Luận Văn Thạc Sĩ: Ảnh Hưởng của FDI đến Tăng Trưởng Kinh Tế tại Các Quốc Gia Châu Á

Luận văn thạc sĩ phân tích ảnh hưởng của FDI đến tăng trưởng và phát triển kinh tế tại các quốc gia châu Á, cung cấp cái nhìn sâu sắc.

• Tác giả: Lê Khánh Linh
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Ngọc Định
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TPHCM
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Ảnh Hưởng Của FDI Lên Tăng Trưởng Và Phát Triển Kinh Tế Tại Các Quốc Gia Châu Á
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TÓM TẮT
• 1.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.3. Phương pháp nghiên cứu
• 1.4. Ý nghĩa nghiên cứu
• 1.5. Bố cục đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT CỦA NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI)
• 2.2. Ảnh hưởng của FDI làm mở rộng vốn đầu tư mới của quốc gia
• 2.3. Ảnh hưởng của FDI tăng năng suất sản xuất thông qua đầu tư vốn theo chiều sâu
• 2.4. Ảnh hưởng của FDI lên phát triển kinh tế

Tóm tắt

I. Tổng quan về FDI và Tăng trưởng Kinh tế tại Châu Á

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đã trở thành một yếu tố quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia Châu Á. Trong bối cảnh toàn cầu hóa, FDI không chỉ mang lại nguồn vốn mà còn chuyển giao công nghệ và kiến thức, góp phần nâng cao năng suất lao động và cải thiện chất lượng cuộc sống. Nghiên cứu này sẽ phân tích vai trò của FDI trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia Châu Á, từ đó đưa ra những nhận định về tác động của nó đến sự phát triển kinh tế của khu vực.

1.1. Định nghĩa và vai trò của FDI trong phát triển kinh tế

FDI được định nghĩa là khoản đầu tư mà một cá nhân hoặc tổ chức từ một quốc gia đầu tư vào một doanh nghiệp ở quốc gia khác, với mục tiêu sở hữu ít nhất 10% vốn cổ phần. FDI không chỉ đơn thuần là chuyển giao vốn mà còn bao gồm cả chuyển giao công nghệ và quản lý, từ đó tạo ra nhiều cơ hội việc làm và nâng cao năng suất lao động.

1.2. Tình hình FDI tại các quốc gia Châu Á

Châu Á đã chứng kiến sự gia tăng mạnh mẽ của dòng vốn FDI trong những năm qua. Các quốc gia như Trung Quốc, Ấn Độ và Việt Nam đã trở thành điểm đến hấp dẫn cho các nhà đầu tư nước ngoài nhờ vào chính sách mở cửa và cải cách kinh tế. Sự gia tăng này không chỉ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn cải thiện cơ sở hạ tầng và chất lượng cuộc sống.

II. Thách thức trong việc thu hút FDI tại Châu Á

Mặc dù FDI mang lại nhiều lợi ích, nhưng các quốc gia Châu Á cũng phải đối mặt với nhiều thách thức trong việc thu hút và duy trì dòng vốn này. Các vấn đề như chính sách pháp lý không ổn định, tham nhũng, và thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao đã cản trở sự phát triển của FDI. Nghiên cứu này sẽ phân tích những thách thức này và đề xuất các giải pháp để cải thiện môi trường đầu tư.

2.1. Chính sách pháp lý và môi trường đầu tư

Chính sách pháp lý không ổn định có thể làm giảm sự tin tưởng của nhà đầu tư. Các quốc gia cần cải thiện khung pháp lý để tạo ra một môi trường đầu tư minh bạch và ổn định, từ đó thu hút nhiều hơn dòng vốn FDI.

2.2. Thiếu hụt nguồn nhân lực chất lượng cao

Nhiều quốc gia Châu Á đang gặp khó khăn trong việc cung cấp nguồn nhân lực có kỹ năng cao. Việc đầu tư vào giáo dục và đào tạo là cần thiết để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, từ đó thu hút FDI hiệu quả hơn.

III. Phương pháp thu hút FDI hiệu quả tại Châu Á

Để thu hút FDI hiệu quả, các quốc gia Châu Á cần áp dụng các phương pháp và chiến lược phù hợp. Việc cải thiện cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng dịch vụ công và tạo ra các ưu đãi đầu tư là những yếu tố quan trọng. Nghiên cứu này sẽ đề xuất các phương pháp cụ thể để tối ưu hóa việc thu hút FDI.

3.1. Cải thiện cơ sở hạ tầng

Cơ sở hạ tầng tốt là yếu tố quyết định trong việc thu hút FDI. Các quốc gia cần đầu tư vào giao thông, năng lượng và công nghệ thông tin để tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư.

3.2. Tạo ra các ưu đãi đầu tư hấp dẫn

Các ưu đãi về thuế, hỗ trợ tài chính và giảm bớt thủ tục hành chính có thể tạo ra sức hấp dẫn lớn đối với các nhà đầu tư nước ngoài. Việc thiết kế các gói ưu đãi phù hợp với nhu cầu của nhà đầu tư là rất quan trọng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về FDI

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng FDI có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia Châu Á. Các số liệu thống kê cho thấy rằng những quốc gia có chính sách thu hút FDI hiệu quả thường có tốc độ tăng trưởng kinh tế cao hơn. Nghiên cứu này sẽ trình bày các kết quả cụ thể từ các nghiên cứu thực nghiệm.

4.1. Kết quả từ các nghiên cứu thực nghiệm

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng FDI không chỉ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn cải thiện các chỉ số phát triển con người như giáo dục và y tế. Các quốc gia Châu Á như Việt Nam và Ấn Độ đã chứng minh được điều này qua các số liệu thống kê.

4.2. Tác động của FDI đến các chỉ số phát triển

FDI đã góp phần nâng cao chỉ số phát triển con người (HDI) tại nhiều quốc gia Châu Á. Sự gia tăng thu nhập bình quân đầu người và cải thiện chất lượng giáo dục là những minh chứng rõ ràng cho tác động tích cực của FDI.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của FDI tại Châu Á

FDI sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại Châu Á trong tương lai. Tuy nhiên, các quốc gia cần phải cải thiện môi trường đầu tư và giải quyết các thách thức hiện tại để tối ưu hóa lợi ích từ FDI. Nghiên cứu này sẽ đưa ra những khuyến nghị cho các quốc gia trong việc thu hút và duy trì dòng vốn FDI.

5.1. Khuyến nghị cho các quốc gia Châu Á

Các quốc gia cần xây dựng chiến lược dài hạn để thu hút FDI, bao gồm cải cách chính sách, đầu tư vào giáo dục và nâng cao chất lượng dịch vụ công. Việc tạo ra một môi trường đầu tư thuận lợi sẽ giúp tối ưu hóa lợi ích từ FDI.

5.2. Triển vọng tương lai của FDI tại Châu Á

Với sự phát triển của công nghệ và toàn cầu hóa, FDI sẽ tiếp tục là một yếu tố quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại Châu Á. Các quốc gia cần nắm bắt cơ hội này để phát triển bền vững trong tương lai.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa ngày càng sâu rộng, dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đã trở thành một nhân tố quan trọng thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế tại nhiều quốc gia, đặc biệt là các quốc gia châu Á. Từ năm 2003 đến 2011, dòng vốn FDI đổ vào các nước châu Á có xu hướng tăng mạnh, tạo ra nhiều cơ hội phát triển kinh tế. Tuy nhiên, mức độ ảnh hưởng của FDI lên tăng trưởng và phát triển kinh tế còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như điều kiện kinh tế, chính trị, tự do hóa quốc gia và mức độ phát triển của từng quốc gia. Nghiên cứu này nhằm kiểm định tác động của FDI lên tăng trưởng kinh tế (đại diện bởi GDP/người) và phát triển kinh tế (đại diện bởi chỉ số phát triển nguồn nhân lực HDI, chỉ số giáo dục và chỉ số y tế) tại tám quốc gia châu Á trong giai đoạn 2003-2011. Ngoài ra, nghiên cứu còn phân tích sự khác biệt tác động của FDI giữa các quốc gia phát triển và đang phát triển, đồng thời xem xét vai trò của chỉ số tự do hóa quốc gia do Fraser Institute đánh giá. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc định hướng chính sách thu hút FDI và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững tại các quốc gia châu Á, đặc biệt là Việt Nam với tiềm năng lớn về thị trường và lực lượng lao động trẻ.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết kinh tế về tăng trưởng và phát triển kinh tế liên quan đến FDI. Thứ nhất, mô hình tăng trưởng kinh tế của Solow (1956) cho rằng FDI làm tăng vốn vật thể, từ đó thúc đẩy tăng trưởng thu nhập bình quân đầu người trong ngắn và dài hạn. Thứ hai, các mô hình tăng trưởng nội sinh như mô hình AK của Frankel (1962) và Romer (1986) nhấn mạnh vai trò của FDI trong chuyển giao công nghệ và phát triển sản phẩm mới, góp phần nâng cao năng suất và tăng trưởng kinh tế. Thứ ba, mô hình Schumpeterian của Aghion và Howitt (1992) cho thấy FDI thúc đẩy cải tiến chất lượng hàng hóa vốn và năng suất thông qua chuyển giao công nghệ tiên tiến. Về phát triển kinh tế, nghiên cứu sử dụng chỉ số HDI của UNDP, bao gồm ba khía cạnh chính: thành quả kinh tế (GDP/người), chỉ số giáo dục và chỉ số y tế, nhằm đo lường mức sống và chất lượng cuộc sống của người dân. Ngoài ra, chỉ số tự do hóa quốc gia do Fraser Institute đánh giá được sử dụng làm biến đại diện cho chất lượng tổ chức và môi trường kinh tế, bao gồm năm lĩnh vực chính: quy mô chính phủ, cấu trúc pháp lý và an toàn sở hữu tư nhân, khả năng chuyển đổi thành tiền, tự do thương mại quốc tế và luật về tín dụng, lao động, kinh doanh.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng dữ liệu bảng thu thập từ tám quốc gia châu Á trong giai đoạn 2003-2011, gồm các biến GDP/người, HDI, chỉ số giáo dục, chỉ số y tế, FDI và chỉ số tự do hóa quốc gia. Phương pháp phân tích chính là hồi quy dữ liệu bảng với ba mô hình: OLS, mô hình tác động cố định (FEM) và mô hình tác động ngẫu nhiên (REM). Kiểm định Hausman được sử dụng để lựa chọn mô hình phù hợp nhất giữa FEM và REM. Ngoài ra, mô hình EGLS được áp dụng để điều chỉnh phương sai thay đổi và tự tương quan trong dữ liệu. Cỡ mẫu gồm 72 quan sát cho biến FDI và GDP/người, các biến còn lại có số quan sát dao động từ 51 đến 64. Phân tích được chia thành hai nhóm mô hình: nhóm một kiểm định ảnh hưởng chung của FDI và tự do hóa quốc gia lên tăng trưởng và phát triển kinh tế; nhóm hai bổ sung biến giả phân biệt giữa quốc gia phát triển và đang phát triển để đánh giá sự khác biệt tác động của FDI theo nhóm quốc gia. Các biến được lấy logarit để ổn định phương sai và phù hợp với mô hình hồi quy.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng của FDI lên tăng trưởng kinh tế: Kết quả hồi quy mô hình EGLS cho thấy FDI có tác động tích cực đến tăng trưởng kinh tế với mức ý nghĩa 1%. Cụ thể, 10% tăng FDI dẫn đến tăng trưởng GDP/người khoảng 5,2% sau một năm. Hệ số tự do hóa quốc gia cũng có ảnh hưởng tích cực, với 1% cải thiện tự do hóa kéo theo tăng trưởng GDP/người 2,8%. Mô hình giải thích được 72,9% biến động của tăng trưởng kinh tế.

2. Ảnh hưởng của FDI lên phát triển kinh tế: FDI cũng tác động tích cực đến chỉ số HDI, chỉ số giáo dục và chỉ số y tế. Với HDI, 10% tăng FDI dẫn đến tăng 0,42% chỉ số phát triển nguồn nhân lực; với chỉ số giáo dục, mức tăng là 0,87%; với chỉ số y tế, mức tăng là 0,33%. Tự do hóa quốc gia cũng có ảnh hưởng tích cực tương ứng, đặc biệt với chỉ số y tế (1,88% tăng khi tự do hóa tăng 10%). Mức giải thích của các mô hình cho các biến phát triển dao động từ 59,2% đến 80,3%.

3. Sự khác biệt giữa các nhóm quốc gia: Các nước đang phát triển có mức tăng trưởng GDP/người và FDI cao hơn đáng kể so với các nước phát triển trong mẫu. Tác động của FDI lên tăng trưởng và phát triển kinh tế tại các nước đang phát triển cũng mạnh hơn so với các nước phát triển. Ngược lại, tác động của tự do hóa quốc gia lên tăng trưởng và phát triển lại cao hơn ở các nước phát triển.

4. Tình hình tại Việt Nam: GDP/người của Việt Nam giai đoạn 2003-2011 tăng khoảng 1,9 lần, trung bình đạt 890,6 USD, thấp hơn 2,9 lần so với mức trung bình của nhóm nước đang phát triển trong mẫu. FDI tại Việt Nam cũng tăng 2,4 lần nhưng vẫn thấp hơn 1,4 lần so với mức trung bình nhóm nước đang phát triển. Kiểm định nhân quả cho thấy có mối quan hệ nhân quả một chiều từ FDI đến tăng trưởng kinh tế tại Việt Nam với mức ý nghĩa 10%.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu đồng thuận với nhiều nghiên cứu trước đây như của Li và Liu (2005), Tintin (2012) và Bengoa (2003), khẳng định vai trò tích cực của FDI trong thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế. Mức độ tác động của FDI tại các quốc gia châu Á trong mẫu nghiên cứu cao hơn so với các nghiên cứu trên mẫu quốc tế rộng hơn, có thể do đặc thù kinh tế và chính sách thu hút FDI của khu vực. Sự khác biệt tác động giữa các nhóm quốc gia phản ánh vai trò của điều kiện kinh tế, tổ chức và mức độ phát triển trong việc hấp thụ và tận dụng FDI. Tự do hóa quốc gia được xác nhận là yếu tố quan trọng hỗ trợ môi trường thuận lợi cho FDI và tăng trưởng kinh tế, phù hợp với lý thuyết về chất lượng tổ chức và môi trường kinh doanh. Tại Việt Nam, mặc dù FDI và GDP/người còn thấp so với nhóm nước đang phát triển, xu hướng tăng trưởng tích cực cho thấy tiềm năng lớn trong việc tận dụng FDI để thúc đẩy phát triển kinh tế. Dữ liệu và kết quả có thể được trình bày qua các biểu đồ tăng trưởng GDP/người, FDI theo năm và bảng thống kê mô tả các biến theo nhóm quốc gia để minh họa sự khác biệt và xu hướng chung.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường chính sách thu hút FDI chất lượng cao: Các cơ quan quản lý cần tập trung thu hút FDI vào các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao, công nghệ tiên tiến nhằm nâng cao năng suất và chuyển giao công nghệ, góp phần thúc đẩy tăng trưởng bền vững. Mục tiêu tăng 10-15% vốn FDI hàng năm trong vòng 5 năm tới, do Bộ Kế hoạch và Đầu tư chủ trì.

2. Cải thiện môi trường kinh tế và tự do hóa quốc gia: Đẩy mạnh cải cách hành chính, nâng cao chất lượng pháp luật, bảo vệ quyền sở hữu và tạo điều kiện thuận lợi cho thương mại quốc tế để nâng cao chỉ số tự do hóa quốc gia. Mục tiêu cải thiện chỉ số tự do hóa ít nhất 1 điểm trong thang 10 trong vòng 3 năm, do các bộ ngành liên quan phối hợp thực hiện.

3. Phát triển nguồn nhân lực và nâng cao chất lượng giáo dục, y tế: Đầu tư vào giáo dục và y tế để nâng cao chỉ số HDI, tạo nền tảng phát triển bền vững và hấp thụ hiệu quả FDI. Mục tiêu tăng 5% chỉ số giáo dục và y tế trong 5 năm tới, do Bộ Giáo dục và Đào tạo cùng Bộ Y tế triển khai.

4. Phân tích và điều chỉnh chính sách theo nhóm quốc gia: Đối với các nước đang phát triển, ưu tiên chính sách hỗ trợ tận dụng tối đa tác động tích cực của FDI; đối với các nước phát triển, tập trung nâng cao chất lượng tổ chức và môi trường kinh tế để duy trì lợi thế cạnh tranh. Các cơ quan nghiên cứu kinh tế cần thực hiện đánh giá định kỳ hàng năm để điều chỉnh chính sách phù hợp.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách kinh tế: Giúp hiểu rõ tác động của FDI và tự do hóa quốc gia đến tăng trưởng và phát triển kinh tế, từ đó xây dựng chính sách thu hút FDI hiệu quả và cải thiện môi trường kinh tế.

2. Các nhà nghiên cứu và học giả kinh tế: Cung cấp cơ sở lý thuyết và dữ liệu thực nghiệm về mối quan hệ giữa FDI, tăng trưởng và phát triển kinh tế tại khu vực châu Á, phục vụ cho các nghiên cứu chuyên sâu hơn.

3. Doanh nghiệp và nhà đầu tư nước ngoài: Hiểu được tác động của môi trường kinh tế và chính sách tự do hóa đến hiệu quả đầu tư, từ đó đưa ra quyết định đầu tư phù hợp tại các quốc gia châu Á.

4. Các tổ chức phát triển quốc tế và tư vấn chính sách: Sử dụng kết quả nghiên cứu để thiết kế các chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế, cải thiện môi trường đầu tư và thúc đẩy hợp tác quốc tế trong khu vực.

Câu hỏi thường gặp

1. FDI có thực sự thúc đẩy tăng trưởng kinh tế tại các quốc gia châu Á không?
   Có, nghiên cứu cho thấy 10% tăng FDI dẫn đến tăng trưởng GDP/người khoảng 5,2% sau một năm, với mức ý nghĩa thống kê cao, đồng thuận với nhiều nghiên cứu trước đây.

2. Tự do hóa quốc gia ảnh hưởng thế nào đến tác động của FDI?
   Chỉ số tự do hóa quốc gia có ảnh hưởng tích cực đến tăng trưởng và phát triển kinh tế, tạo môi trường thuận lợi cho FDI phát huy hiệu quả, với tác động rõ rệt ở cả nhóm nước phát triển và đang phát triển.

3. Tác động của FDI có khác biệt giữa các quốc gia phát triển và đang phát triển không?
   Có, FDI có tác động mạnh hơn đến tăng trưởng và phát triển kinh tế tại các nước đang phát triển so với các nước phát triển, trong khi tự do hóa quốc gia lại có tác động lớn hơn tại các nước phát triển.

4. Việt Nam có tận dụng hiệu quả FDI trong giai đoạn nghiên cứu không?
   Việt Nam có xu hướng tăng trưởng GDP/người và FDI tích cực, tuy nhiên mức độ còn thấp hơn nhiều so với trung bình nhóm nước đang phát triển, cho thấy tiềm năng và nhu cầu cải thiện môi trường đầu tư.

5. Phương pháp nghiên cứu nào được sử dụng để phân tích dữ liệu?
   Nghiên cứu sử dụng hồi quy dữ liệu bảng với các mô hình OLS, FEM, REM và EGLS, kết hợp kiểm định Hausman để lựa chọn mô hình phù hợp, đảm bảo kết quả phân tích chính xác và tin cậy.

Kết luận

• FDI có tác động tích cực và có ý nghĩa thống kê cao đến tăng trưởng và phát triển kinh tế tại các quốc gia châu Á trong giai đoạn 2003-2011.
• Chỉ số tự do hóa quốc gia đóng vai trò quan trọng trong việc tạo môi trường thuận lợi cho FDI và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế.
• Tác động của FDI mạnh hơn tại các nước đang phát triển so với các nước phát triển, trong khi tự do hóa quốc gia có ảnh hưởng lớn hơn tại các nước phát triển.
• Việt Nam có tiềm năng lớn trong việc thu hút và tận dụng FDI để thúc đẩy phát triển kinh tế, nhưng cần cải thiện môi trường đầu tư và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
• Các bước tiếp theo bao gồm tăng cường chính sách thu hút FDI chất lượng, cải thiện môi trường kinh tế, phát triển nguồn nhân lực và điều chỉnh chính sách phù hợp theo nhóm quốc gia.

Hành động ngay hôm nay để tận dụng tối đa lợi ích từ FDI và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững tại quốc gia bạn!

Trích đoạn nội dung tài liệu

mở đầu cho làn sóng mô hình tăng trưởng nội sinh, mô hình này cho rằng FDI tạo nên hoạt động thương mại, công nghiệp, làm phát triển công nghệ và tăng trưởng kinh tế. Thứ ba là mô hình phân hoá sản phẩm của Romer (1990) tranh cãi rằng tăng trưởng kinh tế và năng suất xuất phát từ mở rộng và chuyên biệt hoá các sản phẩm trung gian (theo Aghion và Howitt 2009). Một số lại cho rằng chính tăng trưởng kinh tế được biểu hiện bằng sự đầu tư mở rộng các sản phẩm trung gian được chuyên biệt hoá. Hơn nữa, các nhà nghiên cứu của nước chủ nhà thích việc đầu tư vào các sản phẩm trung gian này vì nó làm lan toả và nhân rộng FDI.

Cuối cùng, theo mô hình Schupeterian của Aghion và Howitt (1992) tăng trưởng TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 9 đến từ việc cải thiện chất lượng chất lượng hàng hoá vốn tại quốc gia. Do đó, kinh tế mở cửa sẽ tạo điều kiện cho FDI cùng những chuyển giao công nghệ tiên tiến và những hệ thống cải thiện chất lượng, và do đó sẽ tăng năng suất, tăng trưởng kinh tế.4 Ảnh hưởng của FDI lên phát triển kinh tế Lý thuyết FDI tác động lên phát triển kinh tế không được thiết lập rõ ràng như FDI đối với tăng trưởng. Thứ nhất là vì mô hình lý thuyết và toán chưa phát triển trong khái niệm kinh tế phát triển so với mô hình tăng trưởng kinh tế. Thứ hai là vì chưa có sự nhất trí về lý thuyết phát triển và phương cách tác động FDI và mô hình phát triển.

Ngoài ra, chưa có sự đồng thuận trong việc đo lường mức độ phát triển của quốc gia theo lý thuyết. Việc thảo luận để xây dựng chỉ số phát triển tốt hơn là phụ thuộc vào phạm vi nghiên cứu. Do đó, nghiên cứu này sử dụng thước đo phát triển được nhận biết rộng rãi, đó là chỉ số phát triển nguồn nhân lực (HDI) nêu bởi UNDP và phân tích đó như là kết quả phát triển kinh tế mà FDI tạo ra. Chỉ số HDI được phát triển bởi UNDP được sử dụng rộng rãi trong lý thuyết phát triển kinh tế không chỉ bởi vì nó bao quát mà còn vì nó đưa ra một cách thức đo lường phổ quát được cho tất cả các nước trên thế giới, bao gồm các nước chậm phát triển (theo Stiglitz 2006, Tin Tin 2012).

HDI đo lường phát triển kinh tế trung bình của một quốc gia với sự kỳ vọng ngang bằng trong ba khía cạnh: - Thành quả kinh tế, biểu hiện thông qua GDP trên đầu người - Chỉ số giáo dục, đo lường bằng chỉ số đọc hiểu của người trưởng thành và chỉ số lương gộp - Chỉ số y tế, đo lường bằng kỳ vọng tuổi thọ Về cơ bản, tăng trưởng năng suất, tăng trưởng kinh tế thông qua mở rộng vốn và đầu tư vốn theo chiều sâu qua hình thức FDI, chính phủ từ đó có khả năng hơn để đầu tư vào cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế. Mặt khác, thu nhập trên đầu người cao hơn của công dân nước sở tại ám chỉ rằng các cá nhân có thể cho phép chi TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 10 tiêu y tế và giáo dục nhiều hơn. Cả hai kênh chính phủ và tư nhân đều cho rằng đầu tư FDI càng nhiều thì càng dẫn đến thu nhập trên đầu người cao hơn, chỉ số giáo dục được cải thiện, và kỳ vọng tuổi thọ cao hơn. Về lý thuyết, FDI sẽ tạo nên ảnh hưởng tích cực trên ba khía cạnh của HDI.

Sau cùng, nhà nghiên cứu cho rằng có thể sử dụng HDI trong việc kiểm định mức độ ảnh hưởng của FDI lên phát triển (theo Reiter và Steensma 2010, Tin Tin 2012). Giả định rằng ảnh hưởng của FDI sẽ dẫn đến quy mô GDP lớn hơn và làm tăng tỷ phần thu nhập của hộ gia đình trong GDP. Deininger và Squire (1996) tìm ra tăng trưởng kinh tế giúp tăng tỷ phần thu nhập hộ gia đình trong mẫu nghiên cứu 108 quốc gia. Hay kết quả nghiên cứu của Dollar và Kraay (2004) đồng thuận với vấn đề là tăng trưởng kinh tế giúp giảm nghèo và cải thiện mức sống của người dân.

Theo Stiglitz (2006) phát triển thành công đồng nghĩa với tự do dân chủ, công bằng và bền vững và tập trung vào mục tiêu nâng cao tiêu chuẩn sống, không chỉ được đo lường bằng GDP. Do đó, theo Hoff và Stiglitz (2001) phát triển không còn cơ bản là một tiến trình tăng vốn mà còn là một tiến trình thay đổi tổ chức. Với sự hiện diện vốn nước ngoài gia tăng tại nước chủ nhà, các tổ chức (bao gồm cả tổ chức tư và công) trong đất nước đó sẽ cải thiện và cải tiến cấu trúc tổ chức vì sự lan toả (như chuyển giao công nghệ, kỹ năng) của FDI. Điều này sẽ dẫn đến mức độ phát triển cao hơn cho nước chủ nhà (theo Gorg và Greenaway 2004).

Ngoài ra, vai trò của tổ chức trong thương mại quốc tế theo lý thuyết và và tổ chức FDI được nhận biết rộng rãi trong việc góp phần tăng trưởng và phát triển kinh tế (theo Acemoglu và Johnson 2005). Nhiều nghiên cứu cố gắng chứng minh mức độ ảnh hưởng và sự tác động FDI lên các tổ chức được đầu tư bằng cách sử dụng nhiều biến đại diện cho ảnh hưởng của các tổ chức trong nước. Các biến được đề cập đến như tăng trưởng cung tiền, lạm phát, mức độ tư hữu, được sử dụng để đại diện cho chất lượng của tổ chức tại nước chủ nhà (theo nghiên cứu của Li và Liu 2005). Cũng có vài nghiên cứu sử dụng các biến tổng hợp về tổ chức được thiết kế để đo lường chất TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 11 lượng của tổ chức tại các nước chủ nhà như là biến chỉ số tự do hoá quốc gia và chỉ số chính phủ Kaufmann.

Trong nghiên cứu này, chúng ta chấp nhận khái niệm tổ chức theo diện rộng sẽ ảnh hưởng đến hoạt động kinh tế, và do đó sẽ ảnh hưởng đến tăng trưởng và phát triển kinh tế (theo Hsiao và Shen 2003; Acemoglu và Johnson 2005). Để làm điều này, ta sử dụng chỉ số tự do hoá quốc gia được tập hợp bởi Fraser Institute, có 5 tiêu chí phân loại chính và 42 biến phụ. Chỉ số tự do hoá quốc gia như một biến tổng hợp về tổ chức, biến này cũng được sử dụng trong nhiều nghiên cứu trước đây như Azman-Saini 2010, Bengoa và Sanchez-Robles 2003. Chúng ta chọn sử dụng chỉ số tự do hoá quốc gia vì các tiêu chí phân loại này liên quan đến tăng trưởng và phát triển kinh tế, và do tính sẵn có trong một thời gian dài và mẫu dữ liệu rộng lớn đầy đủ các quốc gia.

Tóm lại, khi sử dụng biến chỉ số tự do hoá quốc gia nghiên cứu kỳ vọng sẽ phản ánh đầy đủ khía cạnh của chất lượng tổ chức tại quốc gia, quan trọng nhất là về các hoạt động kinh tế. Thứ hai là sử dụng biến chỉ số tự do hoá quốc gia có thể tránh được tình trạng khuyết biến do biến này được thu thập một cách đầy đủ, cũng như là biến này được này sử dụng trong nhiều nghiên cứu trước. Phần sau đây nghiên cứu sẽ đi vào tìm hiểu các nghiên cứu thực nghiệm. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.2 Các nghiên cứu thực nghiệm trước đây Nghiên cứu của Moran 2011 chỉ ra rằng ảnh hưởng của FDI lên tăng trưởng và phát triển kinh tế lên các nước phát triển và đang phát triển thì khác nhau tuỳ thuộc vào cấu trúc chính trị và điều kiện kinh tế quốc gia đó.

Theo nghiên cứu của Olofsdotter 1998 và Acemoglu 2003 những nước có điều kiện tổ chức yếu kém thì tác động của FDI lên tăng trưởng và phát triển cũng thấp. Nghiên cứu của OECD (2002) tìm thấy rằng FDI đóng góp chính yếu vào phát triển kinh tế nước chủ nhà. Tương tự, Ozturk (2007) khảo sát những nghiên cứu gần đây về FDI và tăng trưởng kinh tế. Ông ta tìm ra rằng FDI ảnh hưởng tích cực đến tăng trưởng kinh tế.

Tuy nhiên, kết quả này thay đổi theo phương pháp định lượng và phân loại nhóm mẫu (các nước đang phát triển và phát triển). Stehrer và Woers (2009) kiểm định ảnh hưởng của FDI lên tăng trưởng kinh tế nước chủ nhà. Nghiên cứu sử dụng mẫu các nước OECD và không thuộc OECD trong giai đoạn 1981-2000. Kết quả chỉ ra có sự đồng biến giữa FDI và tăng trưởng cũng như cả năng suất và xuất khẩu.

FDI tăng 10% thì kết quả tăng trưởng 1,2%. Li và Liu (2005) sử dụng dữ liệu bảng của 84 quốc gia trong thời gian từ 1970- 1999 để tìm hiểu tác động FDI và tăng trưởng kinh tế. Kết quả là FDI không chỉ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trực tiếp mà còn làm tăng trưởng thông qua những yếu tố nội tại. Nghiên cứu này kiểm định sâu hơn bằng cách chia mẫu ra nhóm nước phát triển và đang phát triển.

Và kết quả vẫn là FDI thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, 10% FDI tăng lên kéo theo 4,1% tăng lên trong tăng trưởng kinh tế, biến FDI tính theo phần trăm của GDP. Johnson (2006) kiểm định liệu FDI có tác động thúc đẩy tăng trưởng kinh tế thông qua dữ liệu bảng của 90 nước phát triển và đang phát triển từ 1980-2002, sử dụng hồi quy OLS và kết luận là FDI có tác động tích cực lên tăng trưởng kinh tế các nước đang phát triển nhưng các nước đã phát triển thì không. Ewing và Yang (2009) tìm hiểu ảnh hưởng của FDI trong lĩnh vực sản xuất lên tăng trưởng kinh tế, sử dụng bộ dữ liệu 48 tiểu bang của Mỹ từ 1977-2001. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 13 Trong mô hình nghiên cứu, biến phụ thuộc là tỷ lệ tăng trưởng trên đầu người của tiểu bang (GSP), biến độc lập là FDI tính theo phần trăm của GSP, một số biến kiểm soát được dùng là tỷ lệ tăng trưởng của lao động bang, vốn con người.

Phương pháp được hồi quy dữ liệu bảng OLS, mô hình FEM cho các tiểu bang, kết quả FDI có thúc đẩy tăng trưởng nhưng ảnh hưởng không đồng nhất giữa các khu vực. Ngoài ra, yếu tố vốn nhân lực cũng tác động tích cực lên tăng trưởng. Hausen và Rand (2006) kiểm định đồng liên kết và mối quan hệ nhân quả giữa FDI và tăng trưởng trong mẫu 31 nước đang phát triển từ 1970-2000, xác nhận là có tồn tại đồng liên kết. Hơn nữa, kết quả chỉ ra FDI có ảnh hưởng tích cực lên GDP nhưng không chỉ ra mức độ phát triển như thế nào.

Nghiên cứu này cũng đồng thuận với nghiên cứu của Herzer (2008), rằng FDI ảnh hưởng lên GDP thông qua chuyển giao tri thức và tiếp thu công nghệ mới.