phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, các phụ lục, nội dung luận văn được trình bày trong 3 chương: Chƣơng 1: Cơ sơ lý luận phát triển đội ngũ giáo viên trường trung cấp chuyên nghiệp Chƣơng 2: Thực trạng phát triển đội ngũ giáo viên của trường trung cấp kỹ thuật tin học Hà Nội Chƣơng 3 : Một số giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên trường trung cấp kỹ thuật tin học Hà Nội 16 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Chƣơng 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN PHÁT TRIỂN ĐỘI NGŨ GIÁO VIÊN TRƢỜNG TRUNG CẤP CHUYÊN NGHIỆP 1. Sơ lƣợc lịch sử nghiên cứu vấn đề Các nhà giáo làm nhiệm vụ trồng người, cùng với gia đình và xã hội có trách nhiệm và vinh dự lớn trong giáo dục thế hệ trẻ. Sự mong mỏi của nhân dân đối với sự nghiệp trồng người, đòi hỏi đội ngũ nhà giáo, cán bộ quản lý giáo dục phải mẫu mực về đạo đức, giỏi về chuyên môn nghiệp vụ đang là sự quan tâm lớn của Nhà nước, ngành giáo dục và xã hội. Vì vậy, việc tăng cường bồi dưỡng, đào tạo nhà giáo và cán bộ quản lý về trình độ chuyên môn, nghiệp vụ, về phẩm chất đạo đức và xây dựng chính sách về thu nhập cho nhà giáo một cách cơ bản để nhà giáo yên tâm tập trung hoàn thành nhiệm vụ cần được giải quyết đồng bộ.
Hơn nữa, phát triển đội ngũ giáo viên chính là quản lý quá trình phát triển nguồn nhân lực sư phạm trong nhà trường Nguồn lực con người đóng vai trò quan trọng trong hoạt động của bất kỳ một tổ chức nào. Trong nhà trường thì vấn đề nguồn lực con người là vấn đề sống còn để phát triển nhà trường. Do đó việc khai thác tốt nguồn lực này, thu hút và giữ chân những giáo viên có đủ tiêu chuẩn nhất và sắp xếp những công việc thích hợp nhất với họ để phục vụ phát triển nhà trường và xã hội là một vấn đề quan trọng trong việc quản lý các nhà trường Nói về tầm quan trọng của người GV, ĐNGV trong bối cảnh GD đi vào thế kỷ XXI, tiến sỹ Raja Roy Singh- nhà giáo dục nổi tiếng ở Ấn Độ, chuyên gia GD nhiều năm ở UNESCO khu vực Châu Á - Thái Bình Dương có một lời bình khá ấn tượng: “ giáo viên giữ một vai trò quyết định trong quá trình giáo dục và đặc biệt trong việc định hướng lại giáo dục” [24. Hiện nay, Đảng và Nhà nước ta rất quan tâm đến vấn đề giáo dục, đặc biệt là vấn đề phát triển giáo viên.
Điều này thể hiện rất rõ: Đảng và Nhà nước đã tiếp tục quán triệt sâu sắc tư tưởng chỉ đạo của Ðảng trong Nghị quyết Trung ương 2 (khóa VIII), phấn đấu đến năm 2020 nước ta có một nền giáo 17 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com dục tiên tiến, mang đậm bản sắc dân tộc, đáp ứng yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Bên cạnh đó, ngày 27/8/2001 thủ tướng chính phủ có chỉ thị 18/2001/T-Tg nêu ra các biện pháp cấp bách xây dựng đội ngũ nhà giáo của hệ thống GD quốc dân; ngày 27/8/2001 thủ tướng chính phủ có Nghị định 35/2001/NĐ-CP nêu chính sách đối với nhà giáo… ban bí thư TW có chỉ thị 40 về xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ QLGD. Từ chỉ thị này, ngày 11/1/2005 thủ tướng chính phủ đã phê duyệt đề án “Xây dựng, nâng cao chất lượng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục giai đoạn 2005-2010”. Theo đề án, Bộ GD&ĐT đề ra bảy giải pháp lớn, trong đó có giải pháp “Xây dựng đội ngũ nhà giáo và cán bộ Quản lý giáo dục đủ về số lượng, đáp ứng yêu cầu về chất lượng” không ngừng nâng cao chất lượng, bảo đảm đủ số lượng, đồng bộ về cơ cấu, giỏi về chuyên môn, nghiệp vụ.
Chuẩn hoá trong đào tạo, tuyển chọn, sử dụng nhà giáo và CBQL GD các cấp. Nhà nước có chính sách ưu đãi đối với nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục về vật chất và tinh thần để thu hút những người giỏi làm công tác GD. Vấn đề nghiên cứu về phát triển đội ngũ giáo viên đã có rất nhiều đề tài luận văn, công trình nghiên cứu. Nhiều hội thảo khoa học về chủ đề Đội ngũ giáo viên đã được tổ chức ở các cấp, bộ, ngành, bậc học với sự tham gia của các tác giả có bề dày kinh nghiệm như: Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Nguyễn Quốc Chí, Vũ Ngọc Hải.
Bên cạnh đó có rất nhiều bài viết của các tác giả tâm huyết với nền giáo dục như Vũ Ngọc Hải, Hoàng Tụy, Văn Như Cương đăng trên tạp chí Khoa học giáo dục, tạp chí phát triển GD, các báo điện tử như: Vũ Ngọc Hải với “Chính sách cho ĐT và nghiên cứu trong các trường ĐH ở Việt nam thời kỳ đổi mới” đăng trên Tạp chí phát triển GD số 10(58) năm 2003; Phạm Minh Hạc với “Phương pháp tiếp cận nhân văn: nhân cách người dạy - nhân cách người học đối với vấn đề chất lượng GV” đăng trên tạp chí GD số 77- 18 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com 1/200, Trần Bá Hoành với “ Vấn đề Giáo viên, những nghiên cứu lí luận và thực tiễn”… Những năm gần đây có rất nhiều luận văn tốt nghiệp Thạc sĩ chuyên ngành Quản lý giáo dục cũng đã đề cập đến vấn đề phát triển đội ngũ giáo viên. Luận văn đề tài khoa học cấp thành phố: “Đào tạo nhân lực ở Hà nội phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá - hiện đại hoá” do Sở Giáo dục và Đào tạo Hà nội chủ trì cũng đã đề cập một phần đến vấn đề đó. Hơn nữa, chương trình mục tiêu quốc gia về giáo dục và đào tạo đến năm 2020 bao gồm nhiều dự án, trong đó có dự án Đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ nhà giáo và cán bộ quản lý giáo dục. Các đề tài luận văn thạc sỹ QLGD của các tác giả Trần Trang Nhung, Trịnh Hoài Hương, Nguyễn thị Lệ Chung (Trường ĐHGD) cũng đề cập tới vấn đề này với nhiều cách nhìn khác nhau.
Qua việc khảo sát các nghiên cứu nêu trên có thể rút ra một số nhận xét - Có nhiều cách tiếp cận, triển khai việc nghiên cứu về phát triển ĐNGV nhưng đặc biệt đứng ở góc nhìn Quản lý giáo dục rất được quan tâm. - Các đề tài, luận văn nói trên hoặc mang tính chất tổng hợp, hoặc đề cập đến các vấn đề chung về phát triển đội ngũ giáo viên các cấp … chưa có điều kiện đi sâu vào nghiên cứu áp dụng một số giải pháp cụ thể cho một lĩnh vực hẹp hơn là giáo viên trường trung cấp, đặc biệt tại trường trung cấp Kỹ thuật tin học Hà Nội chưa có ai nghiên cứu vấn đề này. - Do sự biến động của xã hội, xu thế phát triển của giáo dục biến động nên cách giải quyết một số nội dung trong các nghiên cứu cũ của các tác giả không còn tính khả thi 1. Một số khái niệm cơ bản 1.
Đội ngũ, đội ngũ giáo viên 1. Đội ngũ Theo từ điển tiếng Việt – NXB Giáo dục 1998 định nghĩa “ Đội ngũ là tập hợp một số đông người cùng chức năng hoặc nghề nghiệp thành một lực 19 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Trong rất nhiều lĩnh vực, ngành nghề khác nhau đều sử dụng khái niệm “đội ngũ”, trong giáo dục khái niệm đội ngũ được dùng rất phổ biến như: đội ngũ giáo viên, đội ngũ GV thỉnh giảng, đội ngũ GV giỏi… 1. Đội ngũ giáo viên Ở điều 70 luật Giáo dục năm 2009, khái niệm Nhà giáo, giáo viên được quy định như sau “Nhà giáo : người làm nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục trong nhà trường hoặc các cơ sở giáo dục khác” Ở khoản 3 điều 70 luật Giáo dục sửa đổi năm 2009 qui định Giáo viên: “Nhà giáo giảng dạy ở cơ sở giáo dục Mầm non, GD phổ thông, GD nghề nghiệp trình độ sơ cấp nghề, trung cấp nghề, trung cấp chuyên nghiệp gọi là giáo viên”.
Hay “Giáo viên là Người dạy học ở bậc phổ thông hoặc tương đương” Theo từ điển tiếng Việt – NXB Giáo dục1998 Xuất phát từ các khái niệm đã nêu ở trên, ta có thể quan niệm: Đội ngũ Giáo viên là tập hợp những nhà giáo giảng dạy ở cơ sở giáo dục Mầm non, GD phổ thông, GD nghề nghiệp, có chung nhiệm vụ, vai trò, trách nhiệm nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục được quy định tại Luật Giáo dục Không thể phủ nhận rằng chất lượng chuyên môn và nhân cách của mỗi giáo viên ảnh hưởng đến chất lượng hoạt động của tổ chuyên môn, của trường và ảnh hưởng tới nhân cách Học sinh; cho nên hỗ trợ về chuyên môn và hỗ trợ phát triển nhân cách cho người được hỗ trợ sẽ tạo ra chất lượng đội ngũ. Không bao giờ có một đội ngũ “lý tưởng”: trình độ chuyên môn và nhân cách hoàn chỉnh như nhau! 1. Phát triển đội ngũ giáo viên, giải pháp phát triển đội ngũ giáo viên 1.Phát triển đội ngũ giáo viên Phát triển đội ngũ nghĩa là làm cho tập hợp một số đông người cùng chức năng hoặc nghề nghiệp thành một lực lượng vững mạnh. 20 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Phát triển đội ngũ giáo viên tức là tạo ra giá trị mới cho đội ngũ trên nền tảng cũ để đội ngũ giáo viên có sự thay đổi theo hướng tích cực, cái mới tiến bộ sẽ được thay thế cái cũ, không còn phù hợp.
Sự thay đổi thể hiện rõ ở thay đổi về cơ cấu, số lượng, chất lượng…thay đổi cả “Chất” và “Lượng” để đáp ứng yêu cầu xã hội Theo tác giả Trần Khánh Đức đã đề cập đến ba quan điểm về Phát triển đội ngũ giáo viên trong tài liệu “ Một số vấn đề quản lý và quản trị nhân sự trong Giáo dục và Đào tạo” như sau Quan điểm thứ nhất: coi cá nhân GV là trọng tâm trong công tác phát triển đội ngũ giáo viên Quan điểm thứ hai: coi nhà trường là trọng tâm trong công tác phát triển đội ngũ giáo viên Quan điểm thứ ba: phát triển đội ngũ giáo viên trên cơ sở kết hợp giữa cá nhân GV với mục tiêu của nhà trường Hai quan điểm đầu tiên không phù hợp trong giai đoạn hiện nay bởi nếu vận dụng quan điểm thứ nhất là đề cao nhu cầu cá nhân GV thì sẽ dẫn đến thiếu sự tập trung trong quản lý. Nhưng nếu vận dụng quan điểm thứ hai thì lại làm cho đội ngũ trì trệ, kém vận động.