Cách cải thiện kỹ năng nghe cho sinh viên năm hai ngành tiếng Anh tại HPU

Khóa luận tốt nghiệp hướng dẫn cải thiện kỹ năng nghe cho sinh viên năm hai chuyên ngành tiếng Anh tại HPU, phương pháp hiệu quả và thực tiễn.

• Tác giả: Đào Thị Mai
• Người hướng dẫn: ThS. Bùi Thị Mai Anh
• Trường học: Đại học Dân lập Hải Phòng
• Chuyên ngành: Ngôn ngữ Anh
• Đề tài: Cách cải thiện kỹ năng nghe cho sinh viên năm hai ngành tiếng Anh tại HPU
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hải Phòng

Mục lục chi tiết

• ACKNOWLEDGEMENT
• ABSTRACT
• TABLES OF CONTENTS
• 1. PART I: INTRODUCTION
• 1.1. Rationale of the study
• 1.2. Aims of the study
• 1.3. Scope of the study
• 1.4. Methods of the study
• 1.5. The organization of the study
• 2. PART II: DEVELOPMENT
• 2.1. Chapter I: Literature review
• 2.1.1. Listening skill: An overview
• 2.1.1.1. Definition of listening
• 2.1.1.2. Nature of listening comprehension
• 2.1.1.3. Significance of listening
• 2.1.1.4. Types of listening
• 2.1.2. Difficulties in learning the listening skill
• 2.1.2.1. What problems do students have with listening?
• 2.1.2.1.1. The class atmosphere
• 2.1.2.1.2. Students have problems with different accents
• 2.1.2.1.3. Quality of Recorded Material
• 2.2. Chapter II: The Study
• 2.2.1. The survey questionnaires
• 2.2.1.1. Design of the survey questionnaires
• 2.2.2. Data and analysis
• 2.2.2.1. Students’ attitude toward learning English in general and listening skill in particular (Q1)
• 2.2.2.2. The students' assessment of learning the listening skill (Q2)
• 2.2.2.3. Students’ opinions toward the role of listening skill (Q3)
• 2.2.2.4. Studying on practicing listening skill of students (Q4)
• 2.2.2.5. Difficulties students encounter when listening in class (Q5)
• 2.2.2.6. The factors have influence in English listening skill (Q6)
• 2.2.2.7. Ways to Improve Listening Skills for students English Majors (Q7)
• 2.2.2.8. The kinds of listening text which students expect to practice more (Q8)
• 2.2.2.9. The activities students should do before and while listening class (Q9)
• 2.2.3. Findings and discussion of findings
• 2.2.3.1. Opinions of students about English listening skill
• 2.2.3.2. Current situation in teaching and learning English listening skill
• 2.2.3.3. Suggestions for improving English listening skill
• 2.2.4. Recommendations techniques and tips to learn English listening effectively
• 3. PART III: CONCLUSION
• 3.1. Summary of the study
• 3.2. Limitation of the study
• 3.3. Suggestions for the further study

Tóm tắt

I. Cải thiện kỹ năng nghe

Cải thiện kỹ năng nghe là một trong những mục tiêu chính của nghiên cứu này. Kỹ năng nghe không chỉ là việc tiếp nhận âm thanh mà còn liên quan đến việc hiểu và phản hồi thông điệp một cách chính xác. Nghiên cứu chỉ ra rằng, để tăng cường kỹ năng nghe, sinh viên cần thực hành thường xuyên với các tài liệu nghe đa dạng, từ các bài giảng đến các cuộc hội thoại thực tế. Phương pháp học tập hiệu quả bao gồm việc sử dụng các công cụ hỗ trợ như phim, podcast và các bài nghe có phụ đề.

1.1. Phương pháp học tiếng Anh

Phương pháp học tiếng Anh hiệu quả đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện kỹ năng nghe. Nghiên cứu đề xuất việc kết hợp giữa phương pháp 'top-down' và 'bottom-up' để giúp sinh viên hiểu được cả ngữ cảnh và chi tiết của thông điệp. Việc sử dụng các tài liệu nghe phù hợp với trình độ và sở thích của sinh viên cũng giúp tăng hứng thú và hiệu quả học tập.

1.2. Tài liệu nghe tiếng Anh

Tài liệu nghe tiếng Anh là yếu tố không thể thiếu trong quá trình luyện nghe. Nghiên cứu khuyến nghị sử dụng các nguồn tài liệu đa dạng như sách giáo khoa, bài giảng trực tuyến, và các nguồn nghe từ đời sống thực tế. Việc lựa chọn tài liệu phù hợp với mục tiêu học tập và trình độ của sinh viên giúp tối ưu hóa hiệu quả luyện nghe.

II. Sinh viên năm hai ngành tiếng Anh

Nghiên cứu tập trung vào sinh viên năm hai ngành tiếng Anh tại HPU, nhóm đối tượng đang gặp nhiều khó khăn trong việc phát triển kỹ năng nghe. Các sinh viên này thường gặp phải các vấn đề như không theo kịp tốc độ nói, khó hiểu các giọng địa phương khác nhau, và thiếu tự tin trong giao tiếp. Nghiên cứu đề xuất các giải pháp cụ thể để giúp họ vượt qua những thách thức này.

2.1. Kỹ năng nghe cho sinh viên

Kỹ năng nghe cho sinh viên cần được phát triển thông qua các hoạt động thực hành thường xuyên. Nghiên cứu chỉ ra rằng, việc tham gia các buổi thảo luận nhóm, nghe các bài giảng chuyên ngành, và thực hành nghe với các tài liệu đa dạng giúp sinh viên cải thiện đáng kể khả năng nghe hiểu.

2.2. Thực hành nghe tiếng Anh

Thực hành nghe tiếng Anh là yếu tố then chốt để nâng cao kỹ năng nghe. Nghiên cứu khuyến nghị sinh viên nên dành ít nhất 30 phút mỗi ngày để luyện nghe với các nguồn tài liệu khác nhau. Việc kết hợp giữa nghe chủ động và nghe thụ động cũng giúp sinh viên tiếp cận thông tin một cách toàn diện hơn.

III. Kỹ năng giao tiếp tiếng Anh

Kỹ năng giao tiếp tiếng Anh là mục tiêu cuối cùng mà nghiên cứu hướng đến. Kỹ năng nghe đóng vai trò quan trọng trong việc hình thành khả năng giao tiếp hiệu quả. Nghiên cứu chỉ ra rằng, việc cải thiện kỹ năng nghe không chỉ giúp sinh viên hiểu được thông điệp mà còn giúp họ phản hồi một cách chính xác và tự tin hơn trong các tình huống giao tiếp thực tế.

3.1. Luyện nghe tiếng Anh

Luyện nghe tiếng Anh là bước đầu tiên để phát triển kỹ năng giao tiếp. Nghiên cứu đề xuất các hoạt động như nghe và lặp lại, nghe và ghi chú, và tham gia các buổi thảo luận nhóm để giúp sinh viên nâng cao khả năng nghe hiểu và phản xạ ngôn ngữ.

3.2. Cải thiện khả năng nghe

Cải thiện khả năng nghe là quá trình lâu dài đòi hỏi sự kiên trì và nỗ lực. Nghiên cứu khuyến nghị sinh viên nên đặt mục tiêu cụ thể cho việc luyện nghe, đồng thời thường xuyên đánh giá tiến độ của bản thân để điều chỉnh phương pháp học tập phù hợp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Kỹ năng nghe (Listening skill) giữ vai trò nền tảng trong giao tiếp thực tế và đóng vai trò là phương tiện cung cấp đầu vào ngôn ngữ có thể hiểu được (comprehensible input) – yếu tố then chốt cho toàn bộ tiến trình thụ đắc ngôn ngữ thứ hai. Tuy nhiên, so với các kỹ năng khác, nghe là kỹ năng thụ nhận mang tính thách thức cao do người học không thể chủ động điều chỉnh tốc độ nói của người bản ngữ hay tra cứu tức thời như khi đọc văn bản.

Tại Khoa Ngoại ngữ – Trường Đại học Dân lập Hải Phòng (HPU), phần lớn sinh viên năm thứ hai xuất thân từ các vùng nông thôn phía Bắc, từng tiếp cận chương trình trung học phổ thông nặng về ngữ pháp và thiếu cơ hội rèn luyện thực hành nghe - nói. Khi bước vào môi trường đại học, mặt bằng năng lực nghe của sinh viên còn nhiều hạn chế, dẫn đến tâm lý e ngại và thiếu hứng thú trong các giờ học kỹ năng này.

Từ thực tiễn trên, tác giả Đào Thị Mai đã thực hiện khóa luận tốt nghiệp ngành Ngôn ngữ Anh với đề tài: "How to improve listening skills for second - year english majors at HPU" (Giải pháp nâng cao kỹ năng nghe cho sinh viên năm thứ hai chuyên ngành tiếng Anh tại Trường Đại học Dân lập Hải Phòng), dưới sự hướng dẫn của ThS. Bùi Thị Mai Anh vào năm 2019.

Mục tiêu nghiên cứu của đề tài gồm 3 nội dung:

1. Khảo sát thực trạng học tập kỹ năng nghe tiếng Anh của sinh viên năm thứ hai tại Khoa Ngoại ngữ, Trường Đại học Dân lập Hải Phòng.
2. Xác định các khó khăn và trở ngại phổ biến mà sinh viên gặp phải trong quá trình tiếp nhận và xử lý bài nghe tiếng Anh.
3. Đề xuất các giải pháp sư phạm và kỹ thuật luyện tập khả thi nhằm giúp sinh viên cải thiện năng lực nghe hiểu và bắt kịp tốc độ giao tiếp thực tế.

Tương ứng với các mục tiêu trên, khóa luận giải quyết 3 câu hỏi nghiên cứu:

1. Thực trạng học kỹ năng nghe tiếng Anh của sinh viên năm thứ hai Khoa Ngoại ngữ tại HPU diễn ra như thế nào?
2. Những khó khăn chính mà sinh viên HPU gặp phải khi nghe tiếng Anh là gì?
3. Những giải pháp nào có thể cải thiện kỹ năng nghe cho sinh viên năm thứ hai chuyên ngành tiếng Anh tại HPU?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Các khó khăn, thói quen nghe hiểu và giải pháp nâng cao kỹ năng nghe tiếng Anh.
• Khách thể khảo sát: 43 sinh viên năm thứ hai khóa K21 (độ tuổi 20–22) thuộc Khoa Ngoại ngữ và 6 giảng viên đang trực tiếp giảng dạy tại khoa.
• Phạm vi không gian và thời gian: Nghiên cứu được triển khai tại Khoa Ngoại ngữ, Trường Đại học Dân lập Hải Phòng trong học kỳ II, năm học 2018–2019.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận thiết lập khung lý thuyết dựa trên các công trình nghiên cứu về thụ đắc ngôn ngữ và phương pháp giảng dạy kỹ năng nghe:

• Khái niệm và bản chất của kỹ năng nghe: Khóa luận tổng hợp các định nghĩa học thuật từ Howatt và Dakin (1974), Wolvin và Coakley (1982), Pearson (1983), Hirsch (1986), Bentley và Bacon (1996), Brown (2001) và Scott Shelton (2008). Trong đó, Brown (2001) phân tích nghe là quá trình tâm vận động tiếp nhận sóng âm qua tai và truyền xung thần kinh đến não bộ, bao gồm ba yếu tố cấu thành: người gửi (sender), thông điệp (message) và người nhận (listener). Bản chất quá trình nghe được xem xét dưới hai góc độ: mô hình xử lý từ dưới lên (bottom-up) từ phân biệt âm vị, từ vựng đến ngữ đoạn; và quan điểm ngôn ngữ học chức năng xem ngôn ngữ là công cụ giao tiếp truyền tải ý định người nói.
• Tầm quan trọng của kỹ năng nghe: Dẫn chứng nghiên cứu định lượng của Wilt (1950) chỉ ra rằng con người dành 45% thời gian giao tiếp cho việc nghe (so với 30% nói, 16% đọc, 9% viết); kết quả của Rankin (1928) ghi nhận 70% thời gian thức dùng cho giao tiếp với 3/4 là nghe và nói; cùng lý thuyết đầu vào (Input Hypothesis) của Krashen (1985) và nguyên lý phát triển sự trôi chảy trong nghe trước khi nói của Nord (1980).
• Phân loại kỹ năng nghe: Dựa trên phân loại của Nguyễn Thị Vân Lam và Ngô Đình Phương (2006), gồm nghe ngẫu nhiên (casual listening – nghe không có chủ đích cụ thể) và nghe tập trung (focused listening – nghe có chủ đích để trích xuất thông tin trọng tâm).
• Rào cản nghe hiểu: Tổng hợp các nghiên cứu của Willis (1981) về kỹ năng bổ trợ (enabling skills); Munro và Derwing (1999), Goh (1999) và Gary Buck (2001) về tác động của sự khác biệt ngữ điệu (accents như Indian English); cùng các rào cản ngữ âm học (hiện tượng nối âm liaison, lược bỏ phụ âm cuối vô thanh /t/ trong đuôi -ed).

Phương pháp nghiên cứu:

• Phương pháp kết hợp định lượng và định tính (Mixed Methods): Thu thập dữ liệu định lượng qua bảng hỏi khảo sát và dữ liệu định tính thông qua phỏng vấn sâu.
• Công cụ thu thập dữ liệu:
  1. Phiếu khảo sát sinh viên: Thiết kế gồm 9 câu hỏi khảo sát cấu trúc đóng và mở, phát ra cho 43 sinh viên năm thứ hai khóa K21.
  2. Phiếu khảo sát giảng viên: Thu thập ý kiến của 6 giảng viên Khoa Ngoại ngữ về độ khó và tính chất của môn học.
  3. Phỏng vấn sâu: Thực hiện phỏng vấn trực tiếp với 3 sinh viên đại diện cho 2 lớp khóa K21 nhằm làm rõ nguyên nhân gốc rễ của các rào cản nghe hiểu.
• Phương pháp xử lý số liệu: Thống kê mô tả, tính tỷ lệ phần trăm (%), phân tích dữ liệu dạng bảng và biểu đồ để đối chiếu, so sánh thực trạng.

---

Nội dung chính theo từng chương

Bố cục khóa luận gồm 3 phần chính (Part I: Introduction, Part II: Development, Part III: Conclusion), trong đó phần nội dung phát triển được chia thành 2 chương:

Part I: Introduction (Phần Mở đầu)

Trình bày lý do chọn đề tài, mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu, phạm vi khảo sát, phương pháp luận nghiên cứu và kết cấu tổng thể của khóa luận.

Part II: Development (Phần Nội dung)

Chapter I: Literature review (Tổng quan lý thuyết)

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý luận về kỹ năng nghe trong giảng dạy tiếng Anh như một ngoại ngữ (EFL):

• Khái quát lịch sử nghiên cứu kỹ năng nghe từ thập niên 1970 (Asher, Winitz, Krashen) đến các định nghĩa hiện đại.
• Phân tích bản chất tiếp nhận âm thanh, mô hình dạy nghe bottom-up và tiếp cận giao tiếp chức năng.
• Làm rõ tầm quan trọng sống còn của kỹ năng nghe qua các tỷ lệ thời gian giao tiếp thực tế.
• Phân biệt hai phương thức: nghe ngẫu nhiên và nghe tập trung.
• Phân loại các nhóm khó khăn của người học: rào cản từ bản thân người học (vốn từ, thói quen dịch, ngữ pháp), từ người nói (tốc độ, nối âm, nuốt âm), từ ngữ điệu/phát âm lạ (accents), chất lượng tài liệu ghi âm/thiết bị phát và môi trường lớp học (nhiệt độ, tiếng ồn bên ngoài, sĩ số lớp).

Chapter II: The Study (Nghiên cứu thực trạng và giải pháp)

Chương 2 trình bày toàn bộ kết quả phân tích số liệu khảo sát từ 43 sinh viên K21 và 6 giảng viên tại HPU, đối chiếu với dữ liệu phỏng vấn sâu và đề xuất các giải pháp can thiệp sư phạm.

STT	Nội dung khảo sát	Tiêu chí phân loại / Lựa chọn	Tỷ lệ (%) / Số lượng
Q1	Kỹ năng yêu thích nhất	Nói (Speaking) Nghe (Listening) Đọc (Reading) Viết (Writing)	46% 21% 19% 14%
Q2	Đánh giá độ khó kỹ năng nghe (Sinh viên)	Khó (Difficult) Bình thường (Normal) Rất khó (Very difficult) Dễ (Easy)	56% 26% 16% 2%
Q2*	Đánh giá độ khó kỹ năng nghe (Giảng viên, n=6)	Rất khó (Very difficult) Rất thú vị (Very interesting) Rất khó nhưng thú vị	50% (3 GV) 34% (2 GV) 16% (1 GV)
Q3	Nhận thức về tầm quan trọng của kỹ năng nghe	Rất quan trọng (Very important) Quan trọng (Important) Không quan trọng lắm (Not very important)	86% 12% 2%
Q4	Tần suất tự luyện nghe ở nhà	Thỉnh thoảng (Sometimes) Thường xuyên (Frequently) Không bao giờ (Never)	29 SV (67.4%) 12 SV (27.9%) 2 SV (4.7%)
Q4*	Thời lượng tự luyện nghe mỗi ngày	30 phút 15 phút 1 giờ Không ổn định (theo tâm trạng)	39% 26% 21% 14%
Q5	Khó khăn khi nghe trên lớp	Bài học khó Chất lượng âm thanh/đài phát kém Chưa quen giọng người bản xứ Chán nản với tiết học nghe Nguyên nhân khác (từ vựng yếu, tốc độ nhanh, lười...)	15 SV 11 SV 9 SV 3 SV 5 SV
Q6	Yếu tố chủ quan ảnh hưởng khi nghe	Cố nghe từng từ dẫn đến không bắt kịp tốc độ Phải nghe trên 3 lần mới hiểu nội dung Biết chú ý lắng nghe các từ mang trọng âm Mệt mỏi, mất tập trung khi nghe quá 3 lần	40% 35% 21% 4%
Q7	Phương thức kỳ vọng để cải thiện kỹ năng nghe	Học trực tuyến qua Internet (Learning online) Luyện phát âm chuẩn (Pronunciation) Giao tiếp với người bản xứ Luyện nghe tiếng Anh hàng ngày	44% 20% 18% 16%
Q8	Thể loại bài nghe mong muốn luyện tập thêm	Hội thoại, phỏng vấn (Dialogues/interviews) Phim ảnh, mẩu chuyện (Films/stories) Bài hát tiếng Anh (Songs) Tin tức, bài phát biểu, bài giảng (News/speeches)	66% thích nhất 38% thích, 14% thích nhất 34% không thích, 16% thích nhất 46% không thích, 4% thích nhất
Q9	Hoạt động trước khi nghe (Pre-listening)	Được dạy từ mới + dự đoán nội dung Chỉ học từ mới liên quan Chỉ dự đoán nội dung bài nghe Không làm hoạt động chuẩn bị nào	68% 16% 12% 4%
Q9*	Hoạt động trong khi nghe (While-listening)	Vừa nghe vừa ghi chép tóm tắt (Take notes) Vừa nghe vừa trả lời câu hỏi Chỉ tập trung nghe, không ghi chép	60% 20% 16%

Dựa trên số liệu phân tích, tác giả đề xuất quy trình giảng dạy nghe trên lớp theo mô hình 3 giai đoạn:

• Giai đoạn trước khi nghe (Pre-listening): Kích hoạt kiến thức nền (schema), giới thiệu từ vựng mang tính chìa khóa, định hướng ngữ cảnh và hướng dẫn người học dự đoán nội dung văn bản nghe thông qua tiêu đề, hình ảnh minh họa hoặc câu hỏi gợi mở.
• Giai đoạn trong khi nghe (While-listening): Giảng viên sử dụng các câu hỏi kiểm tra độ hiểu tổng quát (global comprehension questions) trước khi đi vào chi tiết; cung cấp phiếu bài tập (worksheets) định hướng để sinh viên ghi chú thông tin chính (note-taking), nhận diện từ khóa mang trọng âm thay vì cố nghe từng từ đơn lẻ.
• Giai đoạn sau khi nghe (Post-listening): Tận dụng ngữ liệu nghe để phát triển kỹ năng sản sinh ngôn ngữ thông qua 3 hoạt động cốt lõi: Tóm tắt văn bản viết (Summarizing), Kể lại câu chuyện bằng lời (Recalling the story), và Đóng vai theo tình huống (Role play).

Đối với việc tự rèn luyện ngoài giờ lên lớp, tác giả khuyến nghị sinh viên dành từ 5 đến 10 phút hoặc nhiều hơn mỗi ngày để nghe các bản tin ngắn từ đài VOA, xem các kênh phim nói tiếng Anh như HBO, CINEMAX để làm quen với ngữ điệu tự nhiên, tuyệt đối tránh thói quen dịch nhẩm từng từ sang tiếng mẹ đẻ và mở rộng vốn hiểu biết văn hóa xã hội của các quốc gia nói tiếng Anh.

Part III: Conclusion (Phần Kết luận)

Tổng kết lại các kết quả cốt lõi của đề tài, nêu bật tính cấp thiết của việc đổi mới phương pháp dạy - học nghe, đồng thời trình bày các mặt hạn chế và đề xuất phương hướng phát triển cho các nghiên cứu tiếp theo.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính

• Xác định được thực trạng học nghe tại HPU: Dù 86% sinh viên nhận thức kỹ năng nghe giữ vai trò rất quan trọng, có tới 72% sinh viên (56% khó + 16% rất khó) và 50% giảng viên nhận định nghe là môn học rất khó khăn.
• Khảo sát chỉ ra lỗ hổng trong tự học: 67.4% sinh viên chỉ thỉnh thoảng luyện nghe ở nhà, trong đó 39% chỉ dành khoảng 30 phút/ngày và 14% học hoàn toàn ngẫu hứng theo tâm trạng.
• Nhận diện các nguyên nhân cốt lõi gây cản trở nghe hiểu: 40% sinh viên duy trì thói quen nghe vi mô (cố bắt từng từ đơn lẻ), 35% cần nghe trên 3 lần mới hiểu, 11 sinh viên gặp khó khăn do chất lượng thiết bị âm thanh/băng đĩa kém, và 9 sinh viên bị ngợp trước ngữ điệu của người bản xứ.
• Xác định thị hiếu ngữ liệu: 66% sinh viên hứng thú nhất với ngữ cảnh hội thoại, phỏng vấn đời thực (dialogues), trong khi các bài giảng/bài phát biểu mang tính học thuật cao (speeches/lectures) gây cảm giác chán nản cho 46% người học.

Giải pháp và kiến nghị

• Về mặt sư phạm: Chuẩn hóa quy trình dạy nghe 3 giai đoạn (Pre - While - Post listening), lồng ghép các hoạt động tương tác nhóm (đóng vai, tóm tắt, kể chuyện) để biến bài nghe thành dữ liệu đầu vào cho kỹ năng nói và viết.
• Về mặt kỹ thuật tự học: Khắc phục thói quen dịch sang tiếng Việt, rèn luyện kỹ năng nghe bắt từ khóa trọng âm, tận dụng nguồn tài nguyên trực tuyến (chiếm 44% nguyện vọng sinh viên), nghe tin tức VOA và xem phim có phụ đề tiếng Anh.
• Về mặt cơ sở vật chất: Nhà trường và khoa cần nâng cấp thiết bị loa đài, chất lượng đĩa CD nhằm giảm thiểu ảnh hưởng của tiếng ồn và chất lượng âm thanh kém trong phòng học.

Đóng góp của đề tài

Khóa luận đã cung cấp một bức tranh khảo sát thực nghiệm chi tiết về rào cản tâm lý, thói quen học tập và điều kiện cơ sở vật chất tác động đến việc tiếp thu kỹ năng nghe của sinh viên chuyên ngành Ngôn ngữ Anh tại một trường đại học ngoài công lập, từ đó xây dựng các định hướng can thiệp sư phạm sát với thực tế giảng dạy tại đơn vị.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự nhìn nhận các hạn chế sau:

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Do giới hạn về mặt thời gian và kinh nghiệm nghiên cứu, tác giả chưa thực hiện được phương pháp dự giờ, quan sát lớp học thực tế (classroom observation) để thu thập thêm dữ liệu đối chiếu khách quan.
• Quy mô mẫu và phạm vi khảo sát: Nghiên cứu mới chỉ tập trung vào 43 sinh viên năm thứ hai khóa K21 tại Khoa Ngoại ngữ HPU, chưa mở rộng ra các khóa học khác hoặc các trường đại học lân cận, do đó tính khái quát hóa cho toàn bộ sinh viên chuyên ngữ còn ở mức giới hạn.
• Giải pháp: Các kỹ thuật và giải pháp đề xuất mới dừng lại ở việc tổng hợp từ các nguồn tài liệu tin cậy chọn lọc, chưa bao quát toàn diện tất cả các khía cạnh can thiệp chuyên sâu.

Hướng nghiên cứu tiếp theo: Tác giả đề xuất các nghiên cứu sau này cần mở rộng quy mô mẫu khảo sát (tăng số lượng sinh viên tham gia từ nhiều khóa khác nhau) và phối hợp đồng bộ giữa bảng hỏi, phỏng vấn sâu với quan sát trực tiếp lớp học (observation) nhằm gia tăng độ tin cậy và giá trị khoa học cho các kết luận.

---

Giá trị tham khảo

Khóa luận là nguồn tài liệu hữu ích cho:

• Sinh viên chuyên ngành Ngôn ngữ Anh và Sư phạm tiếng Anh: Có thể tham khảo phần phân tích các rào cản ngữ âm (nối âm, âm cuối vô thanh, trọng âm câu) và các mẹo tự luyện nghe tại nhà qua nguồn tin tức trực tuyến, phim ảnh để điều chỉnh thói quen nghe vi mô sang nghe hiểu ý chính.
• Giảng viên giảng dạy kỹ năng Nghe - Nói: Tham khảo quy trình thiết kế bài giảng 3 bước (Pre-listening, While-listening, Post-listening) với các dạng bài tập thực hành tương tác như đóng vai (role play), ghi chú (note-taking), tóm tắt ngữ liệu để nâng cao hiệu quả tiết dạy.
• Người làm nghiên cứu phương pháp giảng dạy (ELT/TESOL): Cung cấp khung tham chiếu về thiết kế bảng hỏi khảo sát thái độ, thói quen và rào cản học ngoại ngữ trong môi trường đại học tại Việt Nam.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Sinh viên năm thứ hai Khoa Ngoại ngữ HPU đánh giá mức độ khó của kỹ năng nghe tiếng Anh như thế nào?
Theo kết quả khảo sát tại Biểu đồ 2, có tới 56% sinh viên đánh giá kỹ năng nghe là "Khó" (Difficult) và 16% đánh giá "Rất khó" (Very difficult). Tỷ lệ sinh viên cảm thấy kỹ năng này ở mức "Bình thường" (Normal) là 26% và chỉ có duy nhất 2% sinh viên cho rằng việc học nghe là "Dễ" (Easy).

2. Thói quen chủ quan nào gây cản trở lớn nhất đến tốc độ nghe hiểu của người học theo thống kê?
Theo Biểu đồ 5, thói quen cố gắng nghe và hiểu từng từ một (try to listen to every word) là rào cản lớn nhất, chiếm 40% câu trả lời của sinh viên. Thói quen này khiến người học không thể bắt kịp tốc độ nói tự nhiên của người bản xứ và nhanh chóng bị quá tải thông tin.

3. Tần suất và thời lượng tự luyện nghe ở nhà của sinh viên K21 HPU phân bổ ra sao?
Theo Bảng 2 và Biểu đồ 4, phần lớn sinh viên (29/43 sinh viên, tương đương 67.4%) chỉ "thỉnh thoảng" luyện nghe ở nhà; 12 sinh viên (27.9%) luyện thường xuyên và 2 sinh viên (4.7%) không bao giờ luyện. Về thời lượng mỗi ngày: 39% dành 30 phút, 26% dành 15 phút, 21% dành 1 giờ, và 14% nghe không ổn định tùy thuộc vào tâm trạng.

4. Khóa luận đề xuất quy trình dạy nghe trên lớp gồm những giai đoạn nào?
Khóa luận đề xuất quy trình 3 giai đoạn: Giai đoạn Trước khi nghe (Pre-listening - dạy từ mới then chốt, dự đoán nội dung); Giai đoạn Trong khi nghe (While-listening - trả lời câu hỏi tổng quát, vừa nghe vừa ghi chép thông tin chính); và Giai đoạn Sau khi nghe (Post-listening - phát triển ngôn ngữ qua tóm tắt viết, kể lại câu chuyện và đóng vai nhân vật).

5. Thể loại tài liệu nghe nào được sinh viên yêu thích nhất và thể loại nào gây cảm giác chán nản nhất?
Theo kết quả tại Biểu đồ 7, thể loại Hội thoại/Phỏng vấn (Dialogues/conversations/interviews) được sinh viên yêu thích nhất với 66% bình chọn là thể loại yêu thích nhất (Most favorite). Ngược lại, thể loại Tin tức/Bài phát biểu/Bài giảng (News, speeches or lectures) là thể loại gây cảm giác chán nản nhiều nhất với 46% sinh viên chọn không hứng thú (Uninterested).

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Đào Thị Mai đã phân tích toàn diện thực trạng học tập kỹ năng nghe của sinh viên năm thứ hai chuyên ngành Ngôn ngữ Anh tại Trường Đại học Dân lập Hải Phòng thông qua phương pháp khảo sát kết hợp định lượng và định tính. Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra những điểm nghẽn chính về thói quen nghe vi mô từng từ, áp lực ngữ điệu bản xứ và hạn chế của trang thiết bị phòng học. Trên cơ sở đó, tác giả đã đề xuất hệ thống giải pháp sư phạm theo mô hình 3 giai đoạn cùng các hướng dẫn tự rèn luyện thiết thực, mang lại giá trị tham khảo cụ thể cho sinh viên và giảng viên trong công tác nâng cao chất lượng dạy và học kỹ năng nghe tiếng Anh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP HẢI PHÒNG ------------------------------------- ISO 9001 : 2015 KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP NGÀNH: NGÔN NGỮ ANH Sinh viên : ĐÀO THỊ MAI Giảng viên hướng dẫn : ThS. BÙI THỊ MAI ANH HẢI PHÒNG - 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP HẢI PHÒNG ------------------------------------- HOW TO IMPROVE LISTENING SKILLS FOR SECOND - YEAR ENGLISH MAJORS AT HPU KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP ĐẠI HỌC HỆ CHÍNH QUY NGÀNH: NGÔN NGỮ ANH Sinh viên : ĐÀO THỊ MAI Giảng viên hướng dẫn : ThS. BÙI THỊ MAI ANH HẢI PHÒNG – 2019 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC DÂN LẬP HẢI PHÒNG -------------------------------------- NHIỆM VỤ ĐỀ TÀI TỐT NGHIỆP Sinh viên: Đào Thị Mai Mã SV: 1412401122 Lớp: NA1802 Ngành: Ngôn ngữ Anh Tên đề tài: How to improve listening skills for second - year english majors at HPU NHIỆM VỤ ĐỀ TÀI 1. Nội dung và các yêu cầu cần giải quyết trong nhiệm vụ đề tài tốt nghiệp (về lý luận, thực tiễn, các số liệu cần tính toán và các bản vẽ).

Các số liệu cần thiết để thiết kế, tính toán. Địa điểm thực tập tốt nghiệp. ……………………………………………………………………………… CÁN BỘ HƯỚNG DẪN ĐỀ TÀI TỐT NGHIỆP Người hướng dẫn thứ nhất: Họ và tên: Bùi Thị Mai Anh Học hàm, học vị: Thạc sĩ Cơ quan công tác: Trường Đại học Dân Lập Hải Phòng Nội dung hướng dẫn: How to improve listening skills for second - year english majors at HPU Người hướng dẫn thứ hai: Họ và tên:. Học hàm, học vị:.

Nội dung hướng dẫn:. Đề tài tốt nghiệp được giao ngày … tháng …. Yêu cầu phải hoàn thành xong trước ngày …. năm …… Đã nhận nhiệm vụ ĐTTN Đã giao nhiệm vụ ĐTTN Sinh viên Người hướng dẫn Đào Thị Mai ThS.

Bùi Thị Mai Anh Hải Phòng, ngày. năm 2019 Hiệu trưởng GS.NGƯT Trần Hữu Nghị CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc PHIẾU NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN HƯỚNG DẪN TỐT NGHIỆP Họ và tên giảng viên: BÙI THỊ MAI ANH Đơn vị công tác: KHOA NGOẠI NGỮ Họ và tên sinh viên: ĐÀO THỊ MAI Chuyên ngành: Tiếng Anh Nội dung hướng dẫn: How to improve listening skills for second - year english majors at HPU 1. Tinh thần thái độ của sinh viên trong quá trình làm đề tài tốt nghiệp. Đánh giá chất lượng của đồ án/khóa luận (so với nội dung yêu cầu đã đề ra trong nhiệm vụ Đ.N trên các mặt lý luận, thực tiễn, tính toán số liệu…).

Ý kiến của giảng viên hướng dẫn tốt nghiệp Được bảo vệ Không được bảo vệ Điểm hướng dẫn Hải Phòng, ngày … tháng … năm. Giảng viên hướng dẫn (Ký và ghi rõ họ tên) QC20-18 CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc PHIẾU NHẬN XÉT CỦA GIẢNG VIÊN CHẤM PHẢN BIỆN Họ và tên giảng viên:. Họ và tên sinh viên: ĐÀO THỊ MAI Chuyên ngành: Tiếng Anh Nội dung hướng dẫn: How to improve listening skills for second - year english majors at HPU 1. Phần nhận xét của giáo viên chấm phản biện.

Những mặt còn hạn chế. Ý kiến của giảng viên chấm phản biện Được bảo vệ Không được bảo vệ Điểm hướng dẫn Hải Phòng, ngày … tháng … năm. Giảng viên chấm phản biện (Ký và ghi rõ họ tên) QC20-19 ACKNOWLEDGEMENT To fulfill this assignment, I have received a lot of help from supervisors, family and friends. First of all, I would like to show my sincere thank to my supervisor Mrs Bui Thi Mai Anh, M.A who supports me with useful advice, valuable guide to finish this study.

Second, my thanks also go to other teachers of Foreign Laguage Department, HaiPhong Private University for their valuable lectures and instructions during the four years, which help me much in completing my research. Next, special thanks send to all the second year students of English majors at HPU for their enthusiasm in finishing the survey questionnaires and interview questions. Finally, I am grateful for my family and friends who have always been beside and encourage me during the time I carried out this study. i ABSTRACT Listening skill is one of the most necessary skills to communicate in the real life.

In learning a foreign language, it is more and more important to learn this skill. Everybody knows that to listen to a message is not as simple as hearing it, so the listener has to understand the message and respond in the right manner. The thesis will study how to improve Listening Skills for second year English Majors. Therefore, I applied the qualitative and quantitative methods to do the research.

So the collecting data instruments like questionnaires, interviews were used to do the study. The results of the research will help improve listening skills for English Majors. More importantly, the study helps me find out the causes of those difficulties so that I can work out the right solutions to the problems. With the hope of improving students’ listening competence, I have tried my best to do this thesis by my own experiences and knowledge in English teaching methodology.

ii TABLES OF CONTENTS ACKNOWLEDGEMENT. ii TABLES OF CONTENTS. iii PART I: INTRODUCTION .1 Rationale of the study .2 Aims of the study .4 Scope of the study .5 Methods of the study .6 The organization of the study. 3 PART II: DEVELOPMENT.

4 Chapter I: Literature review .1 Listening skill: An overview .1 Definition of listening.2 Nature of listening comprehension .3 Significance of listening .4 Types of listening .2 Difficulties in learning the listening skill .1 What problems do students have with listening ? .1 The class atmosphere .2 Studens have problems with different accents .3 Quality of Recorded Material. 11 Chapter II: The Study .2 The survey questionnaires .2 Design of the survey questionnaires .3 Data and analysis .1 Students’ attitude toward learning English in general and listening skill in particular (Q1) .2 The students' assessment of learning the listening skill (Q2).3 Students’ opinions toward the role of listening skill (Q3) .4 Studying on practicing listening skill of students (Q4) .5 Difficulties students encounter when listening in class (Q5) .1 The factors have influence in English listening skill (Q6) .6 Ways to Improve Listening Skills for students English Majors (Q7) .7 The kinds of listening text which students expect to practice more (Q8) .8 The activities students should do before and while listening class (Q9) .4 Findings and discussion of findings .1 Opinions of students about English listening skill. Current situation in teaching and learning English listening skill. Suggestions for improving English listening skill.5 Recommendations techniques and tips to learn English listening effectively .31 PART III: CONCLUSION .1 Summary of the study .2 Limitation of the study .3 Suggestions for the further study .38 iv PART I: INTRODUCTION 1.1 Rationale of the study Nowadays, listening plays a vital role in daily lives.

People listen for different purposes such as entertainment, academic purposes or obtaining necessary information. Of the four language skills-Listening, Speaking, Reading, and Writing-that all language learners are supposed to acquire, Listening is believed to be the most challenging due to the complex and subtle nature of listening comprehension in a second or foreign language. As a researcher, I would like to present “How to Improve Listening Skills for Second Year English Majors at HPU ” for several reasons. First of all, listening is the most important skill in communication in the real life.

Moreover, in learning a language, listening is a useful means of providing students with comprehensible input, which is an essential component of the whole language learning proces. Therefore, I would like to do this research to help students pay more attention to listening skill. Secondly, learning listening skill is the most difficult in learning a foreign language. Listening, like reading, is a receptive skill but it is often the most daunting for students.

When reading, a reader usually has more opportunities to refer back to the text to clarify understanding, which a listener can not do in most listening contexts such as TV programs, meetings, discussion, lectures or conversations. That is the reason I would like to out some suggestion so as to help teachers motivate their students to study listening skill more excited and better. After studying at the Faculty of Foreign Languages, Hai Phong Private University (HPU), for nearly four years, I realize that the second-year students of English major still have many difficulties in their listening skill. In the hope of finding out the solutions learning listening , a study : “How to Improve Listening Skills for Second Year English Majors at HPU” has been conducted because of all above mentioned reason.2 Aims of the study The study is done with the following aims: Firstly, the study is carried out in order to survey the real state of learning English listening skill in HPU so that I could work out the solutions.

Secondly, most students find it difficult to learn listening skill so I would like to find the common difficulties that the students face when they English listening skill at HPU. Finally, because of the difficulties, many students are not interested in learning and practicing this skill in class, therefore the study would like to suggest some possible solutions to improves listening skill. These solutions also aim to help the students catch up with the speed of a normal conversation in the real life so that they can improve their communication competence. What are the real situations of learning English listening skill for the second- year students in Faculty of Foreign Languages at HPU? 2.

What are the difficulties of listening to English at HPU? 3. What are solutions to improve listening skills for the second-year students in Faculty of Foreign Languages at HPU ? 1.4 Scope of the study The study is about learning listening skill for second-year students in Foreign Languages faculty at HPU. Because of the limitations of time and knowledge, the shortage of reference materials, this study can not cover the whole issue of listening skill. It only focus on solutions help students improves listening skill.

Moreover, the study could not touch upon all the students at HPU. It is confined to the second-year students in English faculty at HPU only.5 Methods of the study The study will be conducted using quantitative and qualitative methods. The study includes survey questionnaires for both teachers and students, interview questions for students only of K21 at the HPU. After getting the results, the researcher will use the tables and charts for presenting the collected data.6 The organization of the study The study includes 3 Parts mainly organize as follows: Part I: Introduction Part II: Development Chapter 1: Literature Review Theoretical background related to English listening skill What problems do students have with listening Solutions in English listening skill Strategies of English listening skill Chapter 2: The study Discussion about the result of study Suggestion improves listening skill Part III: Conclusion Summaries of the study The limitations of the study Suggestions for further studies 3 PART II: DEVELOPMENT Chapter I: Literature review 1.1 Listening skill: An overview Beginning in the early 70’s, work by Asher, Dostoevsky, Winitz, and, later, Krashen, brought attention to the role of listening as a tool for understanding and emphasized it as a key factor in facilitating language learning.

Thus, listening has emerged as an important component in the process of second language acquisition. Listening is the skill that students will be judged most, in real life situation. It is important part of everyday interaction. According to Howatt and Dakin (1974) listening in the ability to identify and understand what other are saying.