MỞ ĐẦU Sau gần 20 năm qua thực hiện đường lối Đổi mới của Đảng và Nhà nước, Đồng Nai đã không ngừng khẳng định vị trí, vai trò của tỉnh tại khu vực phía Nam và cả nước, trở thành một trong những địa phương đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hội nhập kinh tế quốc tế. Kinh tế tăng trưởng khá liên tục, đời sống vật chất tinh thần của nhân dân lao động ngày càng được nâng cao. Trong bối cảnh đó, quá trình đô thị hóa đã và đang diễn ra nhanh chóng cùng với sự tăng qui mô dân số đang là thách thức lớn đối với đầu tư và quản lý đô thị. Yêu cầu cải tạo, phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế kỹ thuật và hạ tầng xã hội phù hợp với mục tiêu tăng trưởng kinh tế và cải thiện dân sinh là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa lâu dài đối với tỉnh Đồng Nai nói chung và huyện Long Thành nói riêng.
Trước tình hình đó, những năm qua huyện Long Thành luôn xác định đầu tư phát triển là một trong những nhiệm vụ trọng tâm. Huyện Long Thành luôn ưu tiên cân đối một tỷ trọng đáng kể trong ngân sách hàng năm chi cho đầu tư xây dựng cơ bản. Huyện Long Thành có vai trò vị trí chiến lược của toàn vùng kinh tế trọng điểm phía nam. Long Thành có vị trí địa lý thuận lợi là tâm điểm tam giác TP.Hồ chí Minh, Đồng Nai, Bà Rịa- Vũng Tàu.
Long Thành là một huyện nằm ở phía nam tỉnh Đồng Nai. Dân số của huyện có 188. Các hệ thống đường sắt, đường bộ, cảng biển, đường cao tốc được quy hoạch để kết nối các đô thị với các cảng biển, cảng hàng không đi qua địa bàn huyện như: Cảng hàng không Quốc tế Long Thành, Đường cao tốc TP.HCM – Long Thành – Dầu Giây, đường cao tốc Biên Hòa – Vũng Tàu, đường cao tốc Long Thành – Bến Lức, đường sắt Biên Hòa – Vũng Tàu. Thị trấn Long Thành được quy hoạch thành đô thị loại IV, hướng đến phát triển đô thị loại III với cơ cấu công nghiệp và dịch vụ chiếm tỷ trọng lớn.
Do đó cấn phải nhanh chóng phát triển cơ sở hạ tầng nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế, nhất là đường giao thông. Bên cạnh đó với việc hàng loạt các dự án lớn đi qua địa bàn, việc thực hiện quy hoạch, bố trí các khu tái định cư cho dân cư bị ảnh hưởng là nhiệm vụ nặng nề của địa phương. Việc xây dựng hệ thống đường trong khu vực Đồng Nai nói chung cũng như huyện Long Thành nói riêng tương đối thuận lợi do không phải xử lý địa chất phức tạp, nguồn khai thác các mỏ đá, đất có cự ly vận chuyển gần. Tuy nhiên, do HVTH: Đỗ Ánh Dương, lớp CH XDĐÔTÔ K17 GVHD: PGS.
Trần Tuấn Hiệp Luận văn thạc sĩ kỹ thuật: Nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng hiệu quả quản lý dự án đường ô tô tại Ban QLDA huyện Long Thành -6 - địa bàn huyện Long Thành nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía nam, khu vực có tốt độ phát triển kinh tế nhanh nhất cả nước, nên tình trạng di dân từ nơi khác tới địa bàn là rất lớn. Tình trạng biến động đất đai, quản lý dân cư khó khăn nên ảnh hưởng đến công tác giải phóng mặt bằng để thực hiện các dự án. Hầu hết các dự án được thực hiện là các dự án nhóm C có quy mô nhỏ. Ban QLDA huyện Long Thành thực hiện tương đối ít dự án nhóm B.
Thời gian thực hiện một dự án từ khâu chuẩn bị hồ sơ đến thực hiện thi công ngắn. Tuy nhiên số lượng dự án rất lớn, khoảng trên dưới 60 dự án. Lượng cán bộ kỹ thuật để thực hiện dự án có hạn nên tình trạng tiến độ dự án bị chậm và chưa đạt yêu cầu là không tránh khỏi. Ban Quản lý Dự án huyện Long Thành được UBND huyện giao làm chủ đầu tư các công trình xây dựng cơ bản, trong đó các công trình xây dựng đường giao thông chiếm tỷ trọng rất lớn.
Qua kinh nghiệm có rất nhiều điều còn bất cập trong công tác quản lý, cụ thể như: + Chất lượng làm việc của Ban Quản lý Dự án còn chưa cao do thiếu nhân sự, trình độ chuyên môn còn chưa đáp ứng do đó dẫn đến một số sự cố về chất lượng như:. Các công trình đa số chậm tiến độ do vướng ở khâu giải phóng mặt bằng. Đa số phát sinh khối lượng do công tác khảo sát chưa kỹ. + Một số nhà thầu cố tình giảm giá để trúng thầu sau đó thi công không đầy đủ yêu cầu của các quy trình thi công nghiệm thu, tìm cách kiến nghị chủ đầu tư phát sinh thêm các hạng mục, kéo dài thời gian thi công từ đó ảnh hưởng đến chất lượng và tiến độ của công trình.
+ Hiện tại quy trình quản lý dự án của đơn vị còn nhiều bất cập cần phải điều chỉnh. Quy trình phối hợp thực hiện giữa chủ đầu tư với các đơn vị khác có liên quan đến dự án cũng bị ảnh hưởng bởi quy định của các ngành không thống nhất. Từ những vấn đế trên, nhận thấy cần phải nâng cao chất lượng quản lý dự án để nâng cao chất lượng công trình, tiết kiệm ngân sách nhà nước. Tuy nhiên hiện nay chưa có tài liệu nghiên cứu để quản lý dự án ở huyện Long Thành.
Chính vì vậy đề tài nhiên cứu ”Nâng cao chất lượng hiệu quả quản lý dự án đường huyện Long Thành” là đề tài khoa học cấp thiết. HVTH: Đỗ Ánh Dương, lớp CH XDĐÔTÔ K17 GVHD: PGS. Trần Tuấn Hiệp Luận văn thạc sĩ kỹ thuật: Nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng hiệu quả quản lý dự án đường ô tô tại Ban QLDA huyện Long Thành -7 - CHƯƠNG 2: CÁC LÝ THUYẾT VỀ DỰ ÁN VÀ QUẢN LÝ DỰ ÁN 2. NHỮNG KHÁI NIỆM CHUNG VỀ DỰ ÁN: 2.
Khái niệm về Dự án: Theo Đại bách khoa toàn thư, từ “Project – Dự án” được hiểu là “ Điều có ý định làm” hay “Đặt kế hoạch cho một ý đồ, quá trình hành động”. Như vậy, dự án có khái niệm vừa là ý tưởng, ý đồ, nhu cầu vùa có ý năng động, chuyển động hành động. Chính vì lẽ đó mà có khá nhiều khái niệm về thuật ngữ này, cụ thể như : Dự án là việc thực hiện một mục đích hay nhiệm vụ công việc nào đó dưới sự ràng buộc về yêu cầu và nguồn lực đã định. Thông qua việc thực hiện dự án để cuối cùng đạt được mục tiêu nhất định đã dề ra và kết quả của nó có thể là một sản phẩm hay một dịch vụ mà bạn mong muốn ( Tổ chức điều hành dự án -VIM).
Dự án là tập hợp các đề xuất để thực hiện một phần hay toàn bộ công việc nhằm đạt được mục tiêu hay yêu cầu nào đó trong một thời gian nhất định dựa trên nguồn vốn xác định ( khoản 7 Điều 4 –Luật Đấu thầu) Dự án là một quá trình mang đặc thù riêng bao gồm một loạt các hoạt động được phối hợp và kiểm soát, có định ngày khởi đầu và kết thúc, được thực hiện với những hạn chế về thời gian, chi phí và nguồn lực nhằm đạt được mục tiêu phù hợp với những yêu cầu cụ thể. Dự án là đối tượng của quản lý và là một nhiệm vụ mang tính chất 1 lần, có mục tiêu rõ ràng trong đó bao gồm chức năng, số lượng và tiêu chuẩn chất lượng), yêu cầu phải được hoàn thành trong một khoảng thời gian quy định, có dự toán tài chính từ trước và nói chung không được vuợt qua dự toán đó. Đặc điểm chủ yếu của dự án: - Nhiệm vụ có tính đặc thù riêng, có tính một lần: không có nhiệm vụ nào khác có thể giống hoàn toàn với nhiệm vụ này. Điểm khác biệt của nó được thể hiện trên bản thân nhiệm vụ và trên thành quả cuối cùng.
- Phải đáp ứng những mục tiêu rõ ràng.Mục tiêu của dự án bao gồm hai loại: + Mục tiêu mang tính thành quả là yêu cầu mang tính chức năng của dự án như: công suất , chỉ tiêu kinh tế kỹ thuật. + Mục tiêu mang tính ràng buộc như thời hạn hoàn thành, chi phí, chất HVTH: Đỗ Ánh Dương, lớp CH XDĐÔTÔ K17 GVHD: PGS. Trần Tuấn Hiệp Luận văn thạc sĩ kỹ thuật: Nghiên cứu giải pháp nâng cao chất lượng hiệu quả quản lý dự án đường ô tô tại Ban QLDA huyện Long Thành -8 - lượng. - Mang những yếu tố không chắc chắn và rủi ro.
- Chỉ tồn tại trong một thời gian nhất định. - Yêu cầu có sự kết hợp nhiều nguồn lực đa dạng. - Là đối tượng mang tính tổng thể. Những đặc điểm khác của dự án: - Một dự án cá biệt có thể là một phần của một dự án lớn.
- Trong quá trình triển khai thực hiện, các mục tiêu và đặc điểm kết quả một số dự án sẽ được xác định lại. - Kết quả của dự án có thể là một sản phẩm hoặc một số đơn vị của sản phẩm. - Bộ máy tổ chức chỉ là tạm thời và được thành lập trong thời gian thực hiện dự án. - Sự tương tác giữa các hoạt động dự án có thể phức tạp.
Vòng đời của Dự án: - Khái niệm về vòng đời của dự án Vì có thời gian khởi đầu và kết thúc nên dự án có một vòng đời. Vòng đời của Dự án bao gồm nhiều giai đoạn phát triển từ ý tưởng đến việc triển khai nhằm đạt được kết quả của Dự án. Trong vòng đời này, công tác quản lý chú trọng vào phương thức kiểm soát nhằm giảm thiểu những nguồn lực và tiền của dành cho những mục tiêu không chắc chắn. Khái niệm vòng đời xuất phát từ ba quan điểm sau: • Dự án có thời gian khởi đầu và kết thúc • Dự án giải quyết một vấn đề hoặc nhằm đạt tới một nhu cầu về tổ chức • Quá trình quản lý được thực hiện song song với vòng đời.
Hầu hết các dự án phát triển sử dụng vòng đời bốn giai đoạn: HVTH: Đỗ Ánh Dương, lớp CH XDĐÔTÔ K17 GVHD: PGS.