Đánh giá biến động đất đai trong quá trình đô thị hóa tại huyện Hoài Đức, Hà Nội (2005-2014)

Luận văn thạc sĩ phân tích vnua tích hợp ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động đất đai trong quá trình, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải

• Tác giả: Nguyễn Đậu Nam Khánh
• Người hướng dẫn: PGS. Đào Châu Thu
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý đất đai
• Đề tài: Tích hợp ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động đất đai trong quá trình đô thị hóa giai đoạn 2005-2014 huyện Hoài Đức - thành phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 3. PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 4. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI, Ý NGHĨA KHOA HỌC VÀ THỰC TIỄN
• 5. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 5.1. Quá trình đô thị hóa
• 5.1.1. Khái niệm về đô thị hóa
• 5.1.2. Khái niệm vùng ven đô
• 5.1.3. Phân loại đô thị hóa
• 5.1.4. Tác động của quá trình đô thị hóa
• 5.2. Khái quát chung về biến động
• 5.2.1. Khái niệm về biến động
• 5.2.2. Yêu cầu về tư liệu để tạo ảnh biến động
• 5.2.3. Các phương pháp đánh giá biến động
• 5.3. Công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (GIS)
• 5.3.1. Khái niệm chung về công nghệ viễn thám
• 5.3.2. Phương pháp xử lý thông tin viễn thám
• 5.3.3. Các hệ thống vệ tinh viễn thám và dữ liệu ảnh vệ tinh
• 5.4. Khái quát chung về GIS
• 5.5. Tích hợp viễn thám và GIS trong nghiên cứu biến động đất đai trên thế giới và Việt Nam
• 5.5.1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới
• 5.5.2. Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam
• 6. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 6.1. Địa điểm nghiên cứu
• 6.2. Phạm vi nghiên cứu
• 6.3. Đối tượng nghiên cứu
• 6.4. Nội dung nghiên cứu
• 6.5. Nghiên cứu điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội
• 6.5.1. Tình hình quản lý sử dụng đất tại địa bàn huyện Hoài Đức - tỉnh Hà Nội
• 6.5.2. Xây dựng bản đồ sử dụng đất năm 2005 và 2014
• 6.5.3. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2005 - 2014
• 6.6. Phương pháp nghiên cứu
• 6.6.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 6.6.2. Phương pháp giải đoán ảnh viễn thám bằng phần mềm ERDAS
• 6.6.3. Phương pháp sử dụng phần mềm ARCGIS 10 để chồng xếp bản đồ, xây dựng bản đồ biến động
• 7. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 7.1. Điều kiện tự nhiên - kinh tế, xã hội của huyện Hoài Đức
• 7.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 7.1.2. Điều kiện kinh tế xã hội
• 7.1.3. Dân số, lao động, việc làm và thu nhập
• 7.1.4. Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng
• 7.1.5. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội ảnh hưởng đến việc sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trên địa bàn huyện Hoài Đức
• 7.2. Hiện trạng quản lý, sử dụng đất đai trên địa bàn huyện Hoài Đức
• 7.2.1. Tình hình quản lý Nhà nước về đất đai
• 7.2.2. Hiện trạng sử dụng đất năm 2014 huyện Hoài Đức
• 7.3. Biến động đất đai giai đoạn 2005-2014
• 7.3.1. Đánh giá chung về tình hình quản lý, sử dụng đất đai
• 7.3.2. Lập bản đồ sử dụng đất năm 2005, 2014 huyện Hoài Đức
• 7.3.2.1. Thu thập tư liệu
• 7.3.2.2. Tăng cường chất lượng ảnh
• 7.3.2.3. Nắn chỉnh tư liệu ảnh
• 7.3.2.4. Phân loại ảnh vệ tinh thành lập bản đồ sử dụng đất
• 7.3.3. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2005 – 2014
• 7.3.4. Thành lập bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn 2005-2014
• 7.3.5. Đánh giá ưu điểm và nhược điểm của phương pháp tích hợp ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (GIS) để xác định biến động đất đai
• 7.3.5.1. Nhược điểm
• 8. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về biến động đất đai tại huyện Hoài Đức Hà Nội

Biến động đất đai là một trong những vấn đề quan trọng trong quản lý tài nguyên đất, đặc biệt tại huyện Hoài Đức, Hà Nội. Giai đoạn 2005-2014 chứng kiến sự thay đổi mạnh mẽ về sử dụng đất do quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng. Việc đánh giá biến động đất đai không chỉ giúp hiểu rõ hơn về tình hình sử dụng đất mà còn hỗ trợ trong việc lập kế hoạch phát triển bền vững cho khu vực này.

1.1. Khái niệm và tầm quan trọng của biến động đất đai

Biến động đất đai được hiểu là sự thay đổi trong cách sử dụng đất theo thời gian. Tầm quan trọng của việc đánh giá biến động này nằm ở việc cung cấp thông tin cần thiết cho các nhà quản lý trong việc đưa ra quyết định hợp lý về quy hoạch và sử dụng đất.

1.2. Tình hình đô thị hóa tại huyện Hoài Đức

Huyện Hoài Đức đang trải qua quá trình đô thị hóa mạnh mẽ, với nhiều dự án phát triển hạ tầng và khu đô thị mới. Điều này dẫn đến sự chuyển đổi từ đất nông nghiệp sang đất phi nông nghiệp, ảnh hưởng đến cấu trúc sử dụng đất trong khu vực.

II. Vấn đề và thách thức trong quản lý đất đai tại Hoài Đức

Quá trình đô thị hóa tại huyện Hoài Đức không chỉ mang lại cơ hội phát triển mà còn đặt ra nhiều thách thức trong quản lý đất đai. Sự gia tăng dân số và nhu cầu sử dụng đất cho các mục đích khác nhau đã tạo ra áp lực lớn lên tài nguyên đất.

2.1. Áp lực từ sự gia tăng dân số

Sự gia tăng dân số tại huyện Hoài Đức đã dẫn đến nhu cầu sử dụng đất tăng cao, đặc biệt là cho nhà ở và các dịch vụ công cộng. Điều này gây ra tình trạng thiếu đất cho sản xuất nông nghiệp và các hoạt động khác.

2.2. Thách thức trong quy hoạch sử dụng đất

Việc quy hoạch sử dụng đất tại huyện Hoài Đức gặp nhiều khó khăn do sự thay đổi nhanh chóng trong nhu cầu sử dụng đất. Các quy hoạch hiện tại cần được điều chỉnh để phù hợp với thực tế và đảm bảo phát triển bền vững.

III. Phương pháp đánh giá biến động đất đai bằng ảnh viễn thám và GIS

Để đánh giá biến động đất đai tại huyện Hoài Đức, việc tích hợp công nghệ ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (GIS) là rất cần thiết. Phương pháp này cho phép thu thập và phân tích dữ liệu một cách hiệu quả, cung cấp cái nhìn tổng quan về sự thay đổi trong sử dụng đất.

3.1. Công nghệ viễn thám trong nghiên cứu đất đai

Công nghệ viễn thám cung cấp hình ảnh từ vệ tinh giúp theo dõi sự thay đổi trong sử dụng đất theo thời gian. Các ảnh vệ tinh Landsat được sử dụng để phân tích biến động đất đai trong giai đoạn 2005-2014.

3.2. Hệ thống thông tin địa lý GIS và ứng dụng

GIS cho phép lưu trữ, phân tích và trực quan hóa dữ liệu không gian. Việc sử dụng GIS trong nghiên cứu biến động đất đai giúp tạo ra các bản đồ sử dụng đất chính xác và hỗ trợ trong việc ra quyết định.

IV. Kết quả nghiên cứu biến động đất đai giai đoạn 2005 2014

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự biến động rõ rệt trong sử dụng đất tại huyện Hoài Đức trong giai đoạn 2005-2014. Diện tích đất nông nghiệp giảm trong khi đất xây dựng tăng lên, phản ánh quá trình đô thị hóa mạnh mẽ.

4.1. Biến động diện tích đất nông nghiệp

Trong giai đoạn này, diện tích đất trồng lúa giảm đáng kể, cho thấy sự chuyển đổi từ đất nông nghiệp sang đất xây dựng và các mục đích phi nông nghiệp khác.

4.2. Tăng trưởng diện tích đất xây dựng

Đất xây dựng tăng lên đáng kể, đặc biệt tại các khu vực trung tâm và gần các tuyến đường lớn, cho thấy nhu cầu về nhà ở và cơ sở hạ tầng đang gia tăng.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của biến động đất đai tại Hoài Đức

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng biến động đất đai tại huyện Hoài Đức là một vấn đề phức tạp, đòi hỏi sự quan tâm và quản lý chặt chẽ. Triển vọng tương lai phụ thuộc vào việc áp dụng các công nghệ hiện đại trong quản lý đất đai.

5.1. Đề xuất giải pháp quản lý đất đai

Cần có các giải pháp quản lý đất đai hiệu quả hơn, bao gồm việc điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất và tăng cường công tác giám sát biến động đất đai.

5.2. Tương lai của nghiên cứu biến động đất đai

Nghiên cứu biến động đất đai sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ các quyết định chính sách và quy hoạch phát triển bền vững cho huyện Hoài Đức.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN ĐẬU NAM KHÁNH TÍCH HỢP ẢNH VIỄN THÁM VÀ HỆ THỐNG THÔNG TIN ĐỊA LÝ ĐÁNH GIÁ BIẾN ĐỘNG ĐẤT ĐAI TRONG QUÁ TRÌNH ĐÔ THỊ HÓA GIAI ĐOẠN 2005-2014 HUYỆN HOÀI ĐỨC - THÀNH PHỐ HÀ NỘI Chuyên ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60 85 01 03 Ngườı hướng dẫn khoa học: PGS. Đào Châu Thu TS. Trần Quốc Vinh NHÀ XUẤT BẢN ĐẠI HỌC NÔNG NGHIỆP - 2016 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nghiên cứu nêu trong luận văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kì công trình nào khác.

Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Đậu Nam Khánh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Sau thời gian học tập và nghiên cứu, đến nay tôi đã hoàn thành luận văn thạc sỹ chuyên ngành Quản lý đất đai với đề tài: “Tích hợp ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động đất đai trong quá trình đô thị hóa giai đoạn 2005-2014 huyện Hoài Đức - thành phố Hà Nội”. Trước tiên, tôi xin chân thành cảm ơn sâu sắc tới thầy giáo PGS. Đào Châu Thu và TS.

Trần Quốc Vinh, là người trực tiếp hướng dẫn và giúp đỡ tôi trong suốt thời gian nghiên cứu đề tài và hoàn thiện luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn sự đóng góp ý kiến chân thành của các thầy giáo, cô giáo khoa Quản lý đất đai - Học viện Nông nghiệp Việt Nam. Tôi trân trọng cảm ơn sự giúp đỡ nhiệt tình của Sở Tài nguyên và Môi trường thành phố Hà Nội, Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Hoài Đức đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong thời gian nghiên cứu thực hiện đề tài. Trân trọng cảm ơn các anh chị em và bạn bè đồng nghiệp, sự động viên, tạo mọi điều kiện của gia đình và người thân đã tận tình giúp đỡ để tôi hoàn thành đề tài.

Xin trân trọng cảm ơn! Hà Nội, ngày tháng năm 2016 Tác giả luận văn Nguyễn Đậu Nam Khánh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục bảng. vi Danh mục hình.

vii Trích yếu luận văn. viii Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới, ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Tổng quan tài liệu. Quá trình đô thị hóa.

Khái niệm về đô thị hóa. Khái niệm vùng ven đô. Phân loại đô thị hóa. Tác động của quá trình đô thị hóa:.

Khái quát chung về biến động. Khái niệm về biến động. Yêu cầu về tư liệu để tạo ảnh biến động. Các phương pháp đánh giá biến động.

Công nghệ viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (GIS). Khái niệm chung về công nghệ viễn thám. Phương pháp xử lý thông tin viễn thám. Các hệ thống vệ tinh viễn thám và dữ liệu ảnh vệ tinh.

Khái quát chung về GIS. Tích hợp viễn thám và gis trong nghiên cứu biến động đất đai trên thế giới và Việt Nam. Tình hình nghiên cứu trên thế giới. Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam.

41 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Nội dung và phương pháp nghiên cứu. Địa điểm nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Nội dung nghiên cứu. Nghiên cứu điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội. Tình hình quản lý sử dụng đất tại địa bàn huyện Hoài Đức - tỉnh Hà Nội.

Xây dựng bản đồ sử dụng đất năm 2005 và 2014. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2005 -2014. Phương pháp nghiên cứu .1 Phương pháp thu thập số liệu .2 Phương pháp giải đoán ảnh viễn thám bằng phần mềm ERDAS.3 Phương pháp sử dụng phần mềm ARCGIS 10 để chồng xếp bản đồ, xây dựng bản đồ biến động. Kết quả và thảo luận.

Điều kiện tự nhiên - kinh tế, xã hội của huyện hoài đức. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế xã hội. Dân số, lao động, việc làm và thu nhập.

Thực trạng phát triển cơ sở hạ tầng. Đánh giá chung về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội ảnh hưởng đến việc sử dụng đất của các tổ chức kinh tế trên địa bàn huyện Hoài Đức. Hiện trạng quản lý, sử dụng đất đai trên địa bàn huyện Hoài Đức. Tình hình quản lý Nhà nước về đất đai.

Hiện trạng sử dụng đất năm 2014 huyện Hoài Đức. Biến động đất đai giai đoạn 2005-2014. Đánh giá chung về tình hình quản lý, sử dụng đất đai. Lập bản đồ sử dụng đất năm 2005, 2014 huyện Hoài Đức.

Thu thập tư liệu. Tăng cường chất lượng ảnh. Nắn chỉnh tư liệu ảnh. 69 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Phân loại ảnh vệ tinh thành lập bản đồ sử dụng đất:. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2005 – 2014. Thành lập bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn 2005-2014. Đánh giá biến động sử dụng đất giai đoạn 2005-2014 .5 Đánh giá ưu điểm và nhược điểm của phương pháp tích hợp ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý (gis) để xác định biến động đất đai.

Nhược điểm. Kết luận và kiến nghị. 90 Tài liệu tham khảo. 91 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2.

Bảng ma trận biến động giữa hai thời gian a và b. Bảng so sánh hai phương pháp giải đoán ảnh viễn thám. Các hệ thống vệ tinh Landsat. Các thông số kỹ thuật của các loại bộ cảm.

Đặc điểm ảnh vệ tinh VNREDSat-1. Bảng tương quan/tương ứng giữa các band ảnh vệ tinh Landsat 5 và Landsat 8. Một số tổ hợp band thường dùng cho ảnh vệ tinh Landsat 5 và Landsat 8. Cơ cấu các ngành kinh tế trên địa bàn huyện giai đoạn 2010 - 2014.

Tốc độ tăng trưởng và cơ cấu sản xuất nghành nông nghiệp - thuỷ sản giai đoạn 2010 - 2014. Diện tích, cơ cấu sử dụng đất năm 2014. Biến động đất đai giai đoạn 2005-2014 huyện Hoài Đức. Nguồn dữ liệu ảnh vệ tinh.

Phân loại các loại hình sử dụng đất huyện Hoài Đức. Mẫu giải đoán ảnh vệ tinh. Đánh giá độ chính xác bản đồ sử dụng đất năm 2014. Thống kê diện tích các loại hình sử dụng đất.

Biến động các loại đất giai đoạn 2005 – 2014. 85 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 2. Đô thị hóa vùng ven đô. Phương pháp phân loại dữ liệu đa thời gian.

Phương pháp đánh giá biến động tạo thay đổi phổ. Chỉ số thực vật qua hai mùa khác nhau trong năm. Phương pháp đánh giá biến động sau phân loại. Nguyên lý thu nhận hình ảnh trong viễn thám.

Hình ảnh vệ tinh Landsat 7 (a) và Landsat 8 (b). Ảnh vệ tinh Landsat 8 Đại vực Grand Canyon trông giống như một vết nứt nguy hiểm trên bề mặt của Trái đất. Ảnh vệ tinh SPOT 6 - 2012 khu vực Baro – Pháp (a) và SPOT 7 – 2014 khu vực Sydney – Úc (b). Rừng trên những dãy núi Luzon của Philippines thu được từ vệ tinh Quickbird cho thấy một số vụ lở đất dọc theo con đường Bontoc - Banaue.

Hình ảnh vệ tinh VNREDSat-1. Ảnh khu vực Cầu Thanh Trì (Hà Nội). Một bản đồ GIS sẽ là tổng hợp của rất nhiều lớp thông tin khác nhau. Thành phần chính của một hệ GIS.

Kết quả giải đoán dữ liệu Landsat thành lập bản đồ mất rừng toàn cầu giai đoạn năm 2000 đến năm 2014. Sơ đồ các bước xây dựng bản đồ biến động sử dụng đất đai. Sơ đồ vị trí địa lý huyện Hoài Đức. Hiện trạng sử dụng đất huyện Hoài Đức năm 2014.

Cộng gộp kênh ảnh Landsat 5 - 2005. Cộng gộp kênh ảnh Landsat 8 - 2014. Ảnh cắt Landsat 5 – 2005 huyện Hoài Đức. Ảnh cắt Landsat 8 – 2014 huyện Hoài Đức.

Xây dựng tệp mẫu cho ảnh Landsat 8 - 2014. Kết quả gộp lớp cho ảnh Landsat 5 – 2005. Kết quả gộp lớp cho ảnh Landsat 8 - 2014. Kết quả phân loại và lọc nhiễu ảnh phân loại Landsat 5 – 2005.

Kết quả lọc nhiễu ảnh phân loại Landsat 8 – 2014. File tọa độ đánh giá phân loại ảnh - 2014 và 2005. Hiển thị điểm thực địa lên ảnh phân loại Landsat 5 – 2005. Hiển thị điểm thực địa lên ảnh phân loại Landsat 8 – 2014.

Kết quả đánh giá độ chính xác ảnh phân loại Landsat 8 - 2014. 78 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Đậu Nam Khánh Tên luận văn: “Tích hợp ảnh viễn thám và hệ thống thông tin địa lý đánh giá biến động đất đai trong quá trình đô thị hóa giai đoạn 2005-2014 huyện Hoài Đức - thành phố Hà Nội”. Ngành: Quản lý đất đai Mã số: 60 85 01 03 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu của đề tài Đánh giá biến động sử dụng đất trong quá trình đô thị hóa huyện Hoài Đức, thành phố Hà Nội giai đoạn 2005 – 2014 bằng việc tích hợp công nghệ Viễn thám và GIS. Phương pháp nghiên cứu của đề tài Luận văn đã sử dụng các phương pháp: - Phương pháp thu thập số liệu thứ cấp: Thu thập ảnh vệ tinh (ảnh Landsat), thu thập các tài liệu, số liệu về điều kiện tự nhiên, tình hình phát triển kinh tế - xã hội, quá trình đô thị hóa; tình hình quản lý sử dụng đất.

- Phương pháp thu thập số liệu sơ cấp: Sử dụng GPS cầm tay đi thực địa chọn mẫu. - Phương pháp giải đoán ảnh viễn thám: Sử dụng phần mềm ERDAS giải đoán ảnh viễn thám. - Phương pháp phân tích không gian của GIS: Dùng phương pháp chồng xếp bản đồ trong phần mềm ArcGIS để chồng xếp các bản đồ sử dụng đất, xây dựng bản đồ biến động sử dụng đất giai đoạn 2005-2014.