Nghiên cứu chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh Bo Kẻo, Lào

Tài liệu nghiên cứu Luận văn chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh bo kẻo nước cộng hòa dân chủ nhân dân lào, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Tác giả: Laphothong Souliya
• Người hướng dẫn: PGS.TS Hà Văn Sự
• Trường học: Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh Bo Kẻo nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN CẤP TỈNH
• 1.1. Một số lý luận chung về phát triển kinh tế nông nghiệp
• 1.2. Khái niệm và đặc điểm về kinh tế nông nghiệp. Sự cần thiết và vai trò của phát triển kinh tế nông nghiệp. Các chỉ tiêu đánh giá sự phát triển kinh tế nông nghiệp. Các yếu tố ảnh hưởng sự phát triển kinh tế nông nghiệp. Nội Dung và các công cụ thực hiện chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp trên địa bàn cấp tỉnh
• 1.3. Kinh nghiệm về chính sách kinh tế nông nghiệp của một số địa phương ở nước ngoài, và bài học cho tỉnh Bo Kẻo nước CHDCND Lào trong việc hoàn thiện chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH BO KẺO NƯỚC CHDCND LÀO
• 2.1. Những khái quát về thực trạng phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh Bo Kẻo nước CHDCND Lào
• 2.2. Phân tích thực trạng chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh Bo Kẻo nước CHDCND Lào
• 2.3. Đánh giá chung thực trạng chính sách phát triển kinh tế nông nghệp ở tỉnh Bo Kẻo nước CHDCND Lào thời gian vừa qua
• 3. CHƯƠNG 3: ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP Ở TỈNH BO KẺO NƯỚC CHDCND LÀO ĐẾN NĂM 2020 VÀ NHỮNG NĂM TIẾP THEO (2021-2030)
• 3.1. Mục tiêu và định hướng hoàn thiện chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh Bo Kẻo nước CHDCND Lào đến năm 2020 và những năm tiếp theo
• 3.2. Một số giải pháp hoàn thiện chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp ở tỉnh Bo Kẻo nước CHDCND Lào đến năm 2020 và những năm tiếp theo
• 3.3. Kiến nghị
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Phát triển kinh tế nông nghiệp tại tỉnh Bo Kẻo Lào

Phát triển kinh tế nông nghiệp là một trong những trụ cột chính của nền kinh tế tỉnh Bo Kẻo, Lào. Với 70% dân số tham gia vào lĩnh vực nông nghiệp, ngành này đóng góp 27% vào GDP của tỉnh. Tuy nhiên, sự phát triển của nông nghiệp tại Bo Kẻo vẫn còn nhiều hạn chế, đặc biệt là trong việc áp dụng công nghệ hiện đại và chuyển đổi cơ cấu cây trồng. Chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp đã được triển khai nhưng chưa đạt được hiệu quả như mong đợi, do thiếu nguồn lực và sự phối hợp giữa các bên liên quan.

1.1. Thực trạng phát triển kinh tế nông nghiệp

Thực trạng phát triển kinh tế nông nghiệp tại Bo Kẻo cho thấy sự phụ thuộc lớn vào cây lúa, trong khi các loại cây công nghiệp và cây ăn quả chưa được phát triển tương xứng với tiềm năng. Hệ thống thủy lợi chưa đáp ứng được nhu cầu sản xuất, dẫn đến sản lượng lương thực không ổn định. Đầu tư nông nghiệp còn hạn chế, đặc biệt là trong việc áp dụng công nghệ mới và đào tạo nguồn nhân lực.

1.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển kinh tế nông nghiệp

Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển kinh tế nông nghiệp tại Bo Kẻo bao gồm điều kiện tự nhiên, trình độ dân trí, và sự thiếu hụt cơ sở hạ tầng. Chính sách hỗ trợ từ chính phủ và địa phương chưa đủ mạnh để thúc đẩy sự phát triển bền vững. Ngoài ra, việc khai thác tài nguyên chưa hợp lý cũng gây lãng phí và ảnh hưởng đến môi trường.

II. Chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp tại tỉnh Bo Kẻo

Chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp tại Bo Kẻo đã được triển khai với mục tiêu thúc đẩy sự phát triển toàn diện của ngành nông nghiệp. Các chính sách bao gồm chuyển dịch cơ cấu kinh tế, đầu tư cơ sở hạ tầng, và hỗ trợ tín dụng cho nông dân. Tuy nhiên, hiệu quả của các chính sách này còn hạn chế do thiếu nguồn lực và sự phối hợp giữa các bên liên quan.

2.1. Chính sách chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp

Chính sách chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nhằm giảm sự phụ thuộc vào cây lúa và phát triển các loại cây công nghiệp, cây ăn quả. Tuy nhiên, việc thực hiện chính sách này gặp nhiều khó khăn do thói quen canh tác truyền thống và thiếu kiến thức về kỹ thuật canh tác mới. Hợp tác xã nông nghiệp đã được thành lập nhưng hoạt động chưa hiệu quả.

2.2. Chính sách đầu tư cơ sở hạ tầng nông nghiệp

Chính sách đầu tư cơ sở hạ tầng nông nghiệp tập trung vào việc xây dựng hệ thống thủy lợi và đường giao thông nông thôn. Tuy nhiên, nguồn vốn đầu tư còn hạn chế, dẫn đến tiến độ thực hiện chậm. Đổi mới công nghệ trong nông nghiệp cũng chưa được áp dụng rộng rãi, làm giảm hiệu quả sản xuất.

III. Giải pháp hoàn thiện chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp

Để hoàn thiện chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp tại Bo Kẻo, cần có sự kết hợp giữa các giải pháp về chính sách, đầu tư, và đào tạo nguồn nhân lực. Phát triển bền vững nông nghiệp cần được đặt lên hàng đầu, với sự quan tâm đến việc bảo vệ môi trường và sử dụng hiệu quả tài nguyên.

3.1. Tăng cường đầu tư và hỗ trợ tài chính

Đầu tư nông nghiệp cần được tăng cường, đặc biệt là trong việc xây dựng cơ sở hạ tầng và áp dụng công nghệ mới. Chính sách hỗ trợ tín dụng cần được mở rộng để giúp nông dân tiếp cận nguồn vốn dễ dàng hơn. Ngoài ra, cần có các chính sách khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp.

3.2. Đào tạo và nâng cao năng lực nông dân

Đào tạo nguồn nhân lực là yếu tố then chốt để thúc đẩy sự phát triển của nông nghiệp. Cần tổ chức các khóa đào tạo về kỹ thuật canh tác mới và quản lý sản xuất. Hợp tác xã nông nghiệp cần được củng cố để trở thành đơn vị hỗ trợ hiệu quả cho nông dân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nền kinh tế Lào đã có những bước phát triển đáng kể trong hơn 40 năm qua, với tốc độ tăng trưởng GDP bình quân đạt khoảng 7,5% trong giai đoạn 2015-2016 và thu nhập bình quân đầu người gần 1.800 USD. Tuy nhiên, kinh tế nông nghiệp vẫn chiếm tỷ trọng lớn, khoảng 27% GDP, với 70% lao động tham gia sản xuất nông nghiệp, đặc biệt tại các vùng nông thôn. Tỉnh Bo Kẻo, một trong những tỉnh có tiềm năng phát triển đa dạng kinh tế, bao gồm nông nghiệp, lâm nghiệp, công nghiệp và dịch vụ, đang đối mặt với nhiều thách thức trong phát triển kinh tế nông nghiệp như hạn chế về cơ sở hạ tầng, đất canh tác chưa được sử dụng hiệu quả, sản xuất hàng hóa còn giản đơn và chưa có mô hình sản xuất tối ưu.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc phân tích thực trạng chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp tại tỉnh Bo Kẻo trong giai đoạn 2011-2016, đánh giá hiệu quả các chính sách hiện hành và đề xuất các giải pháp hoàn thiện chính sách đến năm 2020 và những năm tiếp theo. Phạm vi nghiên cứu bao gồm nền kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo, với trọng tâm là các chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp trong khoảng thời gian từ 2011 đến 2016, cùng định hướng phát triển đến năm 2020 và giai đoạn 2021-2030. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế nông nghiệp, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, cải thiện đời sống người dân và đảm bảo an ninh lương thực tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình về phát triển kinh tế nông nghiệp, chính sách công và quản lý nhà nước trong lĩnh vực nông nghiệp. Hai khung lý thuyết chính được áp dụng gồm:

1. Lý thuyết phát triển kinh tế nông nghiệp: Nhấn mạnh vai trò của nông nghiệp trong phát triển kinh tế quốc dân, đặc biệt trong các nước đang phát triển. Lý thuyết này phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển kinh tế nông nghiệp như điều kiện tự nhiên, nguồn nhân lực, cơ sở hạ tầng, vốn đầu tư và công nghệ.

2. Mô hình chu trình chính sách công: Bao gồm các giai đoạn xác định vấn đề, hoạch định, thực thi, kiểm tra và điều chỉnh chính sách. Mô hình này giúp phân tích quá trình xây dựng và thực hiện các chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp tại tỉnh Bo Kẻo.

Các khái niệm chính trong nghiên cứu gồm: kinh tế nông nghiệp (bao gồm trồng trọt, chăn nuôi, lâm nghiệp và thủy sản), chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, và các công cụ thực hiện chính sách như chính sách ruộng đất, tín dụng, thị trường và hỗ trợ kỹ thuật.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp và thứ cấp. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các báo cáo của Cục Thống kê, Bộ Công thương Lào, các tài liệu chính sách và nghiên cứu liên quan đến kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo và Lào. Dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua phỏng vấn các hộ sản xuất, doanh nghiệp và cơ quan nhà nước tại tỉnh Bo Kẻo nhằm đánh giá thực trạng và hiệu quả các chính sách.

Phân tích dữ liệu sử dụng các phương pháp thống kê mô tả, so sánh và tổng hợp nhằm làm rõ các chỉ tiêu phát triển kinh tế nông nghiệp như tốc độ tăng trưởng GDP nông nghiệp, cơ cấu ngành nghề, năng suất lao động và giá trị gia tăng. Cỡ mẫu phỏng vấn được lựa chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích, đảm bảo đại diện cho các nhóm đối tượng chính trong nền kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo. Thời gian nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2011-2016, với định hướng chính sách đến năm 2020 và giai đoạn 2021-2030.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tốc độ tăng trưởng kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo chưa ổn định: Tốc độ tăng trưởng GDP nông nghiệp giai đoạn 2011-2016 dao động, với mức tăng trưởng trung bình khoảng 5-6% mỗi năm, thấp hơn mức tăng trưởng GDP chung của tỉnh. Sản lượng lúa và các cây trồng chính tăng không đều, trong khi chăn nuôi gia súc và gia cầm có xu hướng phát triển tích cực hơn với mức tăng trưởng khoảng 7% mỗi năm.

2. Cơ cấu kinh tế nông nghiệp còn bất hợp lý: Nông nghiệp vẫn chiếm tỷ trọng lớn trong GDP tỉnh, nhưng tỷ trọng cây công nghiệp và cây ăn quả chưa phát triển tương xứng với tiềm năng đất đai và điều kiện tự nhiên. Độc canh cây lúa vẫn chiếm ưu thế, chiếm khoảng 60% diện tích đất nông nghiệp, trong khi đa canh và sản xuất hàng hóa còn hạn chế.

3. Hạn chế về cơ sở hạ tầng và nguồn lực: Hệ thống thủy lợi chưa đáp ứng đủ nhu cầu sản xuất, diện tích đất hoang hóa còn chiếm khoảng 15% tổng diện tích đất nông nghiệp. Nguồn vốn đầu tư cho nông nghiệp còn hạn chế, đặc biệt là vốn tín dụng ưu đãi cho nông dân và doanh nghiệp. Trình độ kỹ thuật và đào tạo nguồn nhân lực chưa đáp ứng yêu cầu phát triển, với tỷ lệ lao động nông nghiệp có trình độ chuyên môn kỹ thuật chỉ khoảng 20%.

4. Hiệu quả thực thi chính sách còn thấp: Các chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp đã được ban hành nhưng chưa thực sự phù hợp với điều kiện thực tế địa phương, dẫn đến hiệu quả chưa cao. Ví dụ, chính sách hỗ trợ vốn và công nghệ chưa tiếp cận được đa số hộ nông dân, tỷ lệ sử dụng vốn tín dụng ưu đãi chỉ đạt khoảng 30% nhu cầu thực tế.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của những hạn chế trên xuất phát từ việc thiếu đồng bộ trong hoạch định và thực thi chính sách, cũng như nguồn lực tài chính và kỹ thuật chưa đủ mạnh. So sánh với kinh nghiệm của các địa phương như Thái Lan và Việt Nam, nơi có chính sách ruộng đất thông thoáng, đầu tư mạnh vào nghiên cứu và phát triển, cũng như hệ thống tín dụng ưu đãi hiệu quả, tỉnh Bo Kẻo còn nhiều điểm cần cải thiện.

Việc sử dụng biểu đồ tăng trưởng GDP nông nghiệp theo năm và bảng phân tích cơ cấu ngành nghề sẽ minh họa rõ nét sự biến động và xu hướng phát triển. Kết quả nghiên cứu cho thấy cần thiết phải hoàn thiện chính sách chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp, tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và cải thiện hệ thống hỗ trợ tài chính.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Hoàn thiện chính sách chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp: Đẩy mạnh chuyển đổi từ nền nông nghiệp độc canh sang đa canh, phát triển các vùng chuyên canh quy mô lớn, tập trung vào các cây trồng có lợi thế cạnh tranh và giá trị xuất khẩu. Mục tiêu tăng tỷ trọng cây công nghiệp và cây ăn quả lên ít nhất 40% diện tích đất nông nghiệp trong vòng 5 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo phối hợp với các cơ quan liên quan.

2. Tăng cường đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng nông nghiệp: Nâng cấp hệ thống thủy lợi, mở rộng diện tích tưới tiêu, phát triển cơ giới hóa và điện khí hóa nông nghiệp. Mục tiêu hoàn thành cải tạo và xây dựng mới ít nhất 70% hệ thống thủy lợi hiện có trong vòng 3 năm. Chủ thể thực hiện: Chính quyền tỉnh, các nhà đầu tư và tổ chức tài chính.

3. Đẩy mạnh đào tạo và phát triển nguồn nhân lực nông nghiệp: Tổ chức các khóa đào tạo kỹ thuật canh tác, quản lý sản xuất kinh doanh cho nông dân và cán bộ hợp tác xã, đặc biệt chú trọng đào tạo cho vùng sâu, vùng xa. Mục tiêu nâng tỷ lệ lao động nông nghiệp có trình độ chuyên môn kỹ thuật lên 50% trong 5 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Giáo dục và Đào tạo, các tổ chức đào tạo nghề.

4. Cải thiện chính sách hỗ trợ vốn và công nghệ: Mở rộng nguồn vốn tín dụng ưu đãi, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào nông nghiệp, hỗ trợ chuyển giao công nghệ mới và kỹ thuật tiên tiến. Mục tiêu tăng tỷ lệ tiếp cận vốn tín dụng ưu đãi lên 70% nhu cầu thực tế trong vòng 3 năm. Chủ thể thực hiện: Ngân hàng Nhà nước, các tổ chức tín dụng và chính quyền địa phương.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước và hoạch định chính sách: Giúp các cơ quan này hiểu rõ thực trạng và hiệu quả các chính sách phát triển kinh tế nông nghiệp tại tỉnh Bo Kẻo, từ đó xây dựng và điều chỉnh chính sách phù hợp hơn.

2. Các nhà nghiên cứu và học giả trong lĩnh vực kinh tế nông nghiệp: Cung cấp cơ sở dữ liệu, phân tích và đánh giá thực tiễn để phục vụ cho các nghiên cứu chuyên sâu về phát triển nông nghiệp và chính sách công.

3. Doanh nghiệp và nhà đầu tư trong lĩnh vực nông nghiệp: Giúp nhận diện các cơ hội và thách thức trong phát triển kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo, từ đó đưa ra các quyết định đầu tư hiệu quả.

4. Hộ nông dân và hợp tác xã nông nghiệp: Cung cấp thông tin về các chính sách hỗ trợ, giúp họ tiếp cận nguồn lực và áp dụng các giải pháp kỹ thuật nhằm nâng cao năng suất và thu nhập.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao phát triển kinh tế nông nghiệp lại quan trọng đối với tỉnh Bo Kẻo?
   Phát triển kinh tế nông nghiệp chiếm tỷ trọng lớn trong GDP và giải quyết việc làm cho khoảng 70% lao động nông thôn, góp phần nâng cao đời sống và đảm bảo an ninh lương thực.

2. Những hạn chế chính trong phát triển kinh tế nông nghiệp tại Bo Kẻo là gì?
   Bao gồm cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, đất canh tác chưa sử dụng hiệu quả, trình độ kỹ thuật thấp và chính sách hỗ trợ chưa phù hợp với thực tế.

3. Chính sách chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp được đề xuất như thế nào?
   Chuyển từ nền nông nghiệp độc canh sang đa canh, phát triển các vùng chuyên canh quy mô lớn, tập trung vào cây trồng có lợi thế cạnh tranh và giá trị xuất khẩu.

4. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả chính sách hỗ trợ vốn và công nghệ?
   Cần mở rộng nguồn vốn tín dụng ưu đãi, khuyến khích doanh nghiệp đầu tư, đồng thời tăng cường chuyển giao công nghệ và đào tạo kỹ thuật cho nông dân.

5. Kinh nghiệm quốc tế nào có thể áp dụng cho Bo Kẻo?
   Kinh nghiệm của Thái Lan và Việt Nam về chính sách ruộng đất thông thoáng, đầu tư nghiên cứu phát triển, và hệ thống tín dụng ưu đãi đã giúp thúc đẩy phát triển kinh tế nông nghiệp hiệu quả.

Kết luận

• Kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo đóng vai trò then chốt trong phát triển kinh tế và giải quyết việc làm cho đa số lao động nông thôn.
• Tốc độ tăng trưởng kinh tế nông nghiệp chưa ổn định, cơ cấu ngành nghề còn bất hợp lý và hiệu quả thực thi chính sách chưa cao.
• Các hạn chế về cơ sở hạ tầng, nguồn lực tài chính và trình độ kỹ thuật là những thách thức lớn cần được giải quyết.
• Đề xuất hoàn thiện chính sách chuyển dịch cơ cấu kinh tế, tăng cường đầu tư cơ sở hạ tầng, đào tạo nguồn nhân lực và cải thiện hỗ trợ vốn, công nghệ.
• Nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học cho các nhà hoạch định chính sách, doanh nghiệp và nông dân nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế nông nghiệp bền vững tại tỉnh Bo Kẻo trong giai đoạn 2021-2030.

Các cơ quan chức năng và nhà nghiên cứu cần phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục theo dõi, đánh giá để điều chỉnh chính sách phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế nông nghiệp tỉnh Bo Kẻo.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I: MỘT SỐ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN KINH TẾ NÔNG NGHIỆP TRÊN ĐỊA BÀN CẤP TỈNH 1.1 Một số lý luận chung về phát triển kinh tế nông nghiệp 1.1 Khái niệm và đặc điểm về kinh tế nông nghiệp 1.1 Khái niệm và các bộ phận cấu thành kinh tế nông nghiệp *Khái niệm nông nghiệp: - Theo Bách khoa toàn thư mở Wikipedia:Nông nghiệp là quá trình sản xuất lương thực, thực phẩm, thức ăn gia súc, tơ, sợi và sản phẩm mong muốn khác bởi trồng trọt những cây trồng chính và chăn nuôi đàn gia súc (nuôi trong nhà). Công việc nông nghiệp cũng được biết đến bởi những người nông dân, trong khi đó các nhà khoa học, những nhà phát minh thì tìm cách cải tiến phương pháp, công nghệ và kỹ thuật để làm tăng năng suất cây trồng và vật nuôi. - Theo Từ điển Tiếng Việt: Nông nghiệp là ngành sản xuất vật chất cơ bản của xã hội, cung cấp sản phẩm trồng trọt và sản phẩm chăn nuôi. Khái niệm này chỉ mới nói đến nông nghiệp theo nghĩa hẹp, chỉ bao gồm hai ngành trồng trọt (cung cấp lương thực) và chăn nuôi (cung cấp thực phẩm).

- Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Lào, định nghĩa nông nghiệp là: Nông nghiệp là một ngành kinh tế quốc dân, một trong những bộ phận chủ yếu của sản xuất vật chất, sản xuất thực phẩm cho nhân dân và nguyên liệu cho công nghiệp. Trong nông nghiệp việc sản xuất sản phẩm không những gắn liền với quá trình kinh tế quốc tế, mà cũng gắn liền với quá trình tự nhiên của tái sản xuất. Muốn kinh doanh nông nghiệp một cách đúng đắn điều quan trọng là hiểu biết và khéo sử dụng các quy luật kinh tế của sự phát triển động vật và thực vật. Nông nghiệp bao gồm hai ngành: ngành trồng trọt và chăn nuôi.

Ngành trồng trọt bao gồm sản xuất ngũ cốc, cây công nghiệp, khoai tây, trồng rau, làm vườn, nghề trồng cỏ. Ngành chăn nuôi bao gồm việc nuôi súc vật lớn có sừng, cừu, lợn, gia cầm. 10 Trong nông nghiệp, ruộng đất là một trong những tư liệu sản xuất chủ yếu. Đặc điểm của ruộng đất với tư cách tư liệu sản xuất là: nếu sử dụng ruộng đất hợp lý thì độ màu mỡ của đất không bị cạn kiệt, mà tăng lên.

Đặc trưng cho nông nghiệp là tính chất thời vụ của những công việc quan trọng nhất về sản xuất, sản phẩm, là sự tách rời khá lớn giữa thời gian sản xuất và thời kỳ làm việc do đặc điểm của sản xuất nông nghiệp tạo nên. + Theo nghĩa rộng. Nông nghiệp là lĩnh vực sản xuất vật chất bao gồm cả nông, lâm và ngư nghiệp. Nông nghiệp là một ngành kinh tế quan trọng trong nền kinh tế, đặc biệt là trong các thế kỷ trước đây khi công nghiệp chưa phát triển.

+ Theo nghĩa hẹp. Nông nghiệp là ngành sản xuất ra của cải vật chất mà con người phải dựa vào quy luật sinh trưởng của cây trồng, vật nuôi để tạo ra sản phẩm như lương thực thực phẩm cho con người và xã hội. Trong bài luận văn này, khái niệm nông nghiệp được sử dụng theo khái niệm nông nghiệp của Lào. * Đặc điểm của kinh tế nông nghiệp: -Khái niệm kinh tế nông nghiệp: Kinh tế nông nghiệp là tổng thể quan hệ sản xuất trong nông nghiệp, biểu hiện bằng những hình thức sở hữu tư liệu sản xuất, những hình thức tiêu dùng các sản phẩm sản xuất ra với những hình thức tổ chức sản xuất, trao đổi, phân phối và cơ chế quản lý tương ứng của Nhà nước đối với toàn bộ nền nông nghiệp.

Nói cách khác, hệ thống kinh tế nông nghiệp là tổng thể các quan hệ kinh tế trong nông nghiệp. Kinh tế nông nghiệp là một ngành kinh tế của nền kinh tế quốc dân có ảnh hưởng đến sự phát triển kinh tế của đất nước. Kinh tế nông nghiệp còn là một bộ môn khoa học nghiên cứu những vấn đề kinh tế của sản xuất nông nghiệp: Mối quan hệ giữa người với người, tác động vào sự vận dụng cụ thể các quy luật kinh tế về sản xuất và phân phối sản phẩm trong nội bộ ngành nông nghiệp. Kinh tế nông nghiệp là tổng hợp các ngành sản xuất gắn liền với các quá trình sinh học, bao gồm nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản, lĩnh vực sản xuất vật chất nhằm đáp ứng những nhu cầu thiết yếu về lương thực thực phẩm cho xã hội.

11 Kinh tế nông nghiệp mang những nét đặc thù của một ngành mà đối tượng sản xuất là những cơ thể sống. Nó gắn bó với các ngành kinh tế khác trên địa bàn nông thôn. Đồng thời nó chịu sự chi phối chung của nền kinh tế quốc dân. Kinh tế nông nghiệp ra đời gắn liền với sự hình thành và phát triển của xã hội loài người.

Cùng với sự phát triển lực lượng sản xuất và phân công lao động xã hội hình thành các ngành sản xuất khác nhau và cho phép tách sản xuất của các nhóm sản phẩm thành những kinh tế sinh vật cụ thể, tương đối độc lập với nhau nhưng lại gắn bó mật thiết với nhau. Vì vậy, có thể hiểu kinh tế nông nghiệp theo nghĩa rộng, nghĩa hẹp: Nông nghiệp theo nghĩa rộng bao gồm cả nông, lâm và ngư nghiệp, theo nghĩa hẹp nó là một ngành trực tiếp trồng trọt lương thực, chăn nuôi. Ở luận văn này nông nghiệp được nghiên cứu và tiếp cận theo nghĩa rộng. - Đặc điểm của kinh tế nông nghiệp: + Sản xuất nông nghiệp được tiến hành trên địa bàn rộng lớn, phức tạp, phụ thuộc vào điều kiện tự nhiên nên mang tính khu vực rõ rệt.

Đặc biệt trên cho thấy ở đâu có đất và lao động thì có thể tiến hành sản xuất nông nghiệp. Thế nhưng ở mỗi vùng, mỗi quốc gia có điều kiện đất đai và thời tiết – khí hậu rất khác nhau, lịch sử hình thành các loại đất, quá trình khai phá và sử dụng các loại đất ở các địa bàn có địa hình khác nhau, ở đó diễn ra các hoạt động nông nghiệp cũng không giống nhau. Điều kiện thời tiết khí hậu với lượng mưa, nhiệt độ, độ ẩm, ánh sáng v.v… trên từng địa bàn gắn rất chặt chẽ với điều kiện hình thành và sử dụng đất. Do điều kiện đất đai khí hậu không giống nhau giữa các vùng đã làm cho nông nghiệp mang tính khu vực rất rõ nét.

+ Đất đai là tư liệu sản xuất chủ yếu không thể thay thế được. Đất đai là điều kiện cần thiết cho tất cả các ngành sản xuất, đặc biệt trong nông nghiệp. Đất đai quyết định đến sự phát triển của nông nghiệp. Đất là tư liệu sản xuất đặc biệt, với các loại tư liệu sản xuất khác trong quá trình xây dựng chúng bị hao mòn, nhưng đối với đất nếu biết sử dụng hợp lý thì đất có thể ngày càng tốt hơn.

Đất đai thể hiện: Vị trí cố định; diện tích không gian bị giới hạn; vừa là tư liệu lao động, vừa là đối tượng lao động, vừa là sản phẩm của tự nhiên, vừa là sản phẩm lao 12 động của con người, vừa là bộ phận của lãnh thổ quốc gia mà Nhà nước là người đại diện quản lý, vừa là kết quả khai phá, cải tạo, bảo vệ của nhiều thế hệ dân tộc, cộng đồng làng xã, dòng họ, gia đình; đất đai, nếu được sử dụng và sử dụng hợp lý thì độ màu mỡ sẽ không ngừng tăng lên, sản phẩm mang lại cho người lao động càng nhiều, thu nhập sẽ càng cao. Đất gắn liền với vị trí địa lý, địa hình. Cho nên mỗi vùng đều có một diện tích đất cố định. Đất gắn chặt với các điều kiện tự nhiên, kinh tế của từng vùng, chịu ảnh hưởng bởi khí hậu, thời tiết của vùng đó.

Tùy vào điệu kiện từng vùng mà có phương thức sản xuất phù hợp. Tính cố định của đất đai gắn liền với điều kiện kinh tế của vùng. Trong nông nghiệp điều đó là điều kiện để quyết định nền sản xuất sản phẩm nào thì thu được lợi nhuận cao. Đối với công nghiệp thì đó là lực lượng lao động của vùng, điều kiện vận chuyển vật tư hàng hóa, thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Đối với xây dựng thì đó là vị trí công trình nhà xưởng, hạ tầng cơ sở. +Đối tượng của sản xuất nông nghiệp là cơ thể sống – cây trồng và vật nuôi. Các loại cây trồng và vật nuôi phát triển theo qui luật sinh học nhất định (sinh trưởng, phát triển và diệt vong). Chúng rất nhạy cảm với yếu tố ngoại cảnh, mọi sự thay đổi về điều kiện thời tiết, khí hậu đều tác động trực tiếp đến phát triển và diệt vọng.

Chúng rất nhạy cảm với yếu tố ngoại cảnh, mọi sự thay đổi về điều kiện thời tiết, khí hậu đều tác động trực tiếp đến sự phát triển của cây trồng, vật nuôi, đến kết quả thu hoạch sản phẩm cuối cùng. Cây trồng và vật nuôi với tư cách là tư liệu sản xuất đặc biệt được sản xuất trong bản thân nông nghiệp bằng cách sử dụng trực tiếp sản phẩm thu được ở chu trình sản xuất trước làm tư liệu sản xuất cho chu trình sản xuất sau. Để chất lượng giống cây trồng và vật nuôi tốt hơn, đòi hỏi phải thường xuyên chọn lọc, bồi dục các giống hiện có, nhập nội những giống tốt, tiến hành lai tạo để tạo ra những giống mới có năng suất cao, chất lượng tốt thích hợp với điều kiện từng vùng và từng địa phương. Trong quá trình sản xuất của nông nghiệp, cây trồng, vật nuôi chỉ phát triển tốt nhất khi có điều kiện tự nhiên, khí hậu, đất, nước, phân bón, môi trường sinh thái phù hợp.

Đây cũng là đặc điểm tạo khả năng sử dụng các giải pháp sinh học trong quá trình phát triển ngành kinh tế nông nghiệp của đất nước. 13 + Sản xuất nông nghiệp mang tính thời vụ cao. Đó là nét đặc thù điển hình nhất của sản xuất nông nghiệp, bởi vì một mặt tiqt sản xuất nông nghiệp là quá trình tái sản xuất kinh tế xoắn xuýt với quá trình tái sản xuất tự nhiên, thời gian hoạt động và thời gian sản xuất xen kẽ vào nhau, song lại không hoàn toàn trùng hợp nhau, sinh ra tính thời vụ cao trong nông nghiệp. Tính thời vụ trong nông nghiệp là vĩnh cửu không thể xoá bỏ được, trong quá trình sản xuất chỉ tìm cách hạn chế nó.

Mặt khác do sự biến thiên về điều kiện thời tiết – khí hậu, mỗi loại cây trồng có sự thích ứng nhất định với điều kiện đó, dẫn đến những mùa vụ khác nhau.