Chương 1: Tổng quan của vấn đề nghiên cứu Chương 2: Cơ sở lý luận về mở rộng thị trường nhập khẩu hàng hóa Chương 3: Thực trạng của hoạt động mở rộng thị trường nhập khẩu máy nông nghiệp của Công ty TNHH Thương Mại và Sản Xuất Mùa Vàng Chương 4: Giải pháp mở rộng thị trường nhập khẩu máy nông nghiệp của Công ty TNHH Thương Mại và Sản Xuất Mùa Vàng 6 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ MỞ RỘNG THỊ TRƯỜNG NHẬP KHẨU HÀNG HÓA 2. Cơ sở lý luận về nhập khẩu hàng hóa 2. Khái niệm và bản chất của nhập khẩu Theo Khoản 2 Điều 28 Luật thương mại 2005: “Nhập khẩu hàng hóa là việc hàng hóa được đưa vào lãnh thổ Việt Nam từ nước ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật”. Theo Freenstra và Taylor (Giáo trình Thương mại quốc tế, 2010): “Các quốc gia mua và bán hàng hóa, dịch vụ từ nhau.
Xuất khẩu là sản phẩm được bán từ nước này sang nước khác. Nhập khẩu là sản phẩm được mua bởi nước này từ nước khác”. Theo điều 28, khoản 1 của Luật Thương mại 2015: “Nhập khẩu hàng hóa là việc hàng hoá được đưa vào lãnh thổ Việt Nam từ nước ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật.” Song hành cùng với hoạt động xuất khẩu trong hoạt động ngoại thương, nhập khẩu là hoạt động không thể thiếu đồng thời giúp cân bằng cán cân thương mại của quốc gia. Nhập khẩu hàng hóa được hiểu là các nghiệp vụ cần thiết để đưa hàng hóa hay nguyên vật liệu từ bên ngoài vào trong lãnh thổ một quốc gia hoặc từ khu vực đặc biệt như khu vực hải quan riêng nằm trên quốc gia đó để phục vụ tiêu dùng, đáp ứng nhu cầu sản xuất kinh doanh, hoặc để chờ tái xuất nhằm mục đích thu lợi nhuận.
Đặc điểm của nhập khẩu Nhập khẩu là hoạt động phức tạp so với hoạt động kinh doanh nội địa, hoạt động nhập khẩu có đặc điểm sau: Thứ nhất, nội dung của hoạt động nhập khẩu là thực hiện nhập khẩu hàng hóa từ thị trường nước ngoài để tiêu thụ tại thị trường nội địa hoặc tiếp tục tái xuất khẩu. Thứ hai, Chủng loại hàng hóa trong hoạt động nhập khẩu chịu sự tác động của các chính sách Nhà nước đối với nhập khẩu. Trong đó, có một số loại hàng hóa được Nhà nước khuyến khích nhập khẩu, một số bị cấm nhập khẩu hoặc hạn chế bằng các biện pháp thuế quan, phi thuế quan,. và danh mục hàng hóa này thay đổi 7 theo từng thời kì phát triển tùy thuộc vào mục tiêu phát triển của thời kỳ đó.
Thứ ba, Thị trường nhập khẩu chứa đa dạng nhiều quốc gia và khu vực. Trong đó, mỗi quốc gia có một hoặc nhiều lợi thế nhất định về những mặt hàng khác nhau tạo điều kiện cho nhà nhập khẩu lựa chọn thị trường cung ứng phù hợp và có hiệu quả nhất. Thứ tư, hoạt động nhập khẩu chịu sự điều chỉnh của nhiều nguồn luật như điều ước quốc tế và Ngoại thương, luật quốc gia của các nước hữu quan, tập quán Thương mại quốc tế. Thứ năm, các phương thức giao dịch mua bán trên thị trường quốc tế rất phong phú: Giao dịch thông thường, giao dịch qua trung gian, giao dịch tại hội chợ triển lãm.
Thứ sáu, các phương thức thanh toán rất đa dạng: nhờ thu, hàng đổi hàng, L/C.Tiền tệ dùng trong thanh toán thường là ngoại tệ mạnh có sức chuyển đổi cao như: USD, bảng Anh Thứ bảy, điều kiện cơ sở giao hàng: có nhiều hình thức nhưng phổ biến là nhập khẩu theo điều kiện CIF, FOB… Thứ tám, kinh doanh nhập khẩu là kinh doanh trên phạm vi quốc tế nên địa bàn rộng, thủ tục phức tạp, thời gian thực hiện lâu. Kinh doanh nhập khẩu phụ thuộc vào kiến thức kinh doanh, trình độ quản lý, trình độ nghiệp vụ Ngoại thương, sự nhanh nhạy nắm bắt thông tin. Thứ chín, nhập khẩu là cơ hội để các doanh nghiệp có quốc tịch khác nhau hợp tác lâu dài. Thương mại quốc tế có ảnh hưởng trực tiếp đến quan hệ kinh tế – chính trị của các nước xuất khẩu, góp phần phát triển kinh tế đối ngoại 2.
Vai trò của hoạt động nhập khẩu hàng hóa 2. Đối với doanh nghiệp Thông qua hoạt động nhập khẩu, các hàng hóa nước ngoài có chất lượng tốt, mẫu mã đa dạng, có sức cạnh tranh cao vào thị trường nội địa buộc doanh nghiệp sản xuất trong nước phải liên tục đổi mới, cải tiến công nghệ, nâng cao chất lượng, dịch vụ sản phẩm và giảm giá thành để tăng sức cạnh tranh của sản phẩm nội địa. Điều này cũng làm tăng hiệu quả sản xuất, người lao động tìm được việc làm, đời sống được cải thiện. 8 Nhập khẩu giúp làm nâng cao năng lực chuyên môn của các thành viên trong doanh nghiệp nhập khẩu vì hoạt động động này được thực hiện trên phạm vi quốc tế, có sự giao lưu của nhiều nền kinh tế khác nhau về chính trị, văn hoá, ngôn ngữ, phong tục tập quán… Vì vậy, các doanh nghiệp nhập khẩu buộc phải luôn đổi mới và hoàn thiện công tác quản trị, các cán bộ, các cá nhân trong doanh nghiệp luôn luôn phải học hỏi kinh nghiệm, nâng cao nghiệp vụ để hoàn thành tốt công việc của mình.
Hoạt động nhập khẩu hàng hoá có vai trò trong việc nâng cao sức mạnh và uy tín của doanh nghiệp cả ở thị trường trong nước và trị thường quốc tế. Doanh nghiệp có thể sử dụng lợi nhuận từ hoạt kinh doanh đem lại để mở rộng lĩnh vực kinh doanh, đầu tư xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật, góp phần tạo việc làm, cải thiện đời sống cho người lao động cũng như giải quyết các vấn đề bức xúc của xã hội, cải thiện và phát triển các mối quan hệ trong kinh doanh. Đối với quốc gia Nhập khẩu sẽ bổ sung kịp thời những hàng hoá còn thiếu mà trong nước không sản xuất được hoặc sản xuất không đủ tiêu dùng làm cân đối kinh tế, đảm bảo cho sự phát triển ổn định và bền vững, khai thác tối đa khả năng và tiềm năng của nền kinh tế. Nhập khẩu làm đa dạng hoá hàng tiêu dùng trong nước, phong phú chủng loại hàng hoá, mở rộng khả năng tiêu dùng, nâng cao mức sống của người dân.
Nhập khẩu xoá bỏ tình trạng độc quyền toàn khu vực và trên thế giới, xoá bỏ nền kinh tế lạc hậu tự cung, tự cấp. Đồng thời thúc đẩy sản xuất trong nước không ngừng vươn lên, không ngừng tìm tòi nghiên cứu để sản xuất ra hàng hoá có chất lượng cao, đảm bảo, tăng cường sức cạnh tranh với hàng ngoại. Nhập khẩu cơ bản là quá trình chuyển giao công nghệ, điều này tạo ra sự phát triển vượt bậc của nền sản xuất hàng hoá, tạo ra sự cân bằng giữa các quốc gia về trình độ sản xuất, tiết kiệm chi phí và thời gian. Ngoài ra nhập khẩu còn có vai trò to lớn trong việc thúc đẩy xuất khẩu, góp phần nâng cao giá trị cũng như chất lượng hàng hoá xuất khẩu thông qua trao đổi hàng hoá đối lưu, giúp Việt Nam nhanh chóng hoà nhập vào nền kinh tế khu vực và thế giới.
Các hình thức nhập khẩu hàng hóa Nhập khẩu trực tiếp: Nhập khẩu trực tiếp là việc doanh nghiệp trực tiếp thực hiện các nghiệp vụ cần thiết để nhập khẩu hàng hóa hay nguyên vật liệu từ thị trường nước ngoài vào trong nước với chi phí và danh nghĩa của mình rồi sau đó phân phối hàng hóa nhập khẩu này đến những khách hàng có nhu cầu trong nước. Tạm nhập, tái xuất: Tạm nhập, tái xuất hàng hóa là việc hàng hóa được đưa từ nước ngoài hoặc từ các khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật vào Việt Nam, có làm thủ tục nhập khẩu vào Việt Nam và làm thủ tục xuất khẩu chính hàng hóa đó ra khỏi Việt Nam. Nhập khẩu gia công: Nhập khẩu gia công là hình thức mà bên nhận nhập khẩu (bên nhận gia công) nhập khẩu những nguyên vật liệu từ bên xuất khẩu (bên đặt gia công), sau đó tiến hành gia công theo hợp đồng được ký kết như hai bên quy định. Nhập khẩu ủy thác: là việc doanh nghiệp ủy thác cho một đơn vị trung gian làm cầu nối thực hiện các nghiệp vụ cần thiết để nhập khẩu hàng hóa từ nước ngoài vào thị trường trong nước.
Với cách thức này thì đơn vị trung gian sẽ thực hiện các công việc được giao với danh nghĩa của mình nhưng bằng chi phí của bên ủy thác giao cho. Nhập khẩu liên doanh: là hoạt động nhập khẩu hàng hóa trên cơ sở liên kết kỹ thuật một cách tự nguyện giữa các doanh nghiệp nhằm phối hợp kỹ năng, kỹ thuật để cùng giao dịch và đề ra các chủ trương biện pháp có liên quan đến hoạt động nhập khẩu, thúc đẩy hoạt động này phát triển theo hướng có lợi nhất cho cả hai bên. Cơ sở lý luận về thị trường và hoạt động mở rộng thị trường nhập khẩu hàng hóa. Khái niệm và đặc trưng cơ bản của thị trường và thị trường nhập khẩu 2.
Khái niệm về thị trường Thị trường xuất hiện thông qua các mối quan hệ trao đổi, mua bán hàng hoá, dịch vụ. Theo đó, thị trường được cấu thành bởi nhiều yếu tố, nhiều mối quan hệ khác nhau như cung – cầu và giá cả, quan hệ hợp tác, quan hệ cạnh tranh… Theo quan điểm của Kinh tế học: “Thị trường là tổng thể của cung và cầu đối với một hàng hoá nhất định trong một không gian và thời gian cụ thể.” 10 Theo Mc Carthy: “Thị trường là nhóm khách hàng tiềm năng với những nhu cầu tương tự nhau và những người bán đưa ra các sản phẩm khác nhau với những cách thức khác nhau để thoả mãn nhu cầu đó.” Mặc dù có nhiều quan điểm khác nhau về thị trường, nhưng các quan điểm trên đều cho thấy các đặc điểm của thị trường là nơi người mua và người bán trao đổi, mua bán hàng hoá và dịch vụ. Giá cả hàng hoá trên thị trường chịu tác động bởi nhiều quy luật kinh tế khác nhau như quy luật giá trị, quy luật cạnh tranh, quy luật cung cầu. Khái niệm về thị trường nhập khẩu Theo kinh tế quốc tế, "thị trường nhập khẩu là một phần của thị trường quốc tế nơi mà hàng hóa và dịch vụ được mua và chuyển từ một quốc gia (quốc gia xuất khẩu) vào một quốc gia khác (quốc gia nhập khẩu)”.