Đặc điểm sinh học và thực nghiệm sinh sản vô tính loài san hô mềm Sarcophyton serenei Tixier–Durivault, 1958

Luận án tiến sĩ: Đặc điểm sinh học và thực nghiệm sinh sản vô tính san hô mềm Sarcophyton serenei

• Tác giả: Hồ Sơn Lâm
• Người hướng dẫn: TS. Đỗ Hữu Hoàng
• Trường học: Học viện Khoa học và Công nghệ, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam
• Chuyên ngành: Sinh học
• Đề tài: Đặc điểm sinh học và thực nghiệm sinh sản vô tính loài san hô mềm Sarcophyton serenei Tixier–Durivault, 1958
• Loại tài liệu: Luận án tiến sĩ
• Năm xuất bản: 2026
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan về sinh học loài san hô mềm Sarcophyton serenei

San hô mềm Sarcophyton serenei giữ vị trí quan trọng trong hệ sinh thái rạn biển nhiệt đới. Tập đoàn san hô phát triển theo hình phễu hoặc hình nấm xòe rộng. Cấu trúc mô mềm chứa các gai xương canxi nhỏ phân tán đều. Hai nhóm polyp thực hiện các nhiệm vụ sinh lý riêng biệt. Nhóm autozooid vươn dài để bắt mồi và quang hợp. Nhóm siphonozooid điều hòa dòng nước nội tại trong xoang vị. Mối quan hệ cộng sinh với vi tảo zooxanthellae cung cấp phần lớn năng lượng hữu cơ. Điều kiện ánh sáng và nhiệt độ nước quyết định trực tiếp khả năng sinh trưởng. Loài san hô này phân bố rộng tại các vùng biển ấm thuộc Ấn Độ Dương và Thái Bình Dương. Tại Việt Nam, quần thể xuất hiện phổ biến quanh các vùng rạn san hô Nam Trung Bộ như Nha Trang và Ninh Thuận. Sự hiện diện của loài tạo nên nơi trú ngụ lý tưởng cho nhiều sinh vật đáy. Cấu trúc sinh học dẻo dai giúp loài chống chịu tốt trước sóng gió. Việc nghiên cứu cơ bản tạo tiền đề quan trọng cho công tác quản lý tài nguyên biển bền vững.

1.1. Hình thái và phân loại học sinh vật

Loài Sarcophyton serenei thuộc phân lớp Octocorallia và bộ Alcyonacea. Bề mặt tập đoàn mở rộng như hình nấm với cuống thân nâng đỡ vững chắc. Cấu trúc mô mềm chứa các gai xương canxi dạng que hoặc hình thoi phân tán đều. Kích thước gai xương dao động từ 0,1 đến 0,3 milimét. Khung xương này duy trì hình dạng cơ thể trong dòng hải lưu. Hai loại polyp đảm nhận các chức năng trao đổi chất khác nhau. Polyp autozooid vươn các xúc tu lông chim để thu nhận dưỡng chất hữu cơ. Polyp siphonozooid hỗ trợ lưu thông dòng nước nội bào. Màu sắc cơ thể từ vàng nhạt đến nâu sáng tùy thuộc mật độ tảo cộng sinh. Nghiên cứu hình thái học cung cấp cơ sở phân loại chuẩn xác cho các khảo sát sinh thái biển.

1.2. Mối quan hệ cộng sinh cùng vi tảo

Vi tảo nội cộng sinh zooxanthellae cư trú dồi dào trong các lớp mô tế bào loài Sarcophyton serenei. Chúng quang hợp dưới ánh sáng mặt trời và chuyển hóa carbon vô cơ thành các chất dinh dưỡng hữu cơ. Nguồn năng lượng dồi dào này trực tiếp nuôi dưỡng vật chủ san hô. San hô cung cấp môi trường sống an toàn và các hợp chất chứa nitơ, phospho cho tảo phát triển. Hàm lượng diệp lục Chlorophyll-a phản ánh sức khỏe quang hợp của toàn bộ hệ sinh thái vi mô này. Mối liên kết bền vững giúp san hô mềm tích lũy sinh khối nhanh chóng. Trong điều kiện nước biển trong sạch và độ mặn ổn định, hiệu suất cố định carbon diễn ra mạnh mẽ. Quá trình trao đổi chất khép kín này tạo nền tảng vững chắc cho sự tăng trưởng của tập đoàn.

II. Thách thức bảo tồn loài san hô mềm Sarcophyton serenei

Quần thể san hô mềm Sarcophyton serenei đang đối mặt với nhiều áp lực sinh thái nghiêm trọng. Biến đổi khí hậu toàn cầu làm nhiệt độ nước biển tăng cao đột ngột. Nhiệt độ cực đoan khiến san hô bị tẩy trắng do mất tảo cộng sinh. Khi thiếu hụt năng lượng hữu cơ, tập đoàn san hô suy yếu dần và chết hàng loạt. Hiện tượng axít hóa đại dương cản trở quá trình tổng hợp gai xương canxi. Bên cạnh đó, hoạt động khai thác hải sản thiếu kiểm soát gây tổn hại vật lý trực tiếp. Các mỏ neo tàu thuyền và lưới kéo cày xới phá hủy cấu trúc rạn san hô tự nhiên. Ô nhiễm môi trường từ chất thải ven bờ làm giảm độ trong suốt của nước biển. Trầm tích lắng đọng bọc kín bề mặt san hô và cản trở ánh sáng quang hợp. Hơn nữa, nhu cầu thu hoạch san hô cho thị trường sinh vật cảnh ngày càng tăng cao. Nguồn lợi tự nhiên suy giảm mạnh khiến khả năng tái sinh quần thể gặp nhiều trắc trở. Sinh sản hữu tính tự nhiên đòi hỏi chu kỳ dài và tỷ lệ sống của ấu trùng rất thấp. Nếu không có các giải pháp can thiệp khoa học kịp thời, nguy cơ suy thoái cục bộ hoàn toàn có thể xảy ra.

2.1. Hạn chế trong tái sinh tự nhiên hữu tính

Sinh sản hữu tính của san hô mềm đối diện với nhiều rủi ro sinh thái. Quá trình phát triển tuyến sinh dục đòi hỏi nguồn năng lượng lớn và thời gian tích lũy dài. Trứng thành thục có kích thước từ 400 đến 650 micromét. Sự kiện giải phóng giao tử chỉ diễn ra đồng loạt trong vài đêm mỗi năm. Giao tử phát tán vào cột nước chịu tác động mạnh từ dòng hải lưu. Hiện tượng trôi dạt làm giảm xác suất thụ tinh thành công. Ấu trùng planula bơi tự do thường trở thành thức ăn cho động vật phù du. Chỉ một phần rất nhỏ có thể lắng đọng và bám đáy an toàn. Tỷ lệ sống sót sau định cư rất thấp trong tự nhiên.

2.2. Nguy cơ từ khai thác và suy thoái môi trường

Tác động nhân sinh tạo ra mối đe dọa thường trực đối với các bãi rạn. Hoạt động đánh bắt hủy diệt làm dập nát cấu trúc tập đoàn san hô mềm. Nước thải ven bờ gây hiện tượng phú dưỡng hóa trầm trọng. Rong rêu phát triển bùng nổ và cạnh tranh trực tiếp không gian sống. Ngoài ra, việc du lịch lặn biển thiếu ý thức làm gãy vỡ nhiều cụm san hô. Bụi bẩn và rác thải nhựa tích tụ làm nghẽn dòng lấy dưỡng chất của polyp. San hô mềm giảm sút khả năng tái tạo khi vết thương hở bị vi khuẩn tấn công. Các yếu tố tiêu cực này dẫn tới sự suy thoái nhanh chóng của nguồn lợi tự nhiên.

III. Thực nghiệm vi nhân giống loài san hô mềm Sarcophyton serenei

Thực nghiệm sinh sản vô tính bằng phương pháp chiết tách mảnh mở ra hướng đi đột phá. Kỹ thuật này chủ động nhân bản số lượng lớn cá thể san hô trong thời gian ngắn. Quy trình nghiên cứu bố trí 20 nghiệm thức thí nghiệm với 3 lần lặp lại độc lập. Các mảnh san hô được cắt từ các tập đoàn mẹ khỏe mạnh để đảm bảo tính đa dạng di truyền. Năm dải kích thước mảnh cắt được khảo sát gồm 0,5; 1,0; 1,5; 2,0 và 2,5 centimét. Bốn loại vật liệu giá thể gồm san hô chết, khối xi măng, gạch men và ống nhựa PVC được kiểm chứng đồng thời. Thí nghiệm kéo dài trong vòng hai tháng mà không bổ sung nguồn thức ăn ngoài. Quá trình theo dõi ghi nhận chặt chẽ thời gian bám chân và tỷ lệ sống sót hàng ngày. Các thông số sinh lý then chốt gồm tốc độ tăng trưởng đặc trưng, khối lượng hữu cơ và vô cơ được phân tích ở thời điểm kết thúc. Mật độ vi tảo zooxanthellae và hàm lượng Chlorophyll-a được kiểm tra định kỳ vào ngày 0, 3, 6, 9 và 60. Dữ liệu thực nghiệm xác định rõ kích thước tối ưu cùng vật liệu bám dính phù hợp nhất cho công tác nhân giống.

3.1. Đánh giá ảnh hưởng của các loại giá thể

Lựa chọn giá thể đóng vai trò quyết định đến khả năng bám chân của san hô mềm. Bốn vật liệu thử nghiệm gồm san hô chết, xi măng, gạch men và nhựa PVC. Bề mặt gồ ghề của san hô chết và xi măng tạo độ ma sát lý tưởng. Mô chân san hô dễ dàng bám dính và tạo đệm liên kết vững chắc. Ngược lại, bề mặt trơn láng của gạch men hay ống PVC làm chậm tiến trình bám rễ. San hô chết thể hiện tính tương thích tự nhiên vượt bậc nhất. Giá thể xi măng cho thấy hiệu quả kỹ thuật tốt và chi phí chế tác thấp. Cả hai giá thể này mang lại tỷ lệ sống sót cao nhất sau hai tháng thực nghiệm.

3.2. Tối ưu kích thước mảnh cắt nhân tạo

Kích thước mảnh tách ảnh hưởng trực tiếp đến tốc độ lành vết thương và sức tăng trưởng. Nghiên cứu khảo sát 5 nhóm kích thước từ 0,5 đến 2,5 centimét. Nhóm mảnh cắt kích thước 0,5 centimét có tỷ lệ hao hụt cao do mô quá mỏng manh. Nhóm kích thước lớn 2,0 và 2,5 centimét tiêu hao quá nhiều sinh khối mẹ. Kích cỡ tối ưu được xác định ở dải 1,0 đến 1,5 centimét. Kích thước này bảo đảm khả năng quang hợp và tốc độ tăng sinh khối tốt nhất. Quần thể tảo zooxanthellae nhanh chóng phục hồi mật độ sau khi cắt. Vết thương mô mềm liền sẹo hoàn toàn chỉ trong tuần đầu tiên. Đây là thông số chuẩn hóa mang lại hiệu quả cao nhất.

IV. Giá trị phục hồi quần thể san hô mềm Sarcophyton serenei

Kết quả thực nghiệm sinh sản vô tính mở ra tiềm năng ứng dụng thực tiễn to lớn. Phương pháp chiết ghép khẳng định tính khả thi vượt trội trong phục hồi các hệ sinh thái biển. Quy trình nhân giống cung cấp nguồn con giống đồng đều và khỏe mạnh. Nguồn giống này đáp ứng hiệu quả nhu cầu tái tạo các rạn san hô bị suy thoái. Việc sử dụng giá thể xi măng thân thiện giúp hạ giá thành sản xuất giống quy mô lớn. Tốc độ sinh trưởng nhanh và sức chống chịu tốt hỗ trợ quá trình phủ xanh đáy biển. Ngoài ra, giải pháp kỹ thuật này cung cấp nguồn mẫu ổn định cho ngành dược liệu biển. Các chiết xuất sinh học từ chi Sarcophyton chứa nhiều hoạt chất diterpenoid có hoạt tính kháng u và kháng viêm quý báu. Mô hình nhân giống nhân tạo giúp giảm thiểu tối đa áp lực đánh bắt từ môi trường hoang dã. Ngành sinh vật cảnh biển cũng tiếp cận được nguồn san hô thương mại hợp pháp và bền vững. Việc chuẩn hóa kỹ thuật vi nhân giống đặt nền móng vững chắc cho công cuộc kinh tế biển xanh. Các trạm nghiên cứu và khu bảo tồn biển có thể nhanh chóng triển khai mô hình vào thực tế.

4.1. Ứng dụng tái tạo rạn san hô tự nhiên

Kỹ thuật sinh sản vô tính mang lại giải pháp căn cơ cho công tác bảo tồn biển. Các tập đoàn con sau khi ươm dưỡng ổn định trên giá thể được đưa ra phục hồi tại vùng rạn suy thoái. Khả năng tự bám và thích ứng môi trường giúp san hô con phát triển nhanh chóng. Chúng tạo thành các cụm quần thể mới với cấu trúc sinh thái kiên cố. Mật độ che phủ của đáy biển được cải thiện rõ rệt sau thời gian ngắn cấy ghép. Các loài cá và sinh vật đáy tìm thấy nơi trú ngụ an toàn dưới tán san hô. Phương pháp này giảm thiểu sự phụ thuộc vào quá trình phát tán tự nhiên vốn bấp bênh. Đây là công cụ kỹ thuật đắc lực hỗ trợ các khu bảo tồn biển khôi phục đa dạng sinh học.

4.2. Khai thác hợp chất sinh học và thương mại

San hô mềm chi Sarcophyton là nguồn tài nguyên hóa học phong phú. Các nghiên cứu dược lý đã phát hiện nhiều hợp chất diterpenoid có cấu trúc độc đáo. Các hoạt chất này sở hữu tiềm năng lớn trong kháng ung thư, kháng khuẩn và chống dị ứng. Việc nuôi cấy sinh sản vô tính mở đường cho sản xuất sinh khối sạch quy mô công nghiệp. Ngành dược có thể chủ động nguồn nguyên liệu mà không làm cạn kiệt tài nguyên tự nhiên. Song song đó, nhu cầu thương mại trong ngành thủy sinh cảnh ngày một mở rộng. Cung ứng san hô nuôi nhân tạo đáp ứng tiêu chuẩn xuất khẩu và tuân thủ các quy định bảo tồn quốc tế. Hướng đi này vừa đem lại giá trị kinh tế cao vừa bảo vệ hệ sinh thái biển nguyên vẹn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU San hô mềm là một thành phần quan trọng trong quần xã sinh vật của hệ sinh thái rạn san hô nhiệt đới, góp phần đáng kể vào sự đa dạng sinh học của hệ sinh thái này. Với khả năng thích nghi cao, san hô mềm không chỉ cung cấp môi trường sống cho nhiều loài sinh vật như cá, ốc, và tảo, mà còn đóng vai trò như loài tiên phong xây dựng rạn tại các khu vực nước đục, nơi san hô cứng gặp khó khăn trong việc phát triển [1]. Ngoài vai trò sinh thái, san hô mềm còn là nguồn cung cấp các hợp chất sinh học có giá trị, đặc biệt trong lĩnh vực y–sinh. Bên cạnh các giá trị y–sinh, san hô mềm còn có giá trị kinh tế cao trên thị trường sinh vật cảnh biển do màu sắc thu hút và khả năng thích nghi tốt trong bể nuôi cảnh.

Tuy nhiên, nhu cầu thương mại đã dẫn đến tình trạng khai thác quá mức san hô mềm từ tự nhiên. Điều này đã gây suy giảm quần thể san hô mềm, ảnh hưởng tiêu cực đến đa dạng sinh học và hệ sinh thái rạn san hô [2]. Trước tình hình trên, nuôi trồng san hô mềm đang trở thành một lĩnh vực quan trọng, không chỉ để giảm áp lực khai thác tự nhiên mà còn nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng trong các ngành thương mại sinh vật cảnh, chiết xuất các chất có hoạt tính sinh học và phục hồi rạn san hô [3]. Mặc dù đã có một số nghiên cứu về sinh sản của san hô mềm, tuy nhiên các nghiên cứu này chỉ tập trung chủ yếu các khu vực như Biển Đỏ và Rạn san hô Great Barrier [4, 5], các khu vực khác như đảo Tây Thái Bình Dương có rất ít nghiên cứu được công bố.

Tại Việt Nam, nghiên cứu về đặc điểm sinh sản san hô mềm vẫn ít được quan tâm nghiên cứu, chỉ có một số nghiên cứu được thực hiện trên một số loài san hô cứng [6, 7]. Bên cạnh đó, vấn đề phát triển các phương pháp sinh sản và nuôi trồng chi phí thấp trong trại giống đã trở thành giải pháp bền vững cho cả mục đích thương mại và bảo tồn san hô [8]. Các phương pháp nhân giống vô tính của san hô mềm trong điều kiện nhân tạo đã được nghiên cứu thông qua việc đánh giá tác động của nhiều yếu tố khác nhau như phương pháp gắn giá thể [9], thức ăn [10, 11], ánh sáng [10, 12], hệ thống nuôi [11, 13]… Các nghiên cứu đã thành công trong việc phát triển các tập đoàn san hô mềm mới, khỏe mạnh. Điều này đã chứng minh rằng một số lượng lớn các tập đoàn san hô con có thể được tạo ra bằng cách sử dụng các kỹ thuật nhân giống đơn giản.

Mặc dù đã có một số nghiên cứu về đa dạng, phân bố, sinh học sinh sản và sinh sản vô tính của một số loài thuộc giống Sarcophyton, tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có công trình nào công bố về đặc điểm sinh học sinh sản cũng như khả năng sinh sản vô tính của loài san hô mềm S. Đây là loài mang các tính của giống Sarcophyton, có tiềm năng là nguồn nguyên liệu chiết suất sinh học, sinh vật cảnh cũng như bảo tồn, đồng thời, loài này đã được ghi nhận phân bố tại vịnh Nha Trang [14-16], vùng biển Lý Sơn [17], và vịnh Suez, Ai Cập [18]. Bên cạnh đó, loài này còn có khả năng chiết ra hoạt chất chống lại 2 sinh vật ăn thịt, ức chế sự phát triển của các loài cạnh tranh môi trường sống, và ngăn chặn sinh vật sống bám, điều này cho thấy tiềm năng lớn của loài này đối với công tác bảo tồn, tái tạo nguồn lợi [19]. Tuy nhiên, sự thiếu hụt thông tin về sinh học sinh sản của loài đã hạn chế cơ sở khoa học cho công tác bảo tồn, lưu giữ, khai thác và phát triển nguồn gen.

Do đó, việc thực hiện nghiên cứu “Đặc điểm sinh học và thực nghiệm sinh sản vô tính loài san hô mềm Sarcophyton serenei Tixier–Durivault, 1958” là cần thiết, góp phần bổ sung dữ liệu khoa học về sinh học loài, đồng thời cung cấp cơ sở cho các hoạt động bảo tồn và phát triển bền vững nguồn tài nguyên sinh vật biển này. Theo Guest và cs. Điều này cho thấy nghiên cứu về sinh sản nhân tạo theo hướng hữu tính đòi hỏi nguồn kinh phí đầu tư tương đối lớn. Do đó, luận án hiện tại tập trung làm rõ các cơ sở sinh học và hoàn thiện phương pháp sinh sản vô tính như một hướng đi khả thi và hiệu quả hơn trong giai đoạn hiện nay.

Mục tiêu nghiên cứu: - Nắm được một số đặc điểm môi trường sống và sinh học sinh sản của loài san hô mềm S. serenei nhằm cung cấp cơ sở khoa học trong quá trình nghiên cứu sinh sản nhân tạo. - Nhân giống thành công loài san hô mềm S. serenei làm cơ sở cho việc lưu giữ, khai thác và phát triển nguồn gen đối tượng này.

Nội dung nghiên cứu: Nội dung 1: Đặc điểm sinh học của loài san hô mềm S. Đặc điểm hình thái và phân loại của loài san hô mềm S. Đặc điểm môi trường sống của loài san hô mềm S. Đặc điểm sinh học sinh sản của loài san hô mềm S.

Nội dung 2: Nghiên cứu sinh sản vô tính loài san hô mềm S. serenei trong điều kiện nhân tạo. Ảnh hưởng của Lugol và thời gian xử lý mảnh tách. Ảnh hưởng của giá thể và kích thước mảnh tách.

Ảnh hưởng của thức ăn và chế độ cho ăn. Ảnh hưởng của cường độ ánh sáng. 3 Ý nghĩa khoa học và thực tiễn: Đối với lĩnh vực KH&CN: Nghiên cứu này cung cấp thông tin về một số đặc điểm sinh học sinh sản và sinh sản vô tính của loài san hô mềm S. serenei tại Việt Nam và trên thế giới.

Các kết quả thu được tạo nền tảng khoa học cho công tác bảo tồn, phục hồi quần thể và khai thác nguồn nguyên liệu phục vụ nghiên cứu hợp chất có hoạt tính sinh học. Nghiên cứu cũng xác định được mùa vụ sinh sản của loài tại vùng biển Nha Trang, là cơ sở khoa học để tiến hành thu mẫu trứng và ấu trùng cho các thí nghiệm sinh sản hữu tính. Bên cạnh đó, việc triển khai thành công sinh sản vô tính góp phần duy trì và phát triển nguồn gen của loài. Hiệu quả kinh tế: Thành công trong sinh sản vô tính san hô mềm tạo tiền đề phát triển đối tượng nuôi sinh vật cảnh biển mới, từ đó có mở ra triển vọng phát triển trang trại sản xuất san hô mềm và thúc đẩy các hoạt động thương mại liên quan.

Hiệu quả xã hội: Nghiên cứu sinh sản vô tính san hô mềm S. serenei bước đầu cung cấp cơ sở ban đầu cho nghiên cứu hoàn thiện quy trình sinh sản vô tính loài này, từ đó có thể góp phần giảm áp lực khai thác tự nhiên, tạo ra nguồn cung cho công tác phục hồi nguồn lợi san hô cũng như cung cấp nguồn nguyên liệu cho nghiên cứu chiết xuất các hợp chất sinh học. Đồng thời, việc phát triển nghề nuôi san hô mềm làm cảnh tạo cơ hội việc làm cho người lao động ven biển, cũng như phát triển các ngành nghề liên quan đến hoạt động này. Những đóng góp mới của luận án Luận án là công trình đầu tiên nghiên cứu ở Việt Nam về đặc điểm sinh học sinh sản và sinh sản vô tính của loài san hô mềm S.

- Nghiên cứu xác định các đặc điểm sinh học sinh sản của S. serenei, bao gồm tỷ lệ giới tính, kích thước trứng và túi tinh, sức sinh sản và mùa vụ sinh sản. Những kết quả này là cơ sở quan trọng cho việc thu giao tử trong sinh sản nhân tạo loài san hô này. - Bên cạnh đó, nghiên cứu cũng xác định được các thông số tối ưu cho quy trình sinh sản vô tính của S.

serenei, gồm: xử lý mảnh cắt bằng dung dịch Lugol 0,5 mL L- ¹ trong 15 phút hoặc 1,0 mL L-¹ trong 10 phút; kích thước mảnh tách ≥ 1,5 cm; sử dụng giá thể gạch men hoặc xi măng; chế độ cho ăn luân trùng 2 ngày/lần; và cường độ chiếu sáng 90 – 120 µmol m-² s-¹. TỔNG QUAN VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Đặc điểm phân loại giống san hô mềm Sarcophyton và loài S. Giống Sarcophyton San hô mềm là thuật ngữ dùng để chỉ các loài san hô thuộc nhóm san hô tám ngăn (Octocorallia), ngoại trừ các loài san hô sừng.

Trước đây, nhóm này được xếp trong bộ Malacalcyonacea (tên theo hệ thống phân loại trước kia là Alcyonacea) thuộc lớp phụ san hô tám ngăn. Tuy nhiên, theo các phân loại học hiện đại, cả san hô mềm và san hô sừng hiện đều được xếp chung trong lớp san hô tám ngăn [21]. Trong phạm vi của luận án này, thuật ngữ “san hô mềm” được dùng để chỉ các loài thuộc nhóm san hô tám ngăn, không bao gồm các loài san hô sừng. Hệ thống phân loại được chấp nhận rộng rãi nhất, phản ánh trong phần lớn các nghiên cứu về sinh học động vật không xương sống từ giữa thế kỷ XX đến nay, là hệ thống phân loại đã được Bayer (1981) [22] hiệu chỉnh.

Trong đó, phân lớp san hô tám ngăn thành ba bộ: bộ Pennatulacea (Bút biển; 15 họ khoảng 300 loài), bộ Helioporacea (san hô xanh; 2 họ, 5 loài còn tồn tại) và bộ Malacalcyonacea (06 bộ phụ và 41 họ). Bộ Malacalcyonacea là nhóm sinh vật sống ở đáy có sự đa dạng và phong phú thứ hai ở nhiều rạn san hô nhiệt đới và ôn đới [1]. Sinularia và Sarcophyton là hai giống san hô mềm chiếm ưu thế nhất trong họ Sarcophytidae (tên theo hệ thống phân loại trước kia là Alcyoniidae) [23]. Các loài thuộc giống này có khả năng chống lại sự săn mồi và sống trong thời gian dài [24].

San hô mềm đóng vai trò quan trọng trong hệ sinh thái rạn san hô, tạo nguồn vật chất hữu cơ, sinh cảnh, tham gia hình thành rạn, đặc biệt ở những vùng nước đục nơi san hô cứng khó phát triển [25]. Ngày nay, dựa trên phân tích sự khác biệt di truyền phân tử về quan hệ tiến hóa của sinh vật, McFadden và cs. (2022) [26] đã chia lớp san hô tám ngăn Octocorallia làm hai bộ Malacalcyonacea và Scleralcyonacea. Sarcophyton là một giống san hô mềm thuộc ngành Anthozoa, lớp san hô tám ngăn, bộ Malacalcyonacea, họ Sarcophytidae.

Hiện nay, giống san hô mềm Sarcophyton bao gồm 50 loài đã được phân loại rõ ràng, 3 loài không chắc chắn và 27 loài được điều chỉnh [27]. Đặc điểm phân loại của các loài thuộc giống Sarcophyton (1) Hình thái bên ngoài: Các loài thuộc giống Sarcophyton thường có hình thái đặc trưng dạng nấm, với phần đỉnh mang các polyp gọi là đĩa hay mũ nấm (capitulum).