Luận văn thạc sĩ vnua tình hình sử dụng kháng sinh tại các hộ chăn nuôi gia cầm trên địa bàn huyện yên phong và quế võ tỉnh bắc ninh đánh giá sự kháng kháng sinh của vi khuẩn escherichia coli và salmonella spp

Nghiên cứu tình hình sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm tại Bắc Ninh, đánh giá kháng kháng sinh của E. coli và Salmonella spp.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thu Huyền
• Người hướng dẫn: TS. Bùi Khánh Linh
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Thú y
• Đề tài: Tình Hình Sử Dụng Kháng Sinh Tại Các Hộ Chăn Nuôi Gia Cầm Trên Địa Bàn Huyện Yên Phong Và Quế Võ, Tỉnh Bắc Ninh. Đánh Giá Sự Kháng Kháng Sinh Của Vi Khuẩn Escherichia Coli Và Salmonella Spp.
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viết tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.6.1. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.6.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.6.3. Tổng quan tài liệu
• 1.7. Một số hiểu biết về kháng sinh
• 1.7.1. Kháng sinh và sự đề kháng kháng sinh của vi khuẩn
• 1.7.2. Phân loại kháng sinh
• 1.7.3. Cơ chế tác dụng của kháng sinh
• 1.8. Một số hiểu biết về vi khuẩn e.coli và salmonella
• 1.8.1. Vi khuẩn Salmonella
• 1.9. Đánh giá sự kháng kháng sinh của 2 loại vi khuẩn e.coli và salmonella ở gia cầm
• 1.9.1. Tình hình nghiên cứu sự kháng kháng sinh của E.coli và Salmonella trên thế giới
• 1.9.2. Tình hình nghiên cứu về kháng kháng sinh của E. coli và Salmonella trong nước
• 1.9.3. Sự kháng kháng sinh đối với vi khuẩn E. coli trên đàn gia cầm
• 1.9.4. Sự kháng kháng sinh đối với vi khuẩn Samonella trên đàn gia cầm
• 1.10. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu
• 1.10.1. Địa điểm nghiên cứu
• 1.10.2. Đối tượng/ vật liệu nghiên cứu
• 1.10.3. Nội dung nghiên cứu
• 1.10.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.11. Kết quả và thảo luận
• 1.11.1. Tình hình chăn nuôi gia cầm và tình hình sử dụng kháng sinh trên địa bàn huyện Yên Phong Và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh, giai đoạn 2014 – 2017
• 1.11.1.1. Tình hình phát triển chăn nuôi gia cầm trên địa bàn huyện Yên Phong
• 1.11.1.2. Tình hình phát triển chăn nuôi gia cầm trên địa bàn huyện Quế Võ
• 1.11.1.3. Tình hình chăn nuôi gia cầm tại một số xã trên địa bàn huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.1.4. Tình hình sử dụng kháng sinh và hóa chất khử trùng trong phòng – trị bệnh trên địa bàn huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.2. Phân lập vi khuẩn E. coli và Salmonella
• 1.11.3. Kết quả xác định tỷ lệ kháng, mức độ kháng kháng sinh của vi khuẩn E.coli và salmonella tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.3.1. Kết quả kiểm tra tỷ lệ kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.3.2. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của vi khuẩn Salmonella phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.4. Kết quả xác định tỷ lệ kháng, mức độ kháng kháng sinh của vi khuẩn e.coli và salmonella tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.4.1. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh
• 1.11.4.2. Kết quả kiểm tra tính mẫn cảm kháng sinh của vi khuẩn Salmonella phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh
• 1.12. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Kháng Kháng Sinh Của Vi Khuẩn E

Đánh giá kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli và Salmonella là một vấn đề quan trọng trong chăn nuôi gia cầm, đặc biệt tại Bắc Ninh. Việc sử dụng kháng sinh không đúng cách có thể dẫn đến sự phát triển của các chủng vi khuẩn kháng thuốc, gây khó khăn trong điều trị bệnh. Nghiên cứu này nhằm cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình kháng kháng sinh của hai loại vi khuẩn này trong hộ chăn nuôi gia cầm.

1.1. Tình Hình Sử Dụng Kháng Sinh Tại Hộ Chăn Nuôi Gia Cầm

Việc sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm tại Bắc Ninh đang diễn ra phổ biến. Nhiều hộ chăn nuôi sử dụng kháng sinh để phòng và trị bệnh cho đàn gia cầm mà không có sự hướng dẫn đúng đắn. Điều này dẫn đến tình trạng kháng kháng sinh ngày càng gia tăng.

1.2. Tác Động Của Kháng Sinh Đến Sức Khỏe Cộng Đồng

Sự kháng kháng sinh không chỉ ảnh hưởng đến đàn gia cầm mà còn có thể tác động đến sức khỏe con người. Vi khuẩn kháng thuốc từ gia cầm có thể truyền sang người, gây ra các bệnh nhiễm trùng khó điều trị.

II. Vấn Đề Kháng Kháng Sinh Của Vi Khuẩn E

Kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli và Salmonella đang trở thành một thách thức lớn trong ngành chăn nuôi. Việc nghiên cứu và đánh giá mức độ kháng kháng sinh của hai loại vi khuẩn này là cần thiết để đưa ra các biện pháp phòng ngừa hiệu quả.

2.1. Nguyên Nhân Gây Ra Kháng Kháng Sinh

Nguyên nhân chính dẫn đến kháng kháng sinh là việc sử dụng kháng sinh không hợp lý trong chăn nuôi. Nhiều hộ chăn nuôi tự ý sử dụng kháng sinh mà không có sự tư vấn từ chuyên gia, dẫn đến tình trạng kháng thuốc.

2.2. Hệ Lụy Của Kháng Kháng Sinh Đối Với Chăn Nuôi

Kháng kháng sinh gây ra nhiều hệ lụy nghiêm trọng, bao gồm giảm hiệu quả điều trị bệnh, tăng chi phí điều trị và ảnh hưởng đến năng suất chăn nuôi. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến kinh tế của hộ chăn nuôi mà còn đến an toàn thực phẩm.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Đánh Giá Kháng Kháng Sinh

Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp khoa học để đánh giá sự kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli và Salmonella. Các phương pháp này bao gồm thu thập mẫu, phân lập vi khuẩn và xác định khả năng kháng kháng sinh.

3.1. Phương Pháp Thu Thập Mẫu

Mẫu được thu thập từ các hộ chăn nuôi gia cầm tại huyện Yên Phong và Quế Võ. Việc thu thập mẫu được thực hiện theo tiêu chuẩn quy định để đảm bảo tính chính xác của kết quả.

3.2. Phương Pháp Phân Lập Vi Khuẩn

Vi khuẩn E. coli và Salmonella được phân lập từ mẫu phân gà khỏe mạnh. Phương pháp phân lập này giúp xác định sự hiện diện của vi khuẩn và đánh giá mức độ kháng kháng sinh.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Kháng Kháng Sinh

Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli và Salmonella tại Bắc Ninh đang gia tăng. Vi khuẩn E. coli kháng cao nhất với Kanamycin và Trimethoprim, trong khi Salmonella cũng cho thấy mức độ kháng tương tự.

4.1. Tỷ Lệ Kháng Kháng Sinh Của Vi Khuẩn E. coli

Tại huyện Yên Phong, tỷ lệ kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli cao nhất là 68% với Kanamycin và Trimethoprim. Điều này cho thấy sự cần thiết phải kiểm soát việc sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi.

4.2. Tỷ Lệ Kháng Kháng Sinh Của Vi Khuẩn Salmonella

Vi khuẩn Salmonella cũng cho thấy tỷ lệ kháng cao, đặc biệt là với Trimethoprim. Kết quả này nhấn mạnh tầm quan trọng của việc theo dõi và đánh giá tình hình kháng kháng sinh trong chăn nuôi.

V. Kết Luận Và Kiến Nghị Về Sử Dụng Kháng Sinh

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy sự kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli và Salmonella đang gia tăng tại Bắc Ninh. Cần có các biện pháp quản lý và giáo dục người chăn nuôi về việc sử dụng kháng sinh hợp lý.

5.1. Kiến Nghị Đối Với Người Chăn Nuôi

Người chăn nuôi cần được đào tạo về cách sử dụng kháng sinh đúng cách, tránh tình trạng lạm dụng. Việc này không chỉ bảo vệ sức khỏe đàn gia cầm mà còn bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

5.2. Hướng Tới Một Tương Lai Không Kháng Kháng Sinh

Cần hướng tới việc giảm thiểu sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi, thay thế bằng các biện pháp phòng ngừa khác như tiêm phòng và cải thiện điều kiện sống cho gia cầm.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN THỊ THU HUYỀN TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TẠI CÁC HỘ CHĂN NUÔI GIA CẦM TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN YÊN PHONG VÀ QUẾ VÕ, TỈNH BẮC NINH. ĐÁNH GIÁ SỰ KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN ESCHERICHIA COLI VÀ SALMONELLA SPP. Ngành: Thú y Mã số: 8640101 Người hướng dẫn khoa học: TS. Bùi Khánh Linh NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa được sử dụng để bảo vệ một học vị nào.

Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thu Huyền i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn thạc sỹ, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình. Nhân dịp hoàn thành luận văn thạc sỹ, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc TS. Bùi Khánh Linh – Bộ môn Ký sinh trùng đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài.

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Ký sinh trùng, Khoa Thú y – Học viện Nông nghiệp Việt Namđã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức phòng thí nghiệm trọng điểm Công nghệ sinh học Thú Y – Học viện Nông Nghiệp Việt Nam, chi cục thú y tỉnh Bắc Ninh, trạm thú y huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Nguyễn Thị Thu Huyền ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình.

ix Trích yếu luận văn. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Tổng quan tài liệu.

Một số hiểu biết về kháng sinh. Kháng sinh và sự đề kháng kháng sinh của vi khuẩn. Phân loại kháng sinh. Cơ chế tác dụng của kháng sinh.

Một số hiểu biết về vi khuẩn e.coli và salmonella. Vi khuẩn Salmonella. Đánh giá sự kháng kháng sinh của 2 loại vi khuẩn e.coli và salmonella ở gia cầm. Tình hình nghiên cứu sự kháng kháng sinh của E.coli và Salmonella trên thế giới.

Tình hình nghiên cứu về kháng kháng sinh của E. coli và Salmonella trong nước. Sự kháng kháng sinh đối với vi khuẩn E. coli trên đàn gia cầm.

Sự kháng kháng sinh đối với vi khuẩn Samonella trên đàn gia cầm. Vật liệu và phương pháp nghiên cứu. Địa diểm nghiên cứu. Đối tượng/ vật liệu nghiên cứu .24 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Đối tượng nghiên cứu. Vật liệu nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu.

Điều tra, đánh giá thực trạng sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm tại huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Phân lập vi khuẩn E. coli và Salmonella. Xác định khả năng mẫn cảm với kháng sinh của E.coli và Salmonella phân lập từ phân gia cầm khỏe mạnh với một số thuốc kháng sinh và hoá học trị liệu.

Phương pháp xử lý số liệu. Kết quả và thảo luận. Tình hình chăn nuôi gia cầm và tình hình sử dụng kháng sinh trên địa bàn huyện Yên Phong Và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh, giai đoạn 2014 – 2017. Tình hình phát triển chăn nuôi gia cầm trên địa bàn huyện Yên Phong.

Tình hình phát triển chăn nuôi gia cầm trên địa bàn huyện Quế Võ. Tình hình chăn nuôi gia cầm tại một số xã trên địa bàn huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Tình hình sử dụng kháng sinh và hóa chất khử trùng trong phòng – trị bệnh trên địa bàn huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Phân lập vi khuẩn E.

coli và Salmonella. Kết quả xác định tỷ lệ kháng, mức độ kháng kháng sinh của vi khuẩn E.coli và salmonella tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tỷ lệ kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh.

Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của vi khuẩn Salmonella phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả xác định tỷ lệ kháng, mức độ kháng kháng sinh của vi khuẩn e.coli và salmonella tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của vi khuẩn E. coli phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh.53 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Kết quả kiểm tra tính mẫn cảm kháng sinh của vi khuẩn Salmonella phân lập từ phân của gia cầm khỏe mạnh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết luận và kiến nghị .63 Tài liệu tham khảo .64 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Chữ viết đầy đủ cs Cộng sự DNA Deoxyribonucleic acid E. coli Escherichia coli Gr+ Gram dương Gr- Gram âm H High: Cao I Intermediate: Trung gian MIC Minimum inhibitory concentration: Nồng độ ức chế tối thiểu ml Millilite PABA Para Aminobenzonic acid R Resistant: Kháng S Susceptible: Nhạy cảm RNA Ribonucleic acid spp Species Plural: Nhiều loài TCCS Tiêu chuẩn cơ sở µg Microgram ∑ Tổng số BHI Brain Heart Infusion XLD Xylose Lysine Deoxycholate LT Heat Labile Enterotoxin ST Heat Stable Enterotoxin TSI Triple Sugar Iron NCCLS National Committee for Clinical Laboratory Satandards vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Sự phát triển đề kháng kháng sinh của vi khuẩn.

So sánh tỷ lệ E. coli và Salmonella kháng đa thuốc (1976 – 2001). Tiêu chuẩn đánh giá, xếp loại độ nhạy của kháng sinh đối với vi khuẩn E. Đo đường kính vòng vô khuẩn theo tiêu chuẩn lâm sàng phòng thí nghiệm (NCCLS, 1999).

Tổng đàn gia cầm của huyện Yên Phong (2014 – 2017). Tổng đàn gia cầm của huyện Quế Võ (2014 – 2017). Tổng hợp các hộ chăn nuôi gia cầm được điều tra (n = 150). Tình hình sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm tại huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh.

Tên các hoạt chất kháng sinh đang được dùng trong chăn nuôi gia cầm tại huyệnYên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Tỷ lệ các hộ sử dụng kháng sinh tại huyện Yên Phong và Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh .7 Tình hình sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm theo quy mô tại huyện Yên Phong. Kết quả kiểm tra tỷ lệ kháng kháng sinh của 25 mẫu vi khuẩn E. coli trước khi sử dụng kháng sinh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh.

Kết quả kiểm tra tỷ lệ kháng kháng sinh của 26 mẫu vi khuẩn E. coli sau 6 tháng dùng kháng sinh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tỷ lệ kháng kháng sinh của 25 mẫu vi khuẩn E. coli sau 12 tháng dùng kháng sinh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh.

Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 23 mẫu vi khuẩn Salmonella trước khi dùng kháng sinh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 25 mẫu vi khuẩn Salmonella sau 6 tháng dùng kháng sinh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh.51 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 22 mẫu vi khuẩn Salmonella sau 12 tháng dùng kháng sinh tại huyện Yên Phong, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 28 mẫu vi khuẩn E.

coli trước khi sử dụng kháng sinh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 26 mẫu vi khuẩn E. coli sau 6 tháng dùng kháng sinh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 28 mẫu vi khuẩn E.

coli sau 12 tháng dùng kháng sinh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 27 mẫu vi khuẩn Salmonella trước khi dùng kháng sinh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 26 mẫu vi khuẩn Salmonella sau 6 tháng dùng kháng sinh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Kết quả kiểm tra tính kháng kháng sinh của 25 mẫu vi khuẩn Salmonella sau 12 tháng dùng kháng sinh tại huyện Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh.60 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 2.

Mô tả cơ chế tác dụng của kháng sinh trên các vi khuẩn. coli trong niêm mạc ruột. Tiêu bản nhuộm Salmonella. Gà con bị viêm rốn.

Viêm có mủ (màu trắng ngà) màng ngoài bao tim, quanh gan. Nang trứng phát triển bất thường bên trong buồng trứng. Cách đóng gói khi lấy mẫu bệnh phẩm. Biến động đàn gia cầm huyện tại Yên Phong từ 2014-2017.

Biến động đàn gia cầm huyện tại Quế Võ từ 2014-2017. Mô hình chăn nuôi gà tại nông hộ. Tỷ lệ các hộ sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm ại huyện Yên Phong. Tỷ lệ các hộ sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm tại huyện Quế Võ .6 Tỷ lệ các hộ sử dụng hóa chất khử trùng trong chăn nuôi gia cầm.

Tỷ lệ vi khuẩn E. coli kháng thuốc với 10 loại kháng sinh. Tỷ lệ vi khuẩn Salmonella mẫn cảm với 10 loại kháng sinh. Tỷ lệ vi khuẩn E.

coli kháng thuốc với 10 loại kháng sinh. Tỷ lệ vi khuẩn Salmonella mẫn cảm với 10 loại kháng sinh. Kiểm tra tính mẫn cảm của các loại kháng sinh bằng kháng sinh đồ .61 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.