiếp cận khác cuốn sách “Vấn đề phân bổ và sử dụng nguồn lao động theo vùng và hướng giải quyết việc làm ở Việt Nam trong giai đoạn hiện nay” của tác giả Nguyễn Quốc Tế, 2003, Nhà xuất bản Thống kê. Tác giả đã hệ thống hoá các lý luận cơ bản về lao động, việc làm- nguồn lực cơ bản cho sự phát triển xã hội, đồng thời phân tích thực trạng phân bổ, sử dụng hợp lý nguồn lao động theo vùng và vấn đề giải quyết việc làm ở Việt Nam. Trên cơ sở hệ thống những lý luận cơ bản và đánh giá, phân tích thực trạng, tác giả đã đề ra một số biện pháp nhằm phân bổ, sử dụng hợp lý nguồn lao động theo vùng và giải quyết việc làm ở Việt Nam giai đoạn 2001- 2010. Cuốn sách đã góp phần 6 z làm sáng tỏ những vấn đề lý luận, thực tiễn về lao động, việc làm từ đó đề ra những biện pháp nhằm phân bổ, sử dụng hợp lý nguồn lao động theo vùng và giải quyết việc làm ở nƣớc ta trong giai đoạn tiếp theo, tuy nhiên cuốn sách cũng chƣa đề cập đến công tác giải quyết việc làm cho một địa phƣơng.
Đề cập đến việc làm và các chính sách tạo việc làm ở cấp tỉnh, luận văn “Việc làm và chính sách tạo việc làm ở Hải Dương hiện nay” của tác giả Bùi Thanh Thủy (2005) cũng chỉ đi sâu nghiên cứu và đƣa ra một số vấn đề lý luận về việc làm và chính sách tạo việc làm nói chung, đồng thời tác giả phân tích một số khái niệm liên quan đến thất nghiệp, ngƣời có việc làm; đặc điểm, những yếu tố ảnh hƣởng đến tạo việc làm tại tỉnh Hải Dƣơng; đánh giá thực trạng về việc làm, thất nghiệp ở tỉnh Hải Dƣơng từ năm 1996 đến 2005 trên phƣơng diện cơ cấu ngành kinh tế; chỉ ra những nguyên nhân, tồn tại và đề ra một số giải pháp nhằm tạo việc làm ở Hải Dƣơng trong những năm tiếp theo, chƣa đề cập đến công tác giải quyết việc làm cho thanh niên nói riêng. Khác với công trình trên đi sâu nghiên cứu những vấn đề chung về việc làm, chính sách tạo việc làm cho lao động nói chung ở cấp tỉnh thì luận văn:“Giải pháp chủ yếu nhằm đáp ứng nhu cầu việc làm của lao động nông thôn huyện Phú Lương, tỉnh Thái Nguyên” của tác giả Lƣơng Mạnh Đông (2008) lại đi vào đánh giá về nhu cầu việc làm của một bộ phận lao động ở nông thôn trên địa bàn cấp huyện, đó là huyện Phú Lƣơng, tỉnh Thái Nguyên trong những năm gần đây. Tác giả đã phân tích những đặc điểm về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội… trên cơ sở đó đánh giá những thuận lợi, khó khăn về công tác xóa đói, giảm nghèo; phân tích thực trạng về lao động nông thôn, về lao động, việc làm trong các hộ điều tra, việc sử dụng lao động, và chƣơng trình giải quyết việc làm cho lao động nông thôn của huyện Phú Lƣơng; tác giả đề xuất một số giải pháp nhằm đáp ứng nhu cầu việc làm của lao động nông thôn trong giai đoạn hiện nay. Luận văn đã đề cập đến vấn đề giải quyết 7 z việc làm cho lao động nông thôn nói chung chứ không đề cập về vấn đề giải quyết việc làm cho một bộ phận lao động là thanh niên.
Có nội dung hẹp hơn, tập trung vào nội dung giải quyết việc làm, bài viết “Giải quyết việc làm trong thời kỳ hội nhập” trên Tạp chí Cộng sản điện tử, cập nhật ngày 13/12/2007 của tác giả Nguyễn Thị Kim Ngân đã chỉ ra rằng: giải quyết việc làm cho ngƣời lao động trong sự phát triển của thị trƣờng lao động là tiền đề quan trọng để sử dụng có hiệu quả nguồn lao động, góp phần tích cực vào việc hình thành thể chế kinh tế thị trƣờng, đồng thời tận dụng lợi thế để phát triển, tiến kịp khu vực và thế giới. Khẳng định dƣới sự lãnh đạo của Đảng, sự chỉ đạo, điều hành của Chính phủ và sự nỗ lực vƣơn lên của nhân dân, trong những năm qua, công tác giải quyết việc làm và phát triển thị trƣờng lao động đã thu đƣợc nhiều kết quả khả quan: Hằng năm đã giải quyết việc làm cho từ 1,1 - 1,2 triệu lao động, tận dụng tối đa nguồn nhân lực cho phát triển đất nƣớc; tạo và tự tạo việc làm cho từ 300 - 350 nghìn lao động/năm. Trên cơ sở đó, tác giả đƣa ra một số hạn chế về lao động việc làm, từ đó đề ra một số biện pháp cơ bản và cấp thiết để thực hiện thắng lợi mục tiêu giải quyết việc làm trong tình hình hội nhập kinh tế quốc tế nhƣ: hoàn thiện thể chế thị trƣờng lao động theo định hƣớng xã hội chủ nghĩa; hoàn thiện và phát triển thị trƣờng lao động; nâng cao chất lƣợng nguồn lao động cả về trình độ học vấn và trình độ chuyên môn kỹ thuật. Đề cập về vấn đề tự tạo việc làm cho thanh niên, Luận án tiến sĩ “Tăng cường khả năng tự tạo việc làm cho thanh niên Việt Nam” tác giả Ngô Quỳnh An (2012), đã phân tích đánh giá thực trạng tự tạo việc làm của thanh niên Việt Nam trong bối cảnh nền kinh tế thị trƣờng trong quá trình hội nhập quốc tế, đƣa ra kết luận là khả năng tự tạo việc làm của thanh niên Việt Nam còn chƣa cao, từ đó đề xuất các phƣơng hƣớng và giải pháp nhằm tăng cƣờng khả năng tự tạo việc làm cho thanh niên.
Mặc dù đã nói về vấn đề tạo việc làm 8 z cho thanh niên, nhƣng tác giả phân tích, đánh giá về khả năng tạo việc làm cho thanh niên trong cả nƣớc nói chung, chƣa đi vào phân tích đặc điểm, thực trạng về khả năng tự tạo việc làm cho thanh niên ở một vùng nói riêng. Với một cách tiếp cận khác, tập trung vào việc đƣa ra những giải pháp cho việc đào tạo nghề và tạo việc làm cho thanh niên. Luận văn: “Các giải pháp đào tạo nghề và tạo việc làm cho thanh niên tại Thành phố Đà Nẵng”, Phan Thúy Linh (2011) phân tích, tiếp cận những vấn đề mang tính lý luận nhƣ: khái niệm đào tạo nghề, việc làm, tạo việc làm, nêu lên các các đặc điểm đặc thù của thanh niên, các nhân tố ảnh hƣởng đến đào tạo nghề và tạo việc làm lao động thanh niên. Phân tích thực trạng đào tạo nghề và tạo việc làm cho thanh niên trên địa bàn thành phố Đà Nẵng trong những năm qua.
Trên cơ sở đó, đề xuất những giải pháp tạo việc làm cho thanh niên trên địa bàn thành phố trong thời gian tới.