CHƯƠNG 1: TONG QUAN NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ THUYET 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 1. T,ong quan các nghién cứu về chuyển đổi số Nghiên cứu của Asta Taruté và cộng sự ( 2018 ) nhằm mục đích xác định các nhân tố quyết định đến sự chuyên đổi số của các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Tác giả đã lựa chọn một tông quan tài liệu có hệ thống đề phân tích và hệ thống hóa kiến thức hiện tại trong lĩnh vực này về các yêu tố quyết định chuyên đổi số.
Tổng quan tai liệu có hệ thống đã góp phần xác định các yếu tổ ảnh hưởng đến chuyền đổi kỹ thuật số. Kết quả chính của nghiên cứu liệt kê một loạt các yếu tô chính và phân loại chúng thành các yêu tố bên trong và bên ngoài. Yếu tố bên ngoài bao gồm: nguồn lực tài nguyên, quy định của chính phủ, các yêu tố liên quan đến ngành. Đối với các yêu tô bên trong, bao gồm: hệ thống công nghệ thông tin, nguồn nhân lực, sự cộng tác với khách hàng.
Sophie Peillon, Nadine Dubruc (2019) đã tìm hiểu những rao cản trong việc thực hiện chuyền đổi số của các doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Vùng auvergne- Rhône-Alpes ở Pháp băng phương pháp nghiên cứu hành động có sự tham gia thông qua phỏng vấn và thảo luận. Nhóm nghiên cứu đã xác định được 2 rào cản chính khi doanh nghiệp có ý định thực hiện chuyền đổi số đó là: Hạ tang kỹ thuật công nghệ, nguồn nhân lực chất lượng đáp ứng được công việc kỹ thuật số, và năng lực tài chính của doanh nghiệp. Melissa Liborio Zapata và các cộng sự (2020) đã tiến hành nghiên cứu về yếu tô có ảnh hưởng đến việc thực hiện chuyền đổi số ở các doanh nghiệp ở Thung lũng Arve. Tác giả đã phân tích 7 mô hình trưởng thành của chuyên đổi số và xác định nguyên tắc thiết kế cho từng mô hình cụ thê.
Kết quả nghiên cứu cho thay các yếu tố ảnh hưởng bao gồm: Mục tiêu, mục đích chuyền đổi số của doanh nghiệp; năng lực tài chính của doanh nghiệp; thói quen, sự linh hoạt của doanh nghiệp. 16 Ruly Wiliandri (2020) áp dụng phương pháp định lượng với phương pháp tiếp cận khái niệm, nghiên cứu này được thực hiện bằng cách quan sát và phân tích thông tin từ nhiều tài liệu tham khảo về một chủ đề nhất định. Kết quả nghiên cứu xác định các yếu tố quyết định của chuyền đổi số của các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa trong đại dịch COVID-19 tai Indonesia là: công nghệ kỹ thuật số, cạnh tranh và hành vi của khách hàng, công nghệ thông tin, kỹ năng của nhân viên và chiến lược kỹ thuật sé, tài chính. Chử Bá Quyết (2021) đã sử dụng phương pháp tổng hợp tài liệu và vận dụng khung phân tích TOE, sử dung phần mềm thống kê SPSS 22 dé phân tích mô hình hồi quy với điều tra 200 mẫu điều tra hợp lệ.
Nghiên cứu xác định được 7 nhân tố có ảnh hưởng đến chuyền đổi số thành công của các doanh nghiệp ở Việt Nam, xếp theo mức độ ảnh hưởng giảm dần: (¡) Chính sách pháp luật và hỗ trợ của chính phủ; (1) An toàn, bao mật thông tin của doanh nghiệp; (iii) Quy trình số hóa; (iv) Chiến lược chuyền đổi số của doanh nghiệp; các nhân tố (v) Nhân lực của doanh nghiệp; (vi) Cơ cấu tô chức và quy trình kinh doanh của doanh nghiệp; và (vi) Các dịch vụ hỗ trợ khách hàng trực tuyến có mức ảnh hưởng thấp tương đương nhau đến chuyển đổi số thành công của doanh nghiệp. Nghiên cứu của tác giả Trịnh Xuân Hưng (2021) sử dụng kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính và định lượng dé đưa ra kết quả nghiên cứu về đề tài “ Các yêu tố tác động đến mức độ sẵn sang chuyên đổi số tại các doanh nghiệp Việt Nam”. Kết quả cho thấy, yếu tố “Tổ chức đổi mới kinh doanh kỹ thuật số” có tác động lớn nhất đến việc sẵn sàng chuyền đổi số của DN, kế tiếp là yếu tố “Con người và văn hóa DN”, kế tiếp là yếu tố “Mô hình kinh doanh nền tảng” và cuối cùng là yêu tố “Cac công nghệ đột phá”. Nghiên cứu “ Những nhân tố tác động tới quá trình chuyền đối số trong du lịch” của tác giả Phạm Thị Thanh Huyền (2021) nhằm đánh giá tầm quan trọng 17 của chuyên đổi số trong du lịch, những yếu tố tác động cũng như những tác động tiêu cực của chuyền đổi số tới du lịch.
Kết quả cho thấy các nhân tố tác động tới chuyền đổi số trong du lich bao gồm: Thuong mại điện tử và nền tảng kỹ thuật số, Dữ liệu lớn và Hệ thống thông minh, Trí tuệ nhân tạo và Internet vạn vật. Nghiên cứu của Nguyễn Thị Mai Hương và Bùi Thị Sen (2021) sử dụng phương pháp phân tích hồi quy dựa trên số liệu được khảo sát từ thông tin của 97 doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Hà Nội nhằm xác định các yêu tố ảnh hưởng đến ý định thực hiện chuyên đổi số của các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng các yếu tố: Mục tiêu của doanh nghiệp; Chiến lược chuyên đổi số của doanh nghiệp; Cơ sở hạ tang công nghệ; Năng lực tài chính của doanh nghiệp; Trình độ sử dụng công nghệ có ảnh hưởng đến ý định thực hiện chuyên đổi số trong các doanh nghiệp nhỏ và vừa trên địa bàn nghiên cứu. Tổng quan nghiên cứu về ảnh hưởng của chuyển đổi số đến sự hài lòng doi với hệ thống thông tin kế toán Các nghiên cứu về ảnh hưởng của chuyền đồi số đến sự hài lòng đối với hệ thống thông tin kế toán cho thay rang sự chuyền đổi số trong kế toán có thé tác động mạnh mẽ đến sự hai lòng của người sử dụng đối với hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp.
Nghiên cứu của Li et al. (2020) đã chỉ ra rang sự chuyển đổi số trong kế toán có thé tăng cường tính minh bạch và độ chính xác của thông tin kế toán, tăng khả năng truy cập thông tin, tăng tính linh hoạt và hiệu quả của quy trình kế toán và giảm chi phí hoạt động. Tuy nhiên, nghiên cứu của Hossain et al. (2020) cũng cho thay rằng sự chuyển đổi số trong kế toán cũng có thé gây ra những khó khăn cho người sử dụng, như khả năng đáp ứng với công nghệ mới, nắm bắt được quy trình kế toán mới, và sự tương tác với hệ thống.
18 Một số nghiên cứu khác cũng đã chứng minh sự tương quan giữa chuyên đổi số và sự hài lòng đối với hệ thông thông tin kế toán. Ví dụ, một nghiên cứu của Đại học Bách khoa Hà Nội (2019) trên 230 doanh nghiệp cho thấy rằng việc áp dụng công nghệ thông tin trong kế toán và quản trị tài chính ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh, tăng năng suất lao động, giảm chi phí, và tăng sự hài lòng của khách hàng. Một nghiên cứu khác của Tạp chí Kế toán và Kiểm toán (2019) với 265 doanh nghiệp cho thấy rằng việc áp dụng công nghệ thông tin trong kế toán giúp tăng tính minh bạch và hiệu quả của hoạt động kế toán, từ đó đáp ứng được nhu cầu thông tin của các bên liên quan, đặc biệt là các nhà đầu tư. Tuy nhiên, cũng có một số nghiên cứu cho thấy việc chuyền đổi số không phải lúc nào cũng dẫn đến sự hài lòng đối với hệ thống thông tin kế toán.
Ví dụ, một nghiên cứu của Trường Đại học Công nghệ Sydney (2019) với 128 doanh nghiệp cho thấy rằng việc áp dụng chuyền đổi số trong kế toán cần phải cân nhac kỹ lưỡng dé tránh tác động đến quá trình kinh doanh và tạo ra những tình huống không mong muốn. Nghiên cứu này cũng đưa ra một số giải pháp để giảm thiểu rủi ro trong quá trình chuyên đổi số như: chuẩn bị kỹ lưỡng về dữ liệu, đưa ra các chính sách phù hợp với hoạt động kinh doanh và đào tạo nhân viên về chuyên đổi số. Ngoài ra, một nghiên cứu của KPMG (2018) cũng cho thay rằng sự chuyền đổi số trong kế toán có thé giúp nâng cao sự hài lòng của khách hàng ngoài việc cải thiện quy trình kế toán. Với sự xuất hiện của các công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo và blockchain, các doanh nghiệp có thé tăng cường tính minh bạch và độ tin cậy trong quy trình kế toán, làm cho khách hàng tin tưởng hơn và cảm thấy hài lòng hơn về các sản phẩm và dịch vụ của doanh nghiệp.
Tóm lại, nghiên cứu đã chỉ ra rang sự chuyền đổi số trong kế toán có thé ảnh hưởng đến sự hai lòng của khách hàng đối với hệ thống thông tin kế toán. Việc sử dụng 19 công nghệ mới và tối ưu hóa quy trình kế toán có thể giúp nâng cao tính chính xác, đáp ứng nhanh chóng và đáng tin cậy của hệ thống thông tin kế toán, và từ đó tăng cường sự hài lòng của khách hàng. Khoảng trồng nghiên cứu và những đề xuất cho nghiên cứu này Qua tổng quan các tài liệu nghiên cứu nêu trên, có thé thay răng vấn dé nghiên cứu các nhân tô ảnh hưởng đến mức độ về chuyền đổi số trong doanh nghiệp được quan tâm bởi nhiều nhà nghiên cứu. Bên cạnh đó, cũng có rất nhiều các nghiên cứu liên quan đến việc xác định các nhân tố tác động đến hai lòng của người sử dụng hệ thống thông tin.
Tuy nhiên, ở Việt Nam đang thiếu các công trình định lượng mang tính tổng thé và bao gồm day đủ các nhân tô dé đo lường ảnh hưởng của mức độ về chuyền đổi số trong công tác kế toán. Song song đó, chưa có nghiên cứu nào đưa ra băng chứng thực nghiệm chứng tỏ anh hưởng của chuyền đổi số trong công tác kế toán lên sự hài lòng của người sử dụng hệ thống thông tin kế toán mặt dù trên thế giới đã có nghiên cứu đưa ra mô hình tác động. Chính vì vậy, đề tài này sẽ đóng góp thêm các nghiên cứu định lượng giúp đánh giá cụ thê và chính xác ảnh hưởng của mức độ về chuyển đổi số trong công tác kế toán đến sự hai lòng đối với hệ thống thông tin kế toán tại các doanh nghiệp ở Việt Nam. Cơ sở lý thuyết về chuyển đỗi số trong kế toán và sự hài lòng đối với hệ thống thông tin kế toán 1.
Chuyển đổi số trong kế toán 1.