CHƯƠNG 1: CƠ SỞ KHOA HỌC VỀ BỒI DƯỠNG CÔNG CHỨC PHƯỜNG 1. Khái quát chung về công chức phường 1. Công chức và công chức phường Theo Luật Cán bộ, công chức năm 2008 được sửa đổi, bổ sung bởi Luật Cán bộ công chức và Luật viên chức sửa đổi năm 2019 quy định: “Công chức là công dân Việt Nam, được tuyển dụng, bổ nhiệm vào ngạch, chức vụ, chức danh tương ứng với VTVL trong cơ quan của Đảng Cộng sản Việt Nam, Nhà nước, tổ chức chính trị – xã hội ở trung ương, cấp tỉnh, cấp huyện; trong cơ quan, đơn vị thuộc Quân đội nhân dân mà không phải là sĩ quan, công nhân chuyên nghiệp, công nhân quốc phòng; trong cơ quan, đơn vị thuộc Công an nhân dân mà không phải là sĩ quan, hạ sĩ quan phục vụ theo chế độ chuyên nghiệp, công nhân công an, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước.” CC cấp xã bao gồm công chức phường, thị trấn, xã. CC phường là người được tuyển dụng, bổ nhiệm vào các chức danh chuyên môn, nghiệp vụ của UBND phường theo quy định để thực thi hoạt động công vụ, trong biên chế và hưởng lương từ ngân sách nhà nước.
CC phường gồm các chức danh: - Chỉ huy trưởng quân sự. - Văn phòng, thống kê. - Địa chính, xây dựng, đô thị và môi trường - Tài chính, kế toán. - Tư pháp, hộ tịch.
Đặc điểm hoạt động của công chức phường Thứ nhất, CC phường làm việc tại UBND phường, là chính quyền gần 8 dân nhất, trực tiếp giải quyết nhiều vấn đề liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân, nâng cao đời sống của người dân địa phương. CC phường trực tiếp tham gia tuyên truyền, phổ biến và kiểm nghiệm sự đúng đắn, chính xác của đường lối, chủ trương của Đảng, triển khai tổ chức các hoạt động QLNN, giải quyết các thủ tục hành chính và trực tiếp tổ chức thực thi pháp luật trên địa bàn phường; đồng thời có khả năng phát hiện sớm và ngăn chặn kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật, góp phần duy trì trật tự và an toàn xã hội. Do vậy, CC phường có cơ hội tiếp xúc, lắng nghe, hiểu rõ tâm tư, nguyện vọng của nhân dân, qua đó kịp thời kiến nghị những giải pháp bảo đảm quyền lợi của người dân địa phương. CC phường hoạt động hiệu quả góp phần quan trọng trong việc thực hiện các chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, thúc phát triển kinh tế - xã hội, ổn định chính trị - xã hội, củng cố thêm sức mạnh của đất nước.
Thứ hai, CC phường được phân theo từng chức danh, mỗi chức danh đảm nhiệm nhiều công việc Các CC ở phường được phân bố theo từng chức danh cụ thể, mỗi vị trí này chịu trách nhiệm thực hiện các nhiệm vụ liên quan đến một số lĩnh vực cụ thể. Điều này giúp tăng cường hiệu quả trong việc quản lý và thực thi các chính sách, dịch vụ công cũng như giải quyết các vấn đề cụ thể tại cấp địa phương. Bằng cách tổ chức CC theo chức danh, cơ quan chính quyền địa phương có thể phân chia công việc một cách hợp lý, đồng thời tối ưu hóa khả năng chuyên môn và kỹ năng của từng cá nhân để đáp ứng nhu cầu và yêu cầu của cộng đồng địa phương một cách chính xác và hiệu quả nhất. CC phường làm việc trong UBND phường, là cấp cơ sở trong hệ thống cơ quan hành chính nhà nước, gắn liền với địa phương và các tổ chức tự quản của dân cư.
CC phường đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý hành 9 chính nhà nước, đồng thời giải quyết các công việc có tính tự quản ở cơ sở. Họ có trách nhiệm quản lý và tổ chức hoạt động của các cơ quan nhà nước để đảm bảo công việc được thực hiện hiệu quả và chất lượng. Ngoài ra, do sự đa dạng của các công việc quản lý đô thị, nhiều CC phường thường phải kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ khác nhau mặc dù được bổ nhiệm theo chức danh cụ thể. Mỗi CC phường được phân chia một tổ dân phố để theo dõi, quản lý đồng thời với khu phố và phối hợp tổ trưởng tổ dân phố thực hiện tuyên truyền, vận động những nội dung theo sự phân công của thủ trưởng đơn vị.
Thứ ba, CC phường có yêu cầu cao hơn CC xã Đô thị thường là nơi tập trung nhiều trường đại học, cao đẳng, cũng như các trung tâm nghiên cứu và đào tạo, thu hút nguồn nhân lực được đào tạo chất lượng. Đời sống kinh tế, văn hóa, giáo dục và y tế tại đô thị thường tốt hơn đáng kể so với vùng nông thôn. Do đó, quá trình tuyển dụng CC ở đô thị thường cạnh tranh hơn so với các xã. Chính quyền địa phương có khả năng lựa chọn đội ngũ CC có trình độ, năng lực và kinh nghiệm cao hơn.
Độ phức tạp của công việc và nhiệm vụ chuyên môn của CC hành chính ở phường thường cao hơn so với CC ở xã. Vì các phường thường có dân số đông, với đa dạng và phức tạp trong thành phần dân cư, cùng với sự biến động liên tục, và trình độ dân trí cao, nên CC phường cần phải có tính chuyên môn cao. Ví dụ như việc ở đô thị, việc ứng dụng công nghệ thông tin để giải quyết các thủ tục hành chính được chú trọng, với mức độ áp dụng trung bình đạt khoảng 4. Ngược lại, ở nông thôn, mức độ ứng dụng công nghệ thông tin thường chỉ đạt mức độ 2.
Những điều này do một số yếu tố: Đô thị có cơ sở hạ tầng thông tin hiện đại, với mạng lưới Internet tốc độ cao, trung chuyển điện tử và các dịch vụ kỹ thuật chuyên dụng; người dân ở đô thị thường có hiểu biết về công nghệ thông tin,… 10 Thứ tư, CC phường ở các đô thị đang thí điểm hoặc thực hiện mô hình chính quyền đô thị thuộc quản lý của UBND quận Để đáp ứng yêu cầu của việc quản lý và triển khai các hoạt động xã hội, kinh tế một cách nhanh chóng và hiệu quả, cần thiết phải có các biện pháp quản lý thông suốt. Việc xây dựng chính quyền đô thị không chỉ là một yêu cầu cần thiết mà còn là bước quan trọng để cải thiện chất lượng và hiệu quả của việc quản lý công việc nhà nước, từ đó phục vụ tốt hơn cho nhu cầu của cộng đồng dân cư và đáp ứng yêu cầu của sự phát triển đô thị bền vững và thực hiện hội nhập quốc tế. Hiện nay, các thành phố lớn như Hà Nội, và Đà Nẵng đang thực hiện thí điểm và TPHCM thực hiện mô hình chính quyền đô thị, tổ chức bộ máy chính quyền một cách gọn nhẹ, ít tầng lớp, và hoạt động một cách hiệu quả để đảm bảo sự chỉ đạo tập trung và điều hành thông suốt. Theo đó, CC phường thuộc UBND quận quản lý và sử dụng.
Hệ thống quản lý hiệu quả đòi hỏi sự thống nhất và đồng bộ giữa các cơ quan hành chính. UBND quận phải phối hợp với phường để: xác định rõ chức năng, nhiệm vụ và trách nhiệm của mỗi cơ quan, triển khai và tổ chức công tác chung, xây dựng cơ chế phối hợp, thông tin và giám sát hoạt động. Việc thống nhất hệ thống quản lý sẽ giúp: tăng cường tính hiệu quả và năng suất lao động, giảm thiểu lãng phí, tăng cường hiệu quả trong việc sử dụng tài nguyên và nhân lực và cải thiện đời sống của người dân và nâng cao chất lượng dịch vụ công cộng. Hàng năm, UBND quận quyết định số lượng cụ thể CC ở từng đơn vị hành chính phường và bố trí số lượng CC của từng chức danh CC phường thuộc phạm vi quản lý cho phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ của đơn vị hành chính ở phường.
Vai trò của công chức phường Thứ nhất, CC phường có vai trò tham mưu, giúp UBND và Chủ tịch 11 UBND phường thực hiện chức năng, nhiệm vụ QLNN. CC tham mưu chính sách, giải pháp trong nhiều lĩnh vực cho Ủy ban, đặc biệt là chủ tịch UBND để các quyết định lãnh đạo về chỉ đạo và quản lý đảm bảo thực hiện và đem lại hiệu quả cho địa phương. Ngoài ra, họ nghiên cứu đề xuất và thực hiện các giải pháp sáng tạo địa phương. Nghiên cứu của họ tập trung vào nền kinh tế, xã hội, môi trường và khoa học công nghệ.
Vai trò của họ không chỉ là thực thi mà còn là tạo điều kiện cho địa phương phát triển bền vững. Nhiệm vụ tham mưu vô cùng quan trọng và phức tạp, đòi hỏi kiến thức chuyên môn sâu rộng, khả năng tư duy sáng tạo và khả năng thích ứng linh hoạt để tạo sự đồng thuận và phối hợp giữa các ngành trong việc thực hiện nhiệm vụ QLNN tại địa phương. Thứ hai, CC phường thực hiện nhiệm vụ cung ứng các dịch vụ hành công cho người dân. Sự thay đổi kinh tế - xã hội đã tạo nhu cầu mới cho dịch vụ công hiện nay.
Xu hướng phân quyền quản lý từ trung ương sang địa phương ngày càng phổ biến. Chính quyền địa phương được giao quyền cung ứng dịch vụ công trong một số lĩnh vực nhất định, phù hợp với đặc thù của Việt Nam. CC có trách nhiệm hướng dẫn, hỗ trợ tổ chức và cá nhân khi họ đến cơ quan hành chính hoặc thực hiện thủ tục hành chính trên môi trường điện tử. Việc áp dụng dịch vụ công trực tuyến giúp cơ quan nhà nước tiết kiệm thời gian và công sức, đồng thời mang lại nhiều lợi ích khác.
Bằng cách này, việc giải quyết các thủ tục hành chính trở nên nhanh chóng, thuận tiện và hiệu quả hơn. Thứ ba, CC phường góp phần thúc đẩy quá trình hiện thực hóa các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội ở địa phương. Trong QLNN, CC đóng vai trò quan trọng trong thực hiện chính sách. Họ tiếp nhận yêu cầu từ công dân, tổ chức và thực hiện thủ tục hành 12 chính để đáp ứng nhu cầu của người dân.
Nếu CC có kiến thức pháp luật vững chắc và phẩm chất tốt, họ sẽ giúp đẩy nhanh quá trình giải quyết các vấn đề và nhu cầu của xã hội, đời sống của người dân sẽ được cải thiện và nâng cao. Thứ tư, tạo lập niềm tin với nhân dân, gắn kết mối quan hệ giữa nhân dân và nhà nước. Việc xây dựng mối quan hệ mạnh mẽ với nhân dân là yếu tố quan trọng giúp CC thực hiện nhiệm vụ của mình một cách hiệu quả. Mỗi hành động, từng lời nói của CC đều ảnh hưởng đến cách mà người dân đánh giá vai trò của Đảng và Nhà nước.