Chương 1 ĐẢNG LÃNH ĐẠO TỔ CHỨC XÂY DỰNG KHỐI ĐẠI ĐOÀN KẾT TOÀN DÂN TỘC TRONG NHỮNG NĂM 1993-2003 1. Cơ sở tư tưởng của sự nghiệp xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc 1. Tư tưởng của Hồ Chí Minh và quan điểm của Đảng Cộng sản Việt Nam về đại đoàn kết toàn dân tộc Tư tưởng Hồ Chí Minh về đại đoàn kết và thực hiện đại đoàn kết toàn dân tộc là tư tưởng lớn ở tầm chiến lược, thể hiện nhuần nhuyễn và tinh tế sự thống nhất giữa tư tưởng, phương pháp và phong cách Hồ Chí Minh luôn có tính thời sự. Người là nhà thiết kế và thực hành kiểu mẫu của đoàn kết và đại đoàn kết toàn dân tộc, là biểu tượng nổi bật nhất và là linh hồn của khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Cơ sở tạo thành tư tưởng đại đoàn kết toàn dân tộc Hồ Chí Minh là chủ nghĩa nhân văn, là truyền thống yêu nước thương dân. Nhìn từ góc độ cá nhân, tư tưởng đại đoàn kết dân tộc Hồ Chí Minh mang đậm tính vị tha, lòng nhân ái và đức tin mãnh liệt vào con người, vào nhân dân. Hồ Chí Minh không chỉ kêu gọi, vận động mọi người đoàn kết, đại đoàn kết, mà chính Người còn cảm hoá, cuốn hút, tập hợp khối đại đoàn kết toàn dân bằng tấm lòng “trung với nước, hiếu với dân”, bằng cuộc đời “cần, kiệm, liêm, chính, chí công, vô tư”, bằng phẩm chất “phú quí bất năng dâm, bần tiện bất năng di, uy vũ bất năng khuất” (tạm dịch: Giàu sang không thể cám dỗ, nghèo khó không thể chuyển lay, quyền uy không thể khuất phục). Với Hồ Chí Minh, suốt cả cuộc đời “chỉ có một sự ham muốn, ham muốn tột bậc, là làm sao cho 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn, áo mặc, ai cũng được học hành” [17, tr.
Sự thống nhất hài hoà giữa tư tưởng, hành động, đạo đức, nhân cách Hồ Chí Minh đã làm cho đại đoàn kết toàn dân tộc không chỉ và không còn là khẩu hiệu tư tưởng mà thật sự đã trở thành động lực, sức mạnh quy tụ toàn dân tộc vào sự nghiệp bảo vệ, xây dựng và phát triển đất nước. Trong tư tưởng Hồ Chí Minh, đoàn kết dân tộc là một chiến lược của cách mạng. Đây là nội dung cơ bản nhất, chung nhất, vì có đại đoàn kết thì mới chiến thắng được kẻ thù của dân tộc và mới chiến thắng được nghèo nàn, lạc hậu. Theo Người, đoàn kết dân tộc là đoàn kết rộng rãi, không phân biệt bất cứ một ai, miễn là người Việt Nam yêu nước, chống đế quốc, tán thành xây dựng cuộc sống ấm no hạnh phúc.
Đại đoàn kết toàn dân tộc với Hồ Chí Minh không phải là một thủ đoạn chính trị nhất thời, mang tính chất sách lược mà là một vấn đề chiến lược, có ý nghĩa sống còn, lâu dài, quyết định sự thành bại của cách mạng. Ở những giai đoạn cách mạng khác nhau, phương pháp cách mạng, bố trí lực lượng, tổ chức.có thể thay đổi, điều chỉnh cho phù hợp, còn đại đoàn kết toàn dân tộc là một chiến lược không thể thay đổi. Đối với Người, đại đoàn kết toàn dân tộc không chỉ là phương pháp tập hợp, tổ chức lực lượng cách mạng mà nó có ý nghĩa cao hơn, nó trở thành một bộ phận hữu cơ, một tư tưởng xuyên suốt trong đường lối chiến lược của cách mạng. Bởi vì, đường lối chiến lược đúng đắn thì phải đề ra được mục tiêu, nhiệm vụ, phương pháp phù hợp với nguyện vọng của đa số nhân dân lao động, từ đó mới có thể huy động được sức mạnh to lớn của họ vào sự nghiệp chung.
Hồ Chí Minh luôn khẳng định, cách mạng là sự nghiệp của quần chúng, đại đoàn kết phải dựa trên sự đồng tâm nhất trí của mọi người, mọi tầng lớp nhân dân. Đoàn kết dựa trên sự giác ngộ về mục đích chung, cùng tranh đấu 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com cho độc lập tự do của dân tộc, ở đó có sự thống nhất của lợi ích chung và lợi ích riêng, cuộc sống và số phận của mỗi người, mỗi gia đình, mỗi tập thể nằm trong cuộc sống và số phận chung của cả cộng đồng dân tộc. Lý tưởng và mục đích chung đó được giác ngộ sẽ làm cho mỗi người tự nguyện, tự giác gắn bó với nhân dân và dân tộc mình, chung sức, chung lòng, phấn đấu hy sinh cho thắng lợi của sự nghiệp mà mình theo đuổi và vì vậy, đoàn kết toàn dân tộc phải trở thành nhu cầu, trở thành một đòi hỏi khách quan của bản thân quần chúng trong cuộc đấu tranh để tự giải phóng. Đoàn kết là thắng lợi.
Người nói: “Trong thế giới không gì mạnh bằng lực lượng đoàn kết của nhân dân” [21, tr. Đoàn kết toàn dân tộc theo Hồ Chí Minh, không chỉ có ý nghĩa trong cách mạng giải phóng dân tộc mà còn có ý nghĩa rất to lớn trong cách mạng xã hội chủ nghĩa. Người nêu rõ: Cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa là một cuộc biến đổi khó khăn nhất và sâu sắc nhất. Chúng ta phải xây dựng một xã hội hoàn toàn mới xưa nay chưa từng có trong lịch sử dân tộc ta.
Để thực hiện điều đó, Người nhắc luôn nhắc nhở phải đoàn kết đại đa số nhân dân, mà đại đa số nhân dân ta là công nhân, nông dân và tầng lớp nhân dân lao động khác. Ngay cả với giai cấp tư sản dân tộc, chiến lược đại đoàn kết dân tộc Hồ Chí Minh vẫn xem họ là một thành viên của dân tộc, cần được cải tạo hoà bình và vì mục đích bảo vệ, xây dựng đất nước. Như vậy, tư tưởng đại đoàn kết toàn dân tộc Hồ Chí Minh có nội dung phong phú và có ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Chiến lược đại đoàn kết dân tộc Hồ Chí Minh là hệ thống những luận điểm, nguyên tắc, phương pháp và biện pháp giáo dục, tổ chức, hướng dẫn hành động của các lực lượng cách mạng nhằm phát huy tới mức cao nhất sức mạnh của toàn thể dân tộc trong sự nghiệp đấu tranh vì độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội.
Trong hệ thống nội dung phong phú của tư tưởng Hồ Chí Minh trên các lĩnh vực, vấn đề dân tộc và giải phóng dân tộc là sự thể hiện tư duy độc lập, tự 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com chủ của Người trong việc kế thừa truyền thống cố kết dân tộc của tổ tiên, tiếp thu và phát triển biện chứng tư tưởng tập hợp quần chúng của các nhà tư tưởng cách mạng phương Đông và phương Tây, của học thuyết cách mạng thời đại của Mác-Lênin vào hoàn cảnh Việt Nam. Đó là, nếu không giải phóng dân tộc thì cũng không giải phóng được giai cấp. Người chỉ rõ: Muốn giải phóng các dân tộc chỉ có thể trông vào mình. Đối với cách mạng Việt Nam muốn giành được thắng lợi phải dựa trên lực lượng cách mạng to lớn của cả dân tộc, trong đó có sự tham gia đông đảo của các lực lượng công nhân, nông dân, trí thức và các tầng lớp nhân dân khác.
Ngay sau khi Đảng Cộng sản Việt Nam được thành lập, các tổ chức cách mạng như: Thanh niên, Phụ nữ, Công đoàn. trong đó tổ chức Mặt trận Thống nhất dân tộc được nêu ra trong Chỉ thị ngày 18-11-1930 của Ban Thường vụ Trung ương Đảng về vấn đề thành lập Hội Phản đế đồng minh là một minh chứng về đường lối tập hợp rộng rãi lực lượng của các tầng lớp nhân dân vào cuộc đấu tranh giải phóng và phát triển dân tộc Việt Nam. Luôn luôn theo dõi, chỉ đạo mỗi bước đi của cách mạng Việt Nam, tháng 2-1941, Hồ Chí Minh về nước, trực tiếp lãnh đạo cuộc đấu tranh chống Pháp- Nhật, giành độc lập tự do cho dân tộc. Bối cảnh trong nước và thế giới có những chuyển biến hết sức mau lẹ mà nếu không nắm chắc thời cơ vận hội đánh Tây, đuổi Nhật thì dân tộc Việt Nam mãi mãi chịu kiếp ngựa trâu.
Người đã sáng lập Mặt trận Việt Minh, kêu gọi các giai cấp, tầng lớp, thanh niên phụ nữ, thiếu nhi, binh lính, sĩ phu, điền chủ. tập hợp dưới ngọn cờ độc lập tự do của Việt Minh để chuẩn bị lực lượng, tiến lên Tổng khởi nghĩa để giành chính quyền Tháng Tám năm 1945, lập nên nước Việt Nam dân chủ cộng hoà, nhà nước chung của cả dân tộc. Sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, trong tình thế nước Việt Nam dân chủ cộng hoà đang bị các thế lực đế quốc, phản động bao vây, tấn công từ 10 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com nhiều phía, Đảng Cộng sản Việt Nam mà đứng đầu là Hồ Chí Minh đã lãnh đạo hướng mọi nỗ lực của toàn Đảng, toàn dân vào việc vận động nhân dân diệt giặc đói, giặc dốt, giặc ngoại xâm nhằm giữ vững chính quyền. Khẩu hiệu chiến lược của chúng ta lúc này là: "Dân tộc trên hết", "Tổ quốc trên hết".
Hội Liên hiệp Quốc dân được thành lập. Thống nhất dân tộc là một vũ khí sắc bén để nhìn thẳng quân thù. Với mục tiêu chiến lược và phương châm trên, Hồ Chí Minh đã đặt nền móng vững chắc về lý luận và thực tiễn cho việc đa dạng hoá các hình thức tập hợp nhân dân, trong đó phát huy vai trò của từng tổ chức chính trị-xã hội, dân tộc, tôn giáo và cá nhân tiêu biểu là hiện thân tinh thần đoàn kết trong cuộc kháng chiến toàn dân, toàn diện và công cuộc xây dựng đất nước sau này. Theo Người, hễ ai là người Việt Nam thì ít nhiều đều có lòng yêu nước hướng về cội nguồn dân tộc.
Từ đó, Người phát hiện, động viên, uốn nắn, chia sẻ, hướng họ về với chính nghĩa, phát huy những mặt tốt, hạn chế những bất đồng lầm lạc. Vì vậy, cùng với lực lượng tổ chức chính trị-xã hội to lớn, từ các nhân sĩ tiêu biểu như Huỳnh Thúc Kháng, Phan Kế Toại, Bùi Bằng Đoàn, Phạm Khắc Hoè,. đến các thủ lĩnh, tù trưởng Vi Văn Định, Vương Chí Sình, các chức sắc tôn giáo và hàng trăm trí thức tài giỏi đều theo Người tham gia vào kháng chiến. Cách mạng Tháng Tám thắng lợi, chính quyền nhân dân được thiết lập, Hồ Chí Minh đã chỉ rõ bản chất của Nhà nước ta là Nhà nước của dân, do dân và vì dân.
Đó là điểm xuất phát, là cơ sở nền tảng của công tác dân vận và Mặt trận của Hồ Chí Minh: "Nước ta là nước dân chủ. Bao nhiêu lợi ích đều vì dân. Bao nhiêu quyền hạn đều của dân. Công việc đổi mới, xây dựng là trách nhiệm của dân.