HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRẦN THỊ THU HÀ ĐÁNH GIÁ SẢN XUẤT RAU TRÊN VÙNG ĐẤT CÁT TỈNH HÀ TĨNH Chuyên ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 60 34 04 10 Người hướng dẫn khoa học: GS. Đỗ Kim Chung NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trần Thị Thu Hà i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.
Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới GS. Đỗ Kim Chung đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn kinh tế Nông nghiệp và chính sách, Khoa kinh tế và phát triển nông thôn Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức.
(cơ quan nơi thực hiện đề tài) đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trần Thị Thu Hà ii MỤC LỤC Lời cam đoan. II Mục lục.
III Danh mục các từ viết tắt. V Danh mục bảng. VI Trích yếu luận văn. VIII Thesis abstract ………………………………………………………………………….
Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể.
Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Cơ sở lý luận và thực tiễn về đánh giá sản xuất rau trên vùng đất cát.
Cơ sở lý luận về đánh giá sản xuất rau trên vùng đất cát. Bản chất đánh giá sản xuất rau. Đặc điểm sản xuất rau trên đất cát. Nội dung nghiên cứu đánh giá sản xuất rau trên đất cát ven biển.
Các yếu tố ảnh hưởng đến sản xuất rau. Cơ sở thực tiễn về đánh giá sản xuất rau. Kinh nghiệm sản xuất rau của một số nước trên thế giới. Kinh nghiệm sản xuất rau của việt nam.
Bài học sản xuất rau trên cát ở tỉnh Hà Tĩnh …………………………………. Các bài học kinh nghiệm từ nghiên cứu sản xuất rau trên thế giới và ở Việt Nam. Đặc điểm địa bàn và phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu.
Điều kiện tự nhiên tỉnh hà tĩnh. Điều kiện kinh tế- xã hội tỉnh hà tĩnh. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu.
Phương pháp thu thập số liệu. Phương pháp xử lý số liệu. Phương pháp phân tích số liệu. Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu.
Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Đánh giá sản xuất rau trên đất cát và sản xuất rau thông thường của hộ dân. Giới thiệu dự án sản xuất rau trên đất cát ven biển. Công tác triển khai sản xuất rau trên đất cát.
Kết quả thực hiện sản xuất rau trên đất cát ven biển. Đánh giá về kết quả thực hiện sản xuất rau trên đất cát. Yếu tố ảnh hưởng đến sản xuất rau trên đất cát. Ảnh hưởng của trình độ học vấn và trình độ kỹ thuật của chủ hộ.
Ảnh hưởng của quy mô sản xuất đến khả năng nhân rộng mô hình. Năng lực của đội ngũ cán bộ khuyến nông cơ sở. Ảnh hưởng của nguồn lực lao động nông nghiệp của hộ. Ảnh hưởng các yếu tố về cơ chế, chính sách.
Ảnh hưởng một số yếu tố khác. Một số giải pháp nhằm nhân rộng mô hình sản xuất rau trên đất cát ven biển. Giải pháp về quản lý đất đai và quy hoạch vùng sản xuất rau. Tăng cường công tác tuyên truyền, tập huấn, chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật cho các hộ nông dân cũng như nâng cao trình độ và năng lực cho đội ngũ cán bộ khuyến nông cơ sở.
Giải pháp về vốn và huy động vốn. Giải pháp về kỹ thuật nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm. Giải pháp về xúc tiến thương mại, xây dựng hệ thống tiêu thụ sản phẩm. Giải pháp về tổ chức sản xuất phù hợp và tăng cường liên kết trong sản xuất.
Giải pháp về các chính sách hỗ trợ. Kết luận và kiến nghị. 91 Tài liệu tham khảo. 94 iv DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng việt BNN Bộ nông nghiệp BVTV Bảo vệ thực vật CNH - HĐH - ĐTH Công nghiệp hóa - Hiện đại hóa – Đô thị hóa CP Chính phủ CPĐTPT Cổ phần đầu tư phát triển DN Doanh nghiệp DT Diện tích DVNN Dịch vụ nông nghiệp HĐND- UBND Hội đồng nhân dân- Ủy ban nhân dân HTX Hợp tác xã IC Chi phí trung gian KHCN Khoa học Công nghệ KHKT Khoa học kỹ thuật LMLM Lở mồm long móng MH Mô hình MI Thu nhập hỗn hợp NĐ Nghị định NQ Nghị Quyết NS Năng suất PTNT Phát triển nông thôn QĐ Quyết định RAT Rau an toàn SL Sản lượng TBKH Tiến bộ khoa học THT Tổ hợp tác TNHH Trách nhiệm hữu hạn TNHH MTV Trách nhiệm hữu hạn một thành viên TSCĐ Tài sản cố định VA Giá trị gia tăng VSTP Vệ sinh thực phẩm v DANH MỤC BẢNG Bảng 2.
So sánh phương thức sản xuất của mô hình rau trên đất cát và rau thông thường. Số liệu thời tiết năm 2011. Số liệu thời tiết năm 2012. Số liệu thời tiết năm 2014.
Hiện trạng sử dụng đất tỉnh Hà Tĩnh năm 2015. Phân bố mẫu điều tra. Diện tích và năng suất của rau trên đất cát và rau thông thường. Tổng hợp diện tích, số hộ tham gia mô hình trồng rau trên đất cát tỉnh Hà Tĩnh.
Diện tích, số lượng các đơn vị tham gia mô hình sản xuất rau trên đất cát tỉnh Hà Tĩnh. Tổng hợp kết quả trồng rau trên đất cát đến hết năm 2015. Tổng hợp các yếu tố kỹ thuật từ người dân. Tổng hợp chi phí cố địnhcủa công ty Khoáng Sản.
Chi phí trồng Măng Tây. Chi phí mô hình trồng Hành Lá. Chi phí mô hình trồng Cải bẹ. Chi phí mô hình trồng Củ cải (bình quân/ha/vụ/năm).
Chi phí mô hình trồng Cà rốt. Chi phí mô hình trồng Dưa hấu. Hiệu quả kinh tế của các mô hình trồng rau của Tổng công ty tại huyện Thạch Hà. Tổng hợp kết quả sản xuất của các HTX, THT năm 2015.
Tổng hợp chi phí cố định của HTX, THT của huyện Nghi Xuân và huyện Thạch Hà. Hiệu quả kinh tế của các mô hình sản xuất rau của các HTX, THT năm 2015. Ảnh hưởng của trình độ học vấn và kỹ thuật của chủ hộ đến quyết định áp dụng sản xuất rau trên đất cát. Ảnh hưởng của quy mô diện tích đến khả năng ứng dụng mô hình vào sản xuất rau của hộ.
Ảnh hưởng năng lực đội ngũ cán bộ khuyến nông đến ứng dụng mô hình sản xuất rau trên đất cát. Ảnh hưởng của nguồn lực lao động nông nghiệp của hộ đến việc ra quyết định ứng dụng mô hình sản xuất rau. 75 DANH MỤC BIỀU ĐỒ Biểu đồ 4. Đồ thị biễu diễn mối quan hệ giữa GO/TC, VA/TC VÀ TPr/TC của 6 loại rau.
63 vii TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Trần Thị Thu Hà Tên Luận văn: “Đánh giá sản xuất rau trên vùng đất cát tỉnh Hà Tĩnh”. Ngành: Quản lý kinh tế Mã số: 60 34 04 10 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Đánh giá được hiệu quả kinh tế, xã hội của các đơn vị sản xuất rau tại huyện Thạch Hà và huyện Nghi Xuân tỉnh Hà Tĩnh. Trên cơ sở đó rút ra những kết luận và đề xuất một số giải pháp đúng đắn có cơ sở khoa học cho việc phát triển dự án trong tương lai. Phương pháp nghiên cứu - Nội dung nghiên cứu: + Đánh giá dự án Trồng rau trên đất cát ven biển của Tổng Công ty Khoáng sản và Thương mại Hà Tĩnh tại xã Thạch Văn, huyện Thạch Hà.
+ Phân tích hiệu quả của các đơn vị sản xuất rau trên vùng đất cát. + Tìm ra những thuận lợi và khó khăn trong việc sản xuất rau trên đất cát ven biển. + Một số giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế, mở rộng vùng sản xuất rau trên đất cát ven biển. + Tập trung đi sâu đánh giá hiệu quả của việc sản xuất 8 loại rau chính là: Cây Măng tây, cải củ trắng loại nhỏ, cải củ trắng loại lớn, cải bẹ nhỏ, cải thảo, cà chua, cà tím, hành lá, cà rốt… - Phương pháp nghiên cứu: + Phương pháp chọn điểm nghiên cứu + Phương pháp thu thập số liệu + Phương pháp xử lý số liệu + Phương pháp phân tích số liệu + Hệ thống các chỉ tiêu nghiên cứu Kết quả chính và kết luận - Kết quả thực hiện mô hình rau trên đất cát của toàn tỉnh đến nay có 44 tổ chức, cá nhân tham gia; tổng diện tích đất sản xuất năm 2015 đạt 258,04ha, năng suất bình quân đạt 19,67 tấn/ha và sản lượng 5.
viii - Quy trình sản xuất do Sở Nông nghiệp và PTNT Hà Tĩnh ban hành tạm thời cho vùng đất cát và được chuyển giao, hướng dẫn cho các đơn vị tham gia, người nông dân thông qua các lớp tập huấn và qua chỉ đạo của cán bộ kỹ thuật. Nên về cơ bản việc áp dụng quy trình kỹ thuật được đảm bảo, người dân tham gia hiểu rõ quy trình, nên hiệu quả về kinh tế và xã hội đạt cao hơn so với sản xuất truyền thống.