Chương 1 TỔNG QUAN VỆ HỆ THỐNG PHANH TREO LÁI TRÊN Ô TÔ 1. Giới thiệu tổng quan về mô hình oto điện 4 chỗ. - Mô hình ôtô điện 4 chỗ này có kích thước tổng thể nhỏ gọn với chiều dài 2m8, chiều rộng 1,3m và chiều cao 1,45m, cùng một khoảng sáng gầm lên đến 300mm. - Xe sử dụng khung xe chắc chắn được làm từ thép và tôn, đảm bảo độ bền và an toàn.
- Hệ thống lái cơ khí giúp người lái có cảm giác lái chắc chắn và chính xác. - Hệ thống phanh đĩa thủy lực mang lại khả năng phanh hiệu quả và đáng tin cậy. - Hệ thống treo độc lập 1 tay đòn ở phía trước và hệ thống treo sau phụ thuộc kiểu lá nhíp song song giúp xe vận hành êm ái và ổn định trên mọi địa hình. - Đặc biệt, xe có sức chứa phù hợp với nhu cầu vận chuyển hàng ngày, đồng thời mang lại trải nghiệm lái xe tiện lợi và thoải mái cho người sử dụng.
- Mô hình oto điện này hướng tới 1 tương lai không xa về xe điện giúp con người có những tiện nghi bậc nhất trong cuộc sống. Hệ thống phanh sau là hệ thống phanh đĩa: Hình 1.1: Hệ thống phanh đĩa dẫn động thủy lực -Phanh đĩa thủy lực là công nghệ phanh tiên tiến được sử dụng rộng rãi trên các xe hiện đại. Hệ thống này cung cấp hiệu suất phanh cao, độ tin cậy và độ bền lâu dài. Bằng cách áp dụng lực thủy lực để ép miếng phanh vào đĩa phanh, nó giúp giảm tốc độ xe một cách nhanh chóng và an toàn.
Cấu tạo hệ thống phanh đĩa thủy lực: 1.2 Cấu tạo hệ thống phanh đĩa dẫn động thủy lực Hình 1.Bàn đạp phanh 2. Trợ lực phanh 3. Xy lanh phanh chính 4. Rô to phanh đĩa Bàn đạp phanh trên ô tô là một bộ phận trong hệ thống phanh, được người lái dùng chân để áp lực lên hệ thống thủy lực, từ đó ép miếng phanh vào đĩa hoặc tang để giảm tốc độ hoặc dừng xe.
Trợ lực phanh thủy lực là công nghệ sử dụng áp lực từ chất lỏng thủy lực để hỗ trợ người lái dễ dàng đạp phanh một cách hiệu quả hơn trên xe ô tô. Xy lanh chính trong hệ thống phanh thủy lực là thiết bị chuyển đổi áp lực từ bàn đạp phanh thành lực ép miếng phanh lên đĩa giảm tốc độ của xe. Càng phanh đĩa trong hệ thống phanh thủy lực là thành phần có nhiệm vụ chuyển đổi lực từ xy lanh chính thành lực ép miếng phanh vào đĩa phanh để làm giảm tốc độ của xe ô tô một cách hiệu quả và an toàn. Má phanh đĩa trong hệ thống phanh thủy lực có công dụng chính là tạo ma sát giữa miếng phanh và đĩa phanh khi người lái bấm vào bàn đạp phanh, từ đó làm giảm tốc độ hoặc dừng xe một cách an toàn và hiệu quả.
Rôto phanh đĩa trong hệ thống phanh thủy lực có công dụng là tạo điều kiện cho đĩa phanh xoay một cách tự do và đồng bộ với bánh xe, từ đó giúp truyền lực phanh một cách hiệu quả và đảm bảo an toàn khi lái xe.1 Phanh phụ Hình 1.3 Phanh phụ Phanh tay thủy lực hoạt động bằng cách sử dụng một tay cầm hoặc công tắc để kích hoạt hệ thống thủy lực, làm ép miếng phanh lên đĩa hoặc tang để giữ xe ở vị trí cố định hoặc dừng lại một cách an toàn.3 Tổng quan về hệ thống treo 1.1 Hệ thống treo sau Hệ thống treo phụ thuộc lá nhíp song song Hình 1.4 Hệ thống treo lò xo nhíp lá. Hệ thống treo nhíp là một loại hệ thống treo thường được sử dụng trong nhiều loại xe khác nhau, đặc biệt là xe tải, SUV và xe thương mại. Nó bao gồm một loạt các dải kim loại cong, xếp chồng được gọi là “lá” được gắn chặt lại với nhau ở một đầu, thường là với lá dài nhất ở phía dưới và những lá ngắn hơn tiến triển xếp chồng lên trên. * Cấu tạo hệ thống treo nhíp: Hình 1.5 Cấu tạo hệ thống treo nhíp lá Nhíp lá: Đây là bộ phận chính của hệ thống treo nhíp lá.
Nhíp lá thường được làm từ thép, và có hình dạng cong với các lá kim loại song song nhau. Các lá này được gắn vào nhau ở một đầu và giữa chúng thường có một hệ thống các mặt tiếp xúc (thường là các cửa sổ) để nhíp có thể uốn cong khi tải trọng được áp dụng lên. Chốt định tâm( bulông ở giữa) : Đây là một chi tiết giúp giữ cho các lá nhíp không bị bung ra khỏi nhau khi xe chạy. Chốt định tâm thường được đặt ở giữa các lá nhíp.
Quang treo: Vòng kẹp là nơi mà các lá nhíp được nối với các bộ phận khác của hệ thống treo và xe. Quang nhíp: Quang nhíp là cung cấp sự liên kết vững chắc giữa các bộ phận treo 1.2 Hệ thống treo trước Treo độc lập 1 tay đòn: Hình 1.6 Hệ thống treo độc lập 1 tay đòn Cấu tạo hệ thống treo độc lập 1 tay đòn: Lò xo: Lò xo được sử dụng để giảm chấn và hấp thụ các va đập từ đường bộ, giúp cải thiện sự thoải mái và ổn định khi lái xe. Giảm chấn: Hấp thụ và giảm chấn các va đập, đảm bảo tiếp xúc của bánh xe với mặt đường, đảm bảo tiếp xúc của bánh xe với mặt đường, Bảo vệ các bộ phận khác trong hệ thống treo. Khung xe: Tạo sự ổn định và cứng cáp, hỗ trợ càng trụ, liên kết các bộ phận khác của hệ thống treo Thanh điều hướng: Giảm sự chệch hướng khi điều khiển xe, tăng cảm giác lái và sự an toàn, điều chỉnh độ cứng hệ thống treo, liên kết các bộ phận khác hệ thống treo.4 Tổng quan về hệ thống lái Hình 1.7 Hệ thống lái trên mô hình Hệ thống lái cơ khí sử dụng các chi tiết, thiết bị cơ khí để thay đổi hoặc duy trì hướng chuyến động của xe.
Hệ thống lái cơ học sử dụng sức người là nguồn lực dẫn động lãi. Tất cả các linh kiện truyền lực đều là các linh kiện cơ khí. Cấu tạo hệ thống lái cơ khí gồm 3 thành phần chính là cơ cấu vận hành, cơ cấu lái và cơ cấu dẫn động lái.8 Cấu tạo hệ thống lái cơ học. --Vô lăng Gồm một vành hình tròn và một vài nan hoa được bố trí quanh vành trong của vô lăng.
Trên vô lăng lắp đặt còi và túi khí an toàn. -Trụ lái Trong trường hợp đơn giản, trụ lái chỉ bao gồm trục lái và nắp che trục lái. Trụ lái của những ô tô hiện đại có cấu tạo phức tạp hơn. Nó cho phép thay đổi độ nghiêng của vô lăng hoặc cho phép trụ lái chùn ngăn lại khi người lái va đập trong trường hợp xảy ra tai nạn.
Ngoài ra, trụ lái còn là nơi lắp đặt nhiều bộ phận khác như công tắc đèn, công tắc gạt nước/rửa kính, hệ thống dây điện và các đâu nỗi điện. -Trục lái Trục lái được đặt bên trong vỏ trụ lái, có chức năng truyền chuyển động quay của vô lăng đến cơ cấu lái. Đầu trên trục lái thường có ren và then hoa để liên kết và cố định vô lăng trên trục lái. Đầu dưới liên kết với trục đầu vào của cơ cấu lái.
Trục lái có thể chỉ gồm một đoạn trục hoặc gồm nhiều đoạn trục liên kết với nhau băng khớp các đăng. Cơ cấu lái Cơ cấu lái (còn được gọi là hộp số lái) là cơ cấu bánh răng, một đầu liên kết với trục lái, một đầu liên kết với đòn chuyển hướng. Cơ cấu lái có chức năng sau: Hình1.9 Thành phần cơ cấu lái thanh răng – bánh răng. - Biến chuyển động quay của trục lái thành chuyển động thẳng (hoặc gần thẳng) của bộ phận dẫn động lái.
- Tăng lực tác động của người lái lên vô lăng để thực hiện quay vòng xe nhẹ nhàng hơn. Một số kiểu cơ cấu lái thường được sử dụng trong thực tế gồm kiểu bánh răng - thanh răng, kiểu trục vit-con lăn, kiểu trục vít - đòn quay, kiểu trục vít - ê cu bi. Cơ cấu lái kiểu bánh răng - thanh răng được sử dụng rộng rãi ở các dòng ô tô hiện đại. Chức năng của cơ cấu dẫn động lái là truyền mô-men lực từ cơ cấu lái đến các khớp chuyển hướng ở hai bên dẫm cầu, từ đó làm quay các bánh xe dẫn hướng.
Hơn nữa, còn làm cho góc quay bánh xe dẫn hướng hai bên biến đổi theo tỷ lệ nhất định, để đảm bảo khi xe chuyển hướng bánh xe vẫn ở trạng thái lăn trên mặt đường, giảm sự trượt bánh xe xuống mức độ thấp nhất. Cơ cầu dẫn động lái được chia thành cơ cấu dẫn động lái hệ thống treo độc lập và cơ cấu dẫn động lái hệ thống treo phụ thuộc.5 Cơ cấu dẫn động lái Chức năng của cơ cấu dẫn động lái là truyền mô-men lực từ cơ cấu lái đến các khớp chuyển hướng ở hai bên dăm cầu, từ đó làm quay các bánh xe dẫn hướng. Hơn nữa, còn làm cho góc quay bánh xe dẫn hướng hai bên biến đối theo tỷ lệ nhất định, để đảm bảo khi xe chuyển hướng bánh xe vẫn ở trạng thái lăn trên mặt đường, giảm sự trượt bánh xe xuống mức độ thấp nhất. Cơ cấu dẫn động lái được chia thành cơ cấu dẫn động lái hệ thống treo độc lập và cơ cấu dẫn động lái hệ thống treo phụ thuộc.10 thành phần cơ cấu lái hệ thống treo độc lập.6 Bộ giảm chấn Khi tốc độ xe tăng lên, thì bánh dẫn động có thể bị rung lắc (bánh dẫn động sẽ lắc qua lắc lại quanh trụ quay đứng) thậm chí làm cho khung xe cũng bị rung lắc.
Điều này không những ảnh hưởng đến tính ổn định của xe, mà còn là lốp bánh xe phía trước mài mòn nhanh, ngoài ra còn tạo cảm giác khó chịu cho người ngồi trên xe. Chính vì vậy, tr cơ cấu dẫn động lái có lắp bộ giảm chấn để khắc phục hiện tượng này. Bộ giảm chấn có một đầu được liên kết với kl xe (hoặc cầu phía trước), đầu còn lại kết nối với đòn kéo dọc (hoặc cơ cấu lái). Chương 2 THIẾT KẾ CHẾ TẠO 2.1 Giới thiệu chung -Qua quá trình tìm hiểu và tham khảo chúng em đã quyết định xây dựng ô tô điện 4 chỗ cơ khí.
-Về cơ khí đây là phần không quá khó về nhu cầu chế tạo mỗi người khác nhau và tùy tay nghề cơ khí của mỗi người mà họ hài lòng về chiếc xe cuối cùng họ có được. Phần cơ khí sẽ dễ dàng hình dung hơn và dễ dàng tùy biến hơn .