ĐẶT VẤN ĐỀ Đất đai là nguồn tài nguyên vô cùng quý giá, là tặng vật của thiên nhiên, là tư liệu sản xuất đặc biệt không thể thiếu được. Trải qua quá trình lao động con người tác động vào đất đai tạo ra những sản phẩm nuôi sống bản thân và phục vụ những lợi ích khác trong cuộc sống của con người. Văn hóa Việt Nam là thành quả của hàng nghìn năm lao động sáng tạo, đấu tranh kiên cường dựng nước và giữ nước của các dân tộc Việt Nam, là thành quả giao lưu và tiếp thu văn hóa nhân loại.Văn hóa Việt Nam hun đúc nên tâm hồn, bản lĩnh, khí phách Việt Nam, làm rạng rỡ lịch sử vẻ vang của dân tộc. Lịch sử đã để lại cho dân tộc ta nhiều di sản quý báu, đặc biệt là hệ thống các di tích lịch sử - văn hóa.
Đó là nguồn tài liệu sống động, là minh chứng vật chất cho quá trình lao động sáng tạo, đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc ta. Di tích lịch sử có vai trò rất quan trọng trong đời sống xã hội của mỗi quốc gia, dân tộc, là tải sản vô cùng quý giá của toàn dân tộc, là bộ phận quan trọng hợp thành nền văn hóa Việt Nam được lưu trữ trường tồn từ thế hệ này qua thế hệ khác Với những giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa, khoa học, Khu di tích lịch sử Pác Bó trở thành một trong những khu di tích quan trọng của cả nước về Chủ tịch Hồ Chí Minh và Trung ương Đảng. Sau khi Bác mất năm 1969, để tỏ lòng thành kính đối với công lao vĩ đại của Bác và để bảo tồn và phát huy giá trị lịch sử của Khu di tích, Đảng và Nhà nước ta đã quan tâm đầu tư, tôn tạo Khu di tích để phục vụ khách tham quan. Ngày 21/02/1975, Khu di tích Pác Bó đã được Bộ Văn hoá xếp hạng di tích lịch sử cách mạng.
Trải qua những thăng trầm của lịch sử, nhưng Khu di tích vẫn luôn nhận được sự quan c 2 tâm của Đảng, Chính phủ và nhân dân cả nước. Khu di tích Pác Bó vẫn duy trì hoạt động, công tác bảo tồn và phát huy tác dụng ngày càng được quan tâm, lượng khách trong và ngoài nước đến tham quan khu di tích ngày càng đông. Là một người con sinh ra trên quê hương Cao Bằng, nơi mà Khu di tích lịch sử cách mạng Pác Bó còn lưu giữ nhiều di tích cách cách mạng trong cuộc kháng chiến chống Pháp. Nhận thức tầm quan trọng cũng như tính cấp thiết của vấn đề nêu trên ở tỉnh Cao Bằng, tôi đã chọn đề tài “Đánh giá hiện trạng và giải pháp nâng cao hiệu quả quản lí sử dụng đất di tích lịch sử Pác Bó, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng” làm đề tài khóa luận tốt nghiệp của mình, với hy vọng góp phần vào việc nâng cao chất lựợng hiệu quả công tác quản lý di tích nhằm bảo tồn và phát huy được giá trị sử dụng đất di tích,phát huy giá trị du lịch của khu di tích lịch sử Pác Bó một cách bền vững trong sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đất nước.
MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1.Mục tiêu cụ tổng quát Đánh giá hiện trạng công tác quản lí và sử dụng đất tại khu di tích lịch Pác Bó, xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng qua đó đề xuất một số giải pháp nâng cao hiệu quả quản lí sử dụng đất di tích lịch sử.Mục tiêu cụ thể - Đánh giá hiện trạng sử dụng đất tại khu di tích lịch sử Pác Bó xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. - Đánh giá tình hình quản lý đất đai tại khu di tích lịch sử Pác Bó xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. - Đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý sử dụng đất di tích lịch sử tại khu di tích lịch sử Pác Bó xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng.YÊU CẦU CỦA ĐỀ TÀI Trên cơ sở sử dụng các kiến thức chuyên ngành quản lí đất đai: - Nghiên cứu, nắm vững các khái niệm, đặc điểm về đất di tích lịch sử văn hóa - Đánh giá điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội của xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. - Điều tra, thu thập và tổng hợp các nguồn thông tin có liên quan đến các dự án quy hoạch của khi đất di tích lịch sử tại địa bàn nghiên cứu một cách đầy đủ, chính xác, phản ánh đúng thực trạng - Dự đoán xu hướng biến động và đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả và quản lí sử dụng đất di tích lịch sử tại khu di tích lịch sử Pác Bó xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng.
Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI - Ý nghĩa trong học tập: giúp sinh viên nắm chắc được khối kiến thức đã được học trong nhà trường, học hỏi được những kinh nghiệm, cách giao tiếp làm việc trong quá trình thực tập tại địa phương để áp dụng cho công việc sau này. Thực hiện đề tài giúp sinh viên củng cố thêm kiến thức tạo tiền đề và là bước đầu tiếp cận với thực tế nghề nghiệp tương lai. - Tổng quát hóa được lý thuyết và thực tiễn của đất di tích lịch sử. - Kết quả nghiên cứu phục vụ cơ quan quản lý có cái nhìn tổng quan về đất di tích lịch sử hiện nay.
- Đề xuất một số giải pháp để phát triển du lịch tại khu di tích lịch sử Pác Bó xã Trường Hà, huyện Hà Quảng, tỉnh Cao Bằng. c 4 PHẦN 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2.Cơ sở khoa học về sử dụng đất và quản lí đất di tích lịch sử 2.Cơ sở khoa học về quản lí sử dụng đất Đất là một phần của vỏ trái đất, nó là lớp phủ lục địa mà bên dưới nó là đá và khoáng sinh ra nó, bên trên là thảm thực bì và khí quyển. Đất là lớp mặt tươi xốp của lục địa có khả năng sản sinh ra sản phẩm của cây trồng. Đất là lớp phủ thổ nhưỡng là thổ quyển, là một vật thể tự nhiên, mà nguồn gốc của thể tự nhiên đó là do hợp điểm của 4 thể tự nhiên khác của hành tinh là thạch quyển, khí quyển, thủy quyển và sinh quyển.
Sự tác động qua lại của bốn quyển trên và thổ quyển có tính thường xuyên và cơ bản. Quản lý đất đai là quá trình lưu giữ và cập nhật những thông tin về sở hữu, giá trị, sử dụng đất và những thông tin khác liên quan đến đất. Đối tượng quản lý đất đai liên quan đến cả 2 đối tượng đất công và đất tư bao gồm các công việc: đo đạc đất đai, đăng ký đất đai, định giá đất đai, giám sát sử dụng, lưu giữ và cập nhật các thông tin đất đai, cung cấp các thông tin đất đai và giải quyết tranh chấp đất đai. Nước ta là một nước xã hội chủ nghĩa, đất đai thuộc quyền sở hữu toàn dân do Nhà nước là đại diện chủ sở hữu.
Do đó, quản lý nhà nước về đất đai là tất cả các hoạt động của cơ quan Nhà nước về đất đai thể hiện quyền định đoạt từ đất đai, quyền điều tiết các nguồn lợi từ đất và thực hiện quyền trao đổi, quyền sử dụng đất cho chủ sử dụng đất. Trường hợp Luật Đất đai không quy định thì áp dụng các quy định của pháp luật có liên quan. [5] Đánh giá hiện trạng sử dụng đất là một bộ phận quan trọng trong việc đánh giá tài nguyên thiên nhiên. Đối với quá trình quy hoạch và sử dụng đất cũng vậy, công tác đánh giá hiện trạng sử dụng đất là một nội dung quan trọng, là cơ sở để đưa ra những quyết định cũng như định hướng sử dụng đất c 5 hợp lý cho địa phương.
Đánh gía hiện trạng sử dụng đất làm cơ sở khoa học cho việc đề xuất những phương thức sử dụng đất hợp lý cho địa phương. Đánh giá hiện trạng sử dụng đất làm cơ sở khoa học cho việc đề xuất những phương thức sử dụng đất hợp lý. Việc đánh giá chính xác, đầy đủ, cụ thể hiện trạng sử dụng đất giúp cho các nhà lãnh đạo, các nhà chuyên môn đưa ra các quyết định chính xác, phù hợp với việc sử dụng đất hiện tại và hướng sử dụng đất trong tương lai.Cơ sở khoa học về quản lí sử dụng đất di tích lịch sử văn hóa - Khái niệm Di tích lịch sử văn hóa: Theo Luật Di sản văn hóa của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam được quốc hội khóa X thông qua trong kỳ họp thứ 9 ngày 29/09/2001, [4]gồm những khái niệm sau: + Di tích lịch sử, văn hóa: là công trình xây dựng địa điểm và các di vật, cổ vật, bảo vật quốc gia thuộc công trình địa điểm đó có giá trị lịch sử văn hóa, khoa học. + Khái niệm Di tích quốc gia đặc biệt: Di tích quốc gia đặc biệt là những di tích Việt Nam có giá trị đặc biệt tiêu biểu của quốc gia.
Di tích quốc gia đặc biệt do Thủ tướng Chính phủ quyết định xếp hạng trên cơ sở lựa chọn các di tích quan trọng đã được Bộ Văn hóa thể thao du lịch xếp hạng là di tích quốc gia. + Di tích là nơi kết tinh tài lực và trí tuệ của nhân dân lao động, thể hiện bản sắc văn hóa dân tộc, các sinh hoạt văn hóa tín ngưỡng diễn ra tại di tích có tác dụng giáo dục lòng tự hào dân tộc, lòng yêu quê hương đất nước. Giá trị lịch sử văn hóa đã thấm sâu vào tâm hồn, máu thịt bao thế hệ người Việt làm lên sức sống mãnh liệt giúp dân tộc ta vượt qua bao khó khăn nguy hiểm để phát triển lớn mạnh không ngừng. Việc bảo vệ di tích có ý nghĩa lớn lao trong việc tìm hiểu cội nguồn văn hóa dân tộc, từ đó lựạ chọn khai thác cũng như c 6 bảo tồn, phát triển những tinh hóa văn hóa truyền thống của dân tộc, lấy đó làm nền tảng để xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến đậm đà bản sắc dân tộc.
+ Di tích lịch sử văn hoá là tài sản vô giá trong kho tàng di sản văn hoá lâu đời của dân tộc, là những chứng tích vật chất phản ánh sâu sắc nhất về đặc trưng văn hoá, về cội nguồn và truyền thống đấu tranh dựng nước, giữ nước hào hùng, vĩ đại của cộng đồng các dân tộc Việt Nam, đồng thời là một bộ phận cấu thành kho tàng di sản văn hoá nhân loại.