lêi më ®Çu Xu thÕ quèc tÕ ho¸ vµ héi nhËp kinh tÕ trªn ph¹m vi toµn cÇu lµ xu thÕ cã tÝnh quy luËt tÊt yÕu. Tr-íc t¸c ®éng cña nã nhiÒu doanh nghiÖp ra ®êi vµ suy vong. §Æc biÖt trong ®iÒu kiÖn nÒn kinh tÕ thÞ tr-êng t¹o ra m«i tr-êng c¹nh tranh hÕt søc gay g¾t buéc c¸c doanh nghiÖp muèn tån t¹i vµ ph¸t triÓn bÒn v÷ng ph¶i ®¸p øng ®-îc nhu cÇu ngµy cµng cao cña thÞ tr-êng, kh«ng nh÷ng s¶n xuÊt ra nh÷ng s¶n phÈm cã chÊt l-îng ngµy cµng cao mµ cßn ph¶i t×m mäi biÖn ph¸p ®Ó h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm. S¶n phÈm cã chÊt l-îng tèt, gi¸ thµnh h¹ sÏ lµ tiÒn ®Ò tÝch cùc gióp doanh nghiÖp ®Èy m¹nh tiªu thô t¨ng nhanh vßng quay vèn vµ ®em l¹i ngµy cµng nhiÒu lîi nhuËn, tõ ®ã t¨ng tÝch luü cho doanh nghiÖp vµ n©ng cao ®êi sèng cho c«ng nh©n viªn.
§Ó ®¹t ®-îc ®iÒu ®ã th× ®iÒu ®Çu tiªn lµ c¸c doanh nghiÖp ph¶i qu¶n lý chÆt chÏ chi phÝ s¶n xuÊt, tÝnh to¸n chÝnh x¸c gi¸ thµnh s¶n phÈm th«ng qua bé phËn kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. Th«ng tin vÒ chi phÝ s¶n xuÊt vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm sÏ gióp cho c¸c nhµ qu¶n lý, l·nh ®¹o doanh nghiÖp ph©n tÝch ®¸nh gi¸ ®-îc t×nh h×nh sö dông lao ®éng, vËt t-, tiÒn vèn cã hiÖu qu¶ hay kh«ng, tiÕt kiÖm hay l·ng phÝ, t×nh h×nh thùc hiÖn kÕ ho¹ch gi¸ thµnh nh- thÕ nµo. Tõ ®ã ®Ò ra c¸c biÖn ph¸p h÷u hiÖu nh»m h¹ thÊp chi phÝ s¶n xuÊt, h¹ gi¸ thµnh s¶n phÈm vµ ®Ò ra c¸c quyÕt ®Þnh phï hîp cho sù ph¸t triÓn kinh doanh vµ yªu cÇu qu¶n trÞ doanh nghiÖp. ChÝnh v× vËy mµ viÖc tæ chøc tèt c«ng t¸c kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm lµ mét yªu cÇu thiÕt yÕu vµ lu«n lµ mét trong nh÷ng vÊn ®Ò thêi sù ®-îc c¸c doanh nghiÖp quan t©m.
Sau mét thêi gian thùc tËp t¹i C«ng ty Tr-êng Thµnh, ®-îc sù h-íng dÉn tËn t×nh cña thÇy gi¸o TS. NguyÔn ThÕ Kh¶i vµ c¸c c« chó trong C«ng ty Tr-êng Thµnh em lùa chän ®Ò tµi: “kÕ to¸n h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p t¹i C«ng ty Tr-êng Thµnh” 1 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Néi dung cña luËn v¨n gåm 3 phÇn: PhÇn I: Lý luËn chung vÒ c«ng t¸c h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm trong c¸c doanh nghiÖp x©y dùng PhÇn II: t×nh h×nh thùc hiÖn c«ng t¸c h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p t¹i C«ng ty Tr-êng Thµnh. PhÇn III: Ph-¬ng ph¸p hoµn thiÖn kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹i C«ng ty Tr-êng Thµnh. Víi thêi gian thùc tËp cßn Ýt cïng víi nh÷ng kiÕn thøc cßn nhiÒu h¹n chÕ, ch¾c ch¾n luËn v¨n cã nhiÒu sai sãt, em rÊt mong ®-îc sù gãp ý cña c¸c thÇy c« vµ nh÷ng ®éc gi¶ quan t©m tíi vÊn ®Ò nµy ®Ó cho luËn v¨n ®-îc ®Çy ®ñ vµ hoµn chØnh h¬n.
2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com PhÇn 1 Lý luËn chung vÒ c«ng t¸c kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm trong ®¬n vÞ kinh doanh x©y dùng c¬ b¶n I. §Æc ®iÓm ho¹t ®éng kinh doanh cña ngµnh x©y dùng c¬ b¶n t¸c ®éng ®Õn c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n. X©y dùng c¬ b¶n lµ ngµnh s¶n xuÊt vËt chÊt quan träng mang tÝnh c«ng nghiÖp nh»m t¹o ra c¬ së vËt chÊt cho nÒn kinh tÕ quèc d©n. Còng nh- c¸c nµnh kh¸c, sau nh÷ng n¨m thùc hiÖn chuyÓn ®æi c¬ chÕ qu¶n lý ngµnh x©y dùng c¬ b¶n ngµy mét thÝch nghi vµ ph¸t triÓn ®-îc §¶ng, nhµ n-íc quan t©m h¬n.
Lµ mét ngµnh s¶n xuÊt vËt chÊt nh-ng s¶n phÈm ngµnh x©y dùng c¬ b¶n l¹i mang nh÷ng ®Æc ®iÓm riªng biÖt so víi s¶n phÈm cña c¸c ngµnh s¶n xuÊt kh¸c. ChÝnh v× vËy mµ tæ chøc hËchto¸n ë doanh nghiÖp kinh doanh x©y l¾p ph¶i dùa trªn nh÷ng ®Æc ®iÓm ®ã. §Æc ®iÓm s¶n phÈm x©y l¾p: - S¶n phÈm x©y l¾p lµ c¸c c«ng tr×nh, vËt kiÕn tróc cã quy m« lín, kÕt cÊu phøc t¹p, mang tÝnh ®¬n chiÕc, thêi gian s¶n xuÊt kÐo dµi vµ ph©n t¸n… Do vËy, tr-íc khi tiÕn hµnh x©y l¾p, s¶n phÈm dù ®Þnh ®Òu ph¶i qua c¸c kh©u tõ dù ¸n ®Õn dù to¸n c«ng tr×nh. Trong suèt qu¸ tr×nh x©y l¾p ph¶i lÊy gi¸ dù to¸n lµm th-íc ®o kÓ c¶ vÒ mÆt gi¸ trÞ lÉn kü thuËt.
- S¶n phÈm x©y l¾p hoµn thµnh kh«ng thÓ nhËp kho mµ ®-îc tiªu thô ngay theo gi¸ dù to¸n hay gi¸ tháa thuËn víi chñ ®Çu t- (gi¸ ®Êu thÇu), do vËy tÝnh to¸n chÊt l-îng hµng hãa cña s¶n phÈm x©y l¾p kh«ng ®-îc thÓ hiÖn râ. - S¶n phÈm x©y l¾p cè ®Þnh t¹i n¬i s¶n xuÊt vµ ph©n bè trªn nhiÒu vïng l·nh thæ, cßn c¸c ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt nh- m¸y mãc, lao ®éng, vËt t-,… ®Òu ph¶i chuyÓn theo ®Þa ®iÓm cña c«ng tr×nh x©y l¾p. ®Æc ®iÓm nµy ®ßi hái c«ng t¸c s¶n xuÊt cã tÝnh l-u ®éng cao vµ thiÕu æn ®Þnh, ®ång thêi g©y nhiÒu khã kh¨n phøc t¹p cho c«ng t¸c qu¶n lý chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm. - Thêi gian sö dông s¶n phÈm l©u dµi ®ßi hái chÊt l-îng c«ng tr×nh ph¶i ®¶m b¶o.
§Æc ®iÓm nµy ®ßi hái c«ng t¸c kÕ to¸n ph¶i ®-îc tæ chøc tèt, cho chÊt l-îng s¶n phÈm ®¹t nh- dù to¸n thiÕt kÕ, t¹o ®iÒu kiÖn cho viÖc bµn giao c«ng tr×nh, ghi nhËn doanh thu vµ håi vèn. 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. §Æc ®iÓm tæ chøc s¶n xuÊt x©y l¾p Ho¹t ®éng x©y l¾p ®-îc diÔn ra diÔn ra d-íi ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt thiÕu tÝnh æn ®Þnh, lu«n biÕn ®æi theo ®Þa ®iÓm vµ giai ®o¹n thi c«ng. Do vËy, doanh nghiÖp cÇn lùa chän ph-¬ng ¸n tæ chøc thi c«ng thÝch hîp (kho¸n thi c«ng …) Chu kú s¶n xuÊt kÐo dµi, do vËy tæ chøc s¶n xuÊt hîp lý, ®Èy nhanh tiÕn ®é thi c«ng lµ ®iÒu kiÖn quan träng ®Ó tr¸nh nh÷ng tæn thÊt rñi ro vµ ø ®äng vèn trong ®Çu t- kinh doanh.
S¶n xuÊt x©y l¾p ph¶i diÔn ra ngoµi trêi nªn chÞu ¶nh h-ëng lín cña ®iÒu kiÖn tù nhiªn. Do vËy, s¶n xuÊt kinh doanh x©y l¾p rÊt dÔ x¶y ra c¸c kho¶n thiÖt h¹i. §Æc ®iÓm c«ng t¸c kÕ to¸n trong ®¬n vÞ kinh doanh x©y l¾p Nh÷ng ®Æc ®iÓm cña s¶n phÈm x©y l¾p, ®Æc ®iÓm tæ chøc s¶n xuÊt x©y l¾p nãi trªn phÇn nµo chi phèi c«ng t¸c kÕ to¸n trong c¸c doanh nghiÖp x©y l¾p nãi chung vµ kÕ to¸n trong chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm nãi riªng. KÕ to¸n chi phÝ nhÊt thiÕt ph¶i ®-îc ph©n tÝch theo tõng kho¶n môc chi phÝ, do ®èi t-îng h¹ch to¸n chi phÝ cã thÓ lµ c¸c h¹ng môc c«ng tr×nh, c¸c giai ®o¹n cña h¹ng môc c«ng tr×nh hoÆc c¸c nhãm c¸c h¹ng môc c«ng tr×nh cô thÓ, nh»m th-êng xuyªn so s¸nh, kiÓm tra viÖc thùc hiÖn dù to¸n chi phÝ.
Qua ®ã xem xÐt nguyªn nh©n v-ît kÕ ho¹ch, hôt dù to¸n vµ ®¸nh gi¸ hiÖu qu¶ kinh doanh. §èi t-îng tÝnh gi¸ thµnh lµ c¸c h¹ng môc c«ng tr×nh hoµn thµnh, c¸c giai ®o¹n c«ng viÖc ®· hoµn thµnh, c¸c khèi l-îng x©y l¾p cã tÝnh dù to¸n riªng ®· hoµn thµnh. tõ ®ã x¸c ®Þnh ph-¬ng ph¸p tÝnh gi¸ trÞ cho thÝch hîp. Ph-¬ng ph¸p tÝnh trùc tiÕp, ph-¬ng ph¸p tæng céng chi phÝ, ph-¬ng ph¸p hÖ sè hoÆc ph-¬ng ph¸p tû lÖ.
§Ó cã thÓ so s¸nh, kiÓm tra chi phÝ, s¶n xuÊt x©y l¾p thùc tÕ ph¸t sinh víi dù to¸n chi phÝ s¶n phÈm x©y l¾p ®· ®-îc lËp th× dù to¸n chi phÝ th-êng ®-îc lËp theo tõng h¹ng môc chi phÝ: Chi phÝ nguyªn vËt liÖu trùc tiÕp, chi phÝ nh©n c«ng trùc tiÕp, chi phÝ s¶n xuÊt chung, chi phÝ m¸y thi c«ng … Tõ nh÷ng ®Æc ®iÓm trªn trong ®¬n vÞ kinh doanh x©y l¾p c«ng t¸c kÕ to¸n võa ph¶i ®¶m b¶o yªu cÇu ph¶n ¶nh chung cña mét ®¬n vÞ s¶n xuÊt lµ ghi chÐp tÝnh to¸n ®Çy ®ñ chi phÝ s¶n xuÊt gi¸ thµnh s¶n phÈm võa thùc hiÖn phï hîp víi ngµnh nghÒ chøc n¨ng cña m×nh cung cÊp th«ng tin vµ sè liÖu chÝnh x¸c phôc vô cho qu¶n lý doanh nghiÖp. 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. C¬ së lý luËn vÒ chi phÝ s¶n xuÊt vµ gi¸ thµnh s¶n phÈm trong ®¬n vÞ kinh doanh x©y dùng c¬ b¶n 1. Chi phÝ s¶n xuÊt trong ®¬n vÞ kinh doanh s¶n xuÊt c¬ b¶n.1- Kh¸i niÖm vµ b¶n chÊt.
Còng nh- c¸c nghµnh s¶n xuÊt vËt chÊt kh¸c, doanh nghiÖp x©y l¾p x©y dùng muèn tiÕn hµnh ho¹t ®éng s¶n xuÊt ra s¶n phÈm x©y l¾p th× tÊt yÕu ph¶i cã ba yÕu tè c¬ b¶n ®ã lµ: - T- liÖu lao ®éng (Nhµ x-ëng, m¸y mãc, thiÕt bÞ vµ nh÷ng tµi s¶n cè ®Þnh kh¸c). - §èi t-îng lao ®éng (nguyªn vËt liÖu, nhiªn liÖu …). - Søc lao ®éng: lao ®éng cña con ng-êi. C¸c yÕu tè nµy tham gia vµo qu¸ tr×nh s¶n xuÊt, h×nh thµnh nªn ba lo¹i chi phÝ t-¬ng øng.
§ã lµ chi phÝ vÒ sö dông t- liÖu lao ®éng, chi phÝ vÒ ®èi t-îng lao ®éng vµ chi phÝ vÒ søc lao ®éng. Trong ®iÒu kiÖn vÒ s¶n xuÊt hµng hãa, c¸c chi phÝ nµy ®-îc biÓu hiÖn d-íi d¹ng gi¸ trÞ gäi lµ chi phÝ s¶n xuÊt. Nh- vËy, chi phÝ s¶n xuÊt cña ®¬n vÞ kinh doanh x©y l¾p x©y dùng c¬ b¶n lµ toµn bé chi phÝ vÒ lao ®éng vµ lao ®éng vËt hãa ph¸t sinh trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt vµ cÊu thµnh nªn gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p. Tuy nhiªn, ®Ó hiÓu ®óng chi phÝ s¶n xuÊt cÇn ph©n biÖt gi÷a chi phÝ vµ chi tiªu.
Chi phÝ lµ kh¸i niÖm cã ph¹m vi réng h¬n chi tiªu. Kh¸i niÖm chi phÝ g¾n liÒn víi kú h¹ch to¸n, lµ nh÷ng chi phÝ vÒ lao ®éng sèng vµ lao ®éng vËt hãa cã liªn quan ®Õn khèi l-îng s¶n xuÊt trong kú chø kh«ng ph¶i mäi kho¶n chi ra trong kú h¹ch to¸n nã kh«ng ®ång nhÊt hoµn toµn víi chØ tiªu. Chi tiªu lµ sù gi¶m ®i ®¬n thuÇn cña c¸c lo¹i vËt t- tµi s¶n, tiÒn vèn cña doanh nghiÖp, bÊt kÓ nã ®-îc dïng vµo môc ®Ých g×. Chi tiªu cã thÓ lµ chi phÝ nÕu nh- khi mua nguyªn vËt liÖu sö dông ngay vµo s¶n xuÊt kinh doanh nh-ng sÏ lµ kh«ng ph¶i lµ chi phÝ nÕu mua vÒ nhËp kho ch-a sö dông ngay trong kú.
Chi phÝ s¶n xuÊt x©y l¾p ph¸t sinh th-êng xuyªn trong suèt qu¸ tr×nh tån t¹i vµ s¶n xuÊt cña doanh nghiÖp nh-ng ®Ó phôc vô cho qu¶n lý vµ h¹ch to¸n, chi phÝ s¶n xuÊt ph¶i ®-îc tÝnh to¸n, tËp hîp theo tõng kú tÝnh to¸n, tËp hîp theo tõng thêi kú hµng th¸ng, hµng quý, hµng n¨m phï hîp víi kú b¸o c¸o.