Đánh Giá Hiện Trạng Nước Biển Ven Bờ Khu Vực Đồ Sơn, Thành Phố Hải Phòng

Luận văn thạc sĩ vnua đánh giá hiện trạng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng, cung cấp thông tin quan trọng về môi trường.

• Tác giả: Trương Thế Hoàng
• Người hướng dẫn: TS. Phan Trung Quý
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Đánh giá hiện trạng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, Hải Phòng
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Lời cam đoan
• 1.2. Mục lục
• 1.3. Danh mục chữ viết tắt
• 1.4. Danh mục bảng
• 1.5. Danh mục hình
• 1.6. Trích yếu luận văn
• 1.7. Thesis abstract
• 1.8. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.9. Mục đích nghiên cứu
• 1.10. Yêu cầu của đề tài
• 1.11. Tổng quan các vấn đề nghiên cứu
• 1.11.1. Nước biển ven bờ và vấn đề ô nhiễm nước biển ven bờ trên thế giới
• 1.11.2. Tổng quan về nước biển ven bờ và vấn đề ô nhiễm nước biển ven bờ ở Việt Nam
• 1.11.3. Nước biển ven bờ và vấn đề ô nhiễm nước biển ven bờ ở Việt Nam
• 1.11.4. Nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường nước biển Việt Nam
• 1.11.5. Cơ sở pháp lý trong công tác quản lý môi trường biển
• 1.11.6. Hoạt động kiểm soát ô nhiễm biển
• 1.11.7. Nước biển ven bờ và tình trạng ô nhiễm nước biển ven bờ ở hải phòng
• 1.12. Đối tượng, phạm vi, nội dung và phương pháp nghiên cứu
• 1.12.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.12.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.12.3. Nội dung nghiên cứu
• 1.12.4. Phương pháp nghiên cứu
• 1.13. Kết quả nghiên cứu
• 1.14. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội khu vực đồ sơn, hải phòng
• 1.14.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.14.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 1.15. Hiện trạng chất lượng nước biển ven bờ khu vực đồ sơn, hải phòng
• 1.15.1. Hiện trạng ô nhiễm dầu
• 1.15.2. Hiện trạng ô nhiễm các chất hữu cơ
• 1.15.3. Hiện trạng ô nhiễm nước biển do độ đục cao
• 1.15.4. Đánh giá chung một số chỉ tiêu khác phản ánh chất lượng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng
• 1.16. Các nguồn gây ảnh hưởng đến chất lượng nước biển ven bờ khu vực nghiên cứu
• 1.16.1. Nguồn thải từ đất liền
• 1.16.2. Nguồn thải từ biển
• 1.16.3. Nguồn từ các sự cố môi trường
• 1.17. Đề xuất giải pháp quản lý, bảo vệ môi trường nước biển ven bờ khu vực đồ sơn, phục vụ phát triển bền vững
• 1.17.1. Các giải pháp quản lý nhằm mục đích bảo vệ môi trường nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng
• 1.17.2. Các giải pháp kĩ thuật nhằm mục đích bảo vệ môi trường nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng
• 1.17.3. Giải pháp tuyên truyền và giáo dục
• 1.18. Kết luận và kiến nghị
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Đánh Giá Chất Lượng Nước Biển Ven Bờ Đồ Sơn Hải Phòng

Chất lượng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, Hải Phòng đang trở thành một vấn đề cấp bách trong bối cảnh phát triển kinh tế và du lịch. Nước biển không chỉ là nguồn sống cho nhiều loài sinh vật mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe con người và môi trường. Việc đánh giá chất lượng nước biển ven bờ là cần thiết để bảo vệ tài nguyên biển và phát triển bền vững.

1.1. Tầm Quan Trọng Của Nước Biển Ven Bờ Đối Với Đồ Sơn

Nước biển ven bờ Đồ Sơn không chỉ là nơi sinh sống của nhiều loài hải sản mà còn là nguồn tài nguyên quan trọng cho ngành du lịch. Việc bảo vệ chất lượng nước biển là cần thiết để duy trì sự phát triển kinh tế bền vững.

1.2. Các Chỉ Tiêu Đánh Giá Chất Lượng Nước Biển

Các chỉ tiêu như pH, độ mặn, hàm lượng chất rắn lơ lửng (TSS), và các chất ô nhiễm như dầu mỡ, coliform là những yếu tố quan trọng trong việc đánh giá chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn.

II. Vấn Đề Ô Nhiễm Nước Biển Ven Bờ Tại Đồ Sơn Hải Phòng

Ô nhiễm nước biển ven bờ Đồ Sơn đang gia tăng do nhiều nguyên nhân khác nhau, từ hoạt động du lịch đến các nguồn thải từ đất liền. Việc xác định nguyên nhân ô nhiễm là rất quan trọng để có các biện pháp khắc phục hiệu quả.

2.1. Nguyên Nhân Gây Ô Nhiễm Nước Biển Ven Bờ

Các nguồn ô nhiễm chủ yếu bao gồm nước thải sinh hoạt, chất thải công nghiệp và ô nhiễm từ hoạt động du lịch. Những yếu tố này đã làm giảm chất lượng nước biển và ảnh hưởng đến sinh vật biển.

2.2. Tác Động Của Ô Nhiễm Đến Sinh Vật Biển

Ô nhiễm nước biển không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng nước mà còn tác động tiêu cực đến sinh vật biển, làm giảm đa dạng sinh học và ảnh hưởng đến nguồn lợi thủy sản.

III. Phương Pháp Đánh Giá Chất Lượng Nước Biển Ven Bờ Đồ Sơn

Để đánh giá chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn, cần áp dụng các phương pháp khoa học và công nghệ hiện đại. Việc thu thập và phân tích mẫu nước là rất quan trọng để có được kết quả chính xác.

3.1. Phương Pháp Lấy Mẫu Nước Biển

Việc lấy mẫu nước biển cần được thực hiện theo quy trình nghiêm ngặt để đảm bảo tính đại diện và chính xác của mẫu. Các mẫu sẽ được phân tích tại các phòng thí nghiệm đạt tiêu chuẩn.

3.2. Phân Tích Các Chỉ Tiêu Chất Lượng Nước

Các chỉ tiêu như độ pH, hàm lượng oxy hòa tan (DO), và các chất ô nhiễm sẽ được phân tích để đánh giá tình trạng ô nhiễm nước biển ven bờ.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Chất Lượng Nước Biển Ven Bờ Đồ Sơn

Kết quả nghiên cứu cho thấy chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn có dấu hiệu ô nhiễm, với hàm lượng chất rắn lơ lửng và các chất ô nhiễm vượt mức cho phép. Điều này đòi hỏi các biện pháp khắc phục kịp thời.

4.1. Tình Trạng Ô Nhiễm Nước Biển Hiện Nay

Các mẫu nước biển cho thấy hàm lượng chất ô nhiễm như dầu, coliform và chất rắn lơ lửng cao hơn mức cho phép, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và sinh vật biển.

4.2. Đánh Giá Tác Động Đến Ngành Du Lịch

Ô nhiễm nước biển không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe con người mà còn tác động tiêu cực đến ngành du lịch, làm giảm sức hấp dẫn của khu vực Đồ Sơn đối với du khách.

V. Giải Pháp Bảo Vệ Chất Lượng Nước Biển Ven Bờ Đồ Sơn

Để cải thiện chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn, cần có các giải pháp đồng bộ từ quản lý đến công nghệ. Việc tuyên truyền và giáo dục cộng đồng cũng rất quan trọng.

5.1. Các Giải Pháp Quản Lý Môi Trường

Cần xây dựng các quy định và chính sách bảo vệ môi trường biển, đồng thời tăng cường công tác kiểm tra và xử lý vi phạm.

5.2. Tuyên Truyền Giáo Dục Về Bảo Vệ Môi Trường

Tuyên truyền và giáo dục cộng đồng về tầm quan trọng của việc bảo vệ chất lượng nước biển là cần thiết để nâng cao nhận thức và hành động của người dân.

VI. Kết Luận Và Tương Lai Của Chất Lượng Nước Biển Ven Bờ Đồ Sơn

Việc đánh giá và bảo vệ chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn là một nhiệm vụ cấp bách. Cần có sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và cộng đồng để đảm bảo sự phát triển bền vững cho khu vực.

6.1. Tương Lai Của Nước Biển Ven Bờ Đồ Sơn

Nếu không có các biện pháp bảo vệ kịp thời, chất lượng nước biển sẽ tiếp tục xấu đi, ảnh hưởng đến sinh vật biển và sức khỏe con người.

6.2. Đề Xuất Hướng Đi Mới Cho Nghiên Cứu

Cần tiếp tục nghiên cứu và theo dõi chất lượng nước biển để có các giải pháp kịp thời và hiệu quả, đảm bảo sự phát triển bền vững cho khu vực Đồ Sơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Việt Nam sở hữu đường bờ biển dài trên 3.260 km trải dài qua 28 tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, đóng vai trò huyết mạch trong chiến lược phát triển kinh tế biển. Thành phố Hải Phòng là trung tâm kinh tế biển trọng điểm phía Bắc với hơn 125 km bờ biển. Trong đó, quận Đồ Sơn giữ vị trí chiến lược đặc biệt với diện tích tự nhiên 4.237,29 ha cùng dân số 51.417 người (mật độ 1.213 người/km² theo số liệu năm 2014). Địa phương này hội tụ tiềm năng to lớn về du lịch nghỉ dưỡng đón khoảng 1 triệu lượt khách mỗi năm, đồng thời là ngư trường truyền thống với sản lượng khai thác thủy sản đạt giá trị từ 10,7 tỷ đồng tăng lên 38 tỷ đồng/năm.

Tuy nhiên, sự phát triển nóng của hệ thống hạ tầng hàng hải gồm 37 doanh nghiệp khai thác cảng, tổng chiều dài cầu cảng hơn 10.500 m và 12 bến xăng dầu chuyên dụng đã đặt vùng biển ven bờ Đồ Sơn trước sức ép môi trường nghiêm trọng. Áp lực ô nhiễm không chỉ bắt nguồn từ hoạt động giao thông thủy dày đặc mà còn từ nguồn thải lục địa theo hệ thống sông Thái Bình mang theo tải lượng hữu cơ lên tới khoảng 21.000 đến 22.000 tấn COD/năm đổ ra biển Hải Phòng.

Đề tài tập trung đánh giá hiện trạng chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn thông qua các chỉ thị môi trường cốt lõi, xác định nguồn gốc gây suy thoái thủy vực từ đất liền và trên biển. Phạm vi nghiên cứu được xác lập trong vùng nước cách bờ 200 m quanh bán đảo Đồ Sơn, kết hợp chuỗi dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2009 - 2015 và khảo sát thực địa từ tháng 5/2015 đến tháng 5/2016. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở khoa học nhằm kiểm soát hàm lượng dầu duy trì dưới ngưỡng 0,5 mg/l theo quy chuẩn quốc gia, giảm thiểu độ đục và bảo tồn hệ sinh thái ven bờ phục vụ mục tiêu tăng trưởng xanh.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết Quản lý tổng hợp vùng bờ kết hợp với lý thuyết Lan truyền chất ô nhiễm trong môi trường thủy vực ven bờ. Mô hình tiếp cận hệ thống giúp phân tích đa chiều sự tương tác giữa các nguồn thải lục địa, hoạt động hàng hải và động lực thủy triều tại khu vực cửa sông ven biển. Các khái niệm khoa học then chốt được chuẩn hóa bao gồm: Nhu cầu oxy hóa học (COD) phản ánh mức độ ô nhiễm chất hữu cơ; Tổng chất rắn lơ lửng (TSS) đại diện cho độ đục và tải lượng bùn cát; N-NH4+ biểu thị nguy cơ phú dưỡng hóa; Hydrocacbon dầu mỏ đại diện cho độc chất từ giao thông thủy; và Sức tải môi trường sinh thái biển phản ánh khả năng tự làm sạch tự nhiên của thủy vực.

Đặc điểm hải văn khu vực nghiên cứu chịu sự chi phối của chế độ nhật triều thuần nhất tại trạm Hòn Dấu với biên độ dao động từ 2 m đến 4 m, mực nước lớn nhất quan trắc được đạt 421 cm. Mô hình động lực học ven bờ giải thích cơ chế dòng triều kết hợp với 16 sông chính trên địa bàn thành phố chuyển tải lượng lớn phù sa từ lưu vực sông Thái Bình (lưu lượng chất thải rắn ven biển toàn cầu lên tới 50 triệu tấn/năm), hình thành vùng lắng đọng trầm tích giàu hữu cơ và tạo nên đặc tính đục hóa đặc thù tại vùng biển Đồ Sơn.

Phương pháp nghiên cứu

Dữ liệu thứ cấp được thu thập đồng bộ từ Chương trình quan trắc môi trường biển quốc gia giai đoạn 2009 - 2015, dữ liệu khí tượng thủy văn trạm Hòn Dấu giai đoạn 1960 - 2014, cùng các báo cáo chuyên ngành của Sở Tài nguyên và Môi trường Hải Phòng và Cảng vụ Hàng hải Hải Phòng.

Dữ liệu sơ cấp được xây dựng qua chiến dịch lấy mẫu thực địa vào ngày 12/5/2015. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm 15 mẫu nước biển tầng mặt, phân bố tại 5 khu vực trọng điểm quanh bán đảo Đồ Sơn với mật độ 3 mẫu lặp cho mỗi phân vùng nhằm triệt tiêu sai số ngẫu nhiên. Phương pháp chọn mẫu có chủ đích được áp dụng nghiêm ngặt theo tiêu chuẩn quốc gia TCVN 5998:1995 (tương đương ISO 5667-9:1992) tại cự ly cách bờ 200 m, bao quát các điểm nhạy cảm như bãi tắm du lịch, khu neo đậu tàu thuyền bến cá Ngọc Hải, các cống xả thải sinh hoạt và khu vực tiếp giáp luồng hàng hải.

Quy trình bảo quản và lưu giữ mẫu tuân thủ nghiêm ngặt TCVN 6663-3:2008. Các chỉ tiêu lý hóa được phân tích bao gồm nhiệt độ, độ mặn, pH đo nhanh tại hiện trường; các chỉ tiêu trong phòng thí nghiệm gồm DO, COD, N-NH4+, TSS, Coliform, dầu khoáng và các kim loại nặng độc hại (Fe, Zn, As, Cd, Cr(VI), Cu, Hg, Pb). Phương pháp phân tích phòng thí nghiệm được lựa chọn vì tính chính xác cao, cho phép so sánh định lượng trực tiếp với Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước biển ven bờ (QCVN 10-MT:2015/BTNMT áp dụng cho vùng bãi tắm và bảo vệ thủy sinh). Quá trình khảo sát và xử lý dữ liệu hoàn thành trọn vẹn trong khung thời gian tháng 5/2015 đến tháng 5/2016.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, hàm lượng dầu khoáng trong nước biển ven bờ Đồ Sơn ghi nhận tình trạng ô nhiễm thường xuyên và có xu hướng gia tăng phức tạp. Giá trị nồng độ dầu dao động từ 0,3 mg/l đến 1,1 mg/l với mức trung bình 0,6 mg/l, vượt ngưỡng giới hạn cho phép 0,5 mg/l theo QCVN 10-MT:2015/BTNMT. Đáng báo động hơn, hệ số tích tụ ô nhiễm dầu trong trầm tích đáy vùng bờ đã tăng vọt từ 0,7 vào năm 2009 lên 2,4 vào năm 2014, tương đương mức tăng hơn 242%.

Thứ hai, hàm lượng tổng chất rắn lơ lửng (TSS) duy trì ở mức rất cao, liên tục vượt ngưỡng 50 mg/l tại hầu hết các điểm đo quanh bán đảo. Tình trạng đục hóa diễn ra nghiêm trọng nhất tại khu II Đồ Sơn do tác động tổng hợp từ bồi tích cửa sông và việc quai đê lấn biển xây dựng các khu nghỉ dưỡng.

Thứ ba, môi trường nước biển ghi nhận dấu hiệu quá tải hữu cơ và ô nhiễm vi sinh cục bộ tại các vị trí tiếp nhận nước thải sinh hoạt. Nồng độ N-NH4+ tại các vùng tiếp giáp cống Nam Đông và cống C1 vượt quy chuẩn bảo tồn thủy sinh vật, trong khi thành phố Hải Phòng phải tiếp nhận lượng tải thải sinh hoạt lên tới khoảng 21.000 tấn COD/năm và hơn 848 nghìn tấn TSS/năm từ đất liền.

Thứ tư, nguy cơ sự cố môi trường từ vận tải biển là hiện hữu và nghiêm trọng. Thống kê từ Cảng vụ Hàng hải cho thấy giai đoạn 2010 - 2014 đã xảy ra 23 vụ tai nạn hàng hải, đâm va sà lan và tàu chở dầu tại khu vực luồng Bạch Đằng, Hòn Dấu và kênh Đình Vũ, làm rò rỉ hàng chục đến hàng trăm tấn dầu (điển hình như vụ sà lan HP 1176 làm tràn 5 đến 6 tấn dầu FO và vụ vỡ đường ống Công ty Hóa chất Sofl tràn 300 tấn hóa chất gốc dầu năm 2014).

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân cốt lõi dẫn đến tình trạng suy thoái chất lượng nước biển Đồ Sơn xuất phát từ sự tương tác phức tạp giữa điều kiện tự nhiên và áp lực phát triển kinh tế vùng bờ. Về mặt địa lý, Đồ Sơn nằm tại vùng hạ lưu tiếp giáp ba cửa sông lớn là Bạch Đằng, Lạch Tray và Văn Úc, tiếp nhận khối lượng trầm tích mịn khổng lồ từ sông Thái Bình. Về nguồn nhân tạo, vùng nước tiếp nhận áp lực từ 42 bến cảng, 4 khu chuyển tải với hàng chục nghìn lượt tàu thuyền hoạt động mỗi năm. Hầu hết các phương tiện thủy nội địa và tàu cá công suất 90 - 300 CV đều thiếu thiết bị phân ly dầu nước, dẫn đến tình trạng xả trực tiếp nước la canh lẫn dầu mỡ ra biển.

So sánh với các nghiên cứu tại vịnh Cửa Lục (Quảng Ninh) hay bến cá Lạch Bạng (Thanh Hóa), mức độ ô nhiễm dầu tại Đồ Sơn phản ánh đúng quy luật phân tán hydrocacbon tại các trung tâm logistics cảng biển phía Bắc. Váng dầu trên bề mặt làm giảm nghiêm trọng quá trình khuếch tán oxy vào tầng nước, làm nồng độ DO giảm mạnh xuống khoảng 3,3 - 10,9 mg/l vào mùa khô và gây tổn thương hệ sinh vật phù du (thực tế các vụ tràn dầu từng làm giảm mật độ động thực vật nổi từ 20 đến 30 lần).

Dữ liệu quan trắc nhiều năm được trực quan hóa tối ưu thông qua biểu đồ cột thể hiện diễn biến nồng độ dầu và chất rắn lơ lửng giai đoạn 2009 - 2015, kết hợp bảng ma trận không gian đối chiếu 15 thông số hóa lý tại 5 trạm đo với các cột giới hạn của QCVN 10-MT:2015/BTNMT, làm nổi bật các điểm nóng ô nhiễm cần ưu tiên xử lý.

Đề xuất và khuyến nghị

Xây dựng và nâng cấp hệ thống thu gom, xử lý nước thải tập trung: Ủy ban nhân dân quận Đồ Sơn phối hợp cùng Sở Tài nguyên và Môi trường Hải Phòng tiến hành kiểm soát 100% các điểm xả thải ven biển; hoàn thành nâng cấp trạm xử lý nước thải tập trung tại Khu công nghiệp Đồ Sơn đạt công suất trên 1.200 m³/ngày, đồng thời bắt buộc các khách sạn, nhà hàng du lịch đầu tư hệ thống xử lý nước thải sơ bộ đạt chuẩn trước năm 2020.

Tăng cường năng lực kiểm soát ô nhiễm dầu và ứng phó sự cố tràn dầu: Cảng vụ Hàng hải Hải Phòng chủ trì phối hợp với các doanh nghiệp cảng triển khai lắp đặt hệ thống phao quây dầu tự phồng 24/24 tại 12 bến cảng chuyên dụng xăng dầu và khu vực chuyển tải vịnh Lan Hạ; thực hiện kiểm tra định kỳ 100% tàu thuyền ra vào luồng sông Cấm và Bạch Đằng, đặt mục tiêu giảm 30% hàm lượng dầu trung bình trong nước biển xuống dưới ngưỡng 0,5 mg/l giai đoạn 2017 - 2022.

Thiết lập công trình kỹ thuật chỉnh trị dòng chảy và giảm sa bồi: Ban Quản lý các dự án Hàng hải và Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn xây dựng hệ thống công trình phòng chống sa bồi luồng Nam Triệu, kết hợp trồng rừng ngập mặn chắn sóng tại đê biển phường Bàng La nhằm giữ bùn cát, hướng đến mục tiêu giảm 25% hàm lượng TSS lơ lửng tại các bãi tắm ven bờ đến năm 2020.

Đẩy mạnh thanh tra, cưỡng chế xử phạt và truyền thông cộng đồng: Thanh tra liên ngành thành phố tăng cường thanh tra đột xuất các cống xả trọng điểm như cống Nam Đông, kênh An Kim Hải (nơi có 58 điểm xả thải); xử phạt nghiêm khắc 100% hành vi đổ trộm cặn dầu và rác thải sinh hoạt; tổ chức chiến dịch giáo dục môi trường cho hơn 51.000 người dân địa phương và 1 triệu lượt khách du lịch hàng năm nhằm xây dựng nếp sống văn minh du lịch biển.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách: Sở Tài nguyên và Môi trường, Chi cục Biển và Hải đảo, cùng Ủy ban nhân dân quận Đồ Sơn sử dụng tài liệu làm căn cứ khoa học để xây dựng Kế hoạch quản lý tổng hợp vùng bờ, thiết lập bản đồ nhạy cảm môi trường và điều chỉnh quy hoạch không gian biển thành phố Hải Phòng.

Doanh nghiệp khai thác cảng biển và vận tải thủy: Các đơn vị quản lý cầu cảng, trạm trung chuyển xăng dầu và doanh nghiệp vận tải hàng hải áp dụng số liệu đánh giá rủi ro để hoàn thiện Phương án ứng phó sự cố tràn dầu, lắp đặt thiết bị tách dầu nước la canh và xây dựng quy trình tiếp nhận chất thải tàu biển theo công ước quốc tế MARPOL 73/78.

Doanh nghiệp du lịch và các hộ nuôi trồng thủy sản: Các hiệp hội kinh doanh dịch vụ du lịch Đồ Sơn và các hợp tác xã thủy sản tại Bàng La, Ngọc Hải tham khảo tài liệu để nắm bắt quy luật biến động độ đục TSS, mùa vụ ô nhiễm dầu nhằm chủ động lịch thả giống, thiết kế công trình bảo vệ bãi tắm và nâng cao chất lượng dịch vụ du lịch nghỉ dưỡng.

Cộng đồng nghiên cứu, giảng viên và sinh viên: Học viên cao học, giảng viên chuyên ngành Khoa học Môi trường, Quản lý Tài nguyên Môi trường, Kỹ thuật Môi trường và Hải dương học sử dụng luận văn làm tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp luận lấy mẫu nước biển ven bờ (TCVN 5998:1995) và kỹ thuật phân tích số liệu quan trắc đa thời gian.

Câu hỏi thường gặp

Mức độ ô nhiễm dầu khoáng tại vùng biển ven bờ Đồ Sơn hiện nay nghiêm trọng như thế nào?

Hàm lượng dầu khoáng tại khu vực biển Đồ Sơn duy trì ở mức cao với giá trị trung bình 0,6 mg/l (dao động 0,3 đến 1,1 mg/l), vượt ngưỡng an toàn 0,5 mg/l theo QCVN 10-MT:2015/BTNMT. Đặc biệt, hệ số tích tụ dầu trong trầm tích đáy tăng mạnh từ 0,7 lên 2,4 trong vòng 5 năm, đe dọa trực tiếp đời sống của các loài sinh vật đáy và hệ sinh thái rạn san hô, rừng ngập mặn.

Vì sao nước biển tại các bãi tắm Đồ Sơn thường có màu nâu đục và hàm lượng TSS cao?

Độ đục cao bắt nguồn từ vị trí địa lý Đồ Sơn nằm giữa các cửa sông lớn như Bạch Đằng, Lạch Tray mang theo lượng phù sa khổng lồ từ hệ thống sông Thái Bình. Thêm vào đó, hoạt động quai đê lấn biển, nạo vét luồng hàng hải Nam Triệu và đặc tính trầm tích sét bột đáy biển dễ bị xáo động dưới tác động của sóng gió và thủy triều biên độ 2 - 4 m khiến TSS thường xuyên vượt 50 mg/l.

Nguồn chất thải hữu cơ và dinh dưỡng đổ ra biển Đồ Sơn chủ yếu phát sinh từ đâu?

Nguồn thải hữu cơ phát sinh từ hệ thống sông ngòi tiếp nhận nước thải sinh hoạt chưa qua xử lý của các đô thị thượng nguồn với tổng lượng phát sinh khoảng 21.000 tấn COD/năm. Tại chỗ, 58 điểm xả dọc kênh An Kim Hải, các cống xả Nam Đông, cống C1 cùng nước thải từ các nhà hàng, khách sạn phục vụ khoảng 1 triệu du khách mỗi năm là nguồn đóng góp ô nhiễm hữu cơ và Coliform chính.

Hoạt động giao thông hàng hải đóng vai trò như thế nào đối với ô nhiễm dầu tại Hải Phòng?

Hải Phòng có 37 doanh nghiệp khai thác cảng với hơn 10.500 m cầu cảng và 12 bến xăng dầu. Tàu thuyền thường xuyên xả nước dằn tàu và cặn dầu không qua lọc tách mỡ xuống biển. Giai đoạn 2010 - 2014 ghi nhận 23 vụ tai nạn đâm va hàng hải, giải phóng hàng trăm tấn dầu và hóa chất ra luồng tàu, tạo nên các vệt dầu loang dạt thẳng vào vùng bờ Đồ Sơn.

Luận văn đề xuất các biện pháp kỹ thuật then chốt nào để xử lý ô nhiễm nước biển?

Đề tài đề xuất ứng dụng đồng bộ phao quây dầu tự phồng 24/24 kết hợp hóa chất phân tán dầu tại các bến cảng xăng dầu; nâng cấp công suất trạm xử lý nước thải tập trung KCN Đồ Sơn lên trên 1.200 m³/ngày; và xây dựng công trình chỉnh trị giảm sa bồi luồng Nam Triệu kết hợp đê biển chắn sóng trồng rừng ngập mặn tại Bàng La để lọc sạch phù sa tự nhiên.

Kết luận

• Chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn chịu tác động kép từ ô nhiễm dầu khoáng (trung bình 0,6 mg/l, vượt quy chuẩn) và độ đục TSS cao do đặc thù bồi tích cửa sông Thái Bình.
• Dữ liệu thực nghiệm 15 mẫu khảo sát và chuỗi quan trắc 2009 - 2015 chỉ ra sự gia tăng đáng lo ngại của hệ số tích lũy dầu trầm tích từ mức 0,7 lên 2,4.
• Xác lập rõ ràng các nguồn phát thải chính từ 42 bến cảng, 23 vụ tai nạn hàng hải, các điểm xả thải dọc kênh mương đô thị và lượng tải hữu cơ lục địa khoảng 21.000 tấn COD/năm.
• Đề xuất hệ thống giải pháp liên ngành kết hợp giữa quy chuẩn quản lý tổng hợp vùng bờ với các công trình kỹ thuật phao quây dầu và đê chỉnh trị sa bồi luồng lạch.
• Xây dựng lộ trình hành động cụ thể cho giai đoạn 2016 - 2020 nhằm giảm thiểu 30% nồng độ dầu và 25% hàm lượng TSS, hướng tới cân bằng sinh thái vùng ven bờ.

Đóng góp khoa học cốt lõi của luận văn là cung cấp bức tranh định lượng toàn diện, chuẩn xác về hiện trạng chất lượng nước biển ven bờ Đồ Sơn dựa trên quy chuẩn kỹ thuật quốc gia mới nhất. Trong giai đoạn 2017 - 2025, các cơ quan chức năng cần triển khai ngay trạm quan trắc tự động liên tục và tích hợp cơ sở dữ liệu môi trường số hóa. Hãy chung tay hành động vì một môi trường biển Đồ Sơn trong lành, an toàn và phát triển bền vững thông qua việc tuân thủ pháp luật bảo vệ môi trường ngay hôm nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRƯƠNG THẾ HOÀNG ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG NƯỚC BIỂN VEN BỜ KHU VỰC ĐỒ SƠN, THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG Chuyên ngành: Khoa học môi trường Mã số: 60.01 Người hướng dẫn khoa học: TS. Phan Trung Quý NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, nội dung, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn là trung thực và chưa qua sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi cũng xin cam kết chắc chắn rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc, bản luận văn này là nỗ lực, kết quả làm việc của cá nhân tôi. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trương Thế Hoàng i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới TS.Phan Trung Quý đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Khoa Môi Trường - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Trương Thế Hoàng ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. v Danh mục bảng. vi Danh mục hình.

vii Trích yếu luận văn. viii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục đích nghiên cứu.

Yêu cầu của đề tài. Tổng quan các vấn đề nghiên cứu. Nước biển ven bờ và vấn đề ô nhiễm nước biển ven bờ trên thế giới. Tổng quan về nước biển ven bờ và vấn đề ô nhiễm nước biển ven bờ ở Việt Nam.

Nước biển ven bờ và vấn đề ô nhiễm nước biển ven bờ ở Việt Nam. Nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường nước biển Việt Nam. Cơ sở pháp lý trong công tác quản lý môi trường biển. Hoạt động kiểm soát ô nhiễm biển.

Nước biển ven bờ và tình trạng ô nhiễm nước biển ven bờ ở hải phòng. Đối tượng, phạm vi, nội dung và phương pháp nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.

Nội dung nghiên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội khu vực đồ sơn, hải phòng.

Điều kiện tự nhiên. Đặc điểm kinh tế - xã hội. Hiện trạng chất lượng nước biển ven bờ khu vực đồ sơn, hải phòng. Hiện trạng ô nhiễm dầu.

Hiện trạng ô nhiễm các chất hữu cơ. Hiện trạng ô nhiễm nước biển do độ đục cao. 44 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Đánh giá chung một số chỉ tiêu khác phản ánh chất lượng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng.3 Các nguồn gây ảnh hưởng đến chất lượng nước biển ven bờ khu vực nghiên cứu.

Nguồn thải từ đất liền. Nguồn thải từ biển. Nguồn từ các sự cố môi trường. Đề xuất giải pháp quản lý, bảo vệ môi trường nước bİển ven bờ khu vực đồ sơn, phục vụ phát trİển bền vững.

Các giải pháp quản lý nhằm mục đích bảo vệ môi trường nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng. Các giải pháp kĩ thuật nhằm mục đích bảo vệ môi trường nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng. Giải pháp tuyên truyền và giáo dục. Kết luận và kiến nghị.

74 Tài liệu tham khảo. 76 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt BVMT : Bảo vệ Môi trường Bộ NN&PTNT : Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Bộ KH&CN : Bộ Khoa học và Công nghệ ĐTM : Đánh giá tác động môi trường KT - XH : Kinh tế - Xã hội KSONB : Kiểm soát ô nhiễm biển ÔNMT : Ô nhiễm môi trường QCVN : Quy chuẩn Việt Nam TN - MT : Tài nguyên - môi trường v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Số giờ nắng trung bình các tháng. Chế độ nhiệt không khí (T0C) tại Hòn Dáu.

Một số đặc trưng gió tại Hòn Dáu (m/giây). Tần suất xuất hiện gió nhiều năm trạm Hòn Dấu trong mùa đông (%). Một số đặc trưng mưa tại Hòn Dấu. Mực nước triều (cm) đặc trưng tại Trạm Hòn Dấu trong nhiều năm (1960-2014).

Các vụ tai nạn trong khu vực biển Hải Phòng gây sự cố tràn dầu. Diễn biến độ sâu luồng qua các năm từ 2009 đến 2014. Hàm lượng chất rắn lơ lửng vùng cửa sông Hải Phòng. Tải lượng các chất ô nhiễm từ các nguồn thải trong đất liền đối với nước biển ven bờ Hải Phòng - Quảng Ninh.

55 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 2. Quá trình đô thị hóa và phát triển ven biển. Tình hình xử lý nước thải trên thế giới. Hàm lượng chất rắn lơ lửng trong nước biển ven bờ.

Chỉ số COD trong nước biển ven bờ. Diễn biến hàm lượng NH4+ trung bình trong nước biển ven bờ tại một số khu vực ven biển giai đoạn 2010 -2014. Diễn biến hàm lượng dầu trung bình trong nước biển ven bờ tại một số khu vực ven biển giai đoạn 2010 - 2014. Sơ đồ thể hiện khu vực lấy mẫu.

Sơ đồ Quận Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng. Hàm lượng dầu tại các điểm quan trắc biển khu vực biển Đồ Sơn, thành phố Hải Phòng (2009-2015). Hàm lượng dầu tại các điểm lấy mẫu khu vực biển Đồ Sơn, Hải Phòng (2015). Biểu đồ hàm lượng dầu tại một số khu vực sông trên địa bàn Hải Phòng.

Nước biển ven bờ Đồ Sơn, Hải Phòng (2015). Vị trí pha dòng phù sa từ sông Hồng vào hệ thống sông Thái Bình. Khu vực cửa sông ven biển Hải Phòng. Địa hình vùng biển ven bờ Hải Phòng.

Hàm lượng TSS tại khu vực biển Đồ Sơn Hải Phòng. Hàm lượng TSS trong nước biển tại một số khu vực quanh bán đảo Đồ Sơn (5/2015). Độ pH trong nước biển tại một số khu vực quanh bán đảo Đồ Sơn (5/2015). Chỉ số Coliform trong nước biển tại một số khu vực quanh bán đảo Đồ Sơn (5/2015).

Hàm lượng một số kim loại nặng trong nước biển tại một số khu vực quanh bán đảo Đồ Sơn (5/2015). Phao quay dầu tự phồng. Phao quây dầu 24/24. Mô hình diễn tả sự phân tán dầu của chất hóa học.

Sơ đồ bố trí công trình phòng chống sa bồi luồng Nam Triệu, hạn chế độ đục trong nước biển ven bờ Đồ Sơn. 72 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Trương Thế Hoàng Tên Luận văn: Đánh giá hiện trạng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn, Hải Phòng Chuyên ngành: Khoa học Môi trường Mã số: 60.01 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam 1. Mục đích nghiên cứu - Đánh giá hiện trạng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn. - Xác định nguyên nhân gây ô nhiễm nước biển khu vực nghiên cứu.

- Đề xuất một số giải pháp giảm thiểu ô nhiễm. Phương pháp nghiên cứu - Phương pháp thu thập tài liệu thứ cấp - Phương pháp điều tra thống kê - Phương pháp lấy mẫu và khảo sát thực tế - Phương pháp xử lý và đánh giá số liệu 3. Kết quả chính và kết luận Kinh tế phát triển nên đời sống vật chất của người dân trong khu vực Đồ Sơn ngày càng được cải thiện. Các thế mạnh phát triển kinh tế trong vùng: hoạt động du lịch, dịch vụ và đánh bắt hải sản.

Tuy nhiên, bên cạnh những mặt tích cực về kinh tế, vấn đề về môi trường tự nhiên có nguy cơ bị suy thoái do các hoạt động phát triển kinh tế của người dân địa phương và thành phố Hải Phòng. Nhìn chung, qua khảo sát các mẫu nước biển cho thấy chất lượng nước biển ven bờ khu vực Đồ Sơn có dấu hiệu bị ô nhiễm: bởi các chất hữu cơ, dầu, hàm lượng chất rắn lơ lửng cao. Nguyên nhân của tình trạng ô nhiễm tại vùng biển Đồ Sơn như hiện nay là do các cấp chính quyền địa phương Đồ Sơn còn thiếu giải pháp thích hợp để định hướng phát triển kinh tế một cách đồng bộ giữa các ngành: du lịch, đánh bắt hải sản, dịch vụ với môi trường. Để cải thiện chất lượng môi trường biển, địa phương cần tăng cường công tác bảo vệ môi trường, xây dựng trạm xử lý nước thải tập trung, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm gây ô nhiễm môi trường biển, tăng cường công tác tuyên truyền, nhắc nhở người dân và khách du lịch tuân thủ luật bảo vệ môi trường.

viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] THESIS ABSTRACT Master candidate: Truong The Hoang Thesis title: Assessing the current state of coastal water areas Doson, HaiPhong city Major: Environmental science Code: 60.01 Educational organization: Vietnam National University of Agriculture (VNUA) 1. Research Objectives: - Review the current status of coastal water area Doson. - Identify causes of sea pollution study area. - Propose some solutions to reduce pollution 2.

Materials and Methods - Method secondary data collection - The statistical survey method - Methods of sampling and fieldwork - Methods of treatment and evaluation of data 3. Main findings and conclusions Economic development should be the material life of the people in the region Do Son increasingly improved. The strong economic growth in the region: tourism activities, services and fishing. However, besides the positive aspects of economic and environmental issues naturally at risk of recession due to the economic development activities of local people and the city of Hai Phong.

Overall, the survey of water samples showed water quality of coastal areas Do Son signs of pollution: by organic substances, oils, suspended solids concentration high.