ĐẶT VẤN ĐỀ Nghề sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ là loại hình sản xuất gắn liền với hoạt động phát triển kinh tế xã hội của xã Bình Phú, đem lại nhiều lợi ch cho xã hội đặc biệt là kinh tế và văn hóa. Sự phát triển của nghề sản xuất đồ gỗ trong những năm gần đây đã và đang góp phần đáng kể trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế ở địa phƣơng, góp phần tạo công ăn việc làm và thu nhập ổn định cho dân cƣ xã Bình Phú. Nhƣng b n cạnh những mặt t ch cực đã đạt đƣợc, vấn đề phát triển nghề mộc cũng mang đến những ảnh hƣởng không chỉ tới sức khỏe của ngƣời lao động mà còn môi trƣờng xung quanh. Thứ nhất, về vấn đề ảnh hƣởng tới sức khỏe của ngƣời lao động, sản xuất nghề mộc còn mang đặc thù ri ng, điều kiện kinh tế khó khăn, dân tr thấp, ngƣời lao động chƣa đƣợc đào tạo đầy đủ, vấn đề BHLĐ và ATLĐ nghề mộc chƣa đƣợc quan tâm đúng mức và thƣờng xuy n.
Thứ hai, việc phát triển nghề mộc đã và đang gây ra tình trạng ô nhiễm môi trƣờng nghi m trọng, đặc biệt là ô nhiễm bụi và tiếng ồn, làm ảnh hƣởng đến đời sống, mỹ quan cũng nhƣ sức khỏe của ngƣời dân. B n cạnh những áp lực do phát triển làng nghề mộc thì quá trình sản xuất nông nghiệp, vấn đề thu gom và quản lý rác thải cũng gây ra không t tác động đến môi trƣờng tr n địa bàn của khuvực. Đứng trƣớc thực trạng sức khỏe nghề nghiệp và sức khỏe môi trƣờng do sản xuất nghề mộc gây ra và các vụ tai nạn lao động trong ngành gỗ ngày càng phổ biến, môi trƣờng làm việc trong các công ty và xí nghiệp chƣa thực sự đảm bảo an toàn cho sức khoẻ của ngƣời lao động. Trƣớc tình hình trên, việc nghiên cứu một cách đầy đủ, toàn diện và sâu sắc tình hình về an toàn vệ sinh lao động cho ngƣời lao động trong doanh nghiệp để từ đó đề ra các biện pháp phòng ngừa làm giảm bớt các ca tai nạn lao động để bảo vệ sức khoẻ của con ngƣời là điều hết sức cần thiết.
Vì vậy tôi đã lựa chọn đề tài nghiên cứu là: “Đánh giá hiện trạng và quản lý an toàn lao động trên phương diện môi trường tại nhà máy sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ Gia Hưng”. 1 ƢƠNG I: TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1.1 Một số khái niệm cơ bản + Nghề mộc: Các nghề thuộc ngành gia công chế biến sản phẩm từ gỗ gọi chung là nghề mộc. Khởi đầu của nghề mộc từ việc tạo lập chuồng tại chăn thả gia súc, vật nuôi, làm nhà ở cho con ngƣời. Theo sự tiến bộ của công nghệ xây dựng nghề nghiệp phát triển dần và biến đổi theo y u cầu tiến bộ công nghệ chung.
Ngành gia công chế biến sản phẩm từ gỗ đƣợc chia thành nhiều chuy n ngành rất khác nhau nhƣ : Mộc dân dụng : sản phẩm là các đồ gỗ dùng trong sinh hoạt: bàn ghế, kệ, tủ, giƣờng,…. Mộc trang trí nội thất: sản phẩm là phần gỗ gắn vào công trình (bọc tƣờng, lát sàn, trần, bọc dầm, c a sổ, c a đi, tay vịn cầu thang,…). Mộc xây dựng: chuyên lát khuôn cho việc đổ bê tông, lắp đặt giàn giáo để chống đỡ côngtrình…. Mộc mẫu: chuyên làm hình mẫu các chi tiết cho khuôn đúc thuộc ngành cơ khí.
Tùy vào từng chuyên ngành của nghề mộc mà có những vị trí lao động khác cụ thể khác nhau nhƣng nhìn chung đều có một số vị tr lao động chính nhƣ: phá gỗ, xẻ, cƣa, bào tiện, đục, chạm khắc + n toàn lao động ( tiếng Anh : Occupational Health and Safety (OHS)) là một lĩnh vực li n quan đến an toàn, sức khỏe và phúc lợi ngƣời tham gia vào công việc hoặc việc làm. Tổng hợp tất cả các hoạt động trên các mặt luật pháp, tổ chức, hành chính, kinh tế, xã hội, khoa học kỹ thuật. nhằm mục ti u là thúc đẩy một môi trƣờng làm việc an toàn và lành mạnh nhƣ cải thiện điều kiện lao động, ngăn ngừa tai nạn lao động, đảm bảo an toàn sức khoẻ cho ngƣời lao động. ATVSLĐ cũng có thể bảo vệ đồng nghiệp, các thành vi n gia đình, ngƣời s dụng lao động, khách hàng và nhiều ngƣời khác có thể bị 2 ảnh hƣởng bởi môi trƣờng làm việc ( Trích trong tiêu chuẩn Đánh giá An toàn và Sức khỏe nghề nghiệp – OHSAS ).
+ Đánh giá môi trƣờng: là đánh giá các hậu quả môi trƣờng (tích cực lẫn tiêu cực) của một kế hoạch, ch nh sách, chƣơng trình, hoặc các dự án thực tế trƣớc khi quyết định tiến hành thực hiện hay không. Trong bối cảnh này, thuật ngữ "Đánh giá tác động môi trƣờng" (ĐTM) thƣờng đƣợc s dụng khi áp dụng cho các dự án thực tế của các cá nhân hoặc công ty và thuật ngữ "đánh giá môi trƣờng chiến lƣợc" (SEA) áp dụng cho các chính sách, kế hoạch và chƣơng trình thƣờng đƣợc các cơ quan nhà nƣớc thực hiện. ( Trích trong 18/2015/NĐ-CP Bảo vệ đánh giá môi trường chiến lược và Đánh giá tác động môi trường) - Đánh giá tác động môi trƣờng xung quanh:là sự đánh giá khả năng tác động t ch cực-ti u cực của một dự án đƣợc đề xuất đến môi trƣờng trong mối quan hệ giữa các kh a cạnh tự nhi n, kinh tế và xã hội. ( Trích trong 18/2015/NĐ-CP Bảo vệ đánh giá môi trường chiến lược và Đánh giá tác động môi trường) Mục đ ch của việc đánh giá này để chắc rằng các nhà ra quyết định quan tâm đến các tác động của dự án đếm môi trƣờng khi quyết định thực hiện dự án đó không.
Tổ chức quốc tế về Đánh giá tác động môi trƣờng (IAIA) đƣa ra định nghĩa về việc đánh giá tác động môi trƣờng gồm các công việc nhƣ "xác định, dự đoán, đánh giá và giảm thiểu các ảnh hƣởng của việc phát triển dự án đến các yếu tố sinh học, xã hội và các yếu tố li n quan khác trƣớc khi đƣa ra quyết định quan trọng và thực hiện những cam kết. Đánh giá môi trƣờng có thể đƣợc điều chỉnh bởi các quy tắc về thủ tục hành ch nh li n quan đến sự tham gia của cộng đồng và tài liệu về việc đƣa ra quyết định và có thể bị xem xét lại theo luật pháp.ĐTM đặc biệt ở chỗ chúng không y u cầu tuân thủ một kết quả về môi trƣờng đã định trƣớc, nhƣng họ y u cầu các nhà ra quyết định phải t nh đến các giá trị môi trƣờng trong các quyết định của mình kết hợp cùng với việc khảo sát lấy ý kiến của ngƣời dân để đƣa ra quyết định phù hợp nhất. 3 - Đánh giá môi trƣờng làm việc: là sự đánh giá khả năng tác động tích cực-tiêu cực của công việc trong cơ sở hay công ty tới trực tiếp với ngƣời làm việc trong một khoảng thời gian nhất định.2 Hệ thống văn bản quy phạm pháp luật 1.1 Luật, bộ luật - Luật số 84/2015/QH13- Luật an toàn, vệ sinh lao động 1.2 Nghị định và thông tƣ - Nghị định số 45/2013/NĐ-CP - Quy định chi tiết một số điều của Bộ luật lao động về thời gian làm việc, thời giờ nghỉ ngơi và ATLĐ, vệ sinh lao động - Nghị định 18/2015/NĐ-CP - Bảo vệ đánh giá môi trƣờng chiến lƣợc và Đánh giá tác động môi trƣờng - Thông tƣ 24/2016/TT-BYT - Quy định quy chuẩn quốc gia về tiếng ồn – Mức tiếp xúc cho phép tiếng ồn tại nơi làm việc.3 Tiêu chuẩn và Quy chuẩn - QCVN 26:2010/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về tiếng ồn - QCVN 40:2011/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nƣớc thải công nghiệp - QCVN 19:2009/BTNMT - Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải công nghiệp đối với bụi và các chất vô cơ. 4 ƢƠNG II: MỤC TIÊU, NỘI DỤNG VÀ P ƢƠNG P ÁP NGHIÊN CỨU 2.1 Mục tiêu nghiên cứu 2.1 Mục tiêu chung - Đề xuất giải pháp đảm bảo an toàn về phƣơng diện môi trƣờng và môi trƣờng lao động, nhằm thực hiện mục tiêu phát triển bền vững ngành nghề đồ gỗ mỹ nghệ.2 Mục tiêu cụ thể Đề tài cần thực hiện đƣợc một số mục ti u sau: - Đánh giá thực trạng điều kiện lao động tại cơ sở Gia Hƣng, các yếu tố ảnh hƣởng đến lao động (hệ thống nhà xƣởng, hệ thống hút bụi, hệ thống làm mát,….
- Đề xuất giải pháp giảm thiểu các vụ tai nạn trong cơ sở Gia Hƣng và đƣa ra các biện pháp bảo về môi trƣờng.2 Phạm vi và đối tƣợng nghiên cứu 2.1 Phạm vi nghiên cứu Về không gian: - Nghi n cứu trong phạm vi tại các bộ phận sản xuất trong công ty Gia Hƣng - Môi trƣờng xung quanh khu vực sản xuất, trong lĩnh vực an toàn lao động sản xuất đồ gỗ. Về thời gian: - Từ ngày 1/3/2018 đến ngày 1/5/2018 2.2 Đối tƣợng nghiên cứu - Cơ sở sản xuất đồ gỗ mỹ nghệ Gia Hƣng tại xã Bình Phú huyện Thạch Thất thành phố Hà Nội.3 Nội dung nghiên cứu 2.1 Đánh giá môi trƣờng - Môi trƣờng xung quanh: + Đánh giá ô nhiễm không khí thông qua các thông số: Bụi PM5, PM10, PM15, nhóm VOCs có trong sơn phun. + Đánh giá ô nhiễm tiếng ồn và tác động của tiếng ồn tại cơ sở sản xuất Gia Hƣng + Đánh giá Ô nhiễm môi trƣờng nƣớc: Nƣớc thải trong sản xuất và nƣớc thải trong sinh hoạt. + Đánh giá ô nhiễm môi trƣờng đất: Chất thải rắn và chất thải nguy hại.
- Môi trƣờng làm việc: Đánh giá môi trƣờng làm việc đƣợc đánh giá qua các chỉ tiêu sau. + Sức khỏe ngƣời lao động: Các loại bệnh do tiếp xúc với bụi và tiếng ồn, sức khỏe định kỳ. + Phúc lợi của ngƣời lao đông: Thời gian làm việc, trợ cấp.2 Áp dụng ISO 45001/2016 Đánh giá hiện trạng an toàn lao động ( TLĐ) và an toàn môi trƣờng (ATMT). Đánh giá hiện trang an toàn lao động ( TLĐ) - Áp dụng hệ thống quản lý an toàn và sức khỏe nghề nghiệp đối với cơ sở Gia Hƣng + Thực hiện phỏng vấn công nhân làm việc tại nhà máy Gia Hƣng: + Đánh giá rủi do trong sản xuất : Chia công việc thành từng bƣớc tiến hành đánh giá.
+ Thiết lập bảng đánh giá mối nguy trong cơ sở và nhận xét đánh giá về hiện trạng ATLĐ trong cơ sở Gia Hƣng. n toàn môi trƣờng (ATMT) - Áp dụng hệ thống quản lý an toàn và sức khỏe nghề nghiệp đối với cơ sở Gia Hƣng + Đánh giá rủi do môi trƣờng: Môi trƣờng không kh , môi trƣờng nƣớc, môi trƣờng đất. - Đối với môi trƣờng không kh : Đánh giá về thông số bụi và tiếng ồn theo thời gian.