LỜI MỞ ĐẦU Đối với doanh nghiệp thƣơng mại thì hàng hóa là quan trọng nhất. Do đó việc quản lý hàng hóa phải thật chính xác và chặt chẽ thì doanh nghiệp mới đạt đƣợc kết quả tốt trong kinh doanh, mang lại lợi nhuận cao. Bên cạnh đó doanh nghiệp cần quan tâm đến tất cả các yếu tố đầu vào và tăng cƣờng thúc đẩy các yếu tố đầu ra sao có hiệu quả nhất, với mục đích cuối cùng là đem lại hiệu quả kinh doanh cao nhất cho doanh nghiệp. Từ các nhiệm vụ trên đòi hỏi doanh nghiệp phải tăng cƣờng công tác quản lý là tổ chức tốt công tác hạch toán kế toán trong doanh nghiệp, đặc biệt với doanh nghiệp thƣơng mại.
Chính vì vậy là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực buôn bán hàng hoá, công ty Cổ phần Bình Minh luôn đặt việc tổ chức quản lý hàng hoá lên hàng đầu.Từ khâu tìm kiếm khách hàng, tìm kiếm nguồn hàng, nhập khẩu hàng hoá, dự trữ và bảo quản hàng hoá đến khâu tiêu thụ hàng hoá trong nƣớc đều có xây dựng kế hoạch cụ thể. Chính vì thế sau một thời gian thực tập tại công ty Cổ phần Bình Minh, em đã đi sâu vào tìm hiểu, nghiên cứu tổ chức công tác kế toán hàng hóa tại công ty và đƣợc sự giúp đỡ, chỉ bảo tận tình của các cô, chú, anh chị trong công ty và đặc biệt là phòng kế toán, cùng với sự hƣớng dẫn của Ths. Nguyễn Văn Thụ, em đã chọn đề tài “ Hoàn thiện công tác kế toán hàng hóa tại công ty Cổ phần Bình Minh” cho bài khóa luận của mình. Nội dung bài khóa luận gồm 3 chƣơng: - Chƣơng 1: Những vấn đề cơ bản về công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp thƣơng mại.
- Chƣơng 2: Thực trang công tác kế toán hàng hóa tại Công ty Cổ phần Bình Minh. - Chƣơng 3: Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện công tác kế toán hàng hóa tại Công ty Cổ phần Bình Minh. Sinh viên: Lê Hải Ninh – QT1505K 1 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÕNG CHƢƠNG I NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN HÀNG HÓA TRONG DOANH NGHIỆP THƢƠNG MẠI 1.1 : Những vấn đề chung về công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp thƣơng mại.1 : Sự cần thiết phải tổ chức công tác kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp thƣơng mại: Hàng hóa là đối tƣợng kinh doanh cũng là đối tƣợng lao động của doanh nghiệp thƣơng mại, là đối tƣợng mà doanh nghiệp mua đi bán lại với mục đích kiếm lời. Hàng hóa luôn luôn đa dạng về chủng loại, kích cỡ và giá cả và biến động không ngừng nên doanh nghiệp phải theo dõi tình hình xuất, nhập, tồn về số lƣợng, chất lƣợng và chủng loại.
Do đó kế toán hàng hóa đóng vai trò vô cùng quan trọng trong doanh nghiệp thƣơng mại (DNTM). Kế toán hàng hóa giúp cho doanh nghiệp giảm bớt một cách tối thiểu những rủi ro về mặt quản lý hàng hóa trong doanh nghiệp.Làm giảm thấp nhất những mất mát, hao hụt hàng hóa trong các khâu của quá trình kinh doanh thƣơng mại, từ đó làm tăng lợi nhuận của công ty.2 : Khái niệm, đặc điểm của hàng hóa: +): Khái niện của hàng hóa: Hàng hóa là những vật phẩm các doang nghiệp mua về phục vụ cho nhu cầu sản xuất và tiêu dùng của xã hội. Hàng hóa trong DNTM luôn đa dạng về chủng loại và biến động liên tục nên cần phải theo dõi thƣờng xuyên lƣợng xuất – nhập – tồn về mặt số lƣợng, giá trị và chủng loại. +) Đặc điểm của hàng hóa: Hàng hóa đƣợc biểu hiện trên hai mặt giá trị và số lƣợng.
Số lƣợng của hàng hóa đƣợc xác định bằng đơn vị đo lƣờng phù hợp với tính chất hóa học, lý học của nó nhƣ kg, lít, mét… Nó phản ánh quy mô, đặc điểm sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.Chất lƣợng của hàng hóa đƣợc xác định bằng tỷ Sinh viên: Lê Hải Ninh – QT1505K 2 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÕNG lệ % tốt, xấu, và giá trị phẩm cấp của hàng hóa. Hàng hóa trong DNTM thƣờng đƣợc phân loại các nghành nhƣ sau: + Hàng vật tƣ thiết bị + Hàng công nghệ phẩm tiêu dùng + Hàng lƣơng thực, thực phẩm Tổng hợp tất cả các quá trình thuộc hoạt động mua bán, trao đổi và dự trữ hàng hóa trong doanh nghiệp kinh doanh thƣơng mại đƣợc gọi là lƣu chuyển hàng hóa. Trong lƣu thông, hàng hóa thay đổi quyền sở hữu nhƣng chƣa đƣa vào sử dụng .Khi kết thúc quá trình lƣu thông, hàng hóa mới đƣợc đƣa vào sử dụng để đáp ứng nhu cầu cho tiêu dùng hay sản xuất. Quá trình bán hàng trong doanh nghiệp đƣợc thực hiện theo 2 phƣơng thức: + Bán buôn: bán với số lƣợng lớn.
Hầu nhƣ khi kết thúc quá trình bán thì hàng hóa vẫn chƣa đến tay ngƣời tiêu dùng mà phần lớn vẫn còn trong lĩnh vực lƣu thông. + Bán lẻ: bán trực tiếp cho ngƣời tiêu dùng, và kết thúc quá trình bán hàng thì hàng hóa đã vào lĩnh vực tiêu dùng. Trong các DNTM thì vốn hàng hóa là vốn chủ yếu nhất và nghiệp vụ kinh doanh hàng hóa là nghiệp vụ phát sinh thƣờng xuyên với khối lƣơng công việc lớn. Vì vậy, việc tổ chức lƣu chuyển hàng hóa có ý nghĩa hết sức quan trọng với toàn bộ kế toán trong DNTM.3 : Nhiệm vụ của kế toán hàng hóa trong doanh nghiệp thƣơng mại Trong nền kinh tế thị trƣờng, tổ chức tốt công tác hoàn thiện kế toán hàng hóa đối với DNTM là vô cùng quan trọng.Chính vì thế mà kế toán hàng hóa phải nắm chính xác số liệu, cũng nhƣ chi tiết từng loại hàng hóa và phải đánh giá chính xác tình hình lƣu chuyển hàng hóa của doanh nghiệp.
Để quản lý tốt hàng hóa trong doanh nghiệp ta cần phải thực hiện tốt các nhiệm vụ sau: + Tổ chức ghi chép, phản ánh tổng hợp số liệu về tình hình thu mua, vận chuyển, bảo quản, xuất – nhập – tồn của hàng hóa. +)Kiểm tra, giám sát tình hình thực hiện kế hoạch thu mua hàng hóa về mặt Sinh viên: Lê Hải Ninh – QT1505K 3 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÕNG số lƣợng và chủng loại, giá cả, thời hạn nhằm đảm bảo cung cấp kịp thời cho quá kinh doanh của doanh nghiệp. + Áp dụng đúng đắn các phƣơng pháp về kỹ thuật hạch toán hàng hóa, hƣớng dẫn kiểm tra các bộ phận trong doanh nghiệp thực hiện đầy đủ chế độ hạch toán kế toán. + Tham gia kiểm kê, đánh giá hàng hóa theo chế độ nhà nƣớc quy định.4 : Phân loại và đánh giá giá trị củahàng hóa: 1.1 : Phân loại hàng hóa: Theo tính chất thƣơng phẩm kết hợp với đặc trƣng kỹ thuật thì hàng hóa đƣợc chia theo từng ngành hàng, trong từng ngành hàng bao gồm nhiều nhóm hàng, mỗi nhóm hàng gồm nhiều mặt hàng: -)Phân loại theo các ngành hàng thì hàng hóa đƣợc chia thành: + Hàng kim khí điện máy + Hàng hóa chất dầu mỏ + Hàng xăng dầu + Hàng dệt may, bông vải sợi + Hàng da cao su + Hàng gốm sứ, thủy tinh + Hàng mây, tre đan + Hàng rƣợu bia, thuốc lá -)Phân loại theo nguồn gốc sản xuất thì hàng hóa đƣợc chia thành: + Ngành hàng nông sản + Ngành hàng lâm sản + Ngành hàng thủy sản -)Phân loại theo khâu lƣu thông thì hàng hóa đƣợc chia thành: + Hàng hóa ở khâu bán buôn + Hàng hóa ở khâu bán lẻ -)Phân loại theo phƣơng thức vận động thì hàng hóa đƣợc chia thành: + Hàng hóa chuyển qua kho + Hàng hóa chuyển giao bán thẳng Sinh viên: Lê Hải Ninh – QT1505K 4 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÕNG Việc phân loại và xác định những hàng nào thuộc hàng tồn kho của doanh nghiệp ảnh hƣởng tới việc tính chính xác của hàng tồn kho phản ánh trên bảng cân đối kế toán và ảnh hƣởng tới các chi tiêu trên bảng báo cáo kết quả kinh doanh.
Vì vậy việc phân loại hàng tồn kho là cần thiết và vô cùng quan trọng đối với doanh nghiệp.2 : Đánh giá giá trị của hàng hóa a) Nguyên tắc đánh giá: (1). Trị giá của hàng hóa phải đƣợc đánh giá theo nguyên tắc “giá gốc”. Kế toán phải xác định đƣợc giá gốc của hàng hóa ở từng thời điểm khác nhau. Giá gốc bao gồm: Chi phí thu mua (gồm cả giá mua), chi phí vận chuyển, chi phí chế biến và các chi phí liên quan trực tiếp khác phát sinh để có đƣợc hàng hóa ở thời điểm hiện tại.
Kế toán hàng hóa phải thực hiện đồng thời kế toán chi tiết cả về giá trị lẫn hiện vật. Kế toán phải theo dõi từng thứ, từng loại…theo từng địa điểm sử dụng , luôn phải đảm bảo sự khớp đúng cả về giá trị lẫn hiện vật, giữa thực tế với số liệu trên sổ kế toán, giữa kế toán tổng hợp và kế toán chi tiết. Trong một doanh nghiệp chỉ đƣợc áp dụng một trong hai phƣơng pháp kế toán hàng hóa: Phƣơng pháp kiểm kê định kỳ hoặc phƣơng pháp kê khai thƣờng xuyên. Việc lựa chọn phƣơng pháp nào là tùy thuộc vào tình hình cụ thể của doanh nghiệp nhƣ: đặc điểm, tính chất, số lƣợng chủng loại và yêu cầu công tác quản lý của doanh nghiệp.
Khi thực hiện phải đảm bảo tính nhất quán trong niên độ kế toán. Cuối kỳ kế toán năm, khi giá trị thuần có thể thực hiện của hàng hóa nhỏ hơn giá trị gốc thì phải lập dự phòng giảm giá hàng hóa. Số dự phòng giảm giá đƣợc lập vào quy định theo hiện hành. Giá trị thuần có thể thực hiện đƣợc: là giá bán ƣớc tính của hàng tồn kho trong kỳ sản xuất, kinh doanh bình thƣờng trừ chi phí ƣớc tính cần thiết cho việc hoàn thành hoặc tiêu thụ chúng: Sinh viên: Lê Hải Ninh – QT1505K 5 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP TRƢỜNG ĐHDL HẢI PHÕNG b) Phƣơng pháp tính gía hàng hóa: *)Tính giá hàng hóa nhập kho: -)Đối với hàng hóa mua ngoài: Chi phí Các khoản GGHB Giá thực tế Giá khác liên thuế không và nhập kho = mua + + - quan đƣợc hoàn lại CKTM Giá mua ghi trên hóa đơn: Lá số tiền mà doanh nghiệp phải trả cho ngƣời bán ghi trên hợp đồng hay hóa đơn tùy thuộc vào phƣơng pháp tính thuế GTGT mà doanh nghiệp áp dụng cụ thể là: + Đối với doanh nghiệp tính thuế GTGT theo phƣơng pháp khấu trừ thì giá mua hàng hóa là giá chƣa có thuế GTGTđầu vào.
+Đối với doanh nghiệp tính thuế GTGT theo phƣơng pháp trực tiếp và hàng không chịu thuế GTGTthì giá mua hàng hóa là tổng thanh toán. Các khoản thuế không hoàn lại: Thuế nhập khẩu, thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế GTGT (không khấu trừ).