phần mở đầu và kết luận bố cục của đề tài đƣợc chia làm 3 chƣơng cụ thể nhƣ sau: Chƣơng 1: Những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp Chƣơng 2: Thực trạng kế toán nguyên vật liệu tại Công ty cổ phần đầu tƣ xây dựng Việt Nhật Chƣơng 3: Một số giải pháp góp phần hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu tại Công ty cổ phần đầu tƣ xây dựng Việt nhật SV: Lê Thị Phương, Lớp: ĐHKT- K14C Page 3 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Trần Thị Thu Hường B. NỘI DUNG VÀ KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU CHƢƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỔ CHỨC CÔNG TÁC KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU TRONG DOANH NGHIỆP XÂY LẮP 1.1 Sự cần thiết của kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp 1. Khái niệm Nguyên vật liệu là một bộ phận trọng yếu của tƣ liệu sản xuất, nguyên vật liệu là đối tƣợng của lao động đã qua sự tác động của cong ngƣời.
Trong đó vật liệu là những nguyên liệu đã trải qua chế biến. Vật liệu đƣợc chia thành vật liệu chính, vật liệu phụ và nguyên liệu gọi tắt là nguyên vật liệu 1.2 Đặc điểm yêu cầu quản lý vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp Xây dựng cơ bản là một ngành sản xuất vật chất mang tính chất công nghiệp, sản phẩm của ngành xây dựng là những công trình, hạng mục công trình có quy mô lớn, kết cấu phức tạp và thƣờng cố định ở nơi sản xuất (thi công) còn các điều kiện khác phải di chuyển theo địa điểm xây dựng. Từ đặc điểm riêng của ngành xây dựng làm cho công tác quản lý, sử dụng vật liệu phức tạp vì chịu ảnh hƣởng lớn của môi trƣờng bên ngoài nên cần xây dựng định mức cho phù hợp với điều kiện thi công thực tế. Quản lý vật liệu là yếu tố khách quan của mọi nền sản xuất xã hội.
Tuy nhiên do trình độ sản xuất khác nhau nên phạm vi mức độ và phƣơng pháp quản lý cũng khác nhau Hiện nay nền sản xuất ngày càng mở rộng và phát triển trên cơ sở thỏa mãn không ngừng nhu cầu vật chất và văn hóa của mọi tầng lớp trong xã hội. Việc sử dụng vật liệu một cách hợp lý, có kế hoạch ngày càng đƣợc coi trọng. Công tác quản lý vật liệu là nhiệm vụ của tất cả mọi ngƣời nhằm tăng hiệu quả kinh tế cao mà hao phí lại thấp nhất. Công việc hạch toán vật liệu ảnh hƣởng và quyết định đến việc hạch toán giá thành, cho nên để đảm bảo tính chính xác của việc hạch toán giá thành thì trƣớc hết cũng phải hạch toán vật liệu chính xác.
SV: Lê Thị Phương, Lớp: ĐHKT- K14C Page 4 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Trần Thị Thu Hường Để làm tốt công tác hạch toán vật liệu trên đòi hỏi chúng ta phải quản lý chặt chẽ từ khâu thu mua, bảo quản tới khâu dự trữ và sử dụng. Trong khâu thu mua phải đƣợc quản lý về khối lƣợng, quy cách, chủng loại, giá mua và chi phí thu mua, thực hiện kế hoạch mua theo đúng tiến độ, thời gian phù hợp với kế hoạch sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. Bộ phận kế toán – tài chính cần có quyết định đúng đắn ngay từ đàu trong việc lựa chọn nguồn vật tƣ, địa điểm giao hàng, thời hạn cung cấp, phƣơng tiện vận chuyển và nhất là về giá mua, cƣớc phí vận chuyển, bốc dỡ cần phải dự toán những biến động về cung cầu và giá cả vật tƣ trên thị trƣờng để đề ra biện pháp thích ứng.
Đồng thời thông qua thanh toán kế toán vật liệu cần kiểm tra lại giá mua vật liệu, các chi phí vẩn chuyển và tình hình thực hiện hợp đồng của ngƣời bán vật tƣ, ngƣời vận chuyển. Việc tổ chức tổ kho hàng, bến bãi thực hiện đúng chế độ bảo quản đối với từng loại vật liệu tránh hƣ hỏng, mất mát, hao hụt, đảm bảo an toàn cũng là một trong các yêu cầu quản lý vật liệu. Trong khâu dự trữ đòi hỏi doanh nghiệp phải xác định đƣợc mức dự trữ tối đa, tối thiểu để đảm bảo cho quá trình thi công xây lắp đƣợc bình thƣờng, không bị ngừng trệ, gián đoạn do việc cung ứng vật tƣ không kịp thời hoặc ứ đọng vốn do dự trữ quá nhiều Tóm lại, quản lý vật liệu từ khâu thu mua, bảo quản, dự trữ, sử dụng vật liệu là một trong những nội dung quan trọng của công tác quản lý doanh nghiệp luôn đƣợc các nhà quản lý quan tâm.3 Nhiệm vụ kế toán nguyên vật liệu tại các doanh nghiệp xây lắp Kế toán là công cụ phục vụ quản lý kinh tế vì thế để đáp ứng một cách khoa học, hợp lý xuất phát từ đặc điểm của vật liệu, từ yêu cầu quản lý vật liệu, từ chức năng của kế toán vật liệu trong các doanh nghiệp sản xuất cần đƣợc thực hiện các nhiệm vụ sau: + Tổ chức ghi chép, phản ánh tổng hợp số liệu về tình hình thu mua, vận chuyển, bảo quản, tình hình nhập, xuất, tồn kho vật liệu. Tính giá thành thực tế vật liệu đã thu mua và nhập kho, kiểm tra tình hình thực hiện kế hoạch thu mua vật liệu về các SV: Lê Thị Phương, Lớp: ĐHKT- K14C Page 5 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS.
Trần Thị Thu Hường mặt: số lƣợng, chủng loại, giá cả, thời hạn nhằm đảm bảo cung cấp kịp thời, đầy đủ, đúng chủng loại cho quá trình thi công xây lắp. + Áp dụng đúng đắn các phƣơng pháp về kỹ thuật hạch toán vật liệu, hƣớng dẫn, kiểm tra các bộ phận, đơn vị trong doanh nghiệp thực hiện đầy đủ chế độ hạch toán ban đầu về vật liệu (lập chứng từ, luân chuyển chứng từ) mở chế độ đúng phƣơng pháp quy định nhằm đảm bảo sử dụng thống nhất trong công tác kế toán, tạo điều kiện thuận lợi cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo công tác kế toán trong phạm vi ngành kinh tế và toàn bộ nền kinh tế quốc dân + Kiểm tra việc chấp hành chế độ bảo quản, dự trữ và sử dụng vật tƣ phát hiện ngăn ngừa và đề xuất những biện pháp xử lý vật tƣ thừa, thiếu, ứ đọng oặc mất phẩm chất. Tính toán xác định chính xác số lƣợng và giá trị vật tƣ thực tế đƣa vào sử dụng và đã tiêu hao trong quá trình sản xuất kinh doanh. Phân loại và đánh giá nguyên vật liệu trong doanh nghiệp xây lắp 1.1 Phân loại nguyên vật liệu Trong các doanh nghiệp sản xuất vật liệu bao gồm rất nhiều loại khác nhau, đặc biệt là trong ngành xây dựng cơ bản với nội dung kinh tế và tính năng lý hóa học khác nhau.
Để có thể quản lý chặt chẽ và tổ chức hạch toán chi tiết tới từng loại vật liệu phục vụ cho kế hoạch quản trị cần thiết phải tiến hành phân loại nguyên vật liệu. - Căn cứ vào nội dung kinh tế, vai trò của chúng trong quá trình thi công xây lắp, căn cứ vào yêu cầu quản lý của doanh nghiệp thì nguyên vật liệu đƣợc chia thành các loại sau: + Nguyên vật liệu chính: Là đối tƣợng lao động chủ yếu trong doanh nghiệp xây lắp, là cơ sở vật chất cấu thành lên thực thể chính của sản phẩm. Trong ngành xây dựng cơ bản còn phải phân biệt vật liệu xây dựng, vật liệu kết cấu và thiết bị xây dựng. Các loại vật liệu này đều là cơ sở vật chất chủ yếu hình thành lên sản phẩm của đơn vị xây dựng, các hạng mục công trình xây dựng nhƣng chúng có sự khác nhau.
Vật liệu xây dựng là sản phẩm của ngành công nghiệp chế biến đƣợc sử dụng trong đơn vị xây dựng nhƣ gạch, ngói, xi SV: Lê Thị Phương, Lớp: ĐHKT- K14C Page 6 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS. Trần Thị Thu Hường măng, sắt, thép. Vật liệu kết cấu là những bộ phận của công trình xây dựng mà đơn vị xây dựng sản xuất hoặc mua của đơn vị khác để lắp vào sản phẩm xây dựng của đơn vị mình nhƣ thiết bị vệ sinh, thông gió, truyền hơi ấm, hệ thống thu lôi. + Vật liệu phụ: Là những loại vật liệu tham gia vào qua trình sản xuất, không cấu thành thực thể chính của sản phẩm.
Vật liệu phụ chỉ tác dụng phụ trong quá trình sản xuất, chế tạo sản phẩm. Làm tăng chất lƣợng vật liệu chính và sản phẩm, phục vụ cho công tác quản lý, phục vụ thi công, cho nhu cầu công nghệ kỹ thuật bao gói sản phẩm. Trong ngành xây dựng cơ bản gồm: Sơn, dầu, mỡ phục vụ cho quá trình sản xuất. + Nhiên liệu: Về thực thể là một loại vật liệu phụ, nhƣng có tác dụng cung cấp nhiệt lƣợng trong quá trình thi công, kinh doanh tạo điều kiện cho quá trình chế tạo sản phẩm có thể diễn ra bình thƣờng.
Nhiên liệu có thể tồn tại ở thể lỏng, khí, rắn nhƣ: xăng, dầu, than củi, hơi đốt dùng để phục vụ cho công nghệ sản xuất sản phẩm, cho các phƣơng tiện máy móc, thiết bị hoạt động. + Phụ tùng thay thế: Là những loại vật tƣ, sản phẩm dùng để thay thế, sữa chữa máy móc thiết bị, phƣơng tiện vận tải, công cụ dụng cụ sản xuất. + Thiết bị xây dựng cơ bản: Là những vật tƣ đƣợc sử dụng cho công việc xây dựng cơ bản. Đới với thiết bị xây dựng cơ bản bao gồm cả thiết bị cần lắp và thiết bị không cần lắp, công cụ, khí cụ và vật kết cấu dùng để lắp đặt cho công trình xây dựng cơ bản.
+ Phế liệu: Là các loại vật liệu loại ra trong quá trình thi công xây lắp nhƣ gỗ, sắt, thép vụn hoặc phế liệu thu hồi trong quá trình thanh lý tài sản cố định. Tùy thuộc vào yêu cầu quản lý và công ty kế toán chi tiết của từng doanh nghiệp mà trong từng loại vật liệu nêu trên lại đƣợc chia thành từng nhóm, từng thứ một cách chi tiết hơn bằng cách lập sổ danh điểm vật liệu. Trong đó mỗi loại, nhóm, thứ vật liệu đƣợc sử dụng một ký hiệu riêng bằng hệ thống các chữ số thập phân để thay thế tên gọi, nhãn hiệu, quy cách của vật liệu. Ký hiệu đó đƣợc gọi là sổ danh điểm vật liệu và đƣợc sử dụng thống nhất trong phạm vi doanh nghiệp.
SV: Lê Thị Phương, Lớp: ĐHKT- K14C Page 7 Khóa luận tốt nghiệp GVHD: TS.