Luận án tiến sĩ nghiên cứu xây dựng chương trình và tổ chức tập luyện ngoại khóa môn cầu lông cho học sinh trung học phổ thông thành phố tuyên quang

Luận án tiến sĩ kỹ thuật phân tích nghiên cứu xây dựng chương trình và tổ chức tập luyện ngoại khóa môn cầu lông cho học sinh trung, xây dựng cơ sở lý luận, kiểm chứng thực

• Tác giả: Nguyễn Mỹ Việt
• Người hướng dẫn: Nguyễn Đình Chung
• Trường học: Trường Đại Học Thể Dục Thể Thao Bắc Ninh
• Chuyên ngành: Giáo Dục Học
• Đề tài: Chương Trình Tập Luyện Cầu Lông Cho Học Sinh Trung Học Tại Tuyên Quang
• Loại tài liệu: Luận Án Tiến Sĩ
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Tuyên Quang

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU, CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Một số vấn đề cơ bản về hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa trong trường học các cấp
• 1.2. Một số khái niệm có liên quan
• 1.3. Những vấn đề cơ bản về xây dựng chương trình tập luyện Thể dục thể thao ngoại khóa
• 1.4. Đặc điểm và tác dụng của tập luyện ngoại môn Cầu lông
• 1.5. Đặc điểm tâm, sinh lý học sinh Trung học phổ thông
• 1.6. Những công trình nghiên cứu có liên quan
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP VÀ TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU
• 2.1. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp phân tích và tổng hợp tài liệu
• 2.3. Phương pháp phỏng vấn, tọa đàm
• 2.4. Phương pháp quan sát sư phạm
• 2.5. Phương pháp kiểm tra sư phạm
• 2.6. Phương pháp thực nghiệm sư phạm
• 2.7. Phương pháp toán học thống kê
• 2.8. Thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 2.8.1. Thời gian nghiên cứu
• 2.8.2. Địa điểm nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ BÀN LUẬN
• 3.1. Đánh giá thực trạng chương trình và tổ chức tập luyện ngoại khóa môn cầu lông ở học sinh các trường Trung học phổ thông trên địa bàn Thành phố Tuyên Quang
• 3.2. Thực trạng các yếu tố ảnh hưởng tới phong trào tập luyện ngoại khóa môn Cầu lông tại các trường Trung học phổ thông trên địa bàn Thành phố Tuyên Quang
• 3.3. Thực trạng chương trình tập luyện ngoại khóa môn Cầu lông tại các trường Trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Tuyên Quang
• 3.4. Thực trạng tổ chức tập luyện ngoại khóa môn Cầu lông cho học sinh các trường Trung học phổ thông Thành phố Tuyên Quang
• 3.5. Thực trạng phong trào tập luyện ngoại khóa môn cầu lông và thể lực của học sinh các trường trung học phổ thông thành phố Tuyên Quang
• 3.6. Bàn luận kết quả nghiên cứu nhiệm vụ 1
• 3.7. Xây dựng chương trình và tổ chức tập luyện ngoại khóa môn Cầu lông cho học sinh Trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Tuyên Quang
• 3.7.1. Xây dựng chương trình tập luyện ngoại khóa môn Cầu lông
• 3.7.2. Xác định tổ chức tập luyện ngoại môn Cầu lông cho học sinh Trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Tuyên Quang
• 3.8. Bàn luận kết quả nghiên cứu nhiệm vụ 2
• 3.9. Ứng dụng và đánh giá hiệu quả chương trình và tổ chức tập luyện ngoại khóa môn Cầu lông được xây dựng cho học sinh Trung học phổ thông trên địa bàn thành phố Tuyên Quang
• 3.9.1. Tổ chức thực nghiệm
• 3.9.2. Đánh giá hiệu quả thực nghiệm
• 3.9.3. Bàn luận kết quả nghiên cứu nhiệm vụ 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• A. Kiến nghị
• DANH MỤC CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU ĐÃ CÔNG BỐ CÓ LIÊN QUAN ĐẾN LUẬN ÁN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• DANH MỤC BẢNG, SƠ ĐỒ, BIỂU ĐỒ

Tóm tắt

I. Giới thiệu về chương trình tập luyện cầu lông

Chương trình tập luyện cầu lông cho học sinh trung học tại Tuyên Quang được xây dựng nhằm nâng cao thể lực và phát triển kỹ năng thể thao cho học sinh. Tập luyện cầu lông không chỉ giúp học sinh cải thiện sức khỏe mà còn phát triển các phẩm chất như tinh thần đồng đội và sự kiên trì. Chương trình này được thiết kế dựa trên nhu cầu thực tế của học sinh và điều kiện cơ sở vật chất tại các trường học. Việc tổ chức các hoạt động thể thao ngoại khóa, đặc biệt là cầu lông cho học sinh, là một phần quan trọng trong giáo dục thể chất, giúp học sinh có cơ hội rèn luyện và phát triển toàn diện.

1.1. Lợi ích của cầu lông đối với học sinh

Cầu lông là môn thể thao dễ tiếp cận và có nhiều lợi ích cho sức khỏe. Việc tham gia hoạt động thể thao giúp học sinh cải thiện sức bền, linh hoạt và khả năng phản xạ. Ngoài ra, cầu lông còn giúp học sinh phát triển kỹ năng xã hội thông qua việc làm việc nhóm và giao tiếp với bạn bè. Theo nghiên cứu, việc tập luyện thể thao thường xuyên có thể giảm căng thẳng và cải thiện tâm trạng, điều này rất quan trọng đối với học sinh trong giai đoạn học tập căng thẳng.

II. Thực trạng tập luyện cầu lông tại Tuyên Quang

Thực trạng tập luyện cầu lông tại các trường trung học phổ thông ở Tuyên Quang cho thấy nhiều học sinh có niềm đam mê với môn thể thao này, nhưng tỷ lệ tham gia tập luyện còn thấp. Nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng này, bao gồm thiếu cơ sở vật chất, thiếu sự quan tâm từ giáo viên và sự thiếu hụt chương trình tập luyện phù hợp. Việc tổ chức các hoạt động thể thao ngoại khóa chưa được chú trọng, dẫn đến việc nhiều học sinh không có cơ hội để tham gia và phát triển kỹ năng của mình.

2.1. Các yếu tố ảnh hưởng đến phong trào tập luyện

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến phong trào tập luyện cầu lông tại Tuyên Quang. Đầu tiên, cơ sở vật chất tại các trường học chưa đáp ứng đủ nhu cầu tập luyện. Thứ hai, sự quan tâm của giáo viên và phụ huynh đối với hoạt động thể thao còn hạn chế. Cuối cùng, chương trình tập luyện hiện tại chưa được xây dựng một cách khoa học và hợp lý, dẫn đến việc học sinh không có động lực tham gia. Việc cải thiện các yếu tố này là cần thiết để phát triển phong trào cầu lông trong trường học.

III. Đề xuất chương trình tập luyện cầu lông

Chương trình tập luyện cầu lông cho học sinh trung học tại Tuyên Quang cần được xây dựng dựa trên các nghiên cứu thực tiễn và nhu cầu của học sinh. Chương trình này nên bao gồm các bài tập kỹ thuật cơ bản, các bài tập thể lực và các hoạt động thi đấu để tạo động lực cho học sinh. Việc tổ chức các giải đấu cầu lông trong trường học cũng là một cách hiệu quả để khuyến khích học sinh tham gia. Hướng dẫn tập luyện cần được thực hiện bởi các huấn luyện viên có kinh nghiệm để đảm bảo an toàn và hiệu quả cho học sinh.

3.1. Nội dung chương trình tập luyện

Nội dung chương trình tập luyện cầu lông cần bao gồm các phần như khởi động, tập kỹ thuật, tập thể lực và thi đấu. Mỗi buổi tập nên kéo dài từ 60 đến 90 phút, với sự kết hợp giữa lý thuyết và thực hành. Các bài tập kỹ thuật như phát cầu, đập cầu, và di chuyển trên sân cần được chú trọng. Ngoài ra, việc tổ chức các buổi thi đấu nội bộ sẽ giúp học sinh có cơ hội áp dụng những gì đã học vào thực tế, từ đó nâng cao kỹ năng và sự tự tin.

IV. Đánh giá và ứng dụng chương trình

Đánh giá hiệu quả của chương trình tập luyện cầu lông là rất quan trọng để điều chỉnh và cải thiện. Các tiêu chí đánh giá có thể bao gồm sự tiến bộ trong kỹ năng, sự tham gia của học sinh và sự phát triển thể lực. Việc thu thập ý kiến từ học sinh và giáo viên cũng sẽ giúp cải thiện chương trình. Ứng dụng chương trình này không chỉ giúp nâng cao thể lực cho học sinh mà còn góp phần phát triển phong trào thể thao trong trường học, tạo ra một môi trường học tập tích cực và lành mạnh.

4.1. Kết quả mong đợi

Kết quả mong đợi từ chương trình tập luyện cầu lông là sự gia tăng số lượng học sinh tham gia, cải thiện kỹ năng và thể lực của học sinh. Ngoài ra, chương trình cũng kỳ vọng sẽ tạo ra một phong trào thể thao mạnh mẽ trong trường học, khuyến khích học sinh tham gia các hoạt động thể thao khác. Việc xây dựng một cộng đồng yêu thích thể thao sẽ góp phần nâng cao chất lượng giáo dục thể chất tại Tuyên Quang.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. TỔNG QUAN CÁC VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Một số vấn đề cơ bản về hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa trong trường học các cấp 1. Quan điểm của Đảng và Nhà nước về công tác giáo dục thể chất và hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa Đảng và Nhà nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam nhất quán quan điểm: Coi trọng và đề cao vai trò của TDTT trong xã hội, trong đó có TDTT trong trường học các cấp.

Thể dục thể thao trường học bao gồm hoạt động GDTC bắt buộc và hoạt động TDTT tự nguyện của HS, SV trong trường học các cấp thuộc hệ thống giáo dục quốc dân, là bộ phận cơ bản và quan trọng của nền TDTT nước ta. Vấn đề này đã được làm rõ trong các văn bản, chỉ thị của Đảng và Nhà nước về lĩnh vực GDTC và TDTT trường học. [57], [60] Cụ thể: Ngay từ năm 1946, khi Việt Nam vừa giành được độc lập, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã viết bài báo “Sức khỏe và Thể dục”, đăng trên báo Cứu quốc, trong đó nhấn mạnh tầm quan trọng của TDTT với sức khỏe người dân. Văn bản pháp quy cao nhất của đất nước, Hiến pháp Nước Cộng hòa XHCN Việt Nam năm 1992 tại Điều 41 đã: "Quy định chế độ GDTC bắt buộc trong trường học”; Hiến pháp Nước Cộng hòa XHCN Việt Nam sửa đổi năm 2013 tại Điều 37 cũng đã quy định: "Thanh niên được Nhà nước, gia đình và xã hội tạo điều kiện học tập, lao động, giải trí, phát triển thể lực, trí tuệ, bồi dưỡng đạo đức, truyền thống dân tộc, ý thức công dân; đi đầu trong công cuộc lao động sáng tạo và bảo vệ Tổ quốc".

[59] Chỉ thị số 36/CT/TW ngày 24-03-1994 của Ban Bí thư Trung ương Đảng (khóa VII) đã giao trách nhiệm cho Bộ GD-ĐT và Tổng cục TDTT thường xuyên phối hợp chỉ đạo tổng kết công tác GDTC, cải tiến chương trình giảng dạy, tiêu chuẩn rèn luyện thân thể, đào tạo GV TDTT cho trường học các cấp, tạo những điều kiện cần thiết về CSVC để thực hiện chế độ GDTC bắt buộc ở tất cả các trường học. [4] luan an 7 Ngay khi hoạt động TDTT đầu tiên được luật hóa thông qua pháp lệnh TDTT ban hành năm 2000 và luật TDTT được Quốc hội thông qua năm 2006, Luật TDTT đã dành riêng một mục gồm 6 điều để quy định về công tác GDTC và hoạt động thể thao trong nhà trường. Đây là cơ sở pháp lý để tăng cường trách nhiệm đối với công tác TDTT nói chung, công tác TDTT trong trường học nói riêng [55]. Theo Luật Thể dục, Thể thao được ban hành ngày 29 tháng 11 năm 2006 của Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam.

Giáo dục thể chất và thể thao trong nhà trường bao gồm 2 nội dung chính: “GDTC là môn học chính khoá thuộc chương trình giáo dục nhằm cung cấp kiến thức, kỹ năng vận động cơ bản cho người học thông qua các bài tập và trò chơi vận động, góp phần thực hiện mục tiêu giáo dục toàn diện”. Hoạt động này còn được gọi là Thể dục nội khóa; “Hoạt động thể thao trong nhà trường là hoạt động tự nguyện của người học được tổ chức theo phương thức ngoại khoá phù hợp với sở thích, giới tính, lứa tuổi và sức khoẻ nhằm tạo điều kiện cho người học thực hiện quyền vui chơi, giải trí, phát triển năng khiếu thể thao”.Hoạt động này còn được gọi là thể dục, thể thao ngoại khóa. [57] Năm 2015, Thủ tướng chính phủ đã ban hành Nghị định số 11/2015/NĐ- CP ngày 31/01/2015 “Quy định về GDTC và hoạt động thể thao trong nhà trường”, trong đó làm rõ GDTC trong nhà trường là nội dung giáo dục, môn học bắt buộc, thuộc chương trình giáo dục của các cấp học và trình độ đào tạo. [80] Trong chương trình Giáo dục phổ thông tổng thể đổi mới được thông qua năm 2018, Giáo dục thể chất là môn học bắt buộc và là một trong số ít môn học được đưa vào giảng dạy từ lớp 1 tới lớp 12 với tổng số 840 tiết học, tương ứng 70 tiết/ năm, chưa tính thời gian ngoại khóa.

[14] Năm 2010, Thủ tướng chính phủ đã phê duyệt chiến lược phát triển TDTT Việt Nam đến năm 2020 trong đó đã dành riêng một phần quan trọng cho GDTC và hoạt động thể thao trường học. Đề cập đến những yếu kém, tồn tại của công tác GDTC, Chiến lược đã nêu: “Công tác GDTC trong nhà trường và các hoạt động thể thao ngoại khóa của HS, SV chưa được coi trọng, chưa đáp ứng yêu luan an 8 cầu duy trì và nâng cao sức khỏe cho HS, là một trong số các nguyên nhân khiến cho thể lực và tầm vóc người Việt Nam thua kém rõ rệt so với một số nước trong khu vực… Chương trình chính khóa cũng như nội dung hoạt động ngoại khóa còn nghèo nàn, chưa hợp lý, không hấp dẫn HS tham gia các hoạt động thể thao ngoại khóa” [76]. Chiến lược đã đề ra các chỉ tiêu đến năm 2015 có 100% số trường phổ thông thực hiện đầy đủ chương trình GDTC nội khóa, 45% số trường phổ thông có CLB TDTT, có CSVC đủ phục vụ cho hoạt động TDTT, có đủ GV và hướng dẫn viên TDTT, thực hiện tốt hoạt động thể thao ngoại khóa, 75% số HS được đánh giá và phân loại thể lực theo tiêu chuẩn rèn luyện thân thể [76]. Trong Đề án tổng thể phát triển thể lực, tầm vóc người Việt Nam giai đoạn 2011-2030 đã được Thủ tướng chính phủ phê duyệt, một trong những giải pháp quan trọng để phát triển thể lực, tầm vóc người Việt Nam là tăng cường công tác Giáo dục thể chất trong trường học các cấp.

Một trong những nội dung chủ yếu của chương trình này là: “Bảo đảm chất lượng dạy và học TD chính khóa, các hoạt động thể thao ngoại khóa cho HS, xây dựng chương trình GDTC hợp lý.” và “Tận dụng các công trình TDTT trên địa bàn để phục vụ cho hoạt động GDTC trong trường học” [78] Năm 2011, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 08-NQ/TW về việc tăng cường cường sự lãnh đạo của Đảng, tạo bước phát triển mạnh mẽ về TDTT đến năm 2020, trong đó có mục tiêu đổi mới quản lý, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ thể dục, thể thao [6]. Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 08NQ/TW ngày 01/12/2011 của Bộ Chính trị Ban Chấp hành Trung ương Đảng khoá XI (Ban hành kèm theo Nghị quyết số 16/NQ-CP ngày 14/01/2013) đã khẳng định: “Đổi mới chương trình và phương pháp GDTC, gắn GDTC với giáo dục ý chí, đạo đức, giáo dục quốc phòng, giáo dục sức khỏe và kỹ năng sống của HS, SV” [79]. Như vậy, có thể thấy các văn bản, chỉ thị của Đảng và Nhà nước đã thể hiện tư tưởng nhất quán, coi trọng và đề cao vai trò của TDTT trong xã hội, trong đó có TDTT trong trường học các cấp. GDTC là một môn học thuộc chương trình giáo dục quốc dân, là một mặt giáo dục toàn diện cho thế hệ trẻ, luan an 9 chủ nhân tương lai của đất nước nhằm đào tạo cho đất nước một thế hệ phát triển cao về trí tuệ, cường tráng về thể chất, phong phú về tinh thần, trong sáng về đạo đức, đáp ứng yêu cầu của quá trình CNH, HĐH đất nước.

Chính vì vậy, đổi mới công tác GDTC và TDTT trong trường học các cấp cũng là vấn đề cấp thiết trong giai đoạn hiện nay. Khái quát về hoạt động thể dục thể thao ngoại khóa trong trường học các cấp Trong luật Thể dục, Thể thao được Quốc hội thông qua năm 2006 và Luật TDTT sửa đổi năm 2018, Hoạt động TDTT NK còn gọi là Thể dục ngoại khóa là hoạt động thể thao trong nhà trường, là hoạt động tự nguyện của người học được tổ chức theo phương thức ngoại khoá phù hợp với sở thích, giới tính, lứa tuổi, sức khoẻ và điều kiện của cơ sở đào tạo nhằm tạo điều kiện cho người học thực hiện quyền vui chơi, giải trí, phát triển năng khiếu thể thao [57], [60]. Cùng với giờ học GDTC nội khóa, TDTT NK có vai trò quan trọng trong việc nâng cao sức khỏe, thể lực, giáo dục phẩm chất ý chí, nhân cách cho học sinh, đồng thời là môi trường thuận lợi, đầy tiềm năng để phát hiện và bồi dưỡng năng khiếu thể thao. Trong thời kỳ khoa học, công nghệ phát triển, TDTT NK còn có ý nghĩa tích cực trong cộng đồng, hướng thế hệ trẻ vào các sinh hoạt thể thao lành mạnh, tránh xa tệ nạn xã hội.

Thể dục thể thao ngoại khóa là hoạt động TDTT tự nguyện là chính, diễn ra theo hình thức tổ chức có người hướng dẫn hoặc tự tập, thường được tiến hành ngoài giờ học nội khóa, có nội dung phù hợp với sở thích, giới tính, lứa tuổi, điều kiện CSVC của cơ sở đào tạo và điều sức khỏe của học sinh [54]. Tổ chức TDTT NK cho học sinh trong trường học các cấp là việc làm thiết thực và được thể hiện với các mục đích như: Thỏa mãn nhu cầu vận động của học sinh; Hình thành chế độ học tập - nghỉ ngơi hợp lý; Tạo môi trường vận động, vui chơi, giải trí lành mạnh, hướng học sinh vào các hoạt động tích cực, tránh xa các tệ nạn xã hội… Trong suốt 12 năm học phổ thông, học sinh chỉ có khoảng 840 giờ học Thể dục nội khóa (tương đương 2 tiết/ tuần và 35 tuần/ năm học), trong khi đó thời gian tập luyện TDTT NK nhiều gấp bội. Vận động là nhu cầu cơ bản nhất của học sinh trong trường học các cấp, chính vì vậy, để bảo đảm luan an 10 nhu cầu vận động của học sinh, tổ chức hoạt động TDTT NK là vấn đề cần thiết.Matvêep: Phát triển của khoa học kỹ thuật và lượng thông tin mới ngày càng nhiều làm cho lao động học tập của học sinh trong trường học các cấp ngày càng trở nên nặng nhọc, căng thẳng. TDTT là phương tiện hợp lý để giảm tải áp lực học tập, tạo chế độ hoạt động, nghỉ ngơi tích cực, giữ gìn và nâng cao năng lực hoạt động trong tất cả các thời kỳ học tập ở trường [50].

Đồng thời cũng dễ dàng nhận thấy TDTT NK tạo môi trường lành mạnh, hướng SV vào các hoạt động tích cực, tránh xa các tệ nạn xã hội là rất quan trọng và vô cùng cấp thiết.