Chương 1 : Tổng quan nghiên cứu, lý luận và thực tiễn hệ thống quản lý 5S trong các doanh nghiệp. Chương 2 : Phương pháp nghiên cứu Chương 3 : Thực trạng hệ thống quản lý 5S tại công ty TNHH Terumo Việt nam Chương 4 : Định hướng và giải pháp hoàn thiện hệ thống quản lý 5S tại công ty TNHH Terumo Việt nam 5 z CHƢƠNG 1 : TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU, LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN HỆ THỐNG QUẢN LÝ 5S TRONG CÁC DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan nghiên cứu 5S là công cụ quản lý chất lượng du nhập từ Nhật Bản nhưng những năm vừa qua rất nhiều tổ chức đã thực hiện 5S một cách hiệu quả đặc biệt là các doanh nghiệp sản xuất, nơi mà công nhân thường xuyên làm việc với nhiều máy móc thiết bị và cần có một sự đảm bảo về an toàn lao động. 5S còn được áp dụng hoàn thiện hệ thống quản lý đối với các tổ chức đã từng được công nhận áp dụng hệ thống quản lý ISO 9001, ISO14000, KAIZEN 5S là điều kiện cơ bản và quan trọng để thực hiện KAIZEN một cách hiệu quả nhất.
5S với những nguyên lý không quá phức tạp, phù hợp với mọi loại hình doanh nghiệp nên rất thuận tiện khi thực hiện áp dụng. Trong quá trình thực hiện đề tài luận văn này, tôi đã đọc và tìm hiểu những công trình nghiên cứu quan trọng trong và ngoài nước liên quan đến đề tài; phân tích, đánh giá những công trình nghiên cứu đã có và những kết quả nghiên cứu mới nhất liên quan đến đề tài thực hiện này. Trên thế giới, các nghiên cứu về việc áp dụng 5S khá đa dạng và phong phú. Có thể điểm qua những tài liệu như: Brice, Alvord, 2010.
Cambridge, MA: Productivity Press. Lean and Environment Training Modules. Princeton, NJ: Princeton University Press; Bor-Sen Chen, 2014. Synthetic Gene Network: Modeling, Analysis.
Beijing: ISBN 9781466592698; Womack, James, 1991. Machine That Changed The World. Cambridge, MA: Productivity Press. ISBN 978-1-84737-055-6; Yamamoto Masanobu, 1995.
Cambridge, MA: Productivity Press.ISBN 978- 1-56334-4; Daichi, Nikori, 1999. New 5S activities practice manual. Tokyo: Productivity Press.v… Tuy nhiên phần lớn các nghiên cứu này dừng lại ở việc nêu ra nguồn gốc xuất xứ của 5S, nghiên cứu sâu về bản chất nội dung 5S, đưa ra tình hình thực tế hay những kinh nghiệm áp dụng thực tiễn tại một vài những công ty, địa điểm cụ thể một cách khách quan mà không đưa ra 6 z những điểm hạn chế trong việc thực hiện 5S, hay những giải pháp nhằm khắc phục những hạn chế đó. Chính điều này chưa đủ để áp dụng hoàn thiện 5S, nhất là tại Việt Nam, nơi rất cần vai trò quản lý của ban lãnh đạo, sự ý thức của bản thân và sự giáo dục đào tạo nhận thức cho mỗi cá nhân liên quan.
Tại Việt nam, cho đến nay đã có rất nhiều cơ quan, tập thể hay cá nhân quan tâm và đào sâu nghiên cứu về việc thực hiện 5S mà hơn hết là việc hoàn thiện áp dụng 5S. Đã góp phần không nhỏ cho việc đưa 5S vào thực hiện tại doanh nghiệp, giúp ích cho quá trình hoàn thiện 5S, tạo tiền đề hỗ trợ cho nhiều hệ thống quản lý chất lượng tại các doanh nghiệp, cơ sở. Tuy nhiên, bên cạnh đó vẫn còn những hạn chế, thiếu sót từ phía các tác giả, đôi khi kết quả của đề tài đã được thực hiện từ lâu và hiện tại không còn phù hợp và mới mẻ với tình hình hiện tại. Không kể đến các giáo trình, tài liệu tham khảo đang được giảng dạy trong các trường đại học, cao đẳng những công trình khoa học nghiên cứu ở tại các quốc gia khác, tác giả có thể điểm qua một số công trình, đề tài ở nước ta như sau : Nghiên cứu của Trần Thúy Giang, 2007.
Nghiên cứu áp dụng 5S tạo môi trường làm việc hiệu quả các phòng ban chức năng tại công ty cổ phần dịch vụ du lịch đường sắt Hà nội. Luận văn Thạc sĩ, Trường Đại học Kinh tế Hà Nội. Luận văn là sự tổng hợp kết quả thực tập tại công ty dịch vụ du lịch đường sắt Hà nội của học viên Trần Thúy Giang, qua đó trình bày các yếu tố cơ bản để thực hiện thành công 5S tại công ty dịch vụ du lịch đường sắt Hà nội. Luận văn nghiên cứu đã thu thập đầy đủ các thông tin về công ty dịch vụ du lịch đường sắt Hà nội, đưa ra nội dung tổng quan nhưng chi tiết về 5S và các hoạt động 5S đã và đang thực hiện tại công ty dịch vụ du lịch đường sắt Hà nội.
Từ thực trạng đó, đánh giá, nhận định và đưa ra các yếu tố cơ bản để thực hiện thành công 5S. Tác giả đã giúp người đọc nắm rõ các thông tin cần thiết về đối tượng, mục tiêu của đề tài, đồng thời đóng góp không nhỏ vào công cuộc cải thiện những mặt khó khăn tại công ty trong quá trình áp dụng 5S. Nhằm hướng tới một môi trường làm việc hiệu quả tại các phòng ban chức năng thuộc công ty. Tuy đã có những đóng góp không nhỏ cho việc hoàn thiện 5S tại công ty, luận văn vẫn còn tồn đọng những hạn chế nhất định.
Luận văn không có sự 7 z tổng hợp về tình hình nghiên cứu đến thời điểm nghiên cứu của tác giả, bao gồm các nghiên cứu nước ngoài và trong nước. Luận văn chỉ đưa ra những thuận lợi và khó khăn khi áp dụng 5S tại công ty dịch vụ du lịch đường sắt Hà nội mà không chỉ ra những mặt đạt được và mặt hạn chế áp dụng 5S tại công ty trên. Nghiên cứu của Hứa Thị Giang, 2012. Chương trình 5S hỗ trợ hệ thống quản lý chất lượng ISO9000-2000 nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm tại nhà máy sản xuất nhựa Tiền Giang.
Luận văn Thạc sĩ, Trường Đại học Kinh tế Thành phố Hồ Chí Minh. Luận văn là cho biết nội dung tổng quan về nhà máy sản xuất nhựa Tiền Giang, 5S và hệ thống quản lý chất lượng ISO9000-2000. Trình bày thực trạng hệ thống quản lý chất lượng ISO9000-2000 tại nhà máy sản xuất nhựa Tiền Giang. Từ đó đưa ra nhận định về sự cần thiết áp dụng 5S cũng như đưa ra ý kiến của bản thân nhằm hướng tới quá trình áp dụng 5S hiệu quả.
Luận văn nghiên cứu đã thu thập đầy đủ các thông tin về nhà máy sản xuất nhựa Tiền Giang, đưa ra nội dung tổng quan nhưng chi tiết về 5S và hệ thống quản lý chất lượng ISO9000-2000. Từ đó, đưa ra đánh giá, nhận định và những kiến nghị áp dụng 5S có hiệu quả nhằm hỗ trợ cho hệ thống quản lý chất lượng ISO9000-2000. Tác giả đã giúp người đọc nắm rõ các thông tin cần thiết về đối tượng, mục tiêu của đề tài, đồng thời đóng góp không nhỏ vào công cuộc cải thiện những hạn chế trong hệ thống quản lý chất lượng tại công ty. Thông qua áp dụng 5S hướng tới một hệ thống quản lý chất lượng ISO9000-2000 hoàn thiện.
Tuy đã có những đóng góp không nhỏ cho việc hoàn thiện 5S tại công ty, luận văn vẫn còn tồn đọng những hạn chế nhất định .Không có sự tổng hợp về tình hình nghiên cứu đến thời điểm nghiên cứu của tác giả, bao gồm các nghiên cứu nước ngoài và trong nước.Luận văn chỉ đưa ra những kiến nghị áp dụng 5S nhằm hỗ trợ cho hệ thống chất lượng tại nhà máy sản xuất nhựa Tiền Giang. Chỉ mang tính chung chung, chưa đưa ra được nội dung chi tiết, cụ thể thông qua hình ảnh, số liệu, v.v… 8 z Qua quá trình tìm hiểu nội dung các đề tài này, nhận thấy ít có sự tổng hợp kinh nghiệm từ các nước trên thế giới. Việc thực hiện 5S tại các công ty tại Việt nam đã được triển khai nhưng vẫn chưa đặt được mức độ thành công như mong muốn. Như vậy cần thiết có một đề tài nghiên cứu hoàn thiện áp dụng 5S một cách tổng quát với đầy đủ ý nghĩa lý luận và thực tiễn.
Đề tài đi sâu nghiên cứu về cơ sở thực tiễn liên quan đến hoàn thiện áp dụng 5S trong phạm vi cụ thể là công ty TNHH Terumo Việt nam thông qua các bài học kinh nghiệm trên thế giới và trong nước, cùng với việc đánh giá những sự hợp lý cũng như bất cập trong việc áp dụng tại công ty TNHH Terumo Việt nam đưa ra những khuyến nghị, giải pháp cho việc hoàn thiện áp dụng 5S trong thời gian tới 1.2 Cơ sở lý luâ ̣n hê ̣ thố ng quản lý 5S ta ̣i các doanh nghiêp̣ 1.1 Khái niệm và lợi ích của hệ thống quản lý 5S 1.1 Khái niệm hệ thống quản lý 5S Để hiểu về hệ thống quản lý 5S, trước hết cần phải tìm hiểu bản thân 5S là gì? 5S là một triết lý, phương pháp làm việc xuất phát từ nước Nhật, nhằm tạo ra một môi trường làm việc sạch sẽ, ngăn nắp, thuận tiện, giảm thiểu lãng phí và đảm bảo an toàn. 5S là các chữ cái đầ u của các từ tiế ng Nhâ ̣t “SERI” , “SEITON", “SEISO”, “SEIKETSU” và “SHITKESU” đươ ̣c ta ̣ m dich ̣ sang tiế ng Viê ̣t theo đúng thứ tự là “Sàng lọc”, “Sắ p xế p”, “Sa ̣ch se”̃ , “Săn sóc”, và “Sẵn sàng”. Sàng Lọc Săn Sóc Sẵn Sàng Sắp Xếp Sạch sẽ Hình 1.1: Sơ đồ mối quan hệ các yếu tố trong 5S 9 z Để hiểu rõ hơn về 5S, chúng ta nghiên cứu định nghĩa từng “S” trong quy trình 5S. Sàng Lọc (Seiri): 'S' đầu tiên tập trung phân biệt thứ cần thiết và không cần thiết theo tiêu chí xác định trước và loại bỏ những vật không cần thiết trong môi trường làm việc.
Phương pháp nhận thấy hiệu quả nhất trong việc xác định những thứ không cần thiết là đính thẻ đỏ lên đó. Thẻ đỏ dán trên tất cả những vật dụng không cần thiết trong công việc hiện tại của bạn. Những vật này sau đó nên được di dời đến một khu vực tập trung. Qui trình này giúp đánh giá lại những vật được đánh dấu đỏ, thỉnh thoảng những vật dụng đã và sẽ cần dùng đến nên chuyển đến khu vực kho lưu bên ngoài khu vực sản xuất và sắp xếp ngăn nắp hơn; và nên vứt bỏ những thứ không cần dùng đến.
Sàng lọc là cách tuyệt vời giúp tạo không gian nhà xưởng thoáng hơn và loại trừ những vật dụng cũng như các công cụ bị hư, bị hỏng; đồ vật, gá lắp quá hạn và bị pha trộn lẫn lộn; vật phế thải và các nguyên liệu dư thừa. Qui trình sàng lọc còn giúp xác định đúng số lượng với những thứ cần thiết.2: Sàng lọc-Seiri Sắp Xếp (Seiton): là 'S' thứ hai trong 5S, tập trung vào phương pháp lưu giữ hiệu quả.