CHƯƠNG 1 LÝ LUẬN CHUNG VE PHÁT TRIEN THỊ TRƯỜNG TIỂU THU SAN PHAM BIA 1.1 BAN CHAT VA VAI TRO CUA VIEC PHAT TRIEN THI TRUONG 1.1 Quan niệm về phát triển thị trường và vai trò của phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp Nguồn gốc của thị trường là do: Chuyên môn hoá sản xuất và phân công lao động xã hội, chuyên môn hoá sản xuất làm cho sản phẩm sản xuất ra ngày càng nhiều khi đó sản phẩm sản xuất ra không tiêu dùng hết sẽ dùng dé mua bán và trao đổi dé lay hàng hoá khác. Phân công lao động xã hội khiến cho một nhóm người chuyên làm ra một loại sản phẩm mà nhu cầu của con người lại nhiều, khi đó họ tìm cách trao đổi với nhau. Ban đầu là trao đổi bằng hiện vật, sau đó khi tiền xuất hiện thì quá trình trao đôi dễ dàng hơn và thị trường hình thành. Có nhiều quan điểm nói về thị trường, nhưng khi nói về thị trường người ta thường nói đến mua và bán, cung và cầu.
Khi người bán và người mua gặp nhau hình thành lên thị trường: "Thị trường là nơi người mua và người bán gặp nhau". Theo quan niệm này thì thị trường là địa điểm đặt mối quan hệ và gặp gỡ giữa cung và cầu, là nơi trao đổi hàng hoá. Theo Marthy: "Thị trường là nhóm khách hàng tiềm năng với những nhu cầu tương đối giống nhau và những người bán đưa ra những sản phẩm và cách thức khác nhau dé thoả mãn nhu cầu đó.1 bên đưới) Như vậy phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm là một quá trình nghiên cứu thị trường xác định nhu cầu của thị trường và dùng các biện pháp để đưa sản phẩm từ nơi sản xuât đên nơi tiêu dùng một cách có hiệu quả. Một doanh nghiệp muốn tồn tại và phát triển thì phải tiêu thụ được sản phẩm do mình tạo ra vì chỉ có tiêu thụ được sản phẩm doanh nghiệp mới có khả năng quay vòng vốn và phát triển.
Do vậy công tác phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm đóng một vai trò hết sức quan trọng đối với doanh nghiệp. Thị trường của doanh nghiệp theo tiêu thức tong quát bao gồm: Thị trường đầu vao và thị trường đầu ra THÀNH PHAN THAM GIA YEU TO CẤU THÀNH THỊ TRUONG Người mua (KH): Hiện tại Cầu HH Tiêm năng Người bán: DN —————— Cung HH ĐTCT Sản phâm—— Gia cả Chất lượng ee Phuong an Sự cạnh tranh Dịch vụ Sơ đồ 1.1 Thành phần tham gia và các yếu tố cầu thành thị trường của doanh nghiệp Thị trường đâu vào: Là thị trường cung cấp đầu vào cho sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp bao gồm thị trường nguyên vật liệu, thị trường lao động, thị trường vốn. Các thị trường này dam bảo nguồn cung đầu vào cho doanh nghiệp. Dé doanh nghiệp có thé sản xuất kinh doanh tốt thì cần phải có thị trường đầu vào mang tính ổn định.
Thị trường dau ra: Là thị trường tiêu thụ sản phẩm do doanh nghiệp sản xuất ra. Thị trường đầu ra quyết định mọi sản xuất kinh donah của doanh nghiệp. Thị trường đầu ra quyết định đến khả năng thành công hay thất bại trong tiêu thụ của doanh nghiệp. Đặc điểm và tính chất của thị trường tiêu thụ là cơ sở để doanh nghiệp hoạch định và tổ chức thực hiện các chiên lược và sách lược cụ thê điêu khiên tiêu thụ sản pham.
Ở đây chúng ta nghiên cứu sâu hơn về thị trường tiêu thụ sản pham của doanh nghiệp vì nó là điều kiện dé phát triển doanh nghiệp. Ngày nay kinh tế thị trường phát triển mở ra cho doanh nghiệp nhiều cơ hội mới, thách thức mới. Do vậy doanh nghiệp cần phát triển thị trường để tìm kiếm cơ hội phát triển cho doanh nghiệp của mình. Phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm ngành Bia- Rượu-NGK là một quá trình nghiên cứu thị trường, xác định nhu cầu thị trường của ngành Bia- Rượu- NGK đồng thời dùng các biện pháp để đưa sản phẩm của mình đến nơi tiêu dùng một cách có hiệu quả.
Đối với ngành Bia- Rượu- NGK cũng không nằm ngoài quy luật trên, việc phát triển thị trường đóng vai trò hết sức quan trọng nó quyết định tới sự phát triển của chính doanh nghiệp.2 Bản chất của phát triển thị trường Phát triển thị trường của doanh nghiệp phải xét trên 3 phương diện: Phát triển những nội dung nào? Phương hướng phát triển ra sao ? Làm gi dé phát triển thị trường ? Bản chất của phát triển thị trường là sự mở rộng mối quan hệ giữa khách hàng và doanh nghiệp. Mối quan hệ khách hàng và doanh nghiệp là mối quan hệ mua bán. Như vậy theo quan niệm này thì phát triển thị trường bao gồm; Phát triển thị trường theo chiều rộng liên quan đến khách hàng và khu vực địa lý. phát triển về sản phẩm, tăng qui mô sản xuất kinh doanh, phát triển địa bàn kinh doanh, tăng số lượng khách hàng của mình hơn nữa.
Vậy phát triển thị trường là phát triển quy mô, đối tượng khách hàng và mở rộng khu vực địa lý. Phát triển thị trường theo chiều sâu liên quan tới đổi mới sản phẩm của doanh nghiệp. Là nâng cao chất lượng, hiệu quả của thị trường thông qua: Thâm nhập sâu vào thị trường hiện tại và mở rộng thị trường, tăng mức tiêu thụ sản phẩm trên thị trường mới, cải tiễn hàng hóa trên thị trường hiện tại nhằm tăng doanh số bán, nâng cao tính cạnh tranh của sản phẩm và tăng lợi nhuận cho doanh nghiệp. Sản phẩm của doanh nghiệp ở đây có thể là sản phẩm vật chất hoặc là sản phẩm dịch vụ.
Doanh nghiệp luôn phải chú ý đến việc nâng cao chất lượng, thay đổi mẫu mã sản phẩm của mình để đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người tiêu dùng. Hay nói một cách khác mở rộng thị trường theo chiều sâu nghĩa là phân đoạn cắt lớp thị trường để thoả mãn nhu cầu muôn hình muôn vẻ của con người, mở rộng theo chiều sâu là thông qua sản phẩm dé thoả mãn từng lớp nhu cầu dé từ đó mở rộng theo vùng địa ly. Đó là vừa tăng số lượng sản phẩm ban ra, vừa tạo nên sự đa dạng về chủng loại sản phẩm của doanh nghiệp trên thị trường. Doanh nghiệp giữ vững, thậm chí tăng số lượng sản pham cũ đã tiêu thụ trên thị trường đó.
Sự đa dạng hoá về chủng loại mặt hàng và nâng cao số lượng bán ra là mở rộng thị trường theo chiều sâu. Kết hợp cả chiều rộng và chiều sâu: thông qua đa dạng hóa kinh doanh. Tóm lại : Mở rộng thị trường theo chiều rộng hay chiều sâu cuối cùng phải dẫn đến mục tiêu cuối cùng là tăng tổng doanh số bán hàng để từ đó doanh nghiệp có thê đạt được lợi nhuận và đầu tư phát triển theo một qui mô lớn hơn. Khi doanh nghiệp mới hình thành và đi vào hoạt động hay ngay cả khi doanh nghiệp đã có chỗ đứng trên thị trường thì đoanh nghiệp vẫn phải luôn phải quan tâm tới công tác phát triển thị trường, từ đó doanh nghiệp càng có cơ hội phát triển hơn nữa.
Như vậy, phát triển thị trường tiêu thụ sản pham là một quá trình mang tính chat lâu dài của bat kỳ một doanh nghiệp nào.3 Vai trò của phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm a. Vai trò của phát triển thị trường tiêu thụ sản phâm là hết sức quan trọng trong sự tồn tại và phát triển của mỗi doanh nghiệp. Sản phẩm làm ra phải được bán trên thị trường hay tiêu thụ được thì doanh nghiệp mới thu hồi được vốn đề thực hiện quá trình sản xuất, tái mở rộng và phát triển. Thị trường vừa là mục tiêu vừa là đối tượng phục vụ của doanh nghiệp.
Thị trường hướng dẫn hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Thị trường sẽ quyết định sự tồn tại của doanh nghiệp. Thị trường là cầu nối giữa sản xuất với tiêu dùng, giữa khách hàng với doanh nghiệp, là nơi kiêm nghiệm tính đúng đắn của chiến lược và kế hoạch kinh doanh của doanh nghiệp. Trong cơ chế thị trường cạnh tranh quyết liệt chỉ những doanh nghiệp nào nâng cao được năng lực cạnh tranh trên thị trường thì mới có thể tồn tại và phát triên được sản xuât kinh doanh.
Chính vì thế việc phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm giúp cho doanh nghiệp quay vòng được vốn. Một khi phát triển được thị trường tiêu thụ sản phẩm nhanh thì vòng quay của vốn sẽ rất nhanh và ngược lại khi tiêu thụ chậm thì vòng quay của vốn sẽ rất chậm. Tiêu thụ nhanh sẽ tiết kiệm được vốn. Trên thực tế khi phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm ngày càng mở rộng thì tiềm lực của doanh nghiệp sẽ ngày càng lớn và có chỗ đứng vững chắc trên thị trường, khi đó sẽ có nhiều người biết đến doanh nghiệp và doanh nghiệp càng được mở rộng dé phát triển vị thé của mình hon nữa, lợi nhuận mà doanh nghiệp đạt được ngày càng lớn, thương hiệu của doanh nghiệp ngày càng mạnh lên, tạo chỗ đứng vững chắc của doanh nghiệp trên thương trường.
Về mặt xã hội doanh nghiệp mở rộng được thị trường tức là mở rộng mối quan hệ xã hội. Khi tiêu thụ ngày càng nhiều sản phâm của doanh nghiệp cũng đồng nghĩa với sản pham của doanh nghiệp đã mang lại càng nhiều lợi ích cho người tiêu dùng và cho xã hội. Có thể nhờ sản phâm của doanh nghiệp mà đời sống của người dân ngày càng được cải thiện và nâng cao hơn. Do vậy việc phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm đã đóng vai trò hết sức quan trọng cho cả doanh nghiệp và xã hội.
Sự cần thiết của phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm Bia-Rượu-NGK Doanh nghiệp không những phải tạo nguồn hàng tốt mà điều quan trọng hơn là phải tiêu thụ sản phẩm. Muốn tiêu thụ được càng nhiều sản phẩm thì doanh nghiệp cần phải làm tốt công tác phát triển thị trường. Doanh nghiệp kinh doanh có một thị trường càng rộng thì mức tiêu thụ càng mạnh, doanh ngiệp cảng thu được nhiều lợi nhuận. Phát triển thị trường là mắt xích quan trọng trong việc lưu thông hàng hoá của doanh nghiệp từ khâu sản xuất đến khâu tiêu dùng.
Quá trình lưu thông hàng hoá của doanh nghiệp được trôi chảy và nhanh chóng là do đã làm tốt công tác phát triển thị trường trước đó. Phát triển thị trường của doanh nghiệp kinh doanh trong lĩnh vực Bia-Rượu-NGK là làm tăng mối quan hệ giữa doanh nghiệp và khách hàng từ đó giúp cho doanh nghiệp thu thập nhanh nhất các thông tin về khách hàng như: Nhu cầu, thị hiếu, tập quán tiêu dùng. Các biện pháp phát triển thị trường thường được sử dụng như sau; Nghiên cứu thị trường dé đưa ra hàng hóa phù hợp với nhu cau tiêu dùng.