Đề xuất giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001 cho công ty Ajinomoto Việt Nam

Chuyên đề nghiên cứu Giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường ISO 14001 cho Ajinomoto Việt Nam, cập nhật xu hướng mới, giá trị tham khảo cao

• Tác giả: Phan Hoàng Minh Quân
• Người hướng dẫn: ThS. Tràn Thò Tường Vân
• Trường học: Trường Đại Học Kỹ Thuật Công Nghệ Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kỹ Thuật Môi Trường
• Đề tài: Giải Pháp Cải Tiến Hệ Thống Quản Lý Môi Trường ISO 14001 Cho Ajinomoto Việt Nam
• Loại tài liệu: Đồ Án Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Lời mở đầu
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4. Nội dung nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Ý nghĩa đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ HỆ THỐNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG ISO 14001
• 2.1. Tổng quan về bộ tiêu chuẩn ISO 14000
• 2.1.1. Giới thiệu về tổ chức quốc tế và tiêu chuẩn hóa
• 2.1.2. Sự ra đời của bộ tiêu chuẩn ISO 14000
• 2.1.3. Cấu trúc bộ tiêu chuẩn ISO 14000
• 2.1.4. Phạm vi của ISO 14000
• 2.1.5. Mục đích của ISO 14000
• 2.2. Hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001
• 2.2.1. Khái niệm về ISO 14001
• 2.2.2. Lợi ích của ISO 14001
• 2.2.3. Nội dung của ISO 14001
• 2.2.3.1. Phạm vi áp dụng
• 2.2.3.2. Tài liệu viện dẫn
• 2.2.3.3. Thuật ngữ và định nghĩa
• 2.2.3.4. Các yêu cầu của hệ thống quản lý môi trường
• 2.3. Sự tương quan giữa hệ thống ISO 14001 và các hệ thống quản lý khác
• 2.4. Tình hình áp dụng ISO 14001 trên thế giới và ở Việt Nam
• 3. CHƯƠNG 3: GIỚI THIỆU VỀ CÔNG TY AJINOMOTO VIỆT NAM
• 3.1. Quá trình hình thành và phát triển công ty
• 3.1.1. Khái quát về công ty
• 3.1.2. Lịch sử hình thành và phát triển
• 3.2. Chức năng và nhiệm vụ
• 3.2.1. Chức năng nhiệm vụ
• 3.2.2. Chức năng nhiệm vụ của từng bộ phận
• 3.3. Những thuận lợi và khó khăn của công ty
• 3.4. Văn hóa công ty và định hướng phát triển
• 3.4.1. Văn hóa công ty
• 3.4.2. Định hướng phát triển
• 3.5. Quy trình sản xuất sản phẩm
• 3.5.1. Các sản phẩm chính
• 3.5.2. Quy trình sản xuất
• 4. CHƯƠNG 4: PHÂN TÍCH CƠ SỞ KHOA HỌC ĐỂ ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP CẢI TIẾN HỆ THỐNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG CHO CÔNG TY AJINOMOTO
• 4.1. Các vấn đề môi trường chính của công ty
• 4.1.1. Chất thải rắn
• 4.1.2. Khí thải và tiếng ồn
• 4.2. Hoạt động quản lý môi trường tại công ty theo tiêu chuẩn ISO 14001
• 4.2.1. Cam kết của lãnh đạo
• 4.2.2. Chính sách môi trường
• 4.2.3. Lập kế hoạch
• 4.2.3.1. Xác định các khía cạnh và đánh giá tác động môi trường
• 4.2.3.2. Yêu cầu pháp luật và các yêu cầu khác
• 4.2.3.3. Mục tiêu, chỉ tiêu môi trường
• 4.2.3.4. Vai trò, trách nhiệm, quyền hạn của từng bộ phận cá nhân trong hệ thống quản lý môi trường của công ty
• 4.2.3.5. Đào tạo nhận thức năng lực
• 4.2.3.6. Đánh giá nội bộ
• 4.2.3.7. Thông tin liên lạc
• 4.2.3.8. Kiểm soát tài liệu
• 4.2.3.9. Chuẩn bị sẵn sàng và đáp ứng tình trạng khẩn cấp
• 4.2.4. Sự không phù hợp khắc phục và phòng ngừa
• 4.2.5. Xem xét của lãnh đạo
• 4.3. Các giải pháp kiểm soát ô nhiễm tại công ty
• 4.3.1. Hệ thống xử lý nước thải
• 4.3.2. Hệ thống thu gom chất thải rắn
• 4.3.3. Một số biện pháp bảo vệ môi trường khác
• 5. CHƯƠNG 5: ĐỀ XUẤT CÁC GIẢI PHÁP CẢI TIẾN HỆ THỐNG QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG THEO ISO 14001 CHO CÔNG TY AJINOMOTO VIỆT NAM
• 5.1. Đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường
• 5.1.1. Thay đổi các mục tiêu, chỉ tiêu, chương trình QLMT
• 5.1.2. Xây dựng thủ tục vận hành cho các chương trình đề xuất
• 5.1.3. Lý do chọn các chương trình QLMT
• 5.1.4. Nâng cao chương trình đào tạo, cập nhật các chương trình đào tạo mới vào thủ tục đào tạo nhận thức, năng lực
• 5.1.5. Giám sát và đo thêm các thông số mới
• 5.2. Những thuận lợi và khó khăn trong quá trình cải tiến hệ thống quản lý môi trường
• 6. CHƯƠNG 6: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT

Tóm tắt

I. Tổng quan về hệ thống quản lý môi trường ISO 14001

Hệ thống quản lý môi trường ISO 14001 là một tiêu chuẩn quốc tế được phát triển bởi Tổ chức tiêu chuẩn hóa quốc tế (ISO) nhằm giúp các tổ chức quản lý các tác động môi trường của hoạt động của họ. Tiêu chuẩn này cung cấp một khung để các tổ chức có thể cải tiến hiệu suất môi trường của mình thông qua việc áp dụng các quy trình quản lý môi trường hiệu quả. Việc áp dụng ISO 14001 không chỉ giúp các doanh nghiệp như Ajinomoto Việt Nam tuân thủ các quy định pháp lý mà còn nâng cao hình ảnh thương hiệu và tăng cường sự tín nhiệm từ phía khách hàng. Một nghiên cứu cho thấy, việc triển khai hệ thống quản lý môi trường theo tiêu chuẩn này đã giúp doanh nghiệp giảm thiểu chất thải, tiết kiệm chi phí sản xuất và cải thiện sự hài lòng của nhân viên. Những lợi ích này không chỉ có ý nghĩa kinh tế mà còn góp phần bảo vệ môi trường, đáp ứng nhu cầu phát triển bền vững.

1.1 Lợi ích của hệ thống quản lý môi trường

Hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001 mang lại nhiều lợi ích cho các tổ chức, bao gồm việc giảm thiểu rủi ro môi trường và tăng cường hiệu quả sử dụng tài nguyên. Doanh nghiệp có thể cải thiện quy trình sản xuất để giảm thiểu ô nhiễm và chất thải, từ đó tiết kiệm chi phí và nâng cao lợi nhuận. Ngoài ra, việc áp dụng tiêu chuẩn này còn giúp doanh nghiệp tuân thủ các quy định pháp luật về môi trường, từ đó tránh được các khoản phạt và hình phạt từ cơ quan chức năng. Đặc biệt, trong bối cảnh hiện nay, khi mà khách hàng ngày càng quan tâm đến vấn đề bảo vệ môi trường, việc có chứng nhận ISO 14001 có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh đáng kể cho doanh nghiệp trên thị trường.

II. Đánh giá hiện trạng hệ thống quản lý môi trường tại Ajinomoto Việt Nam

Đánh giá hiện trạng hệ thống quản lý môi trường tại Ajinomoto Việt Nam cho thấy doanh nghiệp đã có những bước tiến quan trọng trong việc áp dụng ISO 14001. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần được giải quyết. Các hoạt động sản xuất của công ty vẫn phát sinh một lượng chất thải nhất định, và việc xử lý chất thải chưa hoàn toàn hiệu quả. Nghiên cứu cho thấy rằng, mặc dù Ajinomoto Việt Nam đã thực hiện nhiều biện pháp nhằm giảm thiểu tác động môi trường, nhưng cần có những cải tiến trong quy trình quản lý chất thải rắn và lỏng. Việc nâng cao nhận thức của nhân viên về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường cũng là một yếu tố quan trọng trong việc cải tiến hệ thống. Do đó, việc tổ chức các khóa đào tạo và nâng cao nhận thức cho nhân viên về quản lý môi trường là cần thiết.

2.1 Các vấn đề môi trường chính

Các vấn đề môi trường chính mà Ajinomoto Việt Nam đang đối mặt bao gồm chất thải rắn, khí thải và ô nhiễm nước. Chất thải rắn từ quá trình sản xuất chưa được xử lý triệt để, dẫn đến việc tích tụ và gây ô nhiễm môi trường xung quanh. Khí thải từ các quy trình sản xuất cũng cần được kiểm soát chặt chẽ hơn để giảm thiểu tác động đến chất lượng không khí. Ngoài ra, việc quản lý nước thải cũng cần được cải thiện nhằm đảm bảo rằng nước thải được xử lý đúng cách trước khi thải ra môi trường. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến môi trường mà còn có thể tác động tiêu cực đến hoạt động sản xuất và hình ảnh của doanh nghiệp.

III. Giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường

Để cải tiến hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001, Ajinomoto Việt Nam cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Đầu tiên, việc cải tiến quy trình xử lý chất thải là rất quan trọng. Công ty nên đầu tư vào các công nghệ xử lý chất thải hiện đại và hiệu quả hơn, đồng thời tăng cường công tác phân loại và thu gom chất thải ngay từ đầu. Thứ hai, việc tổ chức các buổi đào tạo cho nhân viên về nhận thức môi trường và trách nhiệm của họ trong việc bảo vệ môi trường sẽ giúp nâng cao ý thức và trách nhiệm trong công việc. Cuối cùng, công ty cần thiết lập một hệ thống giám sát và đánh giá định kỳ để kiểm tra hiệu quả của các biện pháp đã triển khai, từ đó có những điều chỉnh kịp thời.

3.1 Đề xuất các biện pháp cụ thể

Các biện pháp cụ thể để cải tiến hệ thống quản lý môi trường bao gồm việc áp dụng mô hình PDCA (Plan-Do-Check-Act) trong quản lý môi trường. Bước lập kế hoạch (Plan) bao gồm việc xác định các mục tiêu và chỉ tiêu môi trường cụ thể mà công ty muốn đạt được. Tiếp theo, thực hiện (Do) các kế hoạch đã đề ra và theo dõi (Check) kết quả đạt được. Cuối cùng, hành động (Act) để điều chỉnh các quy trình nếu cần thiết nhằm đảm bảo rằng công ty luôn đi đúng hướng trong việc cải tiến hiệu quả quản lý môi trường. Việc thực hiện các biện pháp này không chỉ giúp Ajinomoto Việt Nam nâng cao hiệu quả quản lý môi trường mà còn góp phần bảo vệ môi trường bền vững.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong tiến trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa, sự tăng trưởng kinh tế nhanh chóng của Việt Nam đặt ra nhiều thách thức lớn về kiểm soát ô nhiễm, suy thoái tài nguyên và biến đổi chất lượng môi trường xung quanh. Trước bối cảnh đó, việc áp dụng các công cụ quản lý môi trường khoa học, tiêu biểu là bộ tiêu chuẩn quốc tế ISO 14001, trở thành giải pháp hỗ trợ các cơ sở sản xuất dung hòa giữa mục tiêu tăng trưởng kinh tế và bảo vệ môi trường.

Công ty Ajinomoto Việt Nam là doanh nghiệp sản xuất thực phẩm quy mô lớn, hoạt động tại Khu công nghiệp Biên Hòa 1 (tỉnh Đồng Nai), tiếp giáp với hệ thống sông Đồng Nai. Doanh nghiệp đã được cấp các chứng chỉ quản lý quốc tế gồm ISO 14001 (từ năm 2002), ISO 9001 (năm 2005), hệ thống phân tích mối nguy và điểm kiểm soát tới hạn HACCP (năm 2007) cùng OHSAS 18001. Tuy nhiên, để duy trì hiệu lực vận hành, nâng cao hình ảnh thương hiệu, kiểm soát chi phí quản lý và phòng ngừa các rủi ro môi trường phát sinh từ các dây chuyền sản xuất đa dạng, việc định kỳ đánh giá và đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường (HTQLMT) theo phiên bản ISO 14001:2004 là yêu cầu thực tiễn cần thiết.

Mục tiêu tổng quát của đề tài là: Nghiên cứu đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001 cho Công ty Ajinomoto Việt Nam, nhằm kiểm soát, giảm thiểu và ngăn ngừa tai nạn, ô nhiễm phát sinh từ các hoạt động sản xuất, đồng thời tiết kiệm chi phí nguồn nhân lực và thời gian cho các hoạt động quản lý của Công ty.

Để đạt được mục tiêu nêu trên, đề tài xác định 5 nhiệm vụ nghiên cứu cụ thể:

1. Tìm hiểu hệ thống quản lý môi trường theo tiêu chuẩn ISO 14001:2004.
2. Khảo sát hoạt động thực tế, cách thức tổ chức quản lý, các quy trình công nghệ sản xuất của Công ty Ajinomoto Việt Nam.
3. Thu thập số liệu môi trường của công ty, kết hợp với khảo sát thực tế để đánh giá hiện trạng môi trường của công ty.
4. Phân tích cơ sở khoa học để đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường theo tiêu chuẩn ISO 14001:2004.
5. Đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001:2004 nhằm kiểm soát, giảm thiểu và ngăn ngừa tai nạn, ô nhiễm phát sinh từ các hoạt động sản xuất, đồng thời tiết kiệm chi phí cho các hoạt động quản lý của công ty.

Đối tượng nghiên cứu của đồ án là Hệ thống quản lý môi trường theo tiêu chuẩn ISO 14001:2004 và hiện trạng quản lý, kiểm soát ô nhiễm tại cơ sở sản xuất.

Phạm vi nghiên cứu được xác định:

• Không gian: Toàn bộ các hoạt động sản xuất, quy trình công nghệ, các công trình xử lý chất thải và hệ thống quản lý môi trường tại Công ty Ajinomoto Việt Nam (Khu công nghiệp Biên Hòa 1, Phường An Bình, Thành phố Biên Hòa, Tỉnh Đồng Nai).
• Thời gian thực hiện: Từ ngày 19/04/2010 đến ngày 12/07/2010.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của đồ án dựa trên cấu trúc bộ tiêu chuẩn quốc tế ISO 14000 do Ủy ban Kỹ thuật TC 207 thuộc Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) ban hành. Bộ tiêu chuẩn được chia thành hai nhóm chính:

• Nhóm tiêu chuẩn về tổ chức: Hệ thống quản lý môi trường (ISO 14001, ISO 14004), Kiểm toán môi trường (ISO 14010, ISO 14011, ISO 14012, ISO 14015), Đánh giá kết quả hoạt động môi trường (ISO 14031, ISO 14032) và Thuật ngữ định nghĩa (ISO 14050).
• Nhóm tiêu chuẩn về sản phẩm: Ghi nhãn môi trường (ISO 14020, ISO 14021, ISO 14024, ISO 14025), Đánh giá chu trình sống của sản phẩm LCA (ISO 14040, ISO 14041, ISO 14042, ISO 14043, ISO 14048) và Các khía cạnh môi trường trong tiêu chuẩn sản phẩm EAPS (ISO Guide 64, ISO/TR 14061).

Đồ án tập trung nghiên cứu 17 điều khoản cốt lõi của tiêu chuẩn ISO 14001:2004, phân định theo chu trình quản lý PDCA: Lập kế hoạch (Plan - điều khoản 4.3), Thực hiện và điều hành (Do - điều khoản 4.4), Kiểm tra và chỉnh sửa (Check - điều khoản 4.5), Xem xét của lãnh đạo và cải tiến liên tục (Act - điều khoản 4.6). Đồng thời, tác giả viện dẫn các văn bản pháp quy liên quan như Quyết định số 115/2003/QĐ-BCN của Bộ Công nghiệp (quy định bắt buộc áp dụng ISO 14001 cho doanh nghiệp sản xuất, lắp ráp ô tô), Tiêu chuẩn TCVN ISO 9000:2000, TCVN ISO 14001:1998 và Giấy phép đầu tư số 165/CP.

Yếu tố quản lý	ISO 9001:2000 (Chất lượng)	ISO 14001:2004 (Môi trường)	OHSAS 18001 / OHSAS 18000 (An toàn - Sức khỏe)
Cam kết định hướng	Chính sách chất lượng (5.3)	Chính sách môi trường (4.2)	Chính sách OH&S (4.2)
Hoạch định ban đầu	Hoạch định HTQL chất lượng (5.4.2)	Khía cạnh môi trường (4.3.1)	Nhận diện mối nguy, đánh giá rủi ro (4.3.1)
Yêu cầu pháp lý	Yêu cầu liên quan đến sản phẩm (7.2.1)	Yêu cầu pháp luật và yêu cầu khác (4.3.2)	Yêu cầu pháp luật và yêu cầu khác (4.3.2)
Mục tiêu quản lý	Mục tiêu chất lượng (5.4.1)	Mục tiêu, chỉ tiêu và chương trình (4.3.3)	Mục tiêu, chương trình quản lý OH&S (4.3.3)
Nguồn lực và đào tạo	Cơ sở hạ tầng (6.3), Năng lực đào tạo (6.2.2)	Nguồn lực, vai trò (4.4.1), Năng lực đào tạo (4.4.2)	Cơ cấu, trách nhiệm (4.4.1), Năng lực đào tạo (4.4.2)
Kiểm soát vận hành	Tạo sản phẩm (7.1), Kiểm soát thiết bị đo (7.6)	Kiểm soát điều hành (4.4.6), Chuẩn bị khẩn cấp (4.4.7)	Kiểm soát điều hành (4.4.6), Ứng phó khẩn cấp (4.4.7)
Đo lường & Kiểm tra	Theo dõi, đo lường quá trình và sản phẩm (8.2.3, 8.2.4)	Giám sát và đo đạc (4.5.1), Đánh giá tuân thủ (4.5.2)	Đo đạc, theo dõi (4.5.1), Đánh giá tuân thủ (4.5.2)
Sự không phù hợp	Kiểm soát sản phẩm không phù hợp (8.3)	Sự không phù hợp, khắc phục, phòng ngừa (4.5.3)	Tai nạn, sự cố, khắc phục và phòng ngừa (4.5.3)
Đánh giá & Xem xét	Đánh giá nội bộ (8.2.2), Xem xét lãnh đạo (5.6)	Đánh giá nội bộ (4.5.5), Xem xét lãnh đạo (4.6)	Đánh giá nội bộ (4.5.4), Xem xét lãnh đạo (4.6)

Phương pháp nghiên cứu được triển khai tổng hợp qua các bước:

• Phương pháp luận: Dựa trên mô hình vòng tròn PDCA (Plan - Do - Check - Act) của ISO 14001:2004.
• Phương pháp thu thập và tổng hợp tài liệu: Nghiên cứu các văn bản tiêu chuẩn ISO 14000, ISO 14001:2004, các báo cáo thống kê chứng nhận quốc tế và tài liệu quản lý nội bộ của doanh nghiệp.
• Phương pháp khảo sát thực địa: Khảo sát quy trình sản xuất thực tế, sơ đồ công nghệ, các điểm phát sinh chất thải, hệ thống xử lý nước thải và công tác phân loại chất thải rắn tại nhà máy.
• Phương pháp phân tích và đánh giá dữ liệu: Phân tích các điểm mạnh, khó khăn, đánh giá mức độ đáp ứng của hệ thống tài liệu và thực hành vận hành so với yêu cầu tiêu chuẩn, từ đó đề xuất các giải pháp cải tiến có cơ sở khoa học.

Nguồn dữ liệu sử dụng bao gồm số liệu thống kê chứng chỉ ISO toàn cầu và khu vực ASEAN từ Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (tính đến tháng 12/2007), hồ sơ tài liệu quản lý nội bộ của Công ty Ajinomoto Việt Nam (giai đoạn 1991 - 2010), hồ sơ hệ thống xử lý nước thải và kết quả quan trắc các nguồn thải.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Mở đầu

Chương này thiết lập tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh công nghiệp hóa gắn liền với áp lực môi trường. Tác giả xác định rõ mục tiêu nghiên cứu, 5 nhiệm vụ cụ thể, đối tượng và phạm vi nghiên cứu tại Công ty Ajinomoto Việt Nam trong khung thời gian từ 19/04/2010 đến 12/07/2010. Chương 1 cũng trình bày phương pháp luận dựa trên chu trình PDCA và phân tích ý nghĩa của đề tài trên ba bình diện: ý nghĩa khoa học (phát huy công cụ quản lý, duy trì cải tiến liên tục), ý nghĩa quản lý - môi trường (giảm thiểu chất thải rắn, khí thải, nước thải, phòng ngừa ô nhiễm) và ý nghĩa kinh tế (tối ưu hóa chi phí vận hành, giảm lãng phí và chi phí ẩn).

Chương 2: Tổng quan về hệ thống quản lý môi trường ISO 14001

Chương 2 cung cấp cơ sở lý luận chi tiết về lịch sử hình thành Tổ chức ISO (thành lập năm 1946, trụ sở tại Geneva, Thụy Sĩ; Việt Nam gia nhập năm 1977 đại diện bởi Tổng cục Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng). Tác giả trình bày quá trình ra đời của bộ ISO 14000 từ năm 1993 thông qua Ủy ban TC 207, cấu trúc 6 lĩnh vực quản lý và phân loại thành nhóm tiêu chuẩn tổ chức và tiêu chuẩn sản phẩm. Nội dung chương phân tích sâu các khái niệm cơ bản (khía cạnh môi trường, tác động môi trường, cải tiến liên tục, hành động khắc phục/phòng ngừa) và cấu trúc các điều khoản yêu cầu từ 4.1 đến 4.6 của ISO 14001:2004.

Khu vực / Quốc gia	Số lượng chứng chỉ ISO 14001:2004 (đến cuối 2007)	Ghi chú thống kê
Toàn cầu	154.572 chứng chỉ	Tăng 26.361 chứng chỉ so với năm 2006 (mức tăng cao nhất giai đoạn)
Trung Quốc	30.489 chứng chỉ	Quốc gia dẫn đầu thế giới (vượt qua Nhật Bản)
Khối ASEAN	3.917 chứng chỉ	Tổng số lượng cấp tại các quốc gia Đông Nam Á
Thái Lan	1.020 chứng chỉ	Dẫn đầu khu vực ASEAN
Singapore	602 chứng chỉ	Đứng thứ 5 khu vực ASEAN
Việt Nam	358 chứng chỉ	Tăng gần gấp đôi so với trước, nhưng tỷ lệ đạt chỉ xấp xỉ 1/1.000 doanh nghiệp

Bên cạnh đó, chương phân tích tính tương quan giữa ba tiêu chuẩn ISO 9001, ISO 14001 và OHSAS 18001, chỉ ra xu hướng tích hợp hệ thống giúp doanh nghiệp tiết kiệm khoảng 20% chi phí tư vấn và 25-30% chi phí cấp giấy chứng nhận. Về thực trạng tại Việt Nam, chứng chỉ ISO 14001 đầu tiên được cấp năm 1998; tính đến cuối năm 2007 toàn quốc có 358 chứng chỉ, trong đó khoảng 2/3 tập trung ở khối doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Chương 3: Giới thiệu về Công ty Ajinomoto Việt Nam

Chương 3 giới thiệu tổng quan về Công ty Ajinomoto Việt Nam (thành lập theo Giấy phép đầu tư số 165/CP ngày 22/02/1991). Quá trình đầu tư và phát triển của doanh nghiệp trải qua 3 giai đoạn:

• Giai đoạn I (1991): Liên doanh giữa Ajinomoto Co. Inc (Nhật Bản, góp 60% bằng máy móc, công nghệ, tiền mặt) và VIFON (Việt Nam, góp 40% bằng quyền sử dụng đất) với vốn pháp định ban đầu 8.000 USD, công suất thiết kế 5.000 tấn/năm, sản xuất bột ngọt thương hiệu AJI-NO-MOTO cho thị trường nội địa.
• Giai đoạn II (1996): Tăng vốn lên 38.000 USD (VIFON góp 32%, đối tác Nhật Bản 68%), nâng công suất lên 20.000 tấn/năm, đưa ra thị trường thêm các sản phẩm hạt nêm Aji-Ngon (Masaka), Aji-Plus và phân bón lỏng Ami-Ami.
• Giai đoạn III (tháng 04/2004): VIFON chuyển nhượng toàn bộ phần vốn cho Tập đoàn AJICO; công ty chuyển đổi thành doanh nghiệp 100% vốn nước ngoài với tổng vốn đầu tư 50.000 USD, nâng công suất lên 45.000 tấn/năm, bổ sung sản phẩm Giấm gạo Lisa và Sốt Mayonnaise.

Quy mô nhà máy rộng khoảng 10 ha, lực lượng lao động hơn 1.400 người, nằm tại KCN Biên Hòa 1 tiếp giáp sông Đồng Nai (được xây dựng cầu cảng tiếp nhận nguyên liệu từ đầu năm 2001). Cơ cấu tổ chức gồm Ban Tổng giám đốc (Tổng giám đốc người Nhật Bản, Phó Tổng giám đốc thứ nhất phụ trách sản xuất/kỹ thuật người Nhật Bản, Phó Tổng giám đốc thứ hai phụ trách đối ngoại/chính quyền người Việt Nam) cùng các phòng ban chức năng: Hành chính tổng hợp (Nhân sự, Quản trị, Logistics), Kế toán, Kinh doanh (Bán hàng, Mua hàng), Quản lý chất lượng (QA, QC), Phòng Điều hành sản xuất (PP), Kho (WH), Kỹ thuật (Động lực, Sửa chữa), Phòng Ami và Phòng Môi trường. Chương này cũng phân tích 11 điểm thuận lợi, 5 điểm khó khăn và triết lý kinh doanh của công ty.

Chương 4: Phân tích cơ sở khoa học để đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường cho Công ty Ajinomoto

Chương 4 tập trung nhận diện các dòng thải và khía cạnh môi trường phát sinh từ các phân xưởng sản xuất (xưởng đường hóa, lên men, tách axit, kết tinh, đóng gói bột ngọt, xưởng Aji-Ngon, xưởng giấm, xưởng Mayonnaise). Các vấn đề môi trường chính gồm chất thải rắn, khí thải, tiếng ồn và nước thải công nghiệp.

Tác giả tiến hành đối chiếu, đánh giá việc thực thi 17 điều khoản của tiêu chuẩn ISO 14001:2004 tại nhà máy: từ việc cam kết của lãnh đạo, ban hành chính sách môi trường, xác định khía cạnh môi trường có ý nghĩa, cập nhật văn bản pháp luật, phân công trách nhiệm, đến công tác huấn luyện nhận thức, kiểm soát tài liệu, chuẩn bị ứng phó tình huống khẩn cấp, giám sát đo đạc và đánh giá nội bộ. Chương 4 cũng phân tích hiện trạng các công trình kiểm soát ô nhiễm của nhà máy như hệ thống xử lý nước thải tập trung, hệ thống phân loại - thu gom chất thải rắn và các biện pháp bảo vệ môi trường đi kèm.

Chương 5: Đề xuất các giải pháp cải tiến hệ thống quản lý môi trường theo ISO 14001 cho Công ty Ajinomoto Việt Nam

Dựa trên các phân tích hiện trạng ở Chương 4, Chương 5 đưa ra 5 nhóm giải pháp cải tiến có tính khả thi:

1. Rà soát, tái cấu trúc và bổ sung các mục tiêu, chỉ tiêu và chương trình quản lý môi trường ngắn hạn và dài hạn phù hợp với định hướng mở rộng sản xuất.
2. Xây dựng và chuẩn hóa các thủ tục vận hành cụ thể cho từng chương trình môi trường mới đề xuất.
3. Luận giải cơ sở khoa học và lý do ưu tiên lựa chọn các chương trình quản lý môi trường trọng tâm.
4. Nâng cao chương trình đào tạo, cập nhật các nội dung mới vào thủ tục đào tạo nhận thức và năng lực cho các cấp cán bộ công nhân viên.
5. Mở rộng danh mục giám sát, lắp đặt thêm thiết bị đo đạc và bổ sung các thông số quan trắc mới tại các công đoạn nguồn thải. Chương này cũng phân tích các điều kiện thuận lợi và trở ngại phát sinh trong quá trình triển khai cải tiến hệ thống tại doanh nghiệp.

Chương 6: Kết luận và kiến nghị

Chương cuối cùng tổng kết các kết quả chính của đồ án, khẳng định vai trò của việc liên tục cải tiến hệ thống ISO 14001:2004 đối với hoạt động sản xuất kinh doanh bền vững của Công ty Ajinomoto Việt Nam, đồng thời đưa ra các kiến nghị đối với ban lãnh đạo doanh nghiệp để triển khai các giải pháp vào thực tế sản xuất.

Kết quả và đóng góp

Đồ án đã tổng hợp các dữ liệu và đưa ra các kết quả chính sau:

• Tổng hợp bức tranh toàn cảnh về việc áp dụng ISO 14001 trên thế giới và trong nước đến cuối năm 2007: Toàn cầu có 154.572 chứng chỉ ISO 14001:2004 (Trung Quốc dẫn đầu với 30.489 chứng chỉ; khối ASEAN có 3.917 chứng chỉ; Việt Nam có 358 chứng chỉ, xếp sau Thái Lan 1.020 và Singapore 602).
• Lượng hóa các lợi ích quản trị khi tích hợp hệ thống quản lý (ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001): Giảm khoảng 20% chi phí tư vấn, tiết kiệm từ 25% đến 30% chi phí cấp chứng nhận, đồng thời tinh giản các thủ tục trùng lặp về kiểm soát tài liệu, đào tạo và đánh giá nội bộ.
• Hệ thống hóa toàn diện các giai đoạn tăng trưởng quy mô, vốn và sản phẩm của Công ty Ajinomoto Việt Nam (vốn tăng từ 8.000 USD lên 50.000 USD; công suất thiết kế từ 5.000 tấn/năm lên 45.000 tấn/năm qua 3 giai đoạn 1991, 1996 và 2004).
• Thiết lập hệ thống giải pháp cải tiến chuyên biệt cho HTQLMT tại nhà máy: Điều chỉnh hệ thống mục tiêu, chỉ tiêu ngắn hạn và dài hạn; chuẩn hóa quy trình đào tạo năng lực nhân viên; bổ sung các điểm và thông số giám sát môi trường định kỳ.

Đóng góp của đồ án thể hiện ở việc áp dụng phương pháp luận PDCA để đánh giá thực trạng một doanh nghiệp chế biến thực phẩm đã có sẵn chứng chỉ ISO 14001 (đạt từ năm 2002), chỉ ra các điểm cần hoàn thiện trong quy trình vận hành và kiểm soát tài liệu, tạo tiền đề nâng cao hiệu quả bảo vệ môi trường và tối ưu hóa chi phí sản xuất.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận có các hạn chế được rút ra từ phạm vi và điều kiện thực hiện:

• Giới hạn thời gian nghiên cứu: Đề tài được triển khai trong thời gian ngắn từ ngày 19/04/2010 đến ngày 12/07/2010 (khoảng 3 tháng), do đó chưa đủ thời gian để theo dõi và đánh giá chu kỳ vận hành thực tế của các giải pháp cải tiến sau khi áp dụng.
• Dữ liệu thứ cấp: Các số liệu thống kê về tình hình áp dụng chứng chỉ ISO 14001 trên phạm vi thế giới và khu vực ASEAN mới chỉ dừng lại ở mốc thời gian cuối năm 2007 theo báo cáo của Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu giới hạn tại một cơ sở sản xuất đơn lẻ là nhà máy Ajinomoto tại KCN Biên Hòa 1 (Đồng Nai), chưa mở rộng so sánh với các nhà máy sản xuất gia vị, thực phẩm khác trong cùng ngành.

Hướng nghiên cứu tiếp theo được xác định là: Tiếp tục theo dõi, đo lường các chỉ số môi trường sau khi ban hành quy trình cải tiến; nghiên cứu xây dựng mô hình tích hợp đồng bộ hoàn chỉnh giữa bộ ba tiêu chuẩn ISO 9001, ISO 14001 và OHSAS 18001 tại toàn bộ các chi nhánh và cơ sở trực thuộc công ty.

Giá trị tham khảo

Đồ án là tài liệu tham khảo hữu ích cho các đối tượng:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Kỹ thuật Môi trường, Quản lý Môi trường, Công nghệ Thực phẩm: Tham khảo phương pháp phân tích, rà soát 17 điều khoản của tiêu chuẩn ISO 14001:2004 và cách thức thiết lập mục tiêu, chỉ tiêu môi trường trong doanh nghiệp sản xuất công nghiệp.
• Cán bộ quản lý môi trường (HSE), chuyên viên quản lý chất lượng tại các nhà máy, khu công nghiệp: Tham khảo kinh nghiệm đánh giá khía cạnh môi trường, quy trình phân loại chất thải rắn, quản lý trạm xử lý nước thải và phương pháp tích hợp các tiêu chuẩn ISO 9001 - ISO 14001 - OHSAS 18001 nhằm tối ưu hóa chi phí tư vấn và vận hành.
• Phần đáng tham khảo nhất: Bảng so sánh tương quan giữa các điều khoản của ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001 (Chương 2) và cấu trúc phân tích hiện trạng các khía cạnh môi trường gắn liền với chuỗi phân xưởng chế biến thực phẩm (Chương 4).

Câu hỏi thường gặp

Công ty Ajinomoto Việt Nam đạt chứng chỉ ISO 14001 vào năm nào và đã áp dụng những hệ thống quản lý nào khác? Công ty đạt chứng chỉ ISO 14001 vào năm 2002. Ngoài ra, doanh nghiệp đã đạt chứng chỉ ISO 9001 (vào năm 2005), chứng chỉ vệ sinh an toàn thực phẩm HACCP (vào năm 2007) và tiêu chuẩn an toàn sức khỏe nghề nghiệp OHSAS 18001.

Quy mô vốn và công suất sản xuất của Công ty Ajinomoto Việt Nam phát triển qua các giai đoạn như thế nào? Doanh nghiệp phát triển qua 3 giai đoạn: Giai đoạn I (1991) có vốn pháp định 8.000 USD, công suất 5.000 tấn/năm; Giai đoạn II (1996) nâng vốn lên 38.000 USD, công suất 20.000 tấn/năm; Giai đoạn III (2004) nâng vốn đầu tư lên 50.000 USD, công suất đạt 45.000 tấn/năm và chuyển đổi sang 100% vốn nước ngoài.

Theo số liệu thống kê trong đồ án, số lượng chứng chỉ ISO 14001 tại Việt Nam tính đến cuối năm 2007 đạt bao nhiêu và so với khu vực ASEAN như thế nào? Tính đến cuối tháng 12/2007, Việt Nam có 358 chứng chỉ ISO 14001:2004 (chiếm tỷ lệ xấp xỉ 1/1.000 doanh nghiệp, trong đó 2/3 là doanh nghiệp có vốn FDI). Con số này còn thấp so với các nước trong khối ASEAN (tổng 3.917 chứng chỉ), đứng sau Thái Lan (1.020 chứng chỉ) và Singapore (602 chứng chỉ).

Việc tích hợp đồng bộ các tiêu chuẩn ISO 9001, ISO 14001 và OHSAS 18001 mang lại lợi ích kinh tế cụ thể nào cho doanh nghiệp? Theo phân tích trong đồ án, tích hợp hệ thống giúp tiết kiệm khoảng 20% chi phí tư vấn và tiết kiệm từ 25% đến 30% chi phí cấp giấy chứng nhận so với việc thực hiện riêng lẻ từng hệ thống, đồng thời tối ưu hóa thời gian và giảm thiểu sự chồng chéo trong công tác đào tạo, kiểm soát tài liệu và đánh giá nội bộ.

Chu trình PDCA được vận dụng trong đồ án gồm những giai đoạn nào? Chu trình PDCA được vận dụng gồm 4 bước: Lập kế hoạch (Plan - xác định khía cạnh môi trường, yêu cầu pháp luật, mục tiêu và chương trình quản lý); Thực hiện (Do - cơ cấu nguồn lực, đào tạo, trao đổi thông tin, kiểm soát tài liệu và vận hành); Kiểm tra (Check - giám sát đo đạc, đánh giá tuân thủ, xử lý không phù hợp và đánh giá nội bộ); Hành động (Act - lãnh đạo xem xét toàn bộ hệ thống để tiến hành cải tiến liên tục).

Kết luận

Đồ án tốt nghiệp của sinh viên Phan Hoàng Minh Quân đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về bộ tiêu chuẩn ISO 14000, phân tích chi tiết thực trạng vận hành hệ thống quản lý môi trường ISO 14001:2004 tại Công ty Ajinomoto Việt Nam. Nghiên cứu chỉ ra các điểm mạnh, khó khăn và các khía cạnh môi trường phát sinh từ quy trình sản xuất thực phẩm quy mô lớn tại KCN Biên Hòa 1. Trên cơ sở đó, tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp cải tiến có tính khoa học và thực tiễn nhằm nâng cao hiệu quả kiểm soát ô nhiễm, tối ưu hóa chi phí quản lý và thúc đẩy sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KYÕ THUAÄT COÂNG NGHEÄ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH o0o ÑOÀ AÙN TOÁT NGHIEÄP NGHIEÂN CÖÙU ÑEÀ XUAÁT CAÙC GIAÛI PHAÙP CAÛI TIEÁN HEÄ THOÁNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG THEO ISO 14001 CHO COÂNG TY AJINOMOTO VIEÄT NAM CHUYEÂN NGAØNH: KYÕ THUAÄT MOÂI TRÖÔØNG MAÕ NGAØNH: 108 GVHD: ThS. TRAÀN THÒ TÖÔØNG VAÂN SVTH: PHAN HOAØNG MINH QUAÂN BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KYÕ THUAÄT COÂNG NGHEÄ THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH o0o ÑOÀ AÙN TOÁT NGHIEÄP NGHIEÂN CÖÙU ÑEÀ XUAÁT CAÙC GIAÛI PHAÙP CAÛI TIEÁN HEÄ THOÁNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG THEO ISO 14001 CHO COÂNG TY AJINOMOTO VIEÄT NAM TP.HCM, thaùng 07 naêm 2010 BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO COÄNG HOØA XAÕ HOÄI CHUÛ NGHÓA VIEÄT NAM ÑAÏI HOÏC KTCN TP. HCM ÑOÄC LAÄP- TÖÏ DO- HAÏNH PHUÙC *** NHIEÄM VUÏ ÑOÀ AÙN TOÁT NGHIEÄP HOÏ VAØ TEÂN: PHAN HOAØNG MINH QUAÂN MSSV: 08B1080055 NGAØNH: KYÕ THUAÄT MOÂI TRÖÔØNG LÔÙP: 08 MOÂI TRÖÔØNG 1. Ñaàu ñeà ñoà aùn toát nghieäp: Nghieân cöùu caùc giaûi phaùp caûi tieán heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng theo ISO 14001 cho coâng ty Ajinomoto Vieät Nam.

Nhieäm vuï:  Tìm hieåu HTQL MT theo ISO 14001: 2004  Khaûo saùt hoaït ñoäng thöïc teá, caùch toå chöùc quaûn lyù, caùc quy trình coâng ngheä saûn xuaát cuûa coâng ty Ajinomoto Vieät Nam.  Thu thaäp soá lieäu moâi tröôøng cuûa coâng ty, keát hôïp vôùi khaûo saùt thöïc teá, ñeå ñaùnh giaù hieän traïng moâi tröôøng cuûa coâng ty.  Phaân tích cô sôû khoa hoïc ñeå ñeà xuaát caùc giaûi phaùp caûi tieán heä thoáng QLMT theo ISO 14001: 2004  Ñeà xuaát caùc giaûi phaùp caûi tieán HTQLMT theo ISO 14001: 2004 nhaèm kieåm soaùt, giaûm thieåu vaø ngaên ngöøa tai naïn, oâ nhieãm phaùt sinh töø caùc hoaït ñoäng saûn xuaát ñoàng thôøi tieát kieäm chi phí cho caùc hoaït ñoäng quaûn lyù cuûa coâng ty. Ngaøy giao ñoà aùn toát nghieäp: ngaøy 19/04/2010 4.

Ngaøy hoaøn thaønh ñoà aùn: ngaøy 12/07/2010 5. Giaùo vieân höôùng daãn: TRAÀN THÒ TÖÔØNG VAÂN Noäi dung vaø yeâu caàu ÑATN ñaõ ñöôïc thoâng qua boä moân Ngaøy thaùng 07 naêm 2010 Chuû nhieäm boä moân Ngöôøi höôùng daãn chính i LÔØI CAÛM ÔN Ñeà taøi toát nghieäp ñöôïc thöïc hieän vaø hoaøn thaønh trong thôøi gian töø thaùng 04/2010 ñeán thaùng 07/2010. Treân cô sôû thöïc tieãn khi thöïc hieän ñeà taøi cuøng vôùi nhöõng kieán thöùc ñöôïc tieáp nhaän ôû nhaø tröôøng vaø söï höôùng daãn cuûa giaûng vieân Thaïc só Traàn Thò Töôøng Vaân baøi baùo caùo ñeà taøi toát nghieäp ñaõ ñöôïc hoaøn thaønh. Em xin chaân thaønh caûm ôn taäp theå thaày coâ ñaõ truyeàn ñaït nhöõng kieán thöùc voâ cuøng höõu ích vaø quyù baùu cho em trong suoát thôøi gian hoïc taäp taïi tröôøng Em xin baøy toû loøng bieát ôn cuûa mình tôùi coâ höôùng daãn Thaïc só Traàn Thò Töôøng Vaân ngöôøi ñaõ luoân khuyeán khích quan taâm giuùp ñôõ truyeàn ñaït kieán thöùc vaø taïo moïi ñieàu kieän thuaän lôïi giuùp em hoaøn thaønh ñoà aùn toát nghieäp trong suoát thôøi gian qua.

Em xin chaân thaønh caûm ôn anh Traàn Maãn Khanh ngöôøi ñaõ giuùp ñôõ em taän tình trong suoát thôøi gian laøm ñoà aùn toát nghieäp. Cuoái cuøng em xin göûi lôøi caûm ôn ñeán taäp theå caùc baïn khoùa 08 moâi tröôøng, nhöõng ngöôøi baïn ñaõ luoân giuùp ñôõ em trong suoát nhöõng naêm hoïc vöøa qua. HOÀ CHÍ MINH, ngaøy 12 thaùng 07 naêm 2010 Phan Hoaøng Minh Quaân ii MUÏC LUÏC Nhieäm vuï ñoà aùn: .i Lôøi caùm ôn : .ii Muïc luïc :. iii Danh saùch hình :.

iv Danh saùch baûng:. v Danh muïc töø vieát taét : .vi CHÖÔNG 1 : MÔÛ ÑAÀU 1.1 Lôøi môû ñaàu : .2 Muïc tieâu nghieân cöùu : .3 Phaïm vi nghieân cöùu: .4 Noäi dung nghieân cöùu : .5 Phöông phaùp nghieân cöùu: .6 YÙ nghóa ñeà taøi:. 3 CHÖÔNG 2: TOÅNG QUAN VEÀ HEÄ THOÁNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG ISO 14001 2.1 Toång quan veà boä tieâu chuaån ISO 14000: .1 Giôùi thieäu veà toå chöùc quoác teá vaø tieâu chuaån hoùa: .2 Söï ra ñôøi cuûa boä tieâu chuaån ISO 14000 : .3 Caáu truùc boä tieâu chuaån ISO 14000 : .4 Phaïm vi cuûa ISO 14000 : .5 Muïc ñích cuûa ISO 14000 : .2 Heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng theo ISO 14001 : .1 Khaùi nieäm veà ISO 14001 : .2 Lôïi ích cuûa ISO 14001 : .3 Noäi duïng cuûa ISO 14001 : .1 Phaïm vi aùp duïng : .2 Taøi lieäu vieän daãn : .3 Thuaät ngöõ vaø ñònh nghóa : .4 Caùc yeâu caàu cuûa heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng : .3 Söï töông quan giöõa heä thoáng ISO 14001 vaø caùc heä thoáng quaûn lyù khaùc : .4 Tình hình aùp duïng ISO 14001 treân theá giôùi vaø ôû Vieät Nam :. 32 CHÖÔNG 3: GIÔÙI THIEÄU VEÀ COÂNG TY AJINOMOTO VIEÄT NAM 3.1 Quaù trình hình thaønh vaø phaùt trieån coâng ty : .1 Khaùi quaùt veà coâng ty : .2 Lòch söû hình thaønh vaø phaùt trieån : .4 Chöùc naêng vaø nhieäm vuï :.2 Chöùc naêng nhieäm vuï cuûa töøng boä phaän : .3 Nhöõng thuaän lôïi vaø khoù khaên cuûa coâng ty : .4 Vaên hoùa coâng ty vaø ñònh höôùng phaùt trieån : .1 Vaên hoùa coâng ty :.2 Ñònh höôùng phaùt trieån : .5 Quy trình saûn xuaát saûn phaåm : .1 Caùc saûn phaåm chính :.2 Quy trình saûn xuaát :.

41 CHÖÔNG 4: PHAÂN TÍCH CÔ SÔÛ KHOA HOÏC ÑEÅ ÑEÀ XUAÁT CAÙC GIAÛI PHAÙP CAÛI TIEÁN HEÄ THOÁNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG CHO COÂNG TY AJINOMOTO 4.1 Caùc vaán ñeà moâi tröôøng chính cuûa coâng ty : .1 Chaát thaûi raén : .2 Khí thaûi vaø tieáng oàn : .2 Hoaït ñoäng quaûn lyù moâi tröôøng taïi coâng ty theo tieâu chuaån ISO 14001 : .1 Cam keát cuûa laõnh ñaïo : .2 Chính saùch moâi tröôøng :.3 Laäp keá hoaïch : .1 Xaùc ñònh caùc khía caïnh vaø ñaùnh giaù taùc ñoäng moâi tröôøng : .2 Yeâu caàu phaùp luaät vaø caùc yeâu caàu khaùc :.3 Muïc tieâu, chæ tieâu moâi tröôøng : .4 Vai troø, traùch nhieäm, quyeàn haïn cuûa töøng boä phaän caù nhaân trong heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng cuûa coâng ty : .5 Ñaøo taïo nhaän thöùc naêng löïc :.6 Ñaùnh giaù noäi boä : .7 Thoâng tin lieân laïc : .8 Kieåm soaùt taøi lieäu : .9 Chuaån bò saün saøng vaø ñaùp öùng tình traïng khaån caáp : .5 Söï khoâng phuø hôïp khaéc phuïc vaø phoøng ngöøa : .6 Xem xeùt cuûa laõnh ñaïo : .3 Caùc giaûi phaùp kieåm soaùt oâ nhieãm taïi coâng ty :.1 Heä thoáng xöû lyù nöôùc thaûi : .2 Heä thoáng thu gom chaát thaûi raén : .3 Moät soá bieän phaùp baûo veä moâi tröôøng khaùc :. 78 CHÖÔNG 5: ÑEÀ XUAÁT CAÙC GIAÛI PHAÙP CAÛI TIEÁN HEÄ THOÁNG QUAÛN LYÙ MOÂI TRÖÔØNG THEO ISO 14001 CHO COÂNG TY AJINOMOTO VIEÄT NAM 5.1 Ñeà xuaát caùc giaûi phaùp caûi tieán heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng : .1 Thay ñoåi caùc muïc tieâu, chæ tieâu, chöông trình QLMT : .2 Xaây döïng thuû tuïc vaän haønh cho caùc chöông trình ñeà xuaát : .3 Lyù do choïn caùc chöông trình QLMT : .4 Naâng cao chöông trình ñaøo taïo, caäp nhaät caùc chöông trình ñaïo taïo môùi vaøo thuû tuïc ñaøo taïo nhaän thöùc, naêng löïc : .5 Giaùm saùt vaø ño theâm caùc thoâng soá môùi : .2 Nhöõng thuaän lôïi vaø khoù khaên trong quaù trình caûi tieán HTQLMT :. 92 CHÖÔNG 6: KEÁT LUAÄN VAØ KIEÁN NGHÒ 6. 95 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO :.

96 PHUÏ LUÏC v DANH MUÏC HÌNH Hình 1.5 Moâ hình PDCA cuûa heä thoáng moâi tröôøng theo ISO 14001:2004: .1 Moâ hình boä tieâu chuaån ISO 14000:.2 Moâ hình heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng: .3 Moâ hình hoaït ñoäng chung cuûa heä thoáng: .2 Sô ñoà toå chöùc cuûa coâng ty Ajinomoto Việt Nam: .4 Quy trình saûn xuaát boät ngoït cao caáp Aji_Plus: .5 Quy trình saûn xuaát haït neâm Aji_Ngon: .6 Quy trình saûn xuaát giaám gaïo Lisa:.7 Quy trình saûn xuaát soát Mayonnaise: .8 Quy trình saûn xuaát Ami_Ami: .1 Sô ñoà tieán trình len men vi sinh taïo axit amin: .2 Sô ñoà heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng coâng ty Ajinomoto Vieät Nam: .3 Sô ñoà coâng ngheä xöû lyù nöôùc thaûi:. 75 1 DANH MUÏC BAÛNG Baûng 2.1 Söï töông quan giöõa tieâu chuaån ISO 9001, ISO 14000: .1 Baûng lieät keâ caùc chaát thaûi cuûa coâng ty: .2 Caùc nguoàn phaùt thaûi khí trong coâng ty: .3 Caùc thoâng soá ñaëc tröng cuûa nöôùc thaûi: .4 Toùm taéc moät soá khía caïnh moâi tröôøng ñaùng keå: .6 Chöông trình quaûn lyù moâi tröôøng naêm 2009-2010: .7 Baûng keát quaû thöïc hieän muïc tieâu, chæ tieâu vaø nhaän xeùt:.8 Caùc boä phaän cuûa coâng ty:.9 Moät soá thoâng soá cuûa nöôùc sau xöû lyù: .10 Caùc bieän phaùp quaûn lyù chaát thaûi raén: .11 Trích daãn bieåu maãu bieân baûn kieåm tra thuøng raùc: .1 Muïc tieâu, chæ tieâu vaø chöông trình quaûn lyù moâi tröôøng ngaén haïn : .2 Muïc tieâu, chæ tieâu vaø chöông trình quaûn lyù moâi tröôøng daøi haïn:. 81 2 DANH MUÏC TÖØ VIEÁT TAÉT EMS: Environmental management system HT: Heä thoáng HTQLMT: Heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng VN: Vieät Nam GÑ: Giaùm ñoác TGÑ: Toång giaùm ñoác 3 Nghieân cöùu ñeà xuaát caùc giaûi phaùp caûi tieán heä thoáng quaûn lyù moâi tröôøng theo ISO 14001 cho Coâng ty Ajinomoto Vieät Nam CHÖÔNG I: MÔÛ ÑAÀU 1.1 LÔØI MÔÛ ÑAÀU Böôùc sang theá kæ XXI, vôùi muïc tieâu coâng nghieäp hoùa-hieän ñaïi hoùa ñaát nöôùc, Vieät Nam ñaõ coù nhieàu coá gaéng phaùt trieån kinh teá –hoøa nhòp vôùi xu höôùng phaùt trieån chung cuûa caùc nöôùc trong khu vöïc – vaø ñaõ ñaït ñöôïc nhöõng thaønh quaû to lôùn. Traùi laïi moâi tröôøng toaøn caàu coù chieàu höôùng bieán ñoåi xaáu ñi.

Chaát löôïng khoâng khí, nguoàn nöôùc, taøi nguyeân, heä sinh thaùi…nhieàu nôi ôû möùc baùo ñoäng. OÂ nhieãm moâi tröôøng vaø aùp löïc vôùi thieân nhieân ñang dieãn ra haøng ngaøy vaø ôû khaép nôi treân nhieàu nöôùc. Baûo veä moâi tröôøng ñang trôû thaønh vaán ñeà böùc xuùc mang tính toaøn caàu. Nhieàu chieán löôïc, hoaïch ñònh theo nhöõng chöông trình, muïc tieâu cuûa töøng quoác gia dang töøng böôùc ngaên chaën, giaûm thieåu, caûi thieän vaán ñeà veà moâi tröôøng.

Tieàm löïc kinh teá chuyeån bieán tích cöïc laø daáu hieäu ñaùng möøng cho neàn kinh teá ñaát nöôùc nhöng cuõng nhö nhieàu nöôùc ñang phaùt trieån treân theá giôùi , taê ng tröôûng kinh teá nhanh thöôøng ñi ñoâi vôùi vaán ñeà oâ nhieãm moâi tröôøng nghieâm troïng neáu nhö khoâng coù caùc giaûi phaùp höõu hieäu ñeå quaûn lyù vaø ngaên chaën. Maëc duø muïc tieâu tröôùc maét laø phaùt trieån kinh teá , xaây döïng ñaát nöùôc nhöng chuùng ta khoâng theå boû maëc moâi tröôøng vì ñoù khoâng chæ laø ñieàu kieän soáng coøn cuûa moät quoác gia maø coøn cuûa caû nhaân loaïi Trong ñöôøng loái phaùt trieån CNH-HÑH ñaát nöôùc, Ñaûng vaø nhaø nöôùc ñaõ raát chuù troïng ñeán vieäc baûo veä moâi tröôøng, ñoù laø moät trong caùc tieàn ñeà quyeát ñònh cho söï phaùt trieån beàn vöõng.