mở đầu bằng lời giới thiệu, nhạc hiệu, kết thúc bằng lời chào tạm biệt, đáp ứng yêu cầu tuyên truyền của cơ quan báo chí truyền hình nhằm mang lại hiệu quả cao nhất cho khán giả. Yếu tố cốt lõi của bản tin thời sự là thông tin. Mọi chức năng của báo chí (trong đó có truyền hình) đều đƣợc thực hiện thông qua con đƣờng thông tin. Hiểu khái quát, thông tin là lƣợng tri thức mà ngƣời này hoặc đối tƣợng này muốn chuyển cho ngƣời khác hoặc đối tƣợng khác, là cái mà A nghĩ là B chƣa biết và cần biết, B muốn biết và A muốn chuyển.
Đối với báo chí, thông tin trở thành phần tri thức, tƣ tƣởng (do nhà báo sáng tạo, tái tạo từ hiện thực) đƣợc chuyển dịch từ nhà báo đến công chúng để cung cấp kiến thức, thay đổi nhận thức và cảm biến hành vi. Nói cách khác, thông tin chính là điểm khởi đầu, gốc rễ cơ bản nhất của quá trình truyền thông, quyết định hiệu quả - kết quả so với mục đích ban đầu của ngƣời làm truyền thông. Trong các bản tin thời sự, thông tin đƣợc thể hiện qua nhiều thể loại khác nhau nhƣ: tin tức truyền hình, phóng sự truyền hình, phỏng vấn truyền hình… Tin tức truyền hình là thể loại thuộc nhóm thông tấn truyền hình có chức năng thông báo cập, ngắn gọn và trung thực về sự kiện, sự việc vừa xảy ra mang tính thời sự mới nhất có giá trị thông tin đƣợc nhiều khán giả quan tâm. Thể loại tin tức truyền hình đƣợc phát sóng trong phần đầu tiên của chƣơng 14 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com trình thời sự.
Các loại tin tức truyền hình gồm: Tin ngắn với thời lƣợng ngắn khoảng 15 giây đến 30 giây. Tin dài với thời lƣợng dài từ 2-3 phút tuỳ theo giá trị nội dung thông tin đối với khán giả quan tâm theo dõi. Tin tổng hợp đặt cuối chƣơng trình thời sự có thời lƣợng dài và kết hợp với tin lời, tin điện thoại, tin ảnh… Phóng sự truyền hình là thể loại chính luận truyền hình phản ánh và phân tích những sự kiện nóng bỏng nổi cộm có vấn đề đang xảy ra trong một qua trình phát sinh và phát triển để khám phá bản chất vấn đề mà khán giả quan tâm. Qua đó tác giả kiến nghị và đề suất những giải pháp để giải quyết vấn đề đó.
Đôi khi phóng sự truyền hình có thể để phóng viên trực tiếp xuất hiện trƣớc ống kính để dẫn dắt, giải thích bình luận về vấn đề mà khán giả đang quan tâm. Phỏng vấn truyền hình là thể loại thuộc nhóm thông tấn truyền hình thể hiện cuộc trao đổi hỏi - đáp giữa một hoặc nhóm ngƣời này với một hoặc nhóm ngƣời khác nhằm thu thập khai thác thông tin về một vấn đề đƣợc khán giả quan tâm một cách khách quan trung thực.3 Bản tin thời sự đầu giờ Cùng bản chất là bản tin thời sự, lấy thông tin làm cốt lõi, nhƣng bản tin đầu giờ có cách vận hành thông tin nhanh hơn, cập nhật hơn. Thông tin xuất hiện 1 giờ 1 lần, vào tất cả các đầu giờ trong ngày. Bản tin thời sự đầu giờ xuất hiện duy nhất ở kênh Truyền hình Thông tấn – TTXVN.
Với mục đích hƣớng tới xây dựng kênh truyền hình cập nhật tin tức, Truyền hình Thông tấn lấy hình thức bản tin đầu giờ là một bƣớc đệm để chuẩn bị cả về nhân lực và vật lực. Trƣớc khi Truyền hình Thông tấn ra đời, VTV1 – Kênh thời sự chính luận của Đài Truyền hình Việt Nam là kênh có số lƣợng bản tin nhiều nhất 15 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com với 3 bản tin/ngày: sáng, trƣa, tối. Khán giả đọc báo điện tử có thể biết thông tin, nhƣng ít nhất phải 6 tiếng sau mới nhìn thấy hình ảnh xuất hiện trên truyền hình. Theo Ông Nguyễn Văn Vinh – Cố vấn kênh Truyền hình Thông tấn: Bản tin đầu giờ là mô hình mới, phù hợp với thực tiễn của truyền hình Việt Nam hiện nay.
Ví dụ tin về bão lũ, hình ảnh phát sóng trong bản tin thời sự 19h của VTV1 có khi đã đƣợc ghi hình từ buổi sáng, trong khi đó đến thời điểm đƣa tin, diễn biến trận lũ đã hoàn toàn khác. Đối với hình thức phát sóng bản tin thời sự vào mỗi đầu giờ, bằng hình thức tin hình hay tin teletex, bản tin thời sự của Truyền hình Thông tấn cũng thông báo đƣợc tới khán giả tình hình lũ mới nhất. Dù chƣa đạt đến mức độ của breaking news, nhƣng bản tin đầu giờ đảm bảo đƣợc tính tốc độ nhanh nhất của tin truyền hình tại Việt Nam hiện nay: cập nhật thông tin thƣờng xuyên, nhanh nhạy, chính xác. Tốc độ hình ảnh của bản tin đầu giờ chƣa đạt đƣợc đến breaking news – tức là trực tiếp từ hiện trƣờng, nhƣng cũng là hình ảnh cập nhật nhất so với cách đƣa tin truyền thống.
Vì vậy, dù chƣa xét đến tính chuyên nghiệp, nhƣng rõ ràng bản tin đầu giờ có một lợi thế vƣợt trội so với 1 ngày cập nhật 3 bản tin. Ông Vũ Duy Hƣng – Phó Giám đốc Trung tâm Truyền hình Thông tấn cho rằng: Truyền hình Thông tấn là một làn sóng mới về sự cập nhật của thông tin truyền hình. Trƣớc khi Truyền hình Thông tấn ra đời, VTV1 dƣờng nhƣ là kênh thời sự chính luận duy nhất, 1 ngày có 3 bản tin, phát sóng 18/24h. Tuy nhiên, sau sự xuất hiện của Truyền hình Thông tấn, VTV1 lập tức tăng thời lƣợng phát sóng lên 24/24h.
Sau đó 1 năm, VTV1 tiếp tục tăng số lƣợng bản tin thời sự lên 15 bản tin/ngày. Sự cạnh tranh lành mạnh về độ nhanh nhạy của thông tin giúp cho khán giả xem truyền hình đƣợc phục vụ tốt hơn, cập nhật thông tin nhanh hơn. Đồng thời, giúp cho ngành truyền hình ở Việt Nam bƣớc sang một con đƣờng mới, “đƣờng cao tốc” chứ không còn là “quốc lộ thong dong” nhƣ trƣớc đây. Trong nhiều trƣờng hợp, truyền hình đã bắt kịp tốc độ với báo điện tử.
Chƣa kể đến tin teletex chạy ở chân trang trong mỗi 16 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com bản tin thời sự, trong nhiều trƣờng hợp thông tin còn nhanh hơn cả báo điện tử. Hình thức bản tin đầu giờ hình thành cho khán giả thói quen theo dõi thông tin mới nhất trên truyền hình. Theo Ông Nguyễn Hoài Dƣơng – Phó Tổng Giám đốc TTXVN, Giám đốc Trung tâm Truyền hình Thông tấn, ngƣời soạn thảo đề án xây dựng kênh Truyền hình Thông tấn: Bản tin đầu giờ là hình thức cập nhật thông tin nhanh nhất trong điều kiện cho phép của Kênh Truyền hình Thông tấn. Với hình thức bản tin thời sự vào tất cả các đầu giờ trong ngày, Kênh Truyền hình Thông tấn mong muốn tạo ra một thói quen cho khán giả theo dõi những thông tin mới nhất trong đời sống hiện thực hàng ngày.
Qua 3 năm phát sóng, kênh Truyền hình Thông tấn đã bƣớc đầu đạt đƣợc mục tiêu đặt ra. Bên cạnh phần thông tin trong nƣớc liên tục đƣợc cập nhật bởi hệ thống phóng viên ở 63 tỉnh thành, phần thông tin quốc tế của Truyền hình Thông tấn đƣợc khán giả đánh giá cao. Với lợi thế ngành TTXVN hiện có quan hệ hợp tác song phƣơng và đa phƣơng với gần 40 hãng thông tấn và tổ chức báo chí lớn trên thế giới nhƣ AFP, Reuters, AP, ITAR- TASS, RIA-Novosti, Tân Hoa xã, Yonhap, Kyodo News, Prensa Latina, Antara, Notimex, TNA, Bernama, KPL, APS, MAP, AKP, OANA, AsiaNet… Truyền hình Thông tấn luôn có nguồn tin quốc tế cập nhật từng giây từng phút. Cộng hƣởng với hình thức đƣa tin cập nhật từng giờ, vì vậy, tin quốc tế trên kênh Truyền hình Thông tấn gần nhƣ là độc quyền về độ nhanh nhất, chuẩn xác nhất.
Sau 3 năm lên sóng, Truyền hình Thông tấn đang từng bƣớc đặt mục tiêu cao hơn, yêu cầu tần suất tin nhanh nhiều hơn. Khi đáp ứng đầy đủ đƣợc về cơ sở vật chất và nguồn nhân lực, Truyền hình Thông tấn sẽ thực hiện hình thức bản tin trực tiếp, đạt đƣợc mục tiêu đƣa kênh trở thành “CNN của Việt Nam” nhƣ kỳ vọng của những ngƣời sáng lập kênh. Ông Vũ Duy Hƣng – Phó Giám đốc Trung tâm Truyền hình Thông tấn cũng 17 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com cho rằng: Bản tin đầu giờ là tên gọi thể hiện tần suất của bản tin, tạo thói quen cho khán giả vào mỗi đầu giờ theo dõi truyền hình Thông tấn để cập nhật thông tin mới. Với mục đích cuối cùng là tin truyền trực tiếp từ hiện trƣờng về, bản tin đầu giờ là một bƣớc đệm hợp lý.
Dựa trên ý kiến từ những ngƣời xây dựng và đang trực tiếp quản lý, thực hiện tin bài cho bản tin đầu giờ - kênh truyền hình Thông tấn, có thể rút ra kết luận: Bản tin đầu giờ là tên gọi là một hình thức bản tin thời sự, với tần suất xuất hiện 1 giờ 1 lần, vào mỗi đầu giờ trong ngày. Bản tin đầu giờ là bước đệm để hướng tới tin tức được cập nhật ngay khi xảy ra sự kiện, sự việc. Vai trò của bản tin thời sự đối với truyền hình trong bối cảnh cạnh tranh thông tin 1. Vai trò thông tin nhanh chóng, kịp thời Xã hội càng phát triển thì nhu cầu thông tin càng cao và do đó, báo chí nói chung và truyền hình nói riêng càng phải nỗ lực hơn nữa trong việc đáp ứng nhu cầu thông tin cho xã hội.
Bản tin thời sự là thế mạnh của truyền hình trong bối cảnh cạnh tranh thông tin. Trƣớc hết, truyền hình cũng nhƣ báo chí nói chung đều phải thông tin một cách nhanh chóng, kịp thời, đúng lúc nhất, đảm bảo tính cập nhật, tính thời sự của thông tin. Trong thời đại bùng nổ thông tin nhƣ ngày nay, cuộc cạnh tranh trong việc đƣa tin của các loại hình báo chí ngày càng trở nên quyết liệt.Trên thực tế, cơ quan báo chí nào đƣa tinh nhanh nhất về một sự kiến mới nhất, thu hút đƣợc sự quan tâm của công chúng, thì cơ quan báo chí đó giành đƣợc thắng lợi trong cuộc cạnh tranh độc giả và bán báo. Truyền hình cũng tƣơng tự, sự thành công và phát triển của truyền hình phụ thuộc vào số lƣợng ngƣời xem và số tiền mà họ bỏ ra để mua các kênh truyền hình.
Truyền hình Việt Nam là một cơ quan truyền thông đại chúng, phục vụ đắc 18 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com lực cho công tác tuyên truyền của Đảng và Nhà nƣớc, nhƣng chức năng trên hết là thông tin, và yêu cầu của công chúng đòi hỏi thông tin phải nhanh chóng, chính xác, đảm bảo tính thời sự. Nhanh chóng và hợp thời là hai yếu tố làm nên giá trị thông tin báo chí.