Chương 1: Tổng quan về DA ĐTXD công trình và công tác quản lý, giám sát, đánh giá các DA ĐTXD công trình. Chương 2: Công tác giám sát, đánh giá DA DTXD công trình. Chương 3: Một s giải pháp nâng cao năng lực giám sát và đánh giá dự án đầu tư xây dựng công trình do BQLDA ĐTXD tỉnh Bắc Giang làm CBT trên địa ban tinh Bắc Giang. ỐNG QUAN VE DA ĐTXD CONG TRÌNH LY, GIÁM SAT, ĐÁNH GIÁ CAC DA ĐTXD CÔNG TRINH 1.
“Trong lịch sử phát triển, loài người đã quản lý và thực hiện thành công, nhiều DA, công trình có quy mô lớn như Kim tự tháp Ai Cập, Vạn lý trường. thành Trung Quốc. Từ những năm 1950 của thé ky XX, ở các nước phát triển phương Tây đã nhận thức được một hệ thống phương pháp luận độc lập. về QLDA, bắt đầu từ lĩnh vực quân sự, công nghiệp, dần dần QLDA được ứng dụng rộng rãi trong các lĩnh vực KT-XH khác trong đó có ngành xây dựng [12].
Ngày nay, ở tắt cả các nước phát triểt QLDA xây dựng được công nhận là một hệ thống phương pháp luận của hoạt động ĐTXD, trong đó giám sát, đánh giá là nội dung quan trọng của công tác QLDA DTXD. Những năm gần đây, ngành công nghiệp xây dựng của nước ta đã có sự. tăng trường và phát triển nhanh chóng do yêu cầu về cơ sở hạ ting cho phát triển KT-XH, đồng thời nguồn vốn đầu tư cho xây dựng được huy động từ nhiều thành phần kinh tế. Các lĩnh vực về khoa học, kỹ thuật, QLDA không.
ngừng phát triển, trong đó công tác QLDA ĐTXD công trình hiện nay đã được nhiều người quan tâm, nghiên cứu. Nhà nước cũng đã ban hành nhiều văn bản pháp quy về QLDA ĐTXD. Tuy nhiên, cơ chế quản lý ĐTXD ở nước ta vẫn bộc lộ một số hạn chế, bat cập dan tới hig gu quả ĐTXD thấp, thất thoát vốn đầu tư. do năng lực của các CBT, tư vin QLDA còn nhiễu hạn chế, quy định về QLDA xây dựng chưa quan tâm đúng mức đến công tác quản lý, giám sát và đánh giá DA trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư DA.
Hiện nay, theo tỉnh thin của các Luật Đầu tư, Luật Đầu tư công và Luật Xây dựng mới được Quốc hội thông qua năm 2014 |8], [9], [10] đã có nhiều chuyển biến tích cực trong việc tăng cường quản lý, giám sát các DA xây dựng. ngày từ giai đoạn chuẩn bị đầu tr (chủ trương đầu tu). Nghiên cứu v công tác giám sát và đánh giá DA ĐTXD giai đoạn nay giúp chúng ta tim ra trình tự, cách thức quản lý, thực hiện công việc hợp lý và hiệu quả nhằm rút ngắn thời gian trong giai đoạn chuẩn bị đầu tư, tránh các rồi ro có thé xảy ra, đây cũng là một vấn đề rí ấp thiết của ngành xây dựng hiện nay. Tổng quan về DA ĐTXD công trình 1.
DA ĐTXD công trình 1. Khái niệm về DA ĐTXD công trình DA là một quá trình đơn nhất, gồm một tập hợp các hoạt động có phối hợp và kiểm soát, có thời hạn bắt đầu và kết thúc, được tién hành dé đạt được. mục tiêu phù hợp với các yêu cầu quy định, bao gồm các rằng buộc về thời gian, chỉ phí và nguồn lực Dự án đâu tư xây dựng là tập hợp các đề xuất có liên quan đến việc sit dụng vốn để tiến hành hoạt động xây dựng đẻ xây dựng mới, mở rộng hoặc cải tạo những công trình xây dựng nhằm mục đích phát triển, duy tr, nâng cao chất lượng công trình hoặc sản phẩm, dịch vụ trong một thời hạn và chỉ phi xác định. Ở giai đoạn chuẩn bị DA DTXD, DA được thể hiện thông qua Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi ĐTXD, Báo cáo nghiên cứu khả thi ĐTXD hoặc BC KTKT ĐTXD [10].
"Như vậy sản phẩm đặc trưng của DA ĐTXD là công trình xây dựng, mới, cải tạo, sửa chữa hoặc nâng cấp, mở rộng công trình cũ. Ví dụ: Trong xây dựng công trình thủy lợi, đối với một DA DTXD hồi chứa xây dựng mới được khởi động kể từ khâu lập quy hoạch, tủy theo quy mô công trình mà tiến hành các công việc: lập báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc BC KTKT. cho đến giai đoạn cuối cùng là thiết kế bản vẽ thi công va triển khai xây dựng, đưa công trình vào khai thác vận hành. Đặc trưng cơ bản của DA ĐTXD.
- Dự án đầu tư xây dựng có những đặc trưng cơ bản sau; + Được cấu thành bởi một hoặc nhiều công trình thành phần có mỗi liên hệ nội tại chịu sự quản lý thống nhất trong quá trình đầu tư xây dựng. Ví dụ: Trong một DA xây dung hỗ chứa gồm có nhiều công trình như: đập đắt, sống lấy nước, tràn xả lũ, hệ thống kênh mương.tạo thành một DA đầu tư xây dựng công trình thủy lợi hoàn chính, đồng bộ. + Hoàn thành công trình là một mục tiêu đặc biệt trong điều kiện rằng buộc nhất định về thời gian, về nguồn lực, về chất lượng, về chi phí đầu tư và về hiệu quả đầu tư. Một DA DTXD không thể kéo dài mãi mãi, ma nó phải có điểm kết thúc đồng thời bị hạn chế trong khuôn khổ về nhân công, thiết bị thi công, vật tư, vật liệu, vốn xây dựng.
đồi hỏi tổ chức QLDA phải linh hoạt để dura DA hoàn thành đúng thời điểm, đảm bảo về chất lượng, hiệu quả đầu tư. + Phải tuân theo trình tự đầu tư xây dựng cân thiết từ lúc đưa ra ý tưởng đến khi công trình hoàn thành đưa vio sử dụng. DA không phải là nhiệm vụ công việc lặp đi lặp lại và cũng không phải là công việc không có kết thúc, tủy theo điều kiện riêng, quy mô của DA mà phải tiến hành theo một trình tự, giai đoạn cu thể từ phác thảo ý tưởng, lập DA, đến thiết kế, thi công xây dựng, đưa công trình vào sử dụng. Ví dụ, việc xây dựng một nhà máy sản xuất xi măng là một DA đầu tư xây dựng nhưng quá trình sản xuất ra sản phẩm xi măng hàng ngày lại không được coi là một DA.
+ Mọi công việc chỉ thực hiện một lần: đầu tư một lan, địa điểm xây dựng cổ định một lan, thiết kế và thi công đơn nhất. Công trình xây dựng thường có quy mô lớn, gắn lién trên mặt đất, mặt nước và đòi hỏi nguồn lực lớn về nhân lực, vật tư, thiết bị, công nghệ và nguồn vốn, nên không thể sản. xuất đại trả hoặc làm đi làm lại được, do đó DA ĐTXD có tính đơn nhất, - Trình tự thực hiện của một DA đầu tư xây dựng bao gồm 3 giai đoạn: ‘Chuan bị đầu tư; Thực hiện dau tư; Kết thúc xây dựng và đưa công trình vào khai thác sử dụng. Quá trình thực hiện DA đầu tư có thé mô tả theo hình 1.1 Lip Báo cáo Thitkế ĐiuHầu Thi dng 1g | Nghiệm thu h Lập Dự án đầu tự đầu tr Đối với DA quan tong quốc gia Lập báo cáo Kinh t- kỹ thật “Chuẩn bị đầu tư “Thực hiện đầu tư Kếthúc dư án đầu tr Hinh vẽ 1.
Sơ đồ quá trình thực hiện DA DTXD + Nội dung của giai đoạn chuẩn bị DA, gầm các công việc: Tô chức lập, thâm định, phê duyệt Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi (nếu có); lập, thẩm định, phê duyệt Báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc lập BC KTKT DTXD để xem xét, quyết định ĐTXD và thực hiện các công việc cần thiết khác liên quan đến chuẩn bị DA. + Nội dung của giai đoạn thực hiện dự án, gém các công việc: Thực hiện việc giao đất hoặc thuê đắt (nêu có): chuẩn bị mặt bằng xây dựng, rd phá bom min (nếu có); khảo sát xây dựng: lập, thẩm định, phê duyệt thiết kế, dự toán xây dựng; cấp giấy phép xây dựng (đối với công trình theo quy định phái có giấy phép xây dựng); t6 chức lựa chọn nhà thầu va ký kết hợp đồng xây. dựng; tạm ứng, thanh toán khối lượng hoản thành; nghiệm thu công trình xây dựng hoàn thành; bàn giao công trình hoàn thành vào khai thác sử dụng; vận hành chạy thử và thực hig ác công vig cần thiết khác. + Mỗi dung cia giai đoạn kể thức xây dựng đưa công tinh của dự án vào khai thác sử dung gôm các công việc: Quyết toán hợp đồng xây dựng, bảo hành công trình xây dựng.
Phân loại DA ĐTXD [3] - Theo quy mô, tính chat, loại công trình chính của DA gồm: + Dự án quan trọng quốc gia do Quốc hội xem xét, quyết định về chủ trương đầu tư (gồm: DA sử dụng vốn đầu tư công có TMĐT từ 10,000 tỷ đồng trở lên; DA, công trình có ảnh hưởng lớn đến môi trường hoặc tiềm an khả năng ảnh hưởng nghiêm trong đến môi trường như: Nhả máy điện hạt nhân, DA quy mô lớn sử dụng đất vườn quốc gỉ rừng phòng hộ đầu nguồn, đất trồng lúa nước từ 2 vụ trở lên có quy mô 500 ha trở lên, di dân tái định cur lớn, DA đồi hỏi áp dụng cơ chế chính sách đặc biệt cin được Quốc hội quyết định.), + Các dự án còn lại được phân thành 3 nhóm A, B, C theo các tiêu chí quy định của pháp luật về đầu tư công. Trong đó: Nhóm A lả nhóm DA, công trình có ảnh hưởng đến di tích quốc gia đặc biệt; có ảnh hưởng đặc biệt quan trọng đến quốc gia về quốc phòng, an ninh; DA bảo vệ quốc phỏng, an ninh. có tính chất bảo mật quốc gia; DA sản xuất chất độc hại, chất nd và DA hạ tầng khu công nghiệp, khu chế xuất; các DA thuộc các lĩnh vực giao thông, công nghiệp, thủy lợi, ha ting kỹ thuật, din dung theo quy mô TMĐT tir 800 tỷ đồng trở lên (tùy theo loại công trình). Nhóm B là các DA có quy mô “TMĐT từ 45 đến 2.300 tỷ jong (tủy từng loại công trình); nhóm C là các DA có quy mô TMĐT nhỏ từ dưới 45 tỷ đồng đến dưới 120 tỷ đồng (tủy từng loại.
công trình). 10 - DA DTXD công trình chi can yêu cầu lập BC KTKT ĐTXD gồm: Công trình xây dựng sử dụng cho mục đích tôn giáo và công trình xây dựng mới, sửa chữa, cải tạo, nâng cấp có TMĐT dưới 15 tỷ đồng (không bao gồm tiên sử dụng dat), ~ Phân loại theo nguồn vốn đầu tư gồm: + Dự án sử dụng vốn NSNN. + Dự án sử dụng vốn nha nước ngoài ngân sách. + Dự án sử dụng vốn khác.
- Ngoài ra còn một số cách phân loại DA khác như: theo hình thức đầu tư (DA tự đầu tư, DA liên doanh,DA PPP, BOT, BTO, BT.); theo loại dự án theo công năng sử dụng công trinh (gồm có DA công trình giao thông, thủy lợi, dân dụng, công nghiệp, hạ ting kỹ thuật).